TopStudy

Toán · Lớp 10

Bài tập cuối chương IV có đáp án

9 câu · 14 phút · Ngân hàng đề TopStudy. Đáp án và lời giải do TopStudy biên soạn, mở ngay dưới từng câu.

Làm bài

Nội dung đề

Phần I. Tự luận

Câu 1

1 điểm

Cho tam giác ABC có AB = 3, AC = 4, BAC^=120∘\widehat{BAC}=120^{\circ} . Tính (làm tròn kết quả đến hàng đơn vị):

a) Độ dài cạnh BC và độ lớn góc B;

b) Bán kính đường tròn ngoại tiếp;

c) Diện tích của tam giác;

d) Độ dài đường cao xuất phát từ A;

e) AB→ . AC→, AM→ .BC→\overrightarrow{AB}\ .\ \overrightarrow{AC},\ \overrightarrow{AM}\ .\overrightarrow{BC} với M là trung điểm của BC.

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Hình minh hoạ

a) + Áp dụng định lí côsin trong tam giác ABC ta có:

BC2^{2} = AB2^{2} + AC2^{2} – 2 . AB . AC . cosBAC^\widehat{BAC}

= 32^{2} + 42^{2} – 2 . 3. 4 . cos 120°

= 9 + 16 – (– 12)

= 37

Suy ra: BC=37≈6BC=\sqrt{37}\approx 6.

+ Ta có: cos⁡B=AB2+BC2−AC22.AB.BC\cos B=\frac{A{B}^{2}+B{C}^{2}-A{C}^{2}}{2.AB.BC}=32+62−422.3.6=2936=\frac{{3}^{2}+{6}^{2}-{4}^{2}}{2.3.6}=\frac{29}{36}

Suy ra B^≈36∘\widehat{B}\approx 36^{\circ}.

b) Áp dụng định lí sin trong tam giác ABC ta có: BCsin⁡A=2R\frac{BC}{\sin A}=2R

Suy ra: R=BC2sin⁡A=62.sin⁡120∘=23≈3R=\frac{BC}{2\sin A}=\frac{6}{2.\sin 120^{\circ}}=2\sqrt{3}\approx 3.

Vậy bán kính đường tròn ngoại tiếp tam giác ABC là R ≈ 3.

c) Diện tích tam giác ABC là: S=12AB.AC.sin⁡AS=\frac{1}{2}AB.AC.\sin A=12.3.4.sin⁡120∘=33≈5=\frac{1}{2}.3.4.\sin 120^{\circ}=3\sqrt{3}\approx 5.

d) Kẻ đường cao AH.

Ta có diện tích tam giác ABC là: S=12AH.BCS=\frac{1}{2}AH.BC

Suy ra: AH=2SBC=2.56≈2AH=\frac{2S}{BC}=\frac{2.5}{6}\approx 2.

e)

+ Ta có: AB→ . AC→= ∣AB→∣ . ∣AC→∣.cos⁡(AB→, AC→)\overrightarrow{AB}\ .\ \overrightarrow{AC}=\ |\overrightarrow{AB}|\ .\ |\overrightarrow{AC}|.\cos (\overrightarrow{AB},\ \overrightarrow{AC})

=AB. AC. cos⁡BAC^=AB.\ AC.\ \cos \widehat{BAC}

= 3 . 4 . cos 120° = – 6.

Do đó: AB→ .AC→ =−6\overrightarrow{AB}\ .\overrightarrow{AC}\ =-6.

+ Do M là trung điểm của BC nên ta có: AB→+AC→=2AM→\overrightarrow{AB}+\overrightarrow{AC}=2\overrightarrow{AM} .

Suy ra: AM→=12(AB→+AC→)\overrightarrow{AM}=\frac{1}{2}(\overrightarrow{AB}+\overrightarrow{AC}).

Khi đó: AM→ . BC→=12(AB→+AC→).BC→\overrightarrow{AM}\ .\ \overrightarrow{BC}=\frac{1}{2}(\overrightarrow{AB}+\overrightarrow{AC}).\overrightarrow{BC}

=12(AB→+AC→).(BA→+AC→)=\frac{1}{2}(\overrightarrow{AB}+\overrightarrow{AC}).(\overrightarrow{BA}+\overrightarrow{AC})

=12(AB→+AC→).((−AB→)+AC→)=\frac{1}{2}(\overrightarrow{AB}+\overrightarrow{AC}).((-\overrightarrow{AB})+\overrightarrow{AC})

=12(AC→+AB→).(AC→−AB→)=\frac{1}{2}(\overrightarrow{AC}+\overrightarrow{AB}).(\overrightarrow{AC}-\overrightarrow{AB})

=12(AC→2−AB→2)=\frac{1}{2}({\overrightarrow{AC}}^{2}-{\overrightarrow{AB}}^{2})

=12(AC−AB)=12(4−3)=12=\frac{1}{2}(AC-AB)=\frac{1}{2}(4-3)=\frac{1}{2}

Vậy AM→.BC→=12\overrightarrow{AM}.\overrightarrow{BC}=\frac{1}{2}.

Câu 2

1 điểm

Không dùng máy tính cầm tay, hãy tính giá trị của các biểu thức sau:

A = (sin 20° + sin 70°)2^{2} + (cos 20° + cos 110°)2^{2},

B = tan 20° + cot 20° + tan 110° + cot 110°.

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

+ Ta có:

A = (sin 20° + sin 70°)2^{2} + (cos 20° + cos 110°)2^{2}

= [sin(90° – 70°) + sin 70°]2^{2} + [cos(90° – 70°) + cos(180° – 70°)]2^{2}

= (cos70° + sin 70°)2^{2} + [sin 70° + (– cos 70°)]2^{2}

= (cos 70° + sin 70°)2^{2} + (sin 70° – cos 70°)2^{2}

= cos2^{2}70° + 2 . cos 70° . sin 70° + sin2^{2} 70° + sin2^{2} 70° – 2 . sin 70° . cos 70° + cos2^{2} 70°

= 2(cos2^{2} 70° + sin2^{2} 70°)

= 2 . 1 = 2

Vậy A = 2.

+ Ta có:

B = tan 20° + cot 20° + tan 110° + cot 110°

= tan (90° – 70°) + cot(90° – 70°) + tan (180° – 70°) + cot (180° – 70°)

= cot 70° + tan 70° + (– tan 70°) + (– cot 70°)

= (cot 70° – cot 70°) + (tan 70° – tan 70°)

= 0 + 0 = 0

Vậy B = 0.

Câu 3

1 điểm

Không dùng thước đo góc, làm thế nào để biết số đo góc đó.

Bạn Hoài vẽ góc xOy và đố bạn Đông làm thế nào để có thể biết được số đo góc của góc này khi không có thước đo góc. Bạn Đông làm như sau:

- Chọn các điểm A, B lần lượt thuộc các tia Ox và Oy sao cho OA = OB = 2 cm;

- Đo độ dài đoạn thẳng AB được AB = 3,1 cm.

Từ các dữ kiện trên bạn Đông tính được cosxOy^\widehat{xOy} , từ đó suy ra độ lớn góc xOy.

Em hãy cho biết số đo góc xOy ở Hình 69 bằng bao nhiêu độ (làm tròn kết quả đến hàng đơn vị).

Hình minh hoạ

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

* Tính góc xOy bạn Hoài vẽ:

Hình minh hoạ

Áp dụng hệ quả của định lí côsin trong tam giác ABO ta có: cos⁡O=OA2+OB2−AB22.OA.OB\cos O=\frac{O{A}^{2}+O{B}^{2}-A{B}^{2}}{2.OA.OB}=22+22−(3,1)22.2.2=\frac{{2}^{2}+{2}^{2}-{(3{,}1)}^{2}}{2.2.2}=−161800=-\frac{161}{800}

Do đó: O^≈102∘\widehat{O}\approx 102^{\circ}

Vậy từ các dự kiện bạn Đông tính được, ta suy ra xOy^≈102∘\widehat{xOy}\approx 102^{\circ} .

Câu 4

1 điểm

Có hai trạm quan sát A và B ven hồ và một trạm quan sát C ở giữa hồ. Để tính khoảng cách từ A và từ B đến C, người ta làm như sau (Hình 70):

- Đo góc BAC được 60°, đo góc ABC được 45°;

- Đo khoảng cách AB được 1 200 m.

Khoảng cách từ trạm C đến các trạm A và B bằng bao nhiêu mét (làm tròn kết quả đến hàng đơn vị)?

Hình minh hoạ

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Ba vị trí A, B, C tạo thành 3 đỉnh của tam giác ABC.

Ta có: A^+B^+C^=180∘\widehat{A}+\widehat{B}+\widehat{C}=180^{\circ} (định lí tổng ba góc trong tam giác ABC)

Suy ra: C^=180∘−(A^+B^)=180∘−(60∘+45∘)=75∘\widehat{C}=180^{\circ}-(\widehat{A}+\widehat{B})=180^{\circ}-(60^{\circ}+45^{\circ})=75^{\circ}.

Áp dụng định lí sin trong tam giác ABC ta có: ABsin⁡C=BCsin⁡A=ACsin⁡B\frac{AB}{\sin C}=\frac{BC}{\sin A}=\frac{AC}{\sin B}

Do đó: AC=AB.sin⁡Bsin⁡C=1200.sin⁡45∘sin⁡75∘≈878AC=\frac{AB.\sin B}{\sin C}=\frac{1200.\sin 45^{\circ}}{\sin 75^{\circ}}\approx 878(m);

BC=AB.sin⁡Asin⁡C=1200.sin⁡60∘sin⁡75∘≈1076BC=\frac{AB.\sin A}{\sin C}=\frac{1200.\sin 60^{\circ}}{\sin 75^{\circ}}\approx 1076(m).

Vậy khoảng cách từ trạm C đến trạm A khoảng 878 m và từ trạm C đến trạm B khoảng 1 076 m.

Câu 5

1 điểm

Một người đứng ở bờ sông, muốn đo độ rộng của khúc sông chảy qua vị trí đang đứng (khúc sông tương đối thẳng, có thể xem hai bờ song song với nhau).

Hình minh hoạ

Từ vị trí đang đứng A, người đó đo được góc nghiêng α = 35° so với bờ sông tới một vị trí C quan sát được ở phía bờ bên kia. Sau đó di chuyển dọc bờ sông đến vị trí B cách A một khoảng d = 50 m và tiếp tục đo được góc nghiêng β = 65° so với bờ bên kia tới vị trí C đã chọn (Hình 71). Hỏi độ rộng của khúc sông chảy qua vị trí người đó đang đứng là bao nhiêu mét (làm tròn kết quả đến hàng phần mười)?

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Hình minh hoạ

Dựng AD vuông góc với hai bên bờ sông, khi đó AD là độ rộng của khúc sông chạy qua vị trí của người đó đang đứng. Ta cần tính khoảng cách AD.

Xét tam giác ABC ta có:CAB^+ACB^=65∘\widehat{CAB}+\widehat{ACB}=65^{\circ} (tính chất góc ngoài tại đỉnh B của tam giác)

Suy ra ACB^=65∘−CAB^=65∘−35∘=30∘\widehat{ACB}=65^{\circ}-\widehat{CAB}=65^{\circ}-35^{\circ}=30^{\circ} .

Lại có ABC^=180∘−65∘=115∘\widehat{ABC}=180^{\circ}-65^{\circ}=115^{\circ} .

Áp dụng định lí sin trong tam giác ABC ta có: ABsin⁡ACB^=ACsin⁡ABC^\frac{AB}{\sin \widehat{ACB}}=\frac{AC}{\sin \widehat{ABC}} .

Suy ra AC=AB.sin⁡ABC^sin⁡ACB^=50.sin⁡115∘sin⁡30∘≈90,6AC=\frac{AB.\sin \widehat{ABC}}{\sin \widehat{ACB}}=\frac{50.\sin 115^{\circ}}{\sin 30^{\circ}}\approx 90{,}6 .

Ta có: DAC^=90∘−35∘=55∘\widehat{DAC}=90^{\circ}-35^{\circ}=55^{\circ} .

Tam giác ADC vuông tại D nên cos⁡DAC^=ADAC\cos \widehat{DAC}=\frac{AD}{AC} .

⇒AD=AC.cos⁡DAC^=90,6.cos⁡55∘≈52\Rightarrow AD=AC.\cos \widehat{DAC}=90{,}6.\cos 55^{\circ}\approx 52 (m).

Vậy độ rộng của khúc sông chảy qua vị trí người đó đang đứng là 52 m.

Câu 6

1 điểm

Để đo khoảng cách giữa hai vị trí M, N ở hai phía ốc đảo, người ta chọn vị trí O bên ngoài ốc đảo sao cho: O không thuộc đường thẳng MN; các khoảng cách OM, ON và góc MON là đo được (Hình 72). Sau khi đo, ta có OM = 200 m, ON = 500 m, MON^=135∘\widehat{MON}=135^{\circ} .

Khoảng cách giữa hai vị trí M, N là bao nhiêu mét (làm tròn kết quả đến hàng đơn vị)?

Hình minh hoạ

Xem đáp án và lời giải

Câu 7

1 điểm

Chứng minh:

a) Nếu ABCD là hình bình hành thì AB→+AD→+CE→=AE→\overrightarrow{AB}+\overrightarrow{AD}+\overrightarrow{CE}=\overrightarrow{AE} với E là điểm bất kì;

b) Nếu I là trung điểm của đoạn thẳng AB thì MA→+MB→+2IN→=2MN→\overrightarrow{MA}+\overrightarrow{MB}+2\overrightarrow{IN}=2\overrightarrow{MN} với M, N là hai điểm bất kì;

c) Nếu G là trọng tâm của tam giác ABC thì MA→+MB→+MC→−3MN→=3NG→\overrightarrow{MA}+\overrightarrow{MB}+\overrightarrow{MC}-3\overrightarrow{MN}=3\overrightarrow{NG} với M, N là hai điểm bất kì.

Xem đáp án và lời giải

Câu 8

1 điểm

Cho hình bình hành ABCD có AB = 4, AD = 6, BAD^=60∘\widehat{BAD}=60^{\circ} (Hình 73).

Hình minh hoạ

a) Biểu thị các vectơ BD→, AC→\overrightarrow{BD},\ \overrightarrow{AC} theo AB→, AD→\overrightarrow{AB},\ \overrightarrow{AD}.

b) Tính các tích vô hướng AB→ . AD→, AB→ . AC→, BD→ . AC→\overrightarrow{AB}\ .\ \overrightarrow{AD},\ \overrightarrow{AB}\ .\ \overrightarrow{AC},\ \overrightarrow{BD}\ .\ \overrightarrow{AC} .

c) Tính độ dài các đường chéo BD, AC.

Xem đáp án và lời giải

Câu 9

1 điểm

Hai lực F1→, F2→\overrightarrow{{F}_{1}},\ \overrightarrow{{F}_{2}} cho trước cùng tác dụng lên một vật tại điểm O và tạo với nhau một góc (F1→, F2→)=α(\overrightarrow{{F}_{1}},\ \overrightarrow{{F}_{2}})=α làm cho vật di chuyển theo hướng từ O đến C (Hình 74). Lập công thức tính cường độ của hợp lực F→\overrightarrow{F} làm cho vật di chuyển theo hướng từ O đến C (giả sử chỉ có đúng hai lực F1→, F2→\overrightarrow{{F}_{1}},\ \overrightarrow{{F}_{2}} làm cho vật di chuyển).

Hình minh hoạ

Xem đáp án và lời giải

Đề cùng chủ đề

Tất cả đề Bài tập cuối chương IV · Các bộ sách Toán Lớp 10