I. Cấu trúc nghiệm nhiều phương án lựa chọn (4 điểm) (Lựa chọn đáp án đúng nhất)
Sống có lí tưởng nghĩa là gì?
AĐáp án A: Biết ước mơ, hoài bão để định hướng cuộc sống của mình.
BĐáp án B: Có ước mơ và cố gắng thực hiện bằng hành động cụ thể.
CĐáp án C: Xác định mục tiêu sống tốt đẹp và kiên trì theo đuổi.
DĐáp án D: Sống theo sở thích cá nhân, miễn là không hại đến ai.
Xem đáp án và lời giải
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án:C
Đáp án: C. Xác định mục tiêu sống tốt đẹp và kiên trì theo đuổi.
Giải thích: Theo định nghĩa khoa học trong chương trình GDCD 9, lý tưởng sống không chỉ đơn thuần là ước mơ (A, B) hay sở thích cá nhân (D), mà cốt lõi là việc xác định cho mình một mục tiêu sống cao đẹp, đúng đắn và có ý chí kiên trì hành động để đạt được mục tiêu đó.
Câu 2
1 điểm
Lý tưởng sống của thanh niên Việt Nam hiện nay thường gắn liền với điều nào dưới đây?
AĐáp án A: Hoàn thành tốt việc học tập và xây dựng gia đình hạnh phúc.
BĐáp án B: Góp phần xây dựng đất nước giàu đẹp, văn minh và hội nhập.
CĐáp án C: Giúp đỡ bạn bè, người thân khi gặp khó khăn.
DĐáp án D: Sống ngay thẳng, tôn trọng mọi người xung quanh.
Xem đáp án và lời giải
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án:B
Đáp án: B. Góp phần xây dựng đất nước giàu đẹp, văn minh và hội nhập.
Giải thích: Lý tưởng sống của thế hệ trẻ Việt Nam thời đại mới luôn gắn liền với vận mệnh quốc gia, đó là phấn đấu thực hiện mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh và đưa đất nước hội nhập thế giới.
Câu 3
1 điểm
Người sống có lí tưởng sẽ đạt được điều gì dưới đây?
AĐáp án A: Có tinh thần trách nhiệm, luôn hướng tới điều tốt đẹp.
BĐáp án B: Có nhiều mục tiêu và thành tích trong học tập.
CĐáp án C: Họ biết cách tạo ra nhiều mối quan hệ.
DĐáp án D: Họ luôn đạt thành công trong công việc.
Xem đáp án và lời giải
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án:A
Đáp án: A. Có tinh thần trách nhiệm, luôn hướng tới điều tốt đẹp.
Giải thích: Người sống có lý tưởng luôn có động lực nội tại mạnh mẽ, sống trách nhiệm với bản thân, gia đình và cộng đồng. Lý tưởng sống không đảm bảo 100% "luôn đạt thành công" (D) hay nhiều thành tích (B), nhưng nó định hình phẩm chất đạo đức tốt đẹp cho con người.
Câu 4
1 điểm
Nội dung nào dưới đây thể hiện phẩm chất khoan dung?
AĐáp án A: Tha thứ lỗi lầm cho người khác để bản thân thấy thanh thản, nhẹ nhàng.
BĐáp án B: Biết tôn trọng sự khác biệt và thông cảm với hạn chế của người khác.
CĐáp án C: Luôn bỏ qua mọi lỗi lầm mà không cần phải nhắc nhở mọi người.
DĐáp án D: Nhẹ nhàng trong ứng xử, không làm ai buồn để giữ cho cuộc sống bình yên.
Xem đáp án và lời giải
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án:B
Đáp án: B. Biết tôn trọng sự khác biệt và thông cảm với hạn chế của người khác.
Giải thích: Bản chất của lòng khoan dung là sự rộng lượng, biết tôn trọng sở thích, thói quen, cá tính khác biệt của người khác, đồng thời thấu hiểu, cảm thông với khuyết điểm của họ. Tha thứ để ích kỷ né tránh (D) hoặc dung túng cho cái sai (C) không phải là khoan dung.
Câu 5
1 điểm
Biểu hiện nào dưới đây là khoan dung?
AĐáp án A: Tha thứ cho bạn khi bạn vô tình làm sai.
BĐáp án B: Bỏ qua mọi việc mà không quan tâm.
CĐáp án C: Chỉ nghĩ đến lợi ích của bản thân.
DĐáp án D: Chê bai người khác để họ sửa sai.
Xem đáp án và lời giải
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án:A
Đáp án: A. Tha thứ cho bạn khi bạn vô tình làm sai.
Giải thích: Khi người khác vô tình mắc lỗi và có thái độ chân thành, việc chúng ta mở lòng tha thứ, không chấp nhặt, định kiến chính là biểu hiện rõ nét nhất của lòng khoan dung.
Câu 6
1 điểm
Khoan dung khác với dễ dãi ở điểm nào dưới đây?
AĐáp án A: Khoan dung làm người khác vui, dễ dãi làm họ ỷ lại.
BĐáp án B: Khoan dung thường áp dụng với người thân, dễ dãi thì với ai cũng được.
CĐáp án C: Khoan dung chỉ dùng trong giao tiếp, dễ dãi dùng trong học tập.
DĐáp án D: Khoan dung là tha thứ, dễ dãi là không cần quan tâm đến lỗi lầm.
II. Câu trắc nghiệm đúng sai (4 điểm). Đọc thông tin trả lời đúng hoặc sai vào sau mỗi phương án/ nhận định.
Anh Nguyễn Ngọc Mạnh (Hà Nội) là tài xế xe tải nhỏ. Tháng 2/2021, khi thấy một bé gái rơi từ tầng 12A chung cư, anh đã nhanh chóng trèo lên mái che và đỡ cháu bé, giúp em thoát chết trong gang tấc. Anh Mạnh chia sẻ: “Tôi luôn mong muốn góp được phần nhỏ bé của mình làm nên những điều tốt đẹp trong cuộc sống. Lúc đó tôi chỉ nghĩ làm sao cứu được cháu, chứ không nghĩ đến nguy hiểm cho bản thân.”
aÝ a: Hành động của anh Mạnh thể hiện lí tưởng sống vì mọi người, đặt lợi ích của người khác lên trên sự an toàn bản thân.
bÝ b: Anh Mạnh là người đã cứu một em bé rơi từ tầng cao.
cÝ c: Sống có lí tưởng không chỉ ở những hành động lớn lao mà còn thể hiện trong việc học tập và rèn luyện mỗi ngày.
dÝ d: Nếu không thể làm những việc “anh hùng” như anh Mạnh thì học sinh coi như chưa sống có lý tưởng.
Nick Vujicic sinh ra tại Úc năm 1982, không có cả tay và chân do một hội chứng hiếm gặp. Dù vậy, anh không đầu hàng số phận, trở thành diễn giả nổi tiếng toàn cầu, truyền cảm hứng sống tích cực cho hàng triệu người. Nick từng đến Việt Nam (2013), chia sẻ với thanh niên: “Cuộc sống không giới hạn nếu bạn có niềm tin và ý chí”.
aÝ a: Thành công của Nick cho thấy lí tưởng sống giúp con người vượt qua khó khăn, khẳng định giá trị bản thân.
bÝ b: Chỉ những người lành lặn, có điều kiện thuận lợi mới có thể ước mơ lớn lao, mới sống có lí tưởng được.
cÝ c: Học sinh sống có lí tưởng nghĩa là phải trở thành người nổi tiếng hoặc làm việc lớn lao như Nick.
dÝ d: Tấm gương của Nick nhắc nhở học sinh Việt Nam phải biết vươn lên từ nghịch cảnh, tận dụng tối đa cơ hội học tập.
Lan và Mai là đôi bạn thân cùng lớp. Trong một lần làm bài tập nhóm, Mai sơ ý xoá mất file bài thuyết trình mà Lan đã chuẩn bị công phu. Lan rất tức giận, muốn bỏ nhóm. Sau khi bình tĩnh lại nghe Mai xin lỗi chân thành và hứa sẽ cùng làm lại từ đầu, Lan đã chấp nhận tha thứ và cả hai cùng hoàn thành tốt phần thuyết trình.
aÝ a: Mai chỉ vô tình làm mất file bài thuyết trình của Lan chứ không cố ý.
bÝ b: Việc Lan tha thứ cho Mai thể hiện lòng khoan dung trong tình bạn. Trong học tập và cuộc sống, khoan dung giúp duy trì tình bạn, tạo sự gắn kết trong tập thể.
cÝ c: Nếu là Lan, em có thể tha thứ cho Mai nhưng cũng cần nhắc bạn rút kinh nghiệm.
dÝ d: Dù là bạn thân thì việc bạn làm sai cũng không thể tha thứ được, cần giữ nguyên tắc để cuộc sống tránh được những khó khăn.
Nam học lớp 9, thường được bố mẹ giao nhiệm vụ trông em gái 5 tuổi vào buổi chiều. Một hôm Nam mải mê chơi game trên điện thoại nên không để ý, em gái lấy bút màu vẽ bậy khắp vở Toán của Nam. Khi phát hiện, Nam rất tức giận vì quyển vở đó chuẩn bị nộp cho thầy. Em gái sợ hãi khóc, xin lỗi Nam. Sau vài phút bình tĩnh lại, Nam nhớ lời mẹ dặn: "Anh chị phải biết nhường nhịn, khoan dung với em nhỏ." Nam quyết định tha thứ cho em, cùng em lau sạch những chỗ có thể tẩy và chép lại bài cho gọn gàng. Sau đó, Nam cũng tự nhắc nhở mình phải chú ý hơn khi trông em.
aÝ a: Nam nổi giận khi thấy em gái vẽ bậy vào vở của mình là hoàn toàn sai, vì người có lòng khoan dung thì không được tức giận.
bÝ b: Khoan dung là bỏ qua mọi lỗi lầm cho người khác đặc biệt là trẻ nhỏ chưa biết gì.
cÝ c: Nếu em là Nam, sau khi tha thứ cho em gái, em sẽ chép lại bài và tìm cách trò chuyện để em hiểu rằng làm hỏng đồ của người khác là không đúng.
dÝ d: Trong cuộc sống hằng ngày, khoan dung không chỉ dành cho em nhỏ, mà còn cần áp dụng với bạn bè, thầy cô, cha mẹ khi có những lỗi lầm nhỏ.