TopStudy

Sinh học · Tốt nghiệp THPT

Đề ôn thi Tốt nghiệp THPT Sinh học năm 2026 có đáp án - Đề số 40

28 câu · 50 phút · Ngân hàng đề TopStudy. Đáp án và lời giải do TopStudy biên soạn, mở ngay dưới từng câu.

Làm bài

Nội dung đề

Phần I. Trắc nghiệm nhiều lựa chọn

Câu 1

0,25 điểm

PHẦN I. Thí sinh trả lời từ câu 1 đến câu 18. Mỗi câu hỏi thí sinh chỉ chọn một phương án.

Quy trình làm tiêu bản và quan sát tế bào nhân sơ gồm các bước theo thứ tự nào sau đây?

  1. Đáp án A: Cố định mẫu → Nhuộm mẫu → Quan sát tiêu bản → Rửa mẫu nhuộm.
  2. Đáp án B: Cố định mẫu → Nhuộm mẫu → Rửa mẫu nhuộm → Quan sát tiêu bản.
  3. Đáp án C: Nhuộm mẫu → Cố định mẫu → Rửa mẫu nhuộm → Quan sát tiêu bản.
  4. Đáp án D: Nhuộm mẫu → Cố định mẫu → Quan sát tiêu bản → Rửa mẫu nhuộm.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: B

***Hướng dẫn giải:* **

Làm tiêu bản và quan sát tế bào nhân sơ (vi khuẩn) gồm 4 bước theo trình tự: Cố định mẫu → Nhuộm mẫu → Rửa mẫu nhuộm → Quan sát tiêu bản.

Đáp án: B.

Câu 2

0,25 điểm
Ở kì giữa của nguyên phân, các nhiễm sắc thể kép sắp xếp thành mấy hàng trên mặt phẳng xích đạo của thoi phân bào?
  1. Đáp án A: Hai.
  2. Đáp án B: Ba.
  3. Đáp án C: Một.
  4. Đáp án D: Bốn.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: C

Đáp án: C

Câu 3

0,25 điểm
Trong quá trình hô hấp kỵ khí, sản phẩm cuối cùng của giai đoạn đường phân sẽ
  1. Đáp án A: Đi vào chu trình Krebs.
  2. Đáp án B: Tham gia chuỗi chuyền electron.
  3. Đáp án C: Chuyển hóa thành ethanol hoặc acid lactic.
  4. Đáp án D: Chuyển hóa thành CO₂ và nước
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: C

Đáp án: C

Câu 4

0,25 điểm
Quá trình trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng ở sinh vật luôn được điều chỉnh phù hợp với nhu cầu của cơ thể thông qua.
  1. Đáp án A: hệ tiêu hóa và hệ hô hấp.
  2. Đáp án B: hệ thần kinh hoặc hormone.
  3. Đáp án C: hệ thần kinh hoặc enzyme.
  4. Đáp án D: hệ tiêu hóa và da.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: B

Đáp án: B

Câu 5

0,25 điểm

Hình sau đây mô tả cơ chế xảy ra đột biến. Có bao nhiêu nhận định sau đây là Sai về hình này?

Hình minh hoạ

I. Để tạo nên 1 gene đột biến này phải trãi qua ít nhất hai lần nhân đôi

II. Thymine dạng thường bắt cặp với adenine (A) qua hai liên kết hydro.

III. Thymine hiếm có sự thay đổi vị trí của một proton và sự tái phân bố các liên kết hydro. Trong dạng này, thymine có thể bắt cặp với guanine (G).

IV. Nếu thymine hiếm trong một chuỗi DNA, nó sẽ bắt cặp với guanine thay vì adenine trong quá trình sao chép. Khi chuỗi DNA này tiếp tục sao chép, guanine sẽ bắt cặp với cytosine (C), thay vì adenine. Kết quả là, một cặp base A-T ban đầu sẽ chuyển thành một cặp base G-C.

  1. Đáp án A: 1
  2. Đáp án B: 2
  3. Đáp án C: 0
  4. Đáp án D: 4
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: C

Đáp án: C

Câu 6

0,25 điểm

Biểu đồ dưới đây mô tả % số lượng cặp A-T và G-C trong 3 phân tử DNA có chiều dài bằng nhau được tách từ vùng nhân của 3 vi khuẩn khác nhau. Hãy xác đinh phân tử DNA nào có nhiều số liên kết hidrogen nhất?

Hình minh hoạ

  1. Đáp án A: Phân tử DNA1_{1}.
  2. Đáp án B: Phân tử DNA3_{3}.
  3. Đáp án C: Phân tử DNA2_{2}.
  4. Đáp án D: Cả ba phân tử có số hidrogen bằng nhau.
Xem đáp án và lời giải

Câu 7

0,25 điểm
Nhận xét nào sau đây không phải về mối quan hệ giữa di truyền và biến dị?
  1. Đáp án A: Đời con vừa có các đặc điểm giống bố mẹ, vừa có các đặc điểm mới, tăng sự đa dạng về tính trạng ở các loài sinh vật.
  2. Đáp án B: Sinh vật không thích nghi được với điều kiện môi trường thay đổi.
  3. Đáp án C: Biến dị là nguồn nguyên liệu cho di truyền, di truyền là quá trình truyền đạt biến dị từ thế hệ này sang thế hệ khác.
  4. Đáp án D: Di truyền và biến dị có mối quan hệ mật thiết với nhau, chịu sự ảnh hưởng của nhiều yếu tố khác nhau và gắn liền với quá trình sinh sản của sinh vật.
Xem đáp án và lời giải

Câu 8

0,25 điểm
Một người chồng bệnh A kết hôn với người vợ bình thường. Họ sinh được ba người con. Tất cả con trai đều bình thường. Biết rằng gene bệnh là gene lặn trên nhiễm sắc thể thường. Phả hệ nào sau đây là đúng?
  1. Đáp án A: Hình minh hoạ
  2. Đáp án B: Hình minh hoạ
  3. Đáp án C: Hình minh hoạ
  4. Đáp án D: Hình minh hoạ
Xem đáp án và lời giải

Câu 9

0,25 điểm
Một cặp vợ chồng đều có tuổi 42. Họ đã có hai người con gái, bây giờ gia đình kinh tế phát triển và trước các tác động từ xã hội nay họ lại muốn sinh thêm một đứa con trai. Họ đã sử dụng dịch vụ tư vấn hôn nhân gia đình và sàng lọc trước sinh, lời khuyên nào sau đây đối với cặp vợ chồng trên có nội dung đúng nhất vì tỷ lệ sinh ra con mắc các bệnh di truyền:
  1. Đáp án A: tỉ lệ nghịch cùng với tuổi của người mẹ, gia đình chưa có con trai nên họ nên sinh thêm đứa con trai.
  2. Đáp án B: tỉ lệ nghịch cùng với tuổi của người mẹ, gia đình có hai người con nên họ không nên sinh con nữa.
  3. Đáp án C: tăng lên cùng với tuổi của người mẹ, gia đình đã có hai người con nên họ không nên sinh con nữa.
  4. Đáp án D: tăng lên cùng với tuổi của người mẹ, gia đình chưa có con trai nên họ nên sinh thêm một đứa con trai.
Xem đáp án và lời giải

Câu 10

0,25 điểm
Ví dụ nào sau đây thuộc bằng chứng sinh học phân tử?
  1. Đáp án A: Ruột thừa của người và manh tràng của động vật ăn cỏ.
  2. Đáp án B: Cấu tạo chuỗi polypeptide hoặc polynucleotide.
  3. Đáp án C: Bọ ba thùy (Trilobita) tồn tại trên đá.
  4. Đáp án D: Tất cả các loài sinh vật đều được cấu tạo từ tế bào.
Xem đáp án và lời giải

Câu 11

0,25 điểm

Hình bên mô tả giai đoạn nào trong quá trình phát sinh sự sống trên Trái Đất?

Hình minh hoạ

  1. Đáp án A: Tiến hóa tiền sinh học.
  2. Đáp án B: Tiến hóa sinh học.
  3. Đáp án C: Tiến hóa tiền hóa học.
  4. Đáp án D: Tiến hóa hóa học.
Xem đáp án và lời giải

Câu 12

0,25 điểm
Điều nào không đúng với sự hợp lí tương đối của các đặc điểm thích nghi?
  1. Đáp án A: Khi hoàn cảnh sống thay đổi, một đặc điểm vốn có lợi có thể trở thành bất lợi và được thay thế bởi đặc điểm khác thích nghi hơn.
  2. Đáp án B: Mỗi đặc điểm thích nghi là sản phẩm của chọn lọc tự nhiên trong hoàn cảnh nhất định nên chỉ có ý nghĩa trong hoàn cảnh phù hợp.
  3. Đáp án C: Trong lịch sử, những sinh vật xuất hiện sau mang nhiều đặc điểm hợp lí hơn những sinh vật xuất hiện trước đó.
  4. Đáp án D: Ngay trong hoàn cảnh sống ổn định thì biến dị di truyền không ngừng phát sinh, do đó các đặc điểm thích nghi liên tục được hoàn thiện.
Xem đáp án và lời giải

Câu 13

0,25 điểm
Theo thuyết tiến hóa tổng hợp, các nhân tố tiến hoá có thể làm xuất hiện allele mới trong quần thể gồm:
  1. Đáp án A: đột biến gene và dòng gene.
  2. Đáp án B: đột biến gene và phiêu bạt di truyền.
  3. Đáp án C: phiêu bạt di truyền và dòng gene.
  4. Đáp án D: chọn lọc tự nhiên và giao phối không ngẫu nhiên .
Xem đáp án và lời giải

Câu 14

0,25 điểm
Lừa đực giao phối với ngựa cái đẻ ra con la không có khả năng sinh sản. Đây là ví dụ về
  1. Đáp án A: cách li sinh thái.
  2. Đáp án B: cách li cơ học.
  3. Đáp án C: cách li tập tính.
  4. Đáp án D: cách li sau hợp tử.
Xem đáp án và lời giải

Câu 15

0,25 điểm
Hiện tượng các cá thể cùng loài ở quần thể khác chuyển tới sống trong quần thể gọi là
  1. Đáp án A: mức sinh sản.
  2. Đáp án B: mức tử vong.
  3. Đáp án C: sự xuất cư.
  4. Đáp án D: sự nhập cư.
Xem đáp án và lời giải

Câu 16

0,25 điểm

Một loài động vật chân khớp ăn lá cây, trong khi chúng là thức ăn của chim và dơi. Nhằm kiểm tra tác động của chim và dơi đến loài động vật này trong khu rừng, ba thí nghiệm đã được tiến hành:

- Thí nghiệm 1: cây không được che chắn (K).

- Thí nghiệm 2: cây được che chắn để loại bỏ tác động của chim (LBC).

- Thí nghiệm 3: cây được che chắn để loại bỏ tác động của dơi (LBD).

Theo dõi mật độ cá thể của các động vật chân khớp (cá thể/m2^{2} lá) của ba thí nghiệm

thu được kết quả như biểu đồ Hình 15.9.

Hình minh hoạ

Nhận xét nào sau đây về thí nghiệm này là đúng?

  1. Đáp án A: Chim có tác động làm giảm độ phong phú của động vật chân khớp hơn dơi.
  2. Đáp án B: Khi cây không được che chắn, độ phong phú của động vật chân khớp là cao nhất.
  3. Đáp án C: Thực vật trong rừng được bảo vệ tốt hơn khi có mặt của dơi so với có mặt chim.
  4. Đáp án D: Mối quan hệ sinh thái của chim và dơi là quan hệ hợp tác.
Xem đáp án và lời giải

Câu 17

0,25 điểm
Nhân tố sinh thái quan trọng thường xuyên làm biến đổi quần xã sinh vật dẫn đến sự diễn thế sinh thái là
  1. Đáp án A: sự thay đổi của khí hậu như lũ lụt, cháy rừng.
  2. Đáp án B: hoạt động khai thác tài nguyên của con người.sự cạnh tranh
  3. Đáp án C: gay gắt giữa các loài trong quần xã.
  4. Đáp án D: hoạt động mạnh mẽ của loài đặc trưng.
Xem đáp án và lời giải

Câu 18

0,25 điểm
Khi một phần của khu rừng nhiệt đới đã bị chặt phá, nếu tình trạng phá rừng vẫn tiếp tục và không được kiểm soát sẽ gây suy thoái nghiêm trọng đối với các hệ sinh thái tự nhiên cũng như ảnh hưởng đến đời sống con người trong tương lai. Nhận định nào sau đây không đúng khi nói về các biện pháp khắc phục?
  1. Đáp án A: Nếu không có biện pháp phục hồi và bảo tồn thì điều kiện môi trường nơi đây gây nhiều bất lợi cho sự sinh trưởng, phát triển của sinh vật.
  2. Đáp án B: Muốn phục hồi phải ứng dụng các nguyên lí sinh thái học nhằm đưa các hệ sinh thái đã bị suy thoái trở về trạng thái gần nhất với trạng thái tự nhiên của nó.
  3. Đáp án C: Trong tự nhiên thường thì sau quá trình suy thoái của hệ sinh thái rừng là sự phục hồi trở lại để trở lại ổn định như ban đầu.
  4. Đáp án D: Muốn bảo tồn cần áp dụng các nguyên lí sinh thái và các lĩnh vực khoa học liên quan để duy trì, bảo vệ đa dạng sinh học.
Xem đáp án và lời giải

Phần II. Trắc nghiệm đúng sai

Câu 19

1 điểm

PHẦN II. Thi sinh trả lời từ câu 1 đến câu 4. Trong mỗi ý a), b), c), d) ở mỗi câu, thi sinh chọn đúng hoặc sai.

Trong một nghiên cứu tiến hành trên cây ngô về khả năng hấp thu hai loại ion khoáng là potassium (K+^{+}) và calcium (Ca2+^{2+}) ở các vị trí khác nhau của rễ và sự vận chuyển các ion khoáng này trong cây. Tổng lượng ion hấp thu được tính bằng số micro đương lượng trong 24 giờ. Kết quả được trình bày ở bảng dưới đây:

Vị trí rễ (cm từ chóp rễ)Loại ionTổng lượng hấp thuTỉ lệ giữ lạiTỉ lệ vận chuyểnTỉ lệ vận chuyển
Vị trí rễ (cm từ chóp rễ)Loại ionTổng lượng hấp thuTỉ lệ giữ lạitới chóp rễtới chồi
0-3K+^{+}15,375-25
0-3Ca2+^{2+}6,363-37
6-9K+^{+}22,7171964
6-9Ca2+^{2+}3,842-58
12-15K+^{+}19,5101080
12-15Ca2+^{2+}2,814-86

Nghiên cứu dữ kiện trên và cho biết mỗi nhận định sau là Đúng hay Sai:

  • Ý a: Ion K+^{+} được hấp thu ở vị trí giữa rễ non và già (cách chóp rễ từ 6 - 9cm) là nhiều nhất.
  • Ý b: Ở vị trí rễ càng già càng hấp thu tốt Ca2+^{2+}.
  • Ý c: Sự vận chuyển các ion khoáng từ rễ lên chồi có chịu ảnh hưởng từ vị trí hấp thu.
  • Ý d: Có một phần khoáng được chuyển xuống chóp rễ sau khi hấp thu.
Xem đáp án và lời giải

Câu 20

1 điểm

Nghiên cứu sự điều hòa biểu hiện gene của Operon Lac ở một chủng E. coli đột biến người ta phát hiện thấy có bất thường. Để xác định nguyên nhân của sự bất thường đó xảy ra ở vị trí nào trong Operon Lac, người ta đánh giá mức độ biểu hiện của gene LacZ ở chủng E. coli đột biến này trong các điều kiện môi trường nuôi cấy khác nhau và được thể hiện ở bảng sau:

Điều kiện môi trường nuôi cấyĐiều kiện môi trường nuôi cấyMức độ biểu hiện
LactoseGlucoseMức độ biểu hiện
CóKhông100%
KhôngKhông100%
CóCó0
KhôngCó0

Mỗi phát biểu sau đây là đúng hay sai?

  • Ý a: Khi có glucose mức độ biểu hiện của Operon Lac bằng 0; khi không có glucose mức độ biểu hiện bằng 100.
  • Ý b: Môi trường dù có hay không có lactose mức độ biểu hiện của Operon Lac đều không được biểu hiện.
  • Ý c: Chủng E. coli bất thường ở vùng P hoặc bất thường ở LacI.
  • Ý d: Từ một phân tử mRNA được phiên mã từ Operon Lac nhưng các gene khác nhau lại được dịch mã với tốc độ khác nhau.
Xem đáp án và lời giải

Câu 21

1 điểm

Một thí nghiệm được thực hiện như sau ở một loài thực vật:

Bước 1. Tiến hành lai giữa cây A và cây B, thu được F1.

Bước 2: Chọn ngẫu nhiên 4 cây ở thế hệ F1, đánh số thứ tự cây 1, cây 2, cây 3, cây 4.

Bước 3: Phân lập mtDNA của các cây A, B và các cây cây 1, cây 2, cây 3, cây 4 ở F1.

P: Cây A Cây B F1: Cây 1 Cây 2 Cây 3 Cây 4

Hình minh hoạ

Hình 1a Hình 1b

Hình 1a: Kết quả điện di mtDNA từ lá cây A và cây B.

Hình 1b: Kết quả điện di mtDNA từ 4 chiếc lá cây 1, cây 2, cây 3, cây 4.

Kết quả thu được như hình 1. Các nhận định sau đúng hay sai?

  • Ý a: Hàm lượng mtDNA ở các cây con không đồng nhất.
  • Ý b: Cây A là cây giao hạt phấn.
  • Ý c: Đây là hiện tượng di truyền theo dòng mẹ.
  • Ý d: Ở một loài xác định có nhiều loại vi khuẩn hiếu khí cổ nguồn gốc khác nhau cùng sống nội cộng sinh.
Xem đáp án và lời giải

Câu 22

1 điểm

Khi nghiên cứu mối quan hệ sinh thái giữa các loài có quan hệ gần gũi, nhà khoa học Gause đã tiến hành nuôi 3 loài trùng cỏ: Paramecium aurelia, Paramecium bursaria, Paramecium caudatum có cùng nhu cầu dinh dưỡng và các nhân tố sinh thái cần thiết. Thí nghiệm được tiến hành như sau:

- Thí nghiệm 1: Nuôi riêng mỗi loài trong một bể, cả 3 loài cùng tăng trưởng ổn định theo đường cong hình chữ S (đường cong logistic).

- Thí nghiệm 2: Nuôi chung loài Paramecium aurelia và loài Paramecium caudatum trong 1 bể: kết quả sau 24 giờ trong bể chỉ còn loài Paramecium aurelia.

Hình minh hoạ

Thí nghiệm 3: Nuôi chung loài Paramecium bursaria và loài Paramecium aurelia trong 1 bể: kết quả sau một thời gian 2 loài vẫn cùng sinh trưởng với nhau trong bể.

  • Ý a: Trong ba loài trên, loài P. bursaria có tốc độ sinh trưởng chậm nhất.
  • Ý b: Hai loài P. aurelia và loài P. caudatum có quan hệ cạnh tranh loại trừ.
  • Ý c: Hai loài Paramecium bursaria và loài Paramecium caudatum có ổ sinh thái khác nhau nên không ảnh hưởng lẫn nhau.
  • Ý d: Quan hệ giữa loài P. aurelia và P. caudatum là vật ăn thịt và con mồi.
Xem đáp án và lời giải

Phần III. Trắc nghiệm trả lời ngắn

Câu 23

0,25 điểm

PHẦN III. Thí sinh trả lời từ câu 1 đến câu 6. Thí sinh điền kết quả mỗi câu vào mỗi ô trả lời tương ứng theo hướng dẫn của phiếu trả lời.

Một loài thực vật, bộ NST cơ thể (2n) có 12 nhóm gene liên kết. Bằng phương pháp tế bào học người ta xác định được số lượng chromatid của 5 cá thể thuộc loài trên ở kì giữa các tế bào đang nguyên phân thể hiện ở Bảng 5.

Cá thểIIIIIIIVV
Số lượng chromatid4850467296

mì hiện nay (Triticum aestivum) AABBDD = 42 NST

Có bao nhiêu cá thể thuộc loài trên là thể đa bội?

Xem đáp án và lời giải

Câu 24

0,25 điểm

Sơ đồ phả hệ mô tả sự di truyền của một bệnh ở người do một trong hai allele của một gene quy định. Một gene khác gồm 3 allele quy định nhóm máu ABO nằm ở một nhóm gene liên kết khác. Biết rằng không xảy ra đột biến ở tất cả các cá thể trong phả hệ.

Hình minh hoạ

Xác suất để đứa con trai do cặp vợ chồng ở thế hệ III sinh ra mang gene bệnh và có kiểu gene dị hợp về nhóm máu là bao nhiêu? ? (Viết kết quả bằng số thập phân và làm tròn đến 2 chữ số sau dấu phẩy)

Xem đáp án và lời giải

Câu 25

0,25 điểm

Thế hệ xuất phát (P) của một quần thể ngẫu phối có tỉ lệ kiểu gene là 0,25AA : 0,5Aa : 0,25aa. Theo quan niệm tiến hóa hiện đại, có các phát biểu sau đây:

1. Nếu quần thể chịu tác động của nhân tố đột biến thì có thể quần thể sẽ xuất hiện kiểu gene mới.

2. Nếu quần thể chỉ chịu tác động của chọn lọc tự nhiên và Fl có tỉ lệ kiểu gene là 0,16AA : 0,48Aa : 0,36aa thì chứng tỏ quá trình chọn lọc đang chống lại allele trội.

3. Nếu quần thể chịu tác động của các yếu tố ngẫu nhiên thì có thể sẽ có tỉ lệ kiểu gene là 100%aa.

4. Nếu có di - nhập gene thì có thể sẽ làm tăng tần số allele a của quần thể.

Hãy sắp xếp theo thứ tự từ nhỏ đến lớn các phát biểu đúng.

Xem đáp án và lời giải

Câu 26

0,25 điểm

Hiệu quả của một giống Dâu tằm và Tằm trên một mô hình nông nghiệp như Hình 4

Hình minh hoạ

Trong công tác chon giống đã thu được giống Dâu tằm có hiệu suất quang hợp tăng 2% và cải tạo giống Tằm sau khi nuôi “bằng lượng Dâu tằm trên” đạt 3 * 105^{5} Kcal. Hiệu suất của Tằm tăng lên bao nhiêu so với ban đầu ? (Viết kết quả bằng số thập phân)

Xem đáp án và lời giải

Câu 27

0,25 điểm
Một hộ nông dân ở Cần Thơ đã thành công với mô hình nuôi kết hợp giữa ốc bươu đen (Pomacea canaliculata) và nuôi cá bã trầu (Barbodes gonionotus), trong ao trồng thêm súng, rong, ... để lọc nước vừa làm thức ăn tự nhiên cho ốc, thức ăn của cá bã trầu (Barbodes gonionotus) chủ yếu là phân ốc và động vật phiêu sinh giúp dọn vệ sinh ao nuôi ốc. Với mô hình trên hộ nông dân đã thu về rất nhiều lợi nhuận từ việc bán ốc và cá bã trầu. Trong mô hình của hộ nông dân trên có bao nhiêu mối quan hệ sinh thái của các loài trong ao nuôi?
Xem đáp án và lời giải

Câu 28

0,25 điểm

Ở một loài thực vật, tính trạng màu hoa do hai cặp gene A, a và B, b cùng quy định theo sơ đồ sinh hoá như sau:

Hình minh hoạ

Các allele lặn a và b không tạo được enzim A và B tương ứng.

Đài hoa do cặp gene Dd qui định, trong đó allele D qui định đài rời trội hoàn toàn so với allele d qui định đài hợp.

Các gene trên nằm trên các cặp NST tương đồng khác nhau.

Người ta cho giao phấn các cây hoa đỏ, đài rời với cây hoa trắng, đài hợp. Có tối đa bao nhiêu phép lai mà ở đời con có xuất hiện cây cho hoa vàng, đài rời?

Xem đáp án và lời giải

Đề cùng chủ đề

Tất cả đề Đề ôn thi Tốt nghiệp THPT Sinh học · Các bộ sách Sinh học Tốt nghiệp THPT