TopStudy

Toán · Lớp 9

Bài tập Giải bài toán bằng cách lập phương trình lớp 9 (có lời giải)

25 câu · 38 phút · Ngân hàng đề TopStudy. Đáp án và lời giải do TopStudy biên soạn, mở ngay dưới từng câu.

Làm bài

Nội dung đề

Phần I. Trắc nghiệm nhiều lựa chọn

Câu 1

1 điểm
Một trong hai số chẵn nguyên dương liên tiếp có tổng bình phương bằng 244 là
  1. Đáp án A: 12.
  2. Đáp án B: 14.
  3. Đáp án C: 16.
  4. Đáp án D: 18.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: A

Đáp án đúng là: A

Gọi số chẵn thứ nhất là x (x ∈ ℕ*).

Khi đó, số chẵn thứ hai liền sau là x + 2.

Tổng bình phương của hai số trên là x2^{2} + (x + 2)2^{2}.

Vì tổng bình phương của hai số bằng 244 nên ta có phương trình:

x2^{2} + (x + 2)2^{2} = 244

x2^{2} + x2^{2} + 4x + 4 – 244 = 0

2x2^{2} + 4x – 240 = 0

x2^{2} + 2x – 120 = 0

Phương trình trên có ∆' = 12^{2} – 1.(–120) = 121 > 0 và Δ′=121=11.\sqrt {\Delta '} = \sqrt {121} = 11.

Do đó phương trình trên có hai nghiệm phân biệt là:

x1=−1−111=−12{x_1} = \frac{{ - 1 - 11}}{1} = - 12 (không thỏa mãn);

x2=−1+111=10{x_2} = \frac{{ - 1 + 11}}{1} = 10 (thỏa mãn).

Với x = 10, ta có số chẵn thứ nhất là 10 và số chẵn thứ hai là 12.

Vậy ta chọn phương án A.

Câu 2

1 điểm
Một số tự nhiên có ba chữ số với tổng các chữ số là 12, chữ số hàng chục là 3. Nếu bỏ đi chữ số hàng trăm thì ta được số mới có hai lần bình phương của tích của các chữ số lớn hơn số ban đầu 15 đơn vị. Thương của số tự nhiên ban đầu với 5 là
  1. Đáp án A: 17.
  2. Đáp án B: 18.
  3. Đáp án C: 78.
  4. Đáp án D: 87.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: D

Đáp án đúng là: D

Tổng của chữ số hàng trăm và hàng đơn vị là 12 – 3 = 9.

Gọi chữ số hàng trăm của số cần tìm là x (x ∈ ℕ, 0 < x ≤ 9).

Chữ số hàng đơn vị của số cần tìm là 9 – x.

Số tự nhiên cần tìm là: x3(9−x)‾=100x+30+(9−x)=99x+39.\overline {x3\left( {9 - x} \right)} = 100x + 30 + \left( {9 - x} \right) = 99{\rm{x}} + 39.

Nếu bỏ chữ số hàng trăm thì ta được số mới là: 3(9−x)‾.\overline {3\left( {9 - x} \right)} .

Tích của các chữ số của số mới là: 3.(9 – x) = 27 – 3x.

Theo bài, số mới có hai lần bình phương của tích của các chữ số lớn hơn số ban đầu 15 đơn vị, nên ta có phương trình:

2(27 – 3x)2^{2} = 99x + 39 + 15

2.(729 – 162x + 9x2^{2}) = 99x + 54

18x2^{2} – 423x + 1404 = 0

2x2^{2} – 47x + 156 = 0

Phương trình trên có ∆ = (–47)2^{2} – 4.2.156 = 961 > 0 và Δ=961=31.\sqrt \Delta = \sqrt {961} = 31.

Do đó, phương trình có hai nghiệm phân biệtlà:

x1=47−312⋅2=4{x_1} = \frac{{47 - 31}}{{2 \cdot 2}} = 4 (thỏa mãn); x2=47+312⋅2=392{x_2} = \frac{{47 + 31}}{{2 \cdot 2}} = \frac{{39}}{2} (không thỏa mãn).

Với x = 4, ta có số tự nhiên ban đầu là 435.

Vậy thương của số tự nhiên ban đầu với 5 là 435 : 5 = 87.

>

Câu 3

1 điểm
Một tam giác vuông có độ dài hai cạnh góc vuông hơn kém nhau 2 cm. Biết diện tích tam giác vuông đó là 31,5 cm2^{2}. Độ dài cạnh góc vuông nhỏ là
  1. Đáp án A: 7 cm.
  2. Đáp án B: 9 cm.
  3. Đáp án C: 11 cm.
  4. Đáp án D: 13 cm.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: A

Đáp án đúng là: A

Gọi độ dài cạnh góc vuông nhỏ là x (cm) (x > 0).

Khi đó, độ dài cạnh góc vuông lớn là x + 2 (cm).

Diện tích của tam giác vuông đó là: 12x(x+2)=12x2+x\frac{1}{2}x\left( {x + 2} \right) = \frac{1}{2}{x^2} + x (cm2^{2}).

Vì diện tích của tam giác vuông là 31,5 cm2^{2}, nên ta có phương trình:

12x2+x=31,5\frac{1}{2}{x^2} + x = 31{,}5

x2^{2} + 2x – 63 = 0.

Phương trình trên có: ∆' = 12^{2} – 1.(–63) = 64 > 0 và Δ′=64=8.\sqrt {\Delta '} = \sqrt {64} = 8.

Do đó, phương trình đã cho có hai nghiệm phân biệt là:

x1=−1−81=−9{x_1} = \frac{{ - 1 - 8}}{1} = - 9 (loại);

x2=−1+81=7{x_2} = \frac{{ - 1 + 8}}{1} = 7 (thỏa mãn).

Vậy độ dài cạnh góc vuông nhỏ là 7 cm.

Câu 4

1 điểm
Một mảnh đất hình chữ nhật có diện tích 720 m2^{2}, nếu tăng chiều dài 6 m và giảm chiều rộng 4 m thì diện tích của mảnh đất không đổi. Chiều dài ban đầu của mảnh đất đó là
  1. Đáp án A: 20 m.
  2. Đáp án B: 24 m.
  3. Đáp án C: 30 m.
  4. Đáp án D: 36 m.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: D

Đáp án đúng là: D

Gọi chiều dài ban đầu của mảnh đất là x (m) (x > 0).

Chiều rộng ban đầu của mảnh đất là 720x\frac{{720}}{x} (m).

Chiều dài của mảnh đất nếu tăng thêm 6 m là: x + 6 (m).

Chiều rộng của mảnh đất nếu giảm đi 4 m là: 720x−4\frac{{720}}{x} - 4 (m).

Diện tích của mảnh đất sau khi thay đổi kích thước là: (x+6)(720x−4)\left( {x + 6} \right)\left( {\frac{{720}}{x} - 4} \right) (m2^{2}).

Theo bài, nếu tăng chiều dài 6 m và giảm chiều rộng 4 m thì diện tích của mảnh đất không đổi nên ta có phương trình:

(x+6)(720x−4)=720\left( {x + 6} \right)\left( {\frac{{720}}{x} - 4} \right) = 720

Giải phương trình:

(x+6)(720x−4)=720\left( {x + 6} \right)\left( {\frac{{720}}{x} - 4} \right) = 720

720−4x+4320x−24=720720 - 4x + \frac{{4320}}{x} - 24 = 720

4x2^{2} + 24x – 4320 = 0

x2^{2} + 6x – 1080 = 0.

Phương trình trên có ∆' = 32^{2} – 1.(–1080) = 1089 > 0 và Δ′=1089=33.\sqrt {\Delta '} = \sqrt {1089} = 33.

Do đó phương trình trên có hai nghiệm phân biệt là:

x1=−3−331=−36{x_1} = \frac{{ - 3 - 33}}{1} = - 36 (không thỏa mãn);

x2=−3+331=30{x_2} = \frac{{ - 3 + 33}}{1} = 30 (thỏa mãn).

Vậy chiều dài mảnh đất là 30 m.

Câu 5

1 điểm
Hai đội thợ quét sơn một ngôi nhà. Nếu họ cùng làm thì trong 4 ngày xong việc. Nếu họ làm riêng thì đội I hoàn thành công việc nhanh hơn đội II là 6 ngày. Thời gian đội I làm một mình xong việc là
  1. Đáp án A: 6 giờ.
  2. Đáp án B: 10 giờ.
  3. Đáp án C: 11 giờ.
  4. Đáp án D: 12 giờ.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: A

Đáp án đúng là: A

Gọi thời gian đội I làm một mình xong công việc là x (ngày) (x > 4).

Thời gian đội II làm một mình xong công việc là x + 6 (ngày).

Trong 1 ngày, đội I làm một mình được 1x\frac{1}{x} (công việc), đội II làm một mình được 1x+6\frac{1}{{x + 6}} (công việc).

Như vậy, trong 1 ngày, hai đội cùng làm được 1x+1x+6\frac{1}{x} + \frac{1}{{x + 6}} (công việc).

Theo bài, hai đội cùng làm thì trong 4 ngày xong việc nên trong 1 ngày, hai đội cùng làm được 14\frac{1}{4} (công việc).

Ta có phương trình: 1x+1x+6=14.\frac{1}{x} + \frac{1}{{x + 6}} = \frac{1}{4}.

Giải phương trình:

1x+1x+6=14\frac{1}{x} + \frac{1}{{x + 6}} = \frac{1}{4}

x+6+xx(x+6)=14\frac{{x + 6 + x}}{{x\left( {x + 6} \right)}} = \frac{1}{4}

2x+6x(x+6)=14\frac{{2x + 6}}{{x\left( {x + 6} \right)}} = \frac{1}{4}

x(x + 6) = 4.(2x + 6)

x2^{2} + 6x – 8x – 24 = 0

x2^{2} – 2x – 24 = 0.

Phương trình trên có ∆' = (–1)2^{2} – 1.(–24) = 25 > 0 và Δ′=25=5.\sqrt {\Delta '} = \sqrt {25} = 5.

Do đó phương trình trên có:

x1=1−51=−4{x_1} = \frac{{1 - 5}}{1} = - 4 (không thỏa mãn);

x2=1+51=6{x_2} = \frac{{1 + 5}}{1} = 6 (thỏa mãn).

Vậy đội I làm một mình xong công việc trong 6 giờ.

Câu 6

1 điểm
Một nhóm thợ thủ công lên kế hoạch làm 1200 chiếc đèn lồng cho dịp lễ Trung Thu. Trong 12 ngày đầu họ làm đúng theo kế hoạch. Những ngày còn lại do có thêm người làm cùng nên mỗi ngày họ đã làm vượt mức 20 chiếc và hoàn thành kế hoạch sớm 2 ngày. Theo kế hoạch, mỗi ngày nhóm thợ phải làm bao nhiêu chiếc đèn lồng?
  1. Đáp án A: 40 chiếc.
  2. Đáp án B: 60 chiếc.
  3. Đáp án C: 100 chiếc.
  4. Đáp án D: 200 chiếc.
Xem đáp án và lời giải

Câu 7

1 điểm
Hai bến sông cách nhau 15 km. Thời gian một ca nô xuôi dòng từ bến A đến bến B, tại bến B nghỉ 20 phút rồi ngược dòng từ bến B trở về bến A tổng cộng là 3 giờ. Biết vận tốc của dòng nước là 3 km/h, vận tốc của ca nô khi nước xuôi dòng là
  1. Đáp án A: 12 km/h.
  2. Đáp án B: 13 km/h.
  3. Đáp án C: 14 km/h.
  4. Đáp án D: 15 km/h.
Xem đáp án và lời giải

Câu 8

1 điểm
Quãng đường AB dài 100 km. Cùng một lúc một xe máy khởi hành từ A đi về B và một xe ô tô khởi hành từ B đi về A. Sau khi hai xe gặp nhau, xe máy đi 1 giờ 30 phút nữa mới đến B. Biết vận tốc hai xe không thay đổi trên suốt quãng đường và vận tốc xe máy kém vận tốc xe ô tô là 20 km/h. Vận tốc của ô tô là
  1. Đáp án A: 40 km/h.
  2. Đáp án B: 50 km/h.
  3. Đáp án C: 60 km/h.
  4. Đáp án D: 70 km/h.
Xem đáp án và lời giải

Câu 9

1 điểm
Miếng kim loại thứ nhất nặng 880 g, miếng kim loại thứ hai nặng 858 g. Thể tích của miếng thứ nhất nhỏ hơn thể tích của miếng thứ hai là 10 cm3^{3}, nhưng khối lượng riêng của miếng thứ nhất lớn hơn khối lượng riêng của miếng thứ hai là 1 g/cm3^{3}. Khối lượng riêng của miếng kim loại thứ nhất là
  1. Đáp án A: 7,8 g/cm3^{3}.
  2. Đáp án B: 8,8 g/cm3^{3}.
  3. Đáp án C: 9 g/cm3^{3}.
  4. Đáp án D: 10 g/cm3^{3}.
Xem đáp án và lời giải

Câu 10

1 điểm
Bác Ba vay ở một ngân hàng 100 triệu động để sản xuất trong thời hạn 1 năm. Lẽ ra đứng một năm sau bác phải trả cả tiền vốn và lãi, song, bác đã được ngân hàng cho kéo dài thời hạn thêm 1 năm nữa, số tiền lãi của năm đầu được tính gộp vào tiền vốn để tính lãi năm sau và lãi suất vẫn như cũ. Hết 2 năm, bác Ba phải trả tất cả 121 triệu đồng. Hỏi lãi suất cho vay của ngân hàng đó là bao nhiêu phần trăm trong một năm?
  1. Đáp án A: 0,1%/năm.
  2. Đáp án B: 1%/năm.
  3. Đáp án C: 10%/năm.
  4. Đáp án D: 11%/năm.
Xem đáp án và lời giải

Câu 11

1 điểm
Một mảnh đất hình chữ nhật chiều dài hơn chiều rộng 4 cm. Nếu gọi chiều rộng hình chữ nhật là x (cm, x > 0) thì diện tích hình chữ nhật là
  1. Đáp án A: 5x (cm2^{2})
  2. Đáp án B: x2^{2} – 4 (cm2^{2}).
  3. Đáp án C: x2^{2} – 4x (cm2^{2}).
  4. Đáp án D: x2^{2} + 4x (cm2^{2}).
Xem đáp án và lời giải

Câu 12

1 điểm
Cho hai số lẻ liên tiếp có tích bằng 143. Nếu gọi số bé hơn là (x∈N∗)\left( {{\rm{x}} \in \mathbb{N}*} \right) thì ta có phương trình là:
  1. Đáp án A: x2^{2} + x + 143 = 0.
  2. Đáp án B: x2^{2} + x – 143 = 0.
  3. Đáp án C: x2^{2} + 2x + 143 = 0.
  4. Đáp án D: x2^{2} + 2x – 143 = 0.
Xem đáp án và lời giải

Câu 13

1 điểm
Một tam giác vuông có diện tích bằng 24 cm2^{2} và độ dài hai cạnh góc vuông hơn kém nhau 2 cm. Nếu gọi độ dài cạnh góc vuông nhỏ hơn của hình tam giác bằng x (cm, x > 0) thì ta có phương trình là
  1. Đáp án A: x2^{2} – 2x – 48 = 0.
  2. Đáp án B: x2^{2} – 2x – 24= 0.
  3. Đáp án C: x2^{2} + 2x – 48 = 0.
  4. Đáp án D: x2^{2} + 2x – 24= 0.
Xem đáp án và lời giải

Câu 14

1 điểm
Một hình chữ nhật có nửa chu vi bằng 15 cm và diện tích bằng 44 cm2^{2}. Nếu gọi rộng của hình chữ nhật là x (cm, 0 < x < 15) thì ta thu được phương trình thể hiện diện tích hình chữ nhật là
  1. Đáp án A: x2^{2} + 15x + 44 = 0.
  2. Đáp án B: x2^{2} – 15x + 44 = 0.
  3. Đáp án C: x2^{2} + 15x + 44 = 0
  4. Đáp án D: x2^{2} – 14x – 44 = 0.
Xem đáp án và lời giải

Câu 15

1 điểm
Quãng đường từ thành phố A đến thành phố B dài 200 km. Một người đi xe máy từ A đến B. Khi đến B, người đó quay trở lại A ngay với vận tốc lớn hơn vận tốc lúc đi là 10 km/h. Thời gian kể từ lúc bắt đầu đi từ A đến lúc trở về A là 9 giờ. Nếu gọi vận tốc của người đi xe máy từ A đến B là x (km/h, x > 0) thì ta thu được phương trình là
  1. Đáp án A: 9x2^{2} + 310x + 2 000 = 0.
  2. Đáp án B: 9x2^{2} + 310x – 2 000 = 0.
  3. Đáp án C: 9x2^{2} – 310x – 2 000 = 0.
  4. Đáp án D: 9x2^{2} – 310x + 2 000 = 0.
Xem đáp án và lời giải

Phần II. Trắc nghiệm đúng sai

Câu 16

1 điểm
Một đội xe dự định dùng một số xe cùng loại để chở chở 240 tấn hàng. Thực tế, có 4 xe bị điều đi làm việc khác nên mỗi xe phải chở thêm 5 tấn so với dự định. Gọi số xe dự định chở hàng là x (xe, x∈N∗,   x>4{\rm{x}} \in \mathbb{N}*,\;\,{\rm{x}} > 4), khi đó:
  • Ý a: Số xe thực tế chở hàng là x – 4 (xe).
  • Ý b: Thực tế, mỗi xe chở 240x\frac{{240}}{{\rm{x}}} tấn hàng.
  • Ý c: Ta thu được phương trình: 240x−240x−4=5\frac{{240}}{{\rm{x}}} - \frac{{240}}{{{\rm{x}} - 4}} = 5.
  • Ý d: Đội xe dự định dùng 16 xe để chở hàng.
Xem đáp án và lời giải

Câu 17

1 điểm
Dân số tỉnh A sau hai năm tăng từ 2 triệu người lên 2,0402 triệu người. Gọi x (x > 0) là tỉ lệ dân số tăng mỗi năm ở tỉnh A. Khi đó:
  • Ý a: Sau năm đầu tiên, dân số tỉnh A là 2 + 2x triệu người.
  • Ý b: Sau hai năm, dân số tỉnh A là 2 + 2x2^{2} triệu người.
  • Ý c: Ta có phương trình x2^{2} + 2x – 0,0201 = 0.
  • Ý d: Mỗi năm, dân số tỉnh A tăng 1%.
Xem đáp án và lời giải

Câu 18

1 điểm
Hai đội công nhân cùng làm một đoạn đường. Nếu hai đội cùng làm thì sau 3 giờ 20 phút hoàn thành đoạn đường. Nếu hai đội làm riêng thì đội thứ nhất hoàn thành đoạn đường nhanh hơn đội thứ hai 5 giờ. Gọi thời gian đội thứ nhất làm riêng hoàn thành đoạn đường là x (giờ, x > 3 giờ 20 phút), khi đó:
  • Ý a: Thời gian đội thứ hai làm riêng hoàn thành đoạn đường là x + 5 (giờ).
  • Ý b: Trong 1 giờ, cả hai đội cùng làm được 1x+1x+5\frac{1}{{\rm{x}}} + \frac{1}{{{\rm{x}} + 5}} đoạn đường.
  • Ý c: Ta thu được phương trình 1x+1x+5=310.\frac{1}{{\rm{x}}} + \frac{1}{{{\rm{x}} + 5}} = \frac{3}{{10}}.
  • Ý d: Thời gian đội thứ hai làm riêng hoàn thành đoạn đường là 5 giờ.
Xem đáp án và lời giải

Câu 19

1 điểm
Một xưởng có kế hoạch in 9 000 cuốn sách giống nhau trong một thời gian quy định, biết số quyển sách in được trong một ngày là bằng nhau. Để hoàn thành sớm kế hoạch, mỗi ngày xưởng đã in nhiều hơn 450 cuốn so với số quyển sách phải in theo kế hoạch nên xưởng đã in đủ số cuốn sách theo kế hoạch sớm hơn 1 ngày. Nếu gọi x (cuốn, x∈N∗{\rm{x}} \in \mathbb{N}*) là số cuốn sách xưởng in được trong một ngày theo kế hoạch, khi đó:
  • Ý a: Số cuốn sách xưởng in một ngày theo thực tế x + 450 (cuốn).
  • Ý b: Thực tế xưởng in xong 9 000 cuốn sách trong 9  000x\frac{{9\;000}}{{\rm{x}}} ngày.
  • Ý c: Ta có phương trình 9  000x−9  000x+450=1.\frac{{9\;000}}{{\rm{x}}} - \frac{{9\;000}}{{{\rm{x}} + 450}} = 1.
  • Ý d: Theo kế hoạch mỗi ngày xưởng cần in 1 800 cuốn sách.
Xem đáp án và lời giải

Câu 20

1 điểm
Một chiếc thuyền chạy xuôi dòng sông từ A đến B rồi chạy ngược dòng từ B về A hết tất cả 4 giờ 24 phút. Quãng đường sông AB dài 60 km và vận tốc dòng nước là 2,5 km/h. Gọi x (km/h, x > 2,5) là vận tốc thực của thuyền, khi đó
  • Ý a: Vận tốc thuyền đi xuôi dòng từ A đến B là x + 2,5 (km/h).
  • Ý b: Tổng thời gian thuyền đi xuôi dòng và ngược dòng là 60x+2,5+60x\frac{{60}}{{{\rm{x}} + 2{,}5}} + \frac{{60}}{{\rm{x}}} (giờ).
  • Ý c: Ta có phương trình 60x+2,5+60x=4,4\frac{{60}}{{{\rm{x}} + 2{,}5}} + \frac{{60}}{{\rm{x}}} = 4{,}4.
  • Ý d: Vận tốc thực của thuyền bằng 30 km/h.
Xem đáp án và lời giải

Phần III. Trắc nghiệm trả lời ngắn

Câu 21

1 điểm
Một phòng họp có 240 chỗ ngồi được chia thành các dãy có số chỗ ngồi bằng nhau. Nếu thêm mỗi dãy ghế 10 chỗ ngồi và bớt đi 4 dãy ghế thì số chỗ số ngồi trong phòng họp không thay đổi. Hỏi ban đầu có bao nhiêu dãy ghế trong phòng họp?
Xem đáp án và lời giải

Câu 22

1 điểm
Một chiếc áo niêm yết có giá 200 nghìn đồng. Để thanh lí chiếc áo, đầu tiên người ta giảm giá x% (0 < x < 100) so với giá niêm yết. Do vẫn chưa bán được chiếc áo nên người ta tiếp tục giảm giá x% so với giá vừa được giảm. Sau hai đợt giảm giá, giá của chiếc áo còn 128 nghìn đồng. Tìm x.
Xem đáp án và lời giải

Câu 23

1 điểm
Cho hai số chẵn liên tiếp có tích bằng 120. Tính tổng của hai số đó.
Xem đáp án và lời giải

Câu 24

1 điểm
Một người đi xe máy từ A đến B với quãng đường dài 70 km. Khi đến B, người đó nghỉ 15 phút rồi tiếp tục đi 20 km nữa để đến C với vận tốc lớn hơn vận tốc đi từ A đến B là 10 km/h. Tổng thời gian người đó đi từ A đến C hết 2 giờ 24 phút. Hỏi vận tốc của người đi xe máy từ A đến B là bao nhiêu km/h?
Xem đáp án và lời giải

Câu 25

1 điểm

Người ta trộn 16 g chất lỏng A với 12 g chất lỏng B, chất lỏng B có khối lượng riêng nhỏ hơn khối lượng riêng của chất lỏng A là 0,4 g/cm3^{3} để được hỗn hợp có khối lượng riêng là 1,4 g/cm3^{3}. Hỏi khối lượng riêng của chất lỏng A là bao nhiêu g/cm3^{3}?

(Kết quả để dưới dạng số thập phân).

Xem đáp án và lời giải

Đề cùng chủ đề

Tất cả đề Giải bài toán bằng cách lập phương trình · Các bộ sách Toán Lớp 9