TopStudy

Toán · Lớp 12

Giải SBT Toán 12 Bài 15. Phương trình đường thẳng trong không gian

7 câu · 11 phút · Ngân hàng đề TopStudy. Đáp án và lời giải do TopStudy biên soạn, mở ngay dưới từng câu.

Làm bài

Nội dung đề

Phần I. Tự luận

Câu 1

1 điểm

Trong không gian Oxyz, cho ba điểm A(0; 0; 2), B(1; 2; 1), C(2; 3; 4).

a) Viết phương trình tham số, phương trình chính tắc của đường thẳng AB.

b) Viết phương trình tham số của đường thẳng d đi qua điểm C và song song với AB.

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

a) Ta có: AB→\overrightarrow {AB} = (1; 2; −1) là một vectơ chỉ phương của đường thẳng AB và đường thẳng AB đi qua A(0; 0; 2) nên phương trình tham số của đường thẳng AB là {x=ty=2tz=2−t\left\{ \begin{array}{l}x = t\\y = 2t\\z = 2 - t\end{array} \right..

Phương trình chính tắc của đường thẳng AB là x1=y2=z−2−1\frac{x}{1} = \frac{y}{2} = \frac{{z - 2}}{{ - 1}}.

b) Theo đề bài, đường thẳng d song song với đường thẳng AB nên AB→\overrightarrow {AB} = (1; 2; −1) chính là vectơ chỉ phương của đường thẳng d và đường thẳng d đi qua C(2; 3; 4).

Do đó, phương trình tham số của đường thẳng d {x=2+ty=3+2tz=4−t\left\{ \begin{array}{l}x = 2 + t\\y = 3 + 2t\\z = 4 - t\end{array} \right..

Câu 2

1 điểm

Trong không gian Oxyz, cho mặt phẳng (P): 2x – 3y – z + 2 = 0 và điểm A(1; −1; −2).

a) Viết phương trình tham số của đường thẳng d đi qua A và vuông góc với mặt phẳng (P).

b) Tìm tọa độ giao điểm của đường thẳng d và mặt phẳng (P).

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

a) Vì đường thẳng d vuông góc với mặt phẳng (P) nên nP→\overrightarrow {{n_P}} = (2; −3; −1) là một vectơ chỉ phương của đường thẳng d, phương trình tham số của đường thẳng d là {x=1+2ty=−1−3tz=−2−t\left\{ \begin{array}{l}x = 1 + 2t\\y = - 1 - 3t\\z = - 2 - t\end{array} \right..

b) Gọi I là giao điểm của đường thẳng d và mặt phẳng (P).

Do I thuộc đường thẳng d nên tọa độ điểm I có dạng I(1 + 2t; −1 – 3t; −2 – t), mà I cũng thuộc (P) nên ta có:

2(1 + 2t) – 3(−1 – 3t) – (−2 – t) + 2 = 0

⇔ 14t + 9 = 0

⇔ t = −914- \frac{9}{{14}}.

Do đó, I(−27;1314;−1914)\left( { - \frac{2}{7};\frac{{13}}{{14}}; - \frac{{19}}{{14}}} \right).

Câu 3

1 điểm

Trong không gian Oxyz, cho đường thẳng d: {x=2+3ty=−1−tz=−3+2t\left\{ \begin{array}{l}x = 2 + 3t\\y = - 1 - t\\z = - 3 + 2t\end{array} \right. và mặt phẳng (P): x – y – z = 0.

a) Tìm tọa độ giao điểm I của đường thẳng d và mặt phẳng (P).

b) Viết phương trình đường thẳng d*'* nằm trên mặt phẳng (P) sao cho d*'* cắt và vuông góc với d.

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

a) Theo đề, I là giao của đường thẳng d và mặt phẳng (P).

Gọi I(2 + 3t; −1 – t; – 3 + 2t), thay vào phương trình mặt phẳng (P) được

2 + 3t – (−1 – t) – (−3 + 2t) = 0

⇔ 2t + 6 = 0

⇔ t = −3.

Vậy I(−7; 2; −9).

b) Ta có vectơ pháp tuyến của mặt phẳng (P) là nP→\overrightarrow {{n_P}} = (1; −1; −1), vectơ chỉ phương của đường thẳng d là ud→\overrightarrow {{u_d}} = (3; −1; 2).

Do d*'* nằm trên (P), cắt đường thẳng d và vuông góc với d nên đường thẳng d*'* đi qua điểm I(−7; 2; −9) và nhận [nP→,ud→]\left[ {\overrightarrow {{n_P}} ,\overrightarrow {{u_d}} } \right] làm vectơ chỉ phương.

Ta có: [nP→,ud→]=(∣−1−1−12∣;∣−1123∣;∣1−13−1∣)\left[ {\overrightarrow {{n_P}} ,\overrightarrow {{u_d}} } \right] = \left( {\left| {\begin{array}{cccccccccccccccccccc}{ - 1}&{ - 1}\\{ - 1}&2\end{array}} \right|;\left| {\begin{array}{cccccccccccccccccccc}{ - 1}&1\\2&3\end{array}} \right|;\left| {\begin{array}{cccccccccccccccccccc}1&{ - 1}\\3&{ - 1}\end{array}} \right|} \right) = (−1; −5; 2).

Phương trình tham số của đường thẳng d*'* là {x=−7−ty=2−5tz=−9+2t\left\{ \begin{array}{l}x = - 7 - t\\y = 2 - 5t\\z = - 9 + 2t\end{array} \right..

Câu 4

1 điểm

Trong không gian Oxyz, cho hai đường thẳng:

d: {x=1+2ty=−2+tz=4−3t\left\{ \begin{array}{l}x = 1 + 2t\\y = - 2 + t\\z = 4 - 3t\end{array} \right. và d*'*: {x=1−2sy=2−sz=5+3s.\left\{ \begin{array}{l}x = 1 - 2s\\y = 2 - s\\z = 5 + 3s.\end{array} \right.

a) Chứng minh rằng d // d*'*.

b) Viết phương trình mặt phẳng (P) chứa d và d*'*.

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

a) Ta có: ud→\overrightarrow {{u_d}} = (2; 1; −3) và ud′→\overrightarrow {{u_{d'}}}= (−2; −1; 3) = −1(2; 1; −3) là hai vectơ cùng phương và điểm A(1; −2; 4) thuộc đường thẳng d nhưng không thuộc d*'* (do thay A và d*'* thì hệ {1−2s=12−s=−25+3s=4\left\{ \begin{array}{l}1 - 2s = 1\\2 - s = - 2\\5 + 3s = 4\end{array} \right. vô nghiệm).

Do đó, d ∥ d*'*.

b) Ta có: ud→\overrightarrow {{u_d}} = (2; 1; −3).

Lấy A(1; −2; 4) ∈ d và B(1; 2; 5) ∈ d*'* ⇒ AB→\overrightarrow {AB} = (0; 4; 1).

Do (P) chứa hai đường thẳng d và d*'* nên vectơ pháp tuyến của mặt phẳng (P) là

nP→=[ud→,AB→]=(∣1−341∣;∣−3210∣;∣2104∣)\overrightarrow {{n_P}} = \left[ {\overrightarrow {{u_d}} ,\overrightarrow {AB} } \right] = \left( {\left| {\begin{array}{cccccccccccccccccccc}1&{ - 3}\\4&1\end{array}} \right|;\left| {\begin{array}{cccccccccccccccccccc}{ - 3}&2\\1&0\end{array}} \right|;\left| {\begin{array}{cccccccccccccccccccc}2&1\\0&4\end{array}} \right|} \right) = (13; −2; 8).

Phương trình mặt phẳng (P) là:

13(x – 1) – 2(y + 2) + 8(z – 4) = 0

⇔ 13x – 2y + 8z – 49 = 0.

Câu 5

1 điểm

Trong không gian Oxyz, cho hai đường thẳng:

d: {x=1−ty=2+tz=−3+2t\left\{ \begin{array}{l}x = 1 - t\\y = 2 + t\\z = - 3 + 2t\end{array} \right. và d*'*: x+23=y+12=z−1\frac{{x + 2}}{3} = \frac{{y + 1}}{2} = \frac{z}{{ - 1}}.

Xét vị trí tương đối giữa hai đường thẳng d và d*'*.

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Ta có: ud→\overrightarrow {{u_d}} = (−1; 1; 2), ud′→\overrightarrow {{u_{d'}}} = (3; 2; −1) lần lượt là vectơ chỉ phương của đường thẳng d và d*'*.

Đường thẳng d đi qua A(1; 2; −3), đường thẳng d*'* đi qua B(−2; −1; 0)

⇒ AB→\overrightarrow {AB} = (−3; −3; 3).

Có [ud→,ud′→]=(∣122−1∣;∣2−1−13∣;∣−1132∣)\left[ {\overrightarrow {{u_d}} ,\overrightarrow {{u_{d'}}} } \right] = \left( {\left| {\begin{array}{cccccccccccccccccccc}1&2\\2&{ - 1}\end{array}} \right|;\left| {\begin{array}{cccccccccccccccccccc}2&{ - 1}\\{ - 1}&3\end{array}} \right|;\left| {\begin{array}{cccccccccccccccccccc}{ - 1}&1\\3&2\end{array}} \right|} \right) = (−5; 5; −5).

Ta được [ud→,ud′→].AB→\left[ {\overrightarrow {{u_d}} ,\overrightarrow {{u_{d'}}} } \right].\overrightarrow {AB} = −5.(−3) + 5.(−3) + 3.(−5) = −15 ≠ 0.

Vậy hai đường thẳng d và d*'* chéo nhau.

Câu 6

1 điểm
Trong không gian Oxyz, một xe tải có chiều cao bằng 1, di chuyển trên mặt phẳng (Oxyz) và cần chui qua gầm của một cây cầu. Cây cầu đó thuộc đường thẳng ∆: {x=1+ty=−1+2tz=2\left\{ \begin{array}{l}x = 1 + t\\y = - 1 + 2t\\z = 2\end{array} \right.. Hỏi chiều cao của gầm cầu có đủ để xe tải chui qua hay không?
Xem đáp án và lời giải

Câu 7

1 điểm
Trong không gian Oxyz, một người ở trong một căn phòng, mắt người đặt tại vị trí A(1; 2; 3), nhìn ra ngoài khu vườn qua một khung của sổ có dạng hình tròn tâm O(0; 0; 0), bán kính 2 và thuộc mặt phẳng (Oyz). Hỏi qua khung cửa sổ, người đó có nhìn thấy bông hoa ở vị trí M(−2; 1; 1) hay không?
Xem đáp án và lời giải

Đề cùng chủ đề

Tất cả đề Phương trình đường thẳng trong không gian · Các bộ sách Toán Lớp 12