TopStudy

Toán · Lớp 7

Bài tập Nhận biết như thế nào là một định lí và xác định giả thiết, kết luận của định lí lớp 7 (có lời giải)

25 câu · 38 phút · Ngân hàng đề TopStudy. Đáp án và lời giải do TopStudy biên soạn, mở ngay dưới từng câu.

Làm bài

Nội dung đề

Phần I. Trắc nghiệm nhiều lựa chọn

Câu 1

1 điểm
Trong các câu sau, câu nào cho ta một định lí?
  1. Đáp án A: Nếu hai đường thẳng phân biệt cùng vuông góc với một đường thẳng thứ ba thì chúng song song với nhau;
  2. Đáp án B: Hai đường thẳng phân biệt cùng vuông góc với một đường thẳng thứ ba và chúng song song với nhau;
  3. Đáp án C: Hai đường thẳng phân biệt cùng vuông góc với một đường thẳng thứ ba hoặc chúng song song với nhau;
  4. Đáp án D: Nếu hai đường thẳng phân biệt thì cùng vuông góc với một đường thẳng thứ ba và chúng song song với nhau.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: A

Hướng dẫn giải:

Đáp án đúng là: A

- Câu A: “Nếu hai đường thẳng phân biệt cùng vuông góc với một đường thẳng thứ ba thì chúng song song với nhau” là khẳng định được suy ra từ khẳng định đúng đã biết là: “Nếu hai đường thẳng phân biệt cùng cắt một đường thẳng thứ ba và trong các góc tạo thành có một cặp góc đồng vị bằng nhau thì chúng song song với nhau”.

Thật vậy:

Giả sử hai đường thẳng a, b phân biệt cùng vuông góc với đường thẳng c như hình vẽ:

Hình minh hoạ

Ta có a ⊥\bot c; b ⊥\bot c

Suy ra a // b.

Vậy câu A là một định lí.

- Câu B, C không đầy đủ hai phần giả thiết (là những điều cho biết trước) và kết luận (những điều cần suy ra).

- Câu D là một khẳng định sai.

Do đó các câu B, C, D không là các định lí.

Câu 2

1 điểm
Cho định lí: “Nếu một đường thẳng cắt hai đường thẳng song song thì hai góc đồng vị bằng nhau”. Hãy chỉ ra giả thiết và kết luận của định lí trên.
  1. Đáp án A: Giả thiết: “một đường thẳng cắt hai đường thẳng”; Kết luận: “song song thì hai góc đồng vị bằng nhau”;
  2. Đáp án B: Giả thiết: “một đường thẳng”; Kết luận: “cắt hai đường thẳng song song thì hai góc đồng vị bằng nhau”;
  3. Đáp án C: Giả thiết: “một đường thẳng cắt hai đường thẳng song song”; Kết luận: “hai góc đồng vị bằng nhau”;
  4. Đáp án D: Giả thiết: “một đường thẳng cắt hai đường thẳng song song thì hai góc đồng vị”; Kết luận: “bằng nhau”.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: C

Hướng dẫn giải:

Đáp án đúng là: C

Xét định lí: “Nếu một đường thẳng cắt hai đường thẳng song song thì hai góc đồng vị bằng nhau” ta có:

- Phần giữa từ “Nếu” và từ “thì” là: một đường thẳng cắt hai đường thẳng song song.

- Phần sau từ “thì” là: hai góc đồng vị bằng nhau.

Vậy giả thiết là: một đường thẳng cắt hai đường thẳng song song;

Kết luận là: hai góc đồng vị bằng nhau.

Câu 3

1 điểm
Trong các câu sau, câu nào không phải là một định lí?
  1. Đáp án A: Hai góc bằng nhau thì đối đỉnh;
  2. Đáp án B: Hai góc đối đỉnh thì bằng nhau;
  3. Đáp án C: Nếu hai góc vừa kề nhau, vừa bù nhau thì kề bù với nhau;
  4. Đáp án D: Nếu hai góc có tổng số đo bằng 180° thì bù nhau.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: A

Hướng dẫn giải:

Đáp án đúng là: A

Câu A là khẳng định sai vì hai góc bằng nhau chưa chắc đã đối đỉnh.

Ví dụ:

Hình minh hoạ

Do đó câu A không phải là một định lí.

Câu 4

1 điểm

Cho các khẳng định sau:

(I). Nếu hai đường thẳng phân biệt cùng cắt đường thẳng thứ ba và trong các góc tạo thành có một cặp góc so le trong bằng nhau thì các cặp góc đồng vị bằng nhau;

(II). Nếu hai đường thẳng phân biệt cùng cắt đường thẳng thứ ba và trong các góc tạo thành có một cặp góc đồng vị bằng nhau thì các cặp góc so le trong bằng nhau;

(III). Nếu hai đường thẳng phân biệt cùng cắt đường thẳng thứ ba và trong các góc tạo thành có một cặp góc đồng vị bằng nhau thì các cặp góc so le trong bù nhau.

Có bao nhiêu định lí trong các khẳng định trên?

  1. Đáp án A: 1;
  2. Đáp án B: 2;
  3. Đáp án C: 3;
  4. Đáp án D: Không có định lý nào trong ba khẳng định trên.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: B

Hướng dẫn giải:

Đáp án đúng là: B

+ Theo dấu hiệu nhận biết hai đường thẳng song song, ta có: nếu hai đường thẳng phân biệt cùng cắt đường thẳng thứ ba và trong các góc tạo thành có một cặp góc so le trong bằng nhau thì hai đường thẳng đó song song với nhau. Khi đó theo tính chất của hai đường thẳng song song ta có các cặp góc đồng vị bằng nhau.

Suy ra khẳng định (I) đúng.

Suy ra khẳng định (I) là một định lí.

+ Theo dấu hiệu nhận biết hai đường thẳng song song, ta có: Nếu hai đường thẳng phân biệt cùng cắt đường thẳng thứ ba và trong các góc tạo thành có một cặp góc đồng vị bằng nhau thì hai đường thẳng đó song song với nhau. Khi đó theo tính chất của hai đường thẳng song song ta có các cặp góc so le trong bằng nhau.

Suy ra khẳng định (II) đúng, khẳng định (III) sai.

Suy ra khẳng định (II) là một định lí, khẳng định (III) không là một định lí.

Do đó có 2 định lí trong các khẳng định trên.

Câu 5

1 điểm
Cho giả thiết: “Nếu hai đường thẳng phân biệt cùng song song với một đường thẳng thứ ba”. Xác định kết luận để được một định lí hoàn chỉnh:
  1. Đáp án A: “thì chúng cắt nhau”;
  2. Đáp án B: “thì chúng vuông góc với nhau”;
  3. Đáp án C: “thì chúng song song với nhau”;
  4. Đáp án D: Cả A, B, C đều sai.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: C

Hướng dẫn giải:

Đáp án đúng là: C

Định lí: Nếu hai đường thẳng phân biệt cùng song song với một đường thẳng thứ ba thì chúng song song với nhau.

Vậy ta chọn phương án C.

Câu 6

1 điểm
Xác định giả thiết của định lí: “Hai đường thẳng song song thì không có điểm chung”
  1. Đáp án A: Hai đường thẳng;
  2. Đáp án B: Hai đường thẳng song song;
  3. Đáp án C: không có điểm chung;
  4. Đáp án D: Hai đường thẳng song song thì không có điểm chung.
Xem đáp án và lời giải

Câu 7

1 điểm

Cho hình vẽ:

Hình minh hoạ

Hãy phát biểu định lí sau bằng lời:

GTĐường thẳng c cắt hai đường thẳng a, b lần lượt tại A và B; a // b
KLA^1=B^1{\widehat A_1} = {\widehat B_1}
  1. Đáp án A: Nếu một đường thẳng cắt hai đường thẳng song song thì hai góc bất kì bằng nhau;
  2. Đáp án B: Nếu hai đường thẳng cắt một đường thẳng thứ ba và trong các góc tạo thành có một cặp góc so le trong bằng nhau nhau thì hai đường thẳng đó song song;
  3. Đáp án C: Nếu một đường thẳng cắt hai đường thẳng song song thì hai góc so le trong bằng nhau;
  4. Đáp án D: Nếu một đường thẳng cắt hai đường thẳng song song thì hai góc đồng vị có tổng bằng 180°.
Xem đáp án và lời giải

Câu 8

1 điểm

Cho định lí: “Hai tia phân giác của hai góc kề bù thì vuông góc với nhau” được minh hoạ bởi hình vẽ sau:

Hình minh hoạ

Giả thiết của định lí trên là

  1. Đáp án A: Oy là tia phân giác của xOz^\widehat {xOz}; Oy’ là tia phân giác của zOx′^\widehat {zOx'};
  2. Đáp án B: Oy là tia phân giác của xOz^\widehat {xOz}; Oy’ là tia phân giác của zOx′^\widehat {zOx'}; xOz^\widehat {xOz} và zOx′^\widehat {zOx'} là hai góc kề bù;
  3. Đáp án C: Oy vuông góc với Oy’;
  4. Đáp án D: Oy là tia phân giác của xOz^\widehat {xOz}; Oy’ là tia phân giác của zOx′^\widehat {zOx'}; Oy vuông góc với Oy’.
Xem đáp án và lời giải

Câu 9

1 điểm
Cho kết luận: “thì chúng song song với nhau”. Xác định giả thiết để được một định lí hoàn chỉnh:
  1. Đáp án A: “Nếu hai đường thẳng phân biệt cùng song song với một đường thẳng thứ ba”;
  2. Đáp án B: “Nếu hai đường thẳng phân biệt cùng vuông góc với một đường thẳng thứ ba”;
  3. Đáp án C: Cả A và B đều đúng;
  4. Đáp án D: Cả A và B đều sai.
Xem đáp án và lời giải

Câu 10

1 điểm

Khi học bài “Định lí và chứng minh định lí”, cô giáo yêu cầu học sinh lấy ví dụ về các định lí. Ba bạn An, Khánh, Bình phát biểu như sau:

An: Định lí “Nếu một đường thẳng cắt một trong hai đường thẳng song song thì nó cũng cắt đường thẳng còn lại”.

Khánh: Định lí “Nếu qua điểm M nằm ngoài đường thẳng a có hai đường thẳng song song với a thì chúng trùng nhau”.

Bình: Định lí “Hai đường thẳng cùng vuông góc với một đường thẳng thứ ba thì chúng song song với nhau”

Theo em, bạn nào phát biểu đúng về định lí?

  1. Đáp án A: Chỉ có An;
  2. Đáp án B: An và Khánh;
  3. Đáp án C: Bình và Khánh;
  4. Đáp án D: An và Bình.
Xem đáp án và lời giải

Câu 11

1 điểm
Chứng minh một định lí trong hình học là:
  1. Đáp án A: Dùng công cụ đo đạc thực tế để kiểm tra kết luận luôn đúng.
  2. Đáp án B: Dùng lập luận để từ giả thiết và những khẳng định đúng đã biết suy ra kết luận của định lí.
  3. Đáp án C: Vẽ hình chính xác rồi suy ra kết luận của định lí.
  4. Đáp án D: Tìm một ví dụ cụ thể để khẳng định kết luận của định lí đúng.
Xem đáp án và lời giải

Câu 12

1 điểm
Trong các câu sau, câu nào là một định lí?
  1. Đáp án A: Hai góc bằng nhau thì đối đỉnh.
  2. Đáp án B: Hai góc kề bù bằng nhau thì mỗi góc là một góc vuông.
  3. Đáp án C: Hai góc trong cùng phía thì bằng nhau.
  4. Đáp án D: Hai đường thẳng cắt nhau thì vuông góc với nhau.
Xem đáp án và lời giải

Câu 13

1 điểm
Trong các câu sau, câu nào không phải là một định lí?
  1. Đáp án A: Hai đường thẳng phân biệt cùng song song với một đường thẳng thứ ba thì song song với nhau.
  2. Đáp án B: Nếu hai đường thẳng song song bị cắt bởi một đường thẳng thứ ba thì hai góc đồng vị bằng nhau.
  3. Đáp án C: Tổng số đo của hai góc nhọn bằng số đo của một góc tù
  4. Đáp án D: Tổng số đo của hai góc kề bù bằng 180°.
Xem đáp án và lời giải

Câu 14

1 điểm
Cho phần giả thiết của một định lí: “Nếu hai đường thẳng song song bị cắt bởi một đường thẳng thứ ba”. Phần kết luận nào sau đây là đúng?
  1. Đáp án A: Hai góc so le trong bù nhau.
  2. Đáp án B: Hai góc đồng vị bằng nhau.
  3. Đáp án C: Hai góc trong cùng phía bằng nhau.
  4. Đáp án D: Hai góc đối đỉnh bù nhau.
Xem đáp án và lời giải

Câu 15

1 điểm

Để chứng minh định lí: “Góc tạo bởi hai tia phân giác của hai góc kề bù là một góc vuông”, một học sinh đã sắp xếp các bước chứng minh như sau:

(1) Vì xOy^\widehat {xOy} và yOz^\widehat {yOz} là hai góc kề bù nên xOy^+yOz^=180∘\widehat {xOy} + \widehat {yOz} = 180^\circ.

(2) Vì Om là tia phân giác của xOy^\widehat {xOy}, On là tia phân giác của yOz^\widehat {yOz} nên mOy^=12xOy^\widehat {mOy} = \frac{1}{2}\widehat {xOy} và yOn^=12yOz^\widehat {yOn} = \frac{1}{2}\widehat {yOz}.

(3) Do đó mOn^=mOy^+yOn^=12⋅180∘=90∘\widehat {mOn} = \widehat {mOy} + \widehat {yOn} = \frac{1}{2} \cdot 180^\circ = 90^\circ.

(4) Suy ra mOy^+yOn^=12(xOy^+yOz^)\widehat {mOy} + \widehat {yOn} = \frac{1}{2}\left( {\widehat {xOy} + \widehat {yOz}} \right).

Thứ tự đúng của các bước lập luận trên là:

  1. Đáp án A: (2) → (1) → (4) → (3).
  2. Đáp án B: (2) → (1) → (3) → (4).
  3. Đáp án C: (1) → (2) → (3) → (4).
  4. Đáp án D: (3) → (1) → (2) → (4).
Xem đáp án và lời giải

Phần II. Trắc nghiệm đúng sai

Câu 16

1 điểm

Cho bài toán về định lí: “Nếu hai đường thẳng phân biệt a và b cùng song song với đường thẳng c thì a song song với b”.

Để tìm hiểu và chứng minh định lí trên, các bạn học sinh thực hiện phân tích bài toán qua 4 bước dưới đây. Xét tính đúng, sai của các khẳng định tương ứng sau:

  • Ý a: Giả thiết của định lí là “hai đường thẳng phân biệt a và b cùng song song với đường thẳng c”, còn kết luận là “a song song với b”.
  • Ý b: Giả thiết của định lí kí hiệu là: a // c, b // c.
  • Ý c: Để chứng minh a // b bằng phương pháp phản chứng, ta giả sử a và b cắt nhau tại điểm M. Khi đó qua điểm M có hai đường thẳng a và b cùng song song với c, điều này mâu thuẫn với Tiên đề Euclid.
  • Ý d: Từ định lí trên, nếu cho thêm đường thẳng d cắt đường thẳng a thì đường thẳng d chắc chắn không cắt đường thẳng b.
Xem đáp án và lời giải

Câu 17

1 điểm
Cho một đường thẳng cắt hai đường thẳng song song. Xét tính đúng, sai của các khẳng định sau:
  • Ý a: Kết luận có thể chứng minh được từ giả thiết đã cho là “hai góc ở vị trí so le trong bù nhau”.
  • Ý b: Một định lí được phát biểu là: “Nếu một đường thẳng cắt hai đường thẳng song song thì hai góc ở vị trí trong cùng phía bằng nhau.”
  • Ý c:

    Bảng giả thiết – kết luận của định lí đúng về hai góc trong cùng phía là:

    GTa // b; c cắt a và b lần lượt tại A và B; A1^\widehat {{A_1}} và B1^\widehat {{B_1}} là hai góc trong cùng phía
    KLA1^+B1^=180∘\widehat {{A_1}} + \widehat {{B_1}} = 180^\circ
  • Ý d:

    Để chứng minh A1^+B1^=180∘\widehat {{A_1}} + \widehat {{B_1}} = 180^\circ, cách làm như sau:

    Hình minh hoạ

Xem đáp án và lời giải

Câu 18

1 điểm

Cho bảng giả thiết – kết luận sau:

GTA  ^+C ^=180∘\widehat {A\,\,} + \widehat {C\,} = 180^\circ; B ^+C ^=180∘\widehat {B\,} + \widehat {C\,} = 180^\circ
KLA  ^=B ^\widehat {A\,\,} = \widehat {B\,}

Xét tính đúng, sai của các phát biểu sau:

  • Ý a: Từ giả thiết, A  ^=180∘−C ^\widehat {A\,\,} = 180^\circ - \widehat {C\,} và B ^=C ^−180∘\widehat {B\,} = \widehat {C\,} - 180^\circ.
  • Ý b: A  ^=B ^\widehat {A\,\,} = \widehat {B\,}.
  • Ý c: Định lí được phát biểu là: “Nếu hai góc cùng bù với một góc thứ ba thì bằng nhau”.
  • Ý d: Nếu C ^=120∘\widehat {C\,} = 120^\circ, từ kết luận của định lí suy ra A  ^=B ^=60∘\widehat {A\,\,} = \widehat {B\,} = 60^\circ.
Xem đáp án và lời giải

Câu 19

1 điểm
Cho phát biểu: “Nếu hai đường thẳng xx', yy' cắt nhau tại O và góc xOy vuông thì ...”. Xét tính đúng sai của các khẳng định sau:
  • Ý a: Phần giả thiết của phát biểu trên là: “Hai đường thẳng xx', yy' cắt nhau tại O vàxOy^=90∘\widehat {xOy} = 90^\circ”.
  • Ý b: yOx′^=x′Oy′^=xOy′^=90∘\widehat {yOx'} = \widehat {x'Oy'} = \widehat {xOy'} = 90^\circ.
  • Ý c: Kết luận của phát biểu trên là “các góc còn lại đều là góc nhọn”.
  • Ý d:

    Bổ sung thêm kết luận, phát biểu trên là một định lí. Do đó, bảng giả thiết và kết luận của định lí bằng kí hiệu là:

    GTxx', yy' cắt nhau tại O; xOy^=90∘\widehat {xOy} = 90^\circ
    KLyOx′^=90∘\widehat {yOx'} = 90^\circ; x′Oy′^=90∘\widehat {x'Oy'} = 90^\circ; xOy′^=90∘\widehat {xOy'} = 90^\circ
Xem đáp án và lời giải

Câu 20

1 điểm
Cho hai đường thẳng AB và CD cắt nhau tại O. Từ đó suy ra định lí: “Hai góc đối đỉnh thì bằng nhau”. Xét tính đúng, sai của các khẳng định sau:
  • Ý a: Giả thiết của định lí là “hai đường thẳng AB và CD cắt nhau tại O”; kết luận là “AOB^=COD^\widehat {AOB} = \widehat {COD} và AOC^=BOD^\widehat {AOC} = \widehat {BOD}”.
  • Ý b: Một trong những cách để chứng minh định lí trên là sử dụng tính chất của hai góc kề bù.
  • Ý c: Vẽ tia OM là tia phân giác của AOC^\widehat {AOC} và tia ON là tia đối của tia OM. Khi đó, ON là tia phân giác của BOD^\widehat {BOD}.
  • Ý d: Từ ý c), ta có một định lí: “Tia đối của tia phân giác của một góc là tia phân giác của góc đối đỉnh với góc đó”.
Xem đáp án và lời giải

Phần III. Trắc nghiệm trả lời ngắn

Câu 21

1 điểm
Khẳng định “tổng số đo của một góc nhọn và một góc tù bằng 180°” có phải là định lí hay không (đúng ghi 1, sai ghi 0)?
Xem đáp án và lời giải

Câu 22

1 điểm
Cho hai đường thẳng AB và CD cắt nhau tại O tạo thành AOC^=50∘\widehat {AOC} = 50^\circ. Định lí hai góc đối đỉnh cho ta biết số đo của BOD^\widehat {BOD} bằng bao nhiêu độ?
Xem đáp án và lời giải

Câu 23

1 điểm

Cho các phát biểu/ định lí sau:

(1) Nếu hai đường thẳng xx' và yy' cắt nhau tại O và xOy^=90∘\widehat {xOy} = 90^\circ thì xx' ⊥ yy'.

(2) Nếu hai đường thẳng phân biệt a và b cùng vuông góc với đường thẳng c thì a // b.

(3) Định lí “Hai góc đối đỉnh thì bằng nhau” có định lí đảo là “Hai góc bằng nhau thì đối đỉnh” cũng là một định lí đúng.

(4) Nếu một đường thẳng c cắt hai đường thẳng song song a và b thì hai góc trong cùng phía tạo thành có tổng số đo bằng 180°.

Có bao nhiêu phát biểu/ định lí đúng trong các phát biểu/ định lí trên?

Xem đáp án và lời giải

Câu 24

1 điểm

Cho các phát biểu/ định lí sau:

(1) Qua một điểm nằm ngoài một đường thẳng, ta vẽ được ít nhất hai đường thẳng song song với đường thẳng đó.

(2) Nếu một đường thẳng cắt hai đường thẳng thì hai góc so le trong bằng nhau.

(3) Nếu tia Ob nằm giữa hai tia Oa và Oc thì aOb^+bOc^=aOc^\widehat {aOb} + \widehat {bOc} = \widehat {aOc}.

(4) Nếu A ≠ B và AM + MB = AB thì A, M, B thẳng hàng và M nằm giữa A và B.

Hỏi có bao nhiêu phát biểu/định lí sai?

Xem đáp án và lời giải

Câu 25

1 điểm

Cho định lí: “Nếu tia Ob nằm giữa hai tia Oa và Oc thì góc aOc là góc lớn nhất trong ba góc aOb, bOc, aOc”.

Bài làm chứng minh định lí (gồm 4 bước):

Bước 1: Vì tia Ob nằm giữa hai tia Oa và Oc nên ta có aOb^+bOc^=aOc^\widehat {aOb} + \widehat {bOc} = \widehat {aOc} (1).

Bước 2: Vì số đo của aOb^\widehat {aOb} và bOc^\widehat {bOc} luôn lớn hơn 0 nên aOc^>aOb^\widehat {aOc} > \widehat {aOb} và aOc^>bOc^\widehat {aOc} > \widehat {bOc} (2).

Bước 3: So sánh aOb^\widehat {aOb} và bOc^\widehat {bOc}, ta luôn có: aOb^=bOc^\widehat {aOb} = \widehat {bOc} (3).

Bước 4: Từ (1), (2) và (3) suy ra aOc^\widehat {aOc} là góc lớn nhất trong ba góc aOb, bOc, aOc.

Bài làm trên bị sai từ bước nào?

Xem đáp án và lời giải

Đề cùng chủ đề

Tất cả đề Định lí và chứng minh định lí · Các bộ sách Toán Lớp 7