TopStudy

Sinh học · Tốt nghiệp THPT

Đề ôn thi Tốt nghiệp THPT Sinh học năm 2026 có đáp án - Đề số 39

28 câu · 50 phút · Ngân hàng đề TopStudy. Đáp án và lời giải do TopStudy biên soạn, mở ngay dưới từng câu.

Làm bài

Nội dung đề

Phần I. Trắc nghiệm nhiều lựa chọn

Câu 1

0,25 điểm

PHẦN I. Thí sinh trả lời từ câu 1 đến câu 18. Mỗi câu hỏi thí sinh chỉ chọn một phương án.

Bào quan chỉ có ở tế bào động vật mà không có ở tế bào thực vật là

  1. Đáp án A: ti thể.
  2. Đáp án B: lục lạp.
  3. Đáp án C: trung thể.
  4. Đáp án D: không bào.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: C

***Hướng dẫn giải:* **

Trung thể là bào quan chỉ có ở tế bào động vật mà không có ở tế bào thực vật.

Đáp án: C.

Câu 2

0,25 điểm
Thoi phân bào có thể gắn vào vị trí nào của nhiễm sắc thể trong quá trình phân bào?
  1. Đáp án A: Đầu mút.
  2. Đáp án B: Tâm động.
  3. Đáp án C: Giữa tâm động và đầu mút.
  4. Đáp án D: Bất cứ vị trí nào.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: B

Hướng dẫn giải: Trong nguyên phân, thoi phân bào gắn vào vị trí tâm động của nhiễm sắc thể.

Câu 3

0,25 điểm
Giai đoạn đầu tiên của quá trình hô hấp ở thực vật là
  1. Đáp án A: Chu trình Krebs.
  2. Đáp án B: Đường phân.
  3. Đáp án C: Chuỗi chuyền electron.
  4. Đáp án D: Hô hấp kỵ khí.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: B

Đáp án: B

Câu 4

0,25 điểm
Quan sát hình ảnh khí khổng dưới kính hiển vi và cho biết ý nào sau đây đúng về chú thích (1),(2),(3)?
  1. Đáp án A: (1) tế bào khí khổng; (2) lỗ khí khổng; (3) lục lạp.
  2. Đáp án B: (1) khí khổng; (2) tế bào khí khổng; (3) tế bào xung quanh khí khổng.
  3. Đáp án C: (1) tế bào xung quanh khí khổng; (2) thành tế bào khí khổng; (3) tế bào khí khổng.
  4. Đáp án D: (1) tế bào xung quanh khí khổng; (2) tế bào khí khổng; (3) khí khổng
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: B

Đáp án: B

Câu 5

0,25 điểm

Hình sau đây mô tả cơ chế xảy ra đột biến. Có bao nhiêu nhận định sau đây là Đúng về hình này?

Hình minh hoạ

I. Cơ chế gây đột biến là do tồn tại base hiếm thymine.

II. Dạng thymine hiếm (T*) thay đổi vị trí của một proton và sự tái phân bố các liên kết hydro. Khi chuyển từ thường sang hiếm thì thymine hiếm bắt cặp với guanine (G).

III. Kết quả quá trình này tạo nên 2 gene đột biến thay thế 1 cặp nucleotide.

IV. Đây là một dạng đột biến chuyển đổi base, có thể dẫn đến thay đổi trình tự amino acid trong protein được mã hóa bởi gene đột biến, ảnh hưởng đến chức năng của protein và kiểu hình của sinh vật.

  1. Đáp án A: 1
  2. Đáp án B: 2
  3. Đáp án C: 3
  4. Đáp án D: 4
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: C

Đáp án: C

Câu 6

0,25 điểm
Khi nói về cơ chế hoạt động của operon Lac ở vi khuẩn E.coli,một số học sinh đã đưa ra những nhận định sau. Nhận định nào đúng?
  1. Đáp án A: Gene LacI và lacY có số lần phiên mã luôn bằng nhau.
  2. Đáp án B: Gene điều hòa chỉ tổng hợp protein ức chế khi môi trường có lactose.
  3. Đáp án C: Khi protein ức chế bám vào vùng O thì operon ở trạng thái hoạt động.
  4. Đáp án D: Khi môi trường có lactose thì operon ở trạng thái hoạt động.
Xem đáp án và lời giải

Câu 7

0,25 điểm
Nhận định nào sau đây là về mối quan hệ giữa di truyền và biến dị?
  1. Đáp án A: Di truyền và biến dị là hai hiện tượng diễn ra song song với nhau, gắn liền với quá trình sinh sản của sinh vật.
  2. Đáp án B: Bố mẹ truyền đạt cho con một kiểu hình nhất định thông qua quá trình sinh sản.
  3. Đáp án C: Đời con vừa có các đặc điểm giống bố mẹ, vừa có các đặc điểm mới, giảm sự đa dạng về tính trạng ở các loài sinh vật.
  4. Đáp án D: Nhờ có biến dị di truyền sinh vật không thể thích nghi với sự thay đổi của điều kiện môi trường.
Xem đáp án và lời giải

Câu 8

0,25 điểm
Một gia đình có bố bị bệnh, mẹ không bị bệnh và sinh ra hai người con: một con gái không bị bệnh và một con trai bị bệnh. Biết rằng gene bệnh là gene lặn nằm trên nhiễm sắc thể thường. Phả hệ nào sau đây là chính xác?
  1. Đáp án A: Hình minh hoạ
  2. Đáp án B: Hình minh hoạ
  3. Đáp án C: Hình minh hoạ
  4. Đáp án D: Hình minh hoạ
Xem đáp án và lời giải

Câu 9

0,25 điểm
Khi giải thích về sự cần thiết của tư vấn hôn nhân gia đình trước khi kết hôn và tiến hành sàng lọc trước sinh, phát biểu nào dưới đây không đúng?
  1. Đáp án A: Nhằm xây dựng phả hệ di truyền của những người đến tư vấn.
  2. Đáp án B: Cung cấp thông tin về sức khỏe sinh sản, tâm lý trước khi kết hôn.
  3. Đáp án C: Tầm soát và sàng lọc các bệnh truyền nhiễm cho các cặp vợ chồng.
  4. Đáp án D: Đưa ra các biện pháp nhằm giảm tỷ lệ sinh con bị bệnh di truyền.
Xem đáp án và lời giải

Câu 10

0,25 điểm

Cho các bằng chứng tiến hóa (cột A) và các ví dụ về bằng chứng tiến hóa (cột B) trong bảng bên dưới.

AB
1. Tế bào họca. Gai xương rồng, tua cuốn của đậu Hà Lan đều là biến dạng của lá.
2. Cơ quan tương đồngb. Cấu tạo tế bào nhân sơ và tế bào nhân thực đều có các thành phần tương tự nhau.
3. Cơ quan thoái hóac. Bộ ba UUA trong mã di truyền từ virus đến con người đều mã hóa cho amino acid leucine.
4. Sinh học phân tửd. Một số loài rắn, mặc dù không có chân nhưng trong cơ thể vẫn còn mấu xương nhỏ không còn chức năng.

Thông tin ở cột A phù hợp với cột B là

  1. Đáp án A: 1b, 2d, 3c, 4a.
  2. Đáp án B: 1b, 2c, 3a, 4d.
  3. Đáp án C: 1b, 2a, 3d, 4c.
  4. Đáp án D: 1d, 2a, 3b, 4c.
Xem đáp án và lời giải

Câu 11

0,25 điểm

Hình bên mô tả giai đoạn nào trong quá trình phát sinh sự sống trên Trái Đất?

Hình minh hoạ

  1. Đáp án A: Tiến hóa tiền sinh học.
  2. Đáp án B: Tiến hóa sinh học.
  3. Đáp án C: Tiến hóa tiền hóa học.
  4. Đáp án D: Tiến hóa hóa học.
Xem đáp án và lời giải

Câu 12

0,25 điểm
Phát biểu không đúng về quá trình hình thành các đặc điểm thích nghi theo thuyết tiến hoá hiện đại?
  1. Đáp án A: quá trình đột biến làm cho 1 gen biến đổi thành nhiều alen, đột biến phát sinh vô hướng, không tương ứng với ngoại cảnh.
  2. Đáp án B: giao phối tạo ra những tổ hợp alen mới, trong đó có những tổ hợp có tiềm năng thích nghi với những điều kiện mới.
  3. Đáp án C: quá trình CLTN đào thải các kiểu gen bất lợi, tăng tần số của các alen và các tổ hợp gen thích nghi.
  4. Đáp án D: các cơ chế cách ly đã củng cố các đặc điểm mới được hình thành vốn có lợi trở thành các đặc điểm thích nghi.
Xem đáp án và lời giải

Câu 13

0,25 điểm
Theo quan điểm hiện đại, khi nói về chọn lọc tự nhiên phát biểu nào sau đây không đúng?
  1. Đáp án A: Chọn lọc tự nhiên làm tăng dần tần số allele và tần số kiểu gene quy định đặc điểm thích nghi trong quần thể.
  2. Đáp án B: Chọn lọc tự nhiên tác động trực tiếp lên kiểu gene, qua đó gián tiếp làm thay đổi tỉ lệ kiểu hình của cá thể trong quần thể.
  3. Đáp án C: Chọn lọc tác động lên cá thể có kiểu hình trội sẽ làm thay đổi tần số allele trội nhanh hơn so với tác động lên cá thể có kiểu hình lặn.
  4. Đáp án D: Khi điều kiện môi trường thay đổi càng mạnh (áp lực chọn lọc cao) thì chọn lọc tự nhiên làm thay đổi tần số allele càng nhanh và ngược lại.
Xem đáp án và lời giải

Câu 14

0,25 điểm
Ngựa cái lai với lừa đực sinh ra con la không có khả năng sinh sản. Đây là tiêu chuẩn quan trọng nào để phân biệt được ngựa và lừa là 2 loài khác nhau.
  1. Đáp án A: tiêu chuẩn hình thái.
  2. Đáp án B: tiêu chuẩn địa lý- sinh thái.
  3. Đáp án C: tiêu chuẩn sinh lý- hóa sinh.
  4. Đáp án D: tiêu chuẩn cách li sinh sản.
Xem đáp án và lời giải

Câu 15

0,25 điểm
Trong tự nhiên, sự tăng trưởng kích thước quần thể chủ yếu do
  1. Đáp án A: mức sinh sản và tử vong.
  2. Đáp án B: mức xuất cư và nhập cư.
  3. Đáp án C: mức tử vong và xuất cư.
  4. Đáp án D: mức sinh sản và nhập cư.
Xem đáp án và lời giải

Câu 16

0,25 điểm

Cho lưới thức ăn của hệ sinh thái trên cạn như Hình 15.3.

Hình minh hoạ

Phát biểu nào sau đây về lưới thức ăn trên là đúng?

  1. Đáp án A: Chim là sinh vật phân giải.
  2. Đáp án B: Rắn là bậc dinh dưỡng cấp 3 hoặc cấp 4.
  3. Đáp án C: Có tất cả ba chuỗi thức ăn.
  4. Đáp án D: Cào cào tham gia vào hai chuỗi thức ăn.
Xem đáp án và lời giải

Câu 17

0,25 điểm
Quá trình nào sau đây là diễn thế thứ sinh.
  1. Đáp án A: Sau khi xuất hiện một hố bom đã hình thành một ao cá
  2. Đáp án B: Quần xã sinh vật hình thành trên tro tàn núi lửa
  3. Đáp án C: Quá trình hình thành rừng trên một ở một hồ nước nông.
  4. Đáp án D: Quá trình hình thành quần xã sinh vật ở các vùng đất nổi lên do sự bồi tụ phù sa.
Xem đáp án và lời giải

Câu 18

0,25 điểm
Tác động giữa kinh tế, xã hội và môi trường tự nhiên có thể được hiểu như thế nào?
  1. Đáp án A: Kinh tế, xã hội và môi trường tự nhiên là các yếu tố hoàn toàn độc lập và không có sự ảnh hưởng qua lại.
  2. Đáp án B: Kinh tế phát triển có thể thúc đẩy sự cải thiện xã hội và bảo vệ môi trường tự nhiên, trong khi xã hội và môi trường tác động đến cách thức phát triển kinh tế.
  3. Đáp án C: Môi trường tự nhiên luôn chi phối xã hội và kinh tế mà không có sự ảnh hưởng ngược lại.
  4. Đáp án D: Mối quan hệ giữa kinh tế, xã hội và môi trường tự nhiên không có sự tác động qua lại, mỗi yếu tố hoạt động một cách tách biệt.
Xem đáp án và lời giải

Phần II. Trắc nghiệm đúng sai

Câu 19

1 điểm

PHẦN II. Thi sinh trả lời từ câu 1 đến câu 4. Trong mỗi ý a), b), c), d) ở mỗi câu, thi sinh chọn đúng hoặc sai.

Bảng số liệu sau nghiên cứu ảnh hưởng của nhiệt độ đến sự hấp thụ khoáng của cây dưa chuột:

Nhiệt độTổng lượng chất khoáng hấp thu được (mg/kg chất khô)Tổng lượng chất khoáng hấp thu được (mg/kg chất khô)Tổng lượng chất khoáng hấp thu được (mg/kg chất khô)
Nhiệt độNitrogen (N)Postassium (K)Phosphorus (P)
10o^{o}C13,4818,987,45
20o^{o}C21,4720,9715,23

Ảnh hưởng của nhiệt độ đến sự hấp thụ khoáng của cây dưa chuột

Nghiên cứu dữ kiện trên và cho biết mỗi nhận định sau là Đúng hay Sai?

  • Ý a: Nhiệt độ ảnh hưởng đến độ nhớt của dịch đất và nguyên sinh chất của tế bào rễ nên ảnh hưởng đến quá trình trao đổi khoáng qua màng tế bào.
  • Ý b: Làm tăng nhiệt độ của đất lên càng cao sẽ giúp cây hấp thụ được càng nhiều lượng khoáng trong đất.
  • Ý c: Nhiệt độ tối ưu sẽ đảm bảo quá trình hô hấp cung cấp năng lượng cho sự vận chuyển chủ động làm tăng sự hấp thu khoáng của rễ.
  • Ý d: Ở dưa chuột, nhiệt độ 20o^{o}C thì khả năng cây sinh trưởng và phát triển tốt hơn ở điều kiện 10o^{o}C.
Xem đáp án và lời giải

Câu 20

1 điểm
Mỗi nhận định sau đây là Đúng hay Sai?” khi nói về ý nghĩa của sự điều hoà biểu hiện gene?
  • Ý a: Nhờ sự điều hoà biểu hiện gene, các gene trong tế bào luôn biểu hiện ở các điều kiện môi trường khác nhau.
  • Ý b: Điều hoà biểu hiện gene ở sinh vật có thể tạo ra sản phẩm gene dư thừa dẫn đến bệnh ung thư.
  • Ý c: Nhờ có sự điều hòa biểu hiện gene, tế bào vi khuẩn E.coli tiết kiệm được năng lượng ATP cho quá trình tổng hợp protein.
  • Ý d: Cơ chế điều hòa biểu hiện gene bị rối loạn ở giai đoạn phôi thai, các tế bào không thể đi vào biệt hóa
Xem đáp án và lời giải

Câu 21

1 điểm

Ở loài thực vật Zea mays Linn (cây Ngô) vừa có khả năng tự thụ phấn, vừa có khả năng giao phấn, nên trong việc lai tạo giống mới các nhà khoa học phải mất nhiều thời gian cho việc khử đực trên cây mẹ. Để khắc phục hiện tượng này, các nhà khoa học đã gây đột biến gene quy định tính đực nằm trong tế bào chất của cây mẹ, từ đó tạo cây mẹ không có khả năng tạo hạt phấn hoặc hạt phấn không có khả năng thụ tinh, được gọi là cây bất thụ đực.

Những phát biểu sau đúng hay sai khi nói về cây ngô bất thụ đực?

  • Ý a: Cây ngô bất thụ đực nếu được thụ tinh bởi phấn hoa bình thường thì toàn bộ thế hệ con sẽ không có khả năng tạo ra hạt phấn hữu thụ.
  • Ý b: Cây ngô bất thụ đực được sử dụng trong chọn giống cây trồng nhằm tạo hạt lai mà không tốn công hủy bỏ nhụy của cây làm bố.
  • Ý c: Cây ngô bất thụ đực vẫn có khả năng sinh sản hữu tính bình thường.
  • Ý d: Cây ngô bất thụ đực không tạo được hạt phấn hữu thụ nên không có ý nghĩa trong công tác chọn giống cây trồng.
Xem đáp án và lời giải

Câu 22

1 điểm

Một loài côn trùng S chuyên ăn hạt của hai loài cây một năm, thân thảo X và Y. Để tìm hiểu ảnh hưởng của loài côn trùng S đối với đa dạng thực vật trong khu vực, người ta thực hiện nghiên cứu trên hai lô đất:

- Lô 1: được che lưới kín nhằm ngăn không cho loài côn trùng S xâm nhập.

- Lô 2: không được che lưới (lô đối chứng).

Sau khi theo dõi số lượng các loài thực vật và số cá thể của hai loài X và Y trong 48 tháng, số liệu được biểu diễn trên hình C13.1 và hình C13.2 dưới đây:

Hình minh hoạ

  • Ý a: Ở Hình C13.1, số lượng loài lô 1 cao và tăng đều theo thời gian.
  • Ý b: Ở Hình C13.1, số lượng loài lô 2 đồng đều một cách tương đối trong suốt thời gian thí nghiệm.
  • Ý c: Từ Hình C13.2, có thể thấy loài côn trùng S không có vai trò trong việc khống chế số lượng cá thể của loài X và Y.
  • Ý d: Loài S đóng vai trò sinh thái là loài đặc trưng.
Xem đáp án và lời giải

Phần III. Trắc nghiệm trả lời ngắn

Câu 23

0,25 điểm

PHẦN III. Thí sinh trả lời từ câu 1 đến câu 6. Thí sinh điền kết quả mỗi câu vào mỗi ô trả lời tương ứng theo hướng dẫn của phiếu trả lời.

Loài lúa mì (Triticum monococcum) (kiểu gene AA, 2n = 14) đem lai xa với lúa mì hoang dại (Triticum speltoides) (kiểu gene BB, 2n = 14) thu được con lai (kiểu gene AB) nhưng bất thụ. Sau đó xuất hiện đa bội hoá bộ NST của giống lai tạo thành lúa mì (Triticum turgidum) (kiểu gene AABB). Loài lúa mì Triticum turgidum này lai với cỏ dại (Triticum tauschii) (kiểu gene DD, 2n = 14) thu được con lai có kiểu gene ABD, con lai bất thụ. Đa bội hoá con lai tạo thành loài lúa mì hiện nay (Triticum aestivum). Bộ NST của loài lúa mì Triticum ơestivum có bao nhiêu NST?

Xem đáp án và lời giải

Câu 24

0,25 điểm

Bản đồ di truyền là sơ đồ thể hiện vị trí của gene (locus) trên nhiễm sắc thể, được xây dựng dựa vào tần số trao đổi chéo (hoán vị gene) giữa hai gene. T.H.Morgan và cộng sự đã lập bản đồ của 2 gen màu sắc thân (A quy định thân xám trội so với a quy định thân đen) và chiều dài cánh (B quy định cánh dài trội so với b quy định cánh ngắn) ở ruồi giấm như sau:

Hình minh hoạ

Một ruồi cái có kiểu gen: lai với ruồi đực có kiểu gene. Xác định tỉ lệ kiểu hình thân đen cánh dài ở đời con F1 chiếm bao nhiêu %?

Xem đáp án và lời giải

Câu 25

0,25 điểm
Ở người, kiểu gene HH qui định bệnh hói đầu, hh qui định không hói đầu, kiểu gene Hh qui định hói đầu ở nam và không hói đầu ở nữ. Ở một quần thể đạt trạng thái cân bằng về tính trạng này, trong tổng số người bị bệnh hói đầu, tỉ lệ người có kiểu gene đồng hợp là 0,1. Hãy cho biết tỉ lệ người nam bị bệnh hói đầu cao gấp bao nhiêu lần tỉ lệ người nữ bị hói đầu trong quần thể.
Xem đáp án và lời giải

Câu 26

0,25 điểm

Theo thuyết tiến hóa hiện đại, có các phát biểu sau đây:

1. CLTN được xem là nhân tố tiến hóa có hướng.

2. Quá trình hình thành loài mới cần tối thiểu 3 nhân tố tiến hóa tác động lên quần thể là đột biến, di nhập gene và CLTN.

3. Giao phối không ngẫu nhiên cũng được xem là nhân tố tiến hoá là vì nó làm tăng tỉ lệ kiểu gene đồng hợp nên sẽ làm tăng tỉ lệ các kiểu hình đột biến trong quần thể.

4. Quần thể 1 có tần số A = 0,6; quần thể 2 có tần số A = 0,4. Nếu một nhóm cá thể của quần thể 1 di cư sang quần thể 2 và quần thể 2 không di cư sang quần thể 1 thì có thể sẽ làm giảm tần số A của quần thể 2.

Hãy sắp xếp theo thứ tự từ nhỏ đến lớn các phát biểu đúng.

Xem đáp án và lời giải

Câu 27

0,25 điểm
Một mùa ở vùng đất Đà Lạt độ chiếu sáng của ánh sáng mặt trời ngắn và yếu, trung bình một ngày chiếu 6 giờ, một giờ trung bình tương ứng với 8*103^{3} Kcal/m2^{2}/1000m2^{2}.^{.} Để tăng hiệu quả quang hợp cho rau, người nông dân phải làm nhà kính và thắm đèn chiếu sáng trong thời điển cây thiếu ánh sáng (18 giờ) và cường độ chiếu sáng trong môt giờ tương ứng 0,8*103^{3} Kcal. Biết trong điều kiện chăm sóc tốt nên hiệu suất quang hợp đạt 2% trong quang hợp. Xác định sản lượng (Kcal) của rau thu được trong một ngày đêm ?
Xem đáp án và lời giải

Câu 28

0,25 điểm
Trên một thảo nguyên, các con ngựa vằn mỗi khi di chuyển thường đánh động và làm các con côn trùng bay khỏi tổ. Lúc này các con chim diệc sẽ bắt các côn trùng bay khỏi tổ làm thức ăn. Việc côn trùng bay khỏi tổ, cũng như việc chim diệc bắt côn trùng không ảnh hưởng gì đến ngựa vằn. Chim mỏ đỏ (một loài chim nhỏ) thường bắt ve bét trên lưng ngựa vằn làm thức ăn. Dựa vào thông tin trên, hãy xác định có mấy kiểu mối quan hệ trong nhóm quan hệ đối địch (đối kháng) ?
Xem đáp án và lời giải

Đề cùng chủ đề

Tất cả đề Đề ôn thi Tốt nghiệp THPT Sinh học · Các bộ sách Sinh học Tốt nghiệp THPT