Đề ôn thi Tốt nghiệp THPT Sinh học năm 2026 có đáp án - Đề số 46

PHẦN I. Thí sinh trả lời từ câu 1 đến câu 18. Mỗi câu hỏi thí sinh chỉ chọn một phương án.

Các hình từ trái qua phải của Hình 1 lần lượt thể hiện các loại môi trường của tế bào là:

Hình 1 (các dấu chấm là thể hiện nồng độ chất tan)

Hình bên mô tả cơ chế phát sinh dạng đột biến cấu trúc nhiễm sắc thể nào?

Cho sơ đồ phả hệ sau:

Bệnh di truyền ở người được mô tả trong sơ đồ phả hệ trên do một trong hai alen của một gen quy định. Biết rằng không xảy ra đột biến ở tất cả các cá thể trong phả hệ. Xác suất để cặp vợ chồng ở thế hệ thứ III trong phả hệ này sinh ra đứa con gái bị mắc bệnh trên là

Hình 1 mô tả sự tiến hóa đơn giản về hình dạng và các ngăn của tim ở động vật có xương sống. Cấu trúc cơ bản của tim ở tất cả các loài động vật có xương sống đều giống nhau và thực hiện chức năng lưu thông máu. Về cơ bản, tim chia thành hai phần, tâm nhĩ trên và tâm thất dưới, sau đó tiếp tục chia thành các phần tách biệt phải và trái ở lưỡng cư đến lớp thú.

Hình 1: Cấu tạo tim động vật có xương sống (Stephenson, A. et al, 2017).

Hình 1 là ví dụ về bằng chứng tiến hóa nào sau đây?

Có bao nhiêu ví dụ sau đây thuộc cơ chế cách li sau hợp tử?

(1) Ngựa cái giao phối với lừa đực sinh ra con la không có khả năng sinh sản.

(2) Cây thuộc loài này thường không thụ phấn được cho cây thuộc loài khác.

(3) Trứng nhái thụ tinh với tinh trùng cóc tạo hợp tử nhưng hợp tử không phát triển.

(4) Các loài ruồi giấm khác nhau có tập tính giao phối khác nhau.

Phương án đúng là:

Đường cong tăng trưởng của một quần thể sinh vật được biểu diễn ở hình bên. Phân tích hình, hãy cho biết phát biểu nào sau đây sai?

PHẦN II. Thi sinh trả lời từ câu 1 đến câu 4. Trong mỗi ý a), b), c), d) ở mỗi câu, thi sinh chọn đúng hoặc sai.

Một thí nghiệm được tiến hành theo các bước sau:

- Bước 1: Đặt một chậu cây trong tối 3 ngày.

- Bước 2: Chọn một lá khỏe và đặt một nửa lá vào trong chai có chứa dung dịch Ca(OH)$_{2}$, ngăn cách với nửa lá còn lại ở bên ngoài. Nút chai được thiết kế đảm bảo cho không khí không thể vào chai.

- Bước 3: Đặt chậu cây ra nơi có ánh sáng trong vài giờ (hình bên).

- Bước 4: Lấy và tiến hành đun cách thủy chiếc lá trong cồn 70$^{o}$C, sau đó nhuộm bằng dung dịch iodine và quan sát kết quả thu được.

Phân tích thí nghiệm và cho biết mỗi nhận định sau là Đúng hay Sai?

Allele D bị đột biến điểm tại cùng 1 Codon tạo thành các allele D$_{1}$, D$_{2}$ và D$_{3}$. Các chuỗi polypeptide do các allele này quy định lần lượt là: D, D$_{1}$, D$_{2}$ và D$_{3}$ chỉ khác nhau 1 amino acid đó là Gly ở chuỗi D bị thay bằng Ala ở chuỗi D$_{1}$, Arg ở chuỗi D$_{2}$ và Trp ở chuỗi D$_{3}$. Cho biết các codon được đọc trên mạch khuôn của gene theo chiều 3’ → 5’ và các codon trên mRNA mã hóa các amino acid tương ứng ở bảng sau:

Phân tích các dữ liệu trên, hãy cho biết mỗi nhận định sau đây là Đúng hay Sai?

Hai loài mọt gạo T. castaneum và T. confusum cùng sử dụng bột gạo làm thức ăn. Một nhà nghiên cứu tiến hành thí nghiệm để đánh giá khả năng sinh trưởng và phát triển của hai loài mọt trên ở hai thí nghiệm như sau :

Thí nghiệm 1: Cho các cá thể của loài T. castaneum và T. confusum nuôi riêng ở hai môi trường chứa bột gạo tương đương nhau (Hình 1).

Thí nghiệm 2: Cho các cá thể của loài T. castaneum và T. confusum nuôi chung ở môi trường sống có chứa bột gạo tương đương nhau (Hình 2).

Sau một khoảng thời gian, người ta đếm số lượng cá thể ở mỗi thí nghiệm.

PHẦN III. Thí sinh trả lời từ câu 1 đến câu 6. Thí sinh điền kết quả mỗi câu vào mỗi ô trả lời tương ứng theo hướng dẫn của phiếu trả lời.

Hội chứng Edwards (Trisomy 18) là thuật ngữ dùng để chỉ tình trạng bộ nhiễm sắc thể bị thừa một nhiễm sắc thể số 18 hay còn gọi là tam nhiễm 18 (Trisomy 18). Trẻ bị hội chứng Edwards có tới 47 nhiễm sắc thể vì bị thừa nhiễm sắc thể 18.

Hội chứng này được phân ra 3 loại: Trong đó Trisomy 18 một phần có thể di truyền. Một phần vai dài nhiễm sắc thể 18 gắn vào một nhiễm sắc thể khác trong quá trình hình thành giao tử hoặc ở giai đoạn phôi sớm. Người mắc hội chứng lúc này sẽ có 2 nhiễm sắc thể số 18 bình thường và một phần nhiễm sắc thể 18 gắn vào một nhiễm sắc thể khác.

Nếu một người có mang chuyển đoạn có con với một người bình thường, thì thế hệ con sinh ra, khả năng xuất hiện 1 đứa con mang hội chứng Edwards tỉ lệ bao nhiêu? (hãy thể hiện kết quả bằng số thập phân và làm tròn đến 2 chữ số sau dấu phẩy).

Hình bên là một phần bản đồ di truyền trên nhiễm sắc thể số II ở ruồi giấm (Drosophila), trong đó kiểu hình bình thường thân xám (b) mắt đỏ (cn) và thể đột biến thân đen (b$^{-}$) mắt son (cn$^{-}$).

Trong phép lai giữa ruồi giấm cái kiểu hình bình thường bcn/b$^{-}$cn$^{-}$và ruồi giấm đực đột biến b$^{-}$cn$^{-}$/ b$^{-}$cn$^{-}$, đời con xuất hiện kiểu hình bình thường (thân xám, mắt đỏ) được dự đón là bao nhiêu phần trăm?

Ở một loài động vật ngẫu phối, xét cặp gen M, m nằm trên NST giới tính X không có allele trên Y. Tần số allele M ở giới đực (XY) và giới cái (XX) qua các thế hệ được thể hiện ở đồ thị hình 4

Phân tích số liệu một bạn học sinh đưa ra các nhận định sau

(1) Mức chênh lệch tần số allele M giữa 2 giới giảm dần qua các thế hệ.

(2) Tần số allele M của giới cái ở thế hệ sau bằng trung bình cộng tần số alen 2 giới ở thế hệ trước đó.

(3) Tần số allele M giới đực ở thế hệ F$_{3}$ là 0,525.

(4) Do tần số alen 2 giới không bằng nhau nên ở thế hệ ngẫu phối F$_{2}$ quần thể sẽ đạt trạng thái cân bằng.

Hãy viết liền các số tương ứng với các nhận định mà em cho là đúng trong trường hợp trên? (theo thứ tự từ nhỏ đến lớn)

Người ta tiến hành thí nghiệm: Thả 500 con bướm thuộc loài Biston betularia (có khoảng 50 con bướm cánh đen) vào rừng cây bạch dương trồng trong vùng bị ô nhiễm (thân cây có màu xám đen do môi trường ô nhiễm). Sau 1 thời gian, người ta tiến hành bắt lại các con bướm và theo tính toán có khoảng 80% cánh đen. Khi nghiên cứu thành phần thức ăn trong dạ dày của chim bắt ở vùng này, người ta thấy chim bắt được số lượng bướm trắng nhiều hơn hẳn số bướm đen.

Dựa vào nội dung trên hãy cho biết có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng?

1. Sự thay đổi tỉ lệ kiểu hình của quần thể bướm ban đầu chủ yếu là do tác động của chọn lọc tự nhiên.

2. Quá trình biến đổi thành phần kiểu hình của quần thể trên được gọi là quá trình hình thành quần thể thích nghi.

3. Tỉ lệ bướm cánh trắng sẽ tăng lên trong môi trường không bị ô nhiễm.

4. Nếu đưa tất cả bướm ở các thế hệ chứa 80% bướm cánh đen vào môi trường không bị ô nhiễm thì tỉ lệ bướm cánh đen tăng lên.

Qua mỗi một bậc dinh dưỡng với hiệu suất sinh thái là 10% thì sinh vật tiêu thụ bậc 3 trong chuỗi thức ăn bên nhận được bao nhiêu năng lượng(kJ) từ sinh vật sản xuất?