TopStudy

Toán · Lớp 9

12 bài tập Một số bài toán thực tế liên quan đến bất đẳng thức có lời giải

12 câu · 18 phút · Ngân hàng đề TopStudy. Đáp án và lời giải do TopStudy biên soạn, mở ngay dưới từng câu.

Làm bài

Nội dung đề

Phần I. Trắc nghiệm nhiều lựa chọn

Câu 1

1 điểm

Một tấm bìa cứng hình chữ nhật có chiều dài là 50 cm và chiều rộng là 30 cm. Bạn Linh cắt ở mỗi góc một tấm bìa hình vuông cạnh x (cm) và xếp phần còn lại thành một hình hộp không nắp. Tìm x để diện tích xung quanh của hình hộp chữ nhật sau khi cắt là lớn nhất.

Hình minh hoạ

  1. Đáp án A: x = 800.
  2. Đáp án B: x = 100.
  3. Đáp án C: x = 10.
  4. Đáp án D: x = 8.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: C

Đáp án đúng là: C

Diện tích tấm bìa hình chữ nhật này là: 50.30 = 1500 (cm2^{2}).

Chiều dài sau khi cắt tấm bìa là: 50 – 2x (cm).

Chiều rộng sau khi cắt tấm bìa là: 30 – 2x (cm).

Diện tích xung quanh của hộp là: 2x (50 – 2x + 30 – 2x) = 2x(80 – 4x) = −8x2^{2} + 160x (cm2^{2}).

Diện tích xung quanh của hình hộp chữ nhật sau khi cắt là lớn nhất thì −8x2^{2} + 160x đạt giá trị lớn nhất.

Ta có: −8x2^{2} + 160x = −8(x2^{2} – 20x + 100) + 800 = −8(x – 10)2^{2} + 800.

Nhận thấy −8(x – 10)2^{2} ≤ 0 nên −8(x – 10)2^{2} + 800 ≤ 800.

Dấu “=” xảy ra khi x – 10 = 0 hay x = 10.

Vậy diện tích xung quanh hình hộp chữ nhật là 800 cm2^{2} khi x = 10 cm.

Câu 2

1 điểm
Một cửa hàng chuyên kinh doanh máy tính tại Hà Nội. Một loại máy tính có giá nhập vào một chiếc là 18 triệu đồng và bán ra với giá 22 triệu đồng. Với giá bán như trên thì một năm số lượng máy tính bán được dự kiến 500 chiếc. Để tăng thêm lượng tiêu thụ dòng máy tính này, chủ cửa hàng dự định giảm giá bán và ước lượng cứ giảm 200 nghìn một chiếc thì số lượng máy tính bán ra trong năm sẽ tăng 50 chiếc. Vậy cửa hàng phải bán với giá bao nhiêu để sau khi giảm giá lợi nhuận thu được sẽ cao nhất?
  1. Đáp án A: 21 triệu đồng.
  2. Đáp án B: 17 triệu đồng.
  3. Đáp án C: 19 triệu đồng.
  4. Đáp án D: 20 triệu đồng.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: A

Đáp án đúng là: A

Gọi x là giá mà cửa hàng phải bán để sau khi giảm giá thu được lợi nhuận cao nhất (x > 0, triệu đồng).

Theo đề, số tiền mà của hàng sẽ giảm là 22 – x (triệu đồng) mỗi chiếc.

Khi đó, số lượng máy tính tăng lên là: 50(22 – x) : 0,2 = 250(22 – x) chiếc.

Do đó, số lượng máy tính mà doanh nghiệp bán được là:

500 + 250(22 – x) = 6000 – 250x (chiếc)

Doanh thu mà cửa hàng sẽ đạt được là: (6000 – 250x)x (triệu đồng).

Tiền mà cửa hàng bỏ ra để nhập máy tính sẽ là:

18(6000 – 250x) = 108000 – 4500x (triệu đồng)

Lợi nhuận mà cửa hàng thu được sau khi bán giá mới là:

(6000 – 250x)x – 108000 + 4500x = −250x2^{2} + 10500x – 108000 (triệu đồng).

Ta có: −250x2^{2} + 10500x – 108000 = −250(x – 21)2^{2} + 2250 ≤ 2250.

Dấu “=” xảy ra khi −250(x – 21)2^{2} = 0 suy ra x – 21 = 0 khi x = 21.

Vậy cửa hàng bán với giá 21 triệu đồng thì doanh thu nhận được là lớn nhất.

Câu 3

1 điểm

Một sợi dây thép AC có chiều dài 8 m được chia thành hai phần AB, AC (như hình vẽ minh họa dưới đây).

Hình minh hoạ

Mỗi phần đều được uốn thành một hình vuông. Hỏi phải chia sợi dây ban đầu như thế nào để tổng diện tích hai hình vuông thu được sau khi uốn là nhỏ nhất?

  1. Đáp án A: AB = BC = 4 m.
  2. Đáp án B: AB = 2 m, BC = 6 m.
  3. Đáp án C: AB = 3 m, BC = 5 m.
  4. Đáp án D: AB = 5 m, BC = 4 m.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: A

Đáp án đúng là: A

Gọi cạnh hình vuông được uốn từ đoạn AB là x (0 < x < 8, m).

Lúc này, độ dài đoạn AB chính là chu vi hình vuông đó và bằng 4x (m).

Do đó, độ dài đoạn BC là 8 – 4x (m).

Suy ra độ dài cạnh hình vuông được uốn bởi đoạn BC là 8−4x4\frac{{8 - 4x}}{4} = 2 – x (m).

Tổng diện tích hai hình vuông lúc này là x2^{2} + (2 – x)2^{2} (m2^{2}).

Ta có: x2^{2} + (2 – x)2^{2} = 2x2^{2} – 4x + 4 = 2(x2^{2} – 2x + 1) + 2 = 2(x – 1)2^{2} + 2 ≥ 2.

Tổng diện tích hai hình vuông đạt giá trị nhỏ nhất bằng 2 m2^{2} khi x – 1 = 0 hay x = 1.

Khi đó, độ dài đoạn thẳng AB = 4 m và độ dài đoạn thẳng BC = 8 – 4 = 4 m hay B là trung điểm của đoạn AC.

Vậy để tổng diện tích hai hình vuông đạt giá trị lớn nhất thì ta chia đoạn dây thép thành hai phần bằng nhau AB = BC = 4 m.

Câu 4

1 điểm
Xưa kia có một vị tể tướng nổi tiếng thông thái. Đến khi tể tướng muốn cáo quan về quê, nhà vua liền ban thưởng bằng cách đưa cho tể tướng một đoạn dây dài 300 mét và nói: “Ngươi hãy căng sợi dây này thành một hình chữ nhật, sao cho hai đầu dây chạm vào nhau. Khi đó, mảnh đất hình chữ nhật sẽ thuộc về ngươi”. Hỏi tể tướng sẽ căng sợi dây như thế nào để mảnh đất có diện tích lớn nhất?
  1. Đáp án A: Căng thành hình vuông với độ dài cạnh là 75 m.
  2. Đáp án B: Căng thành hình vuông với độ dài cạnh là 50 m.
  3. Đáp án C: Căng thành hình vuông với độ dài cạnh là 100 m.
  4. Đáp án D: Căng thành hình vuông với độ dài cạnh là 25 m.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: A

Đáp án đúng là: A

• Gọi kích thước hình chữ nhật mà tể tướng sẽ căng là x và y (0 < x, y < 150).

Khi đó, ta có chu vi mảnh đất hình chữ nhật đó là 300 m,

suy ra x + y = 300 : 2 = 150 (m).

Diện tích của mảnh đất là S = xy (m2^{2}).

• Chứng minh bổ đề: (x+y)24≥xy\frac{{{{\left( {x + y} \right)}^2}}}{4} \ge xy với mọi x, y > 0.

Thật vậy, với mọi x, y > 0, ta có:

(x – y)2^{2} ≥ 0

x2^{2} – 2xy + y2^{2} ≥ 0

(x + y)2^{2} – 4xy ≥ 0

(x+y)24≥xy\frac{{{{\left( {x + y} \right)}^2}}}{4} \ge xy.

Đẳng thức xảy ra khi x = y.

Áp dụng bất đẳng thức trên, ta có: S=xy≤(x+y)24S = xy \le \frac{{{{\left( {x + y} \right)}^2}}}{4}

Suy ra S ≤ 15024\frac{{{{150}^2}}}{4} = 5 625.

Dấu “=” xảy ra khi x = y = 1504\frac{{150}}{4} = 75 m.

Vậy tể tướng đó cần căng sợi dây bao quanh mảnh đất hình vuông có cạnh 75 m để mảnh đất nhận được có diện tích lớn nhất.

>

Câu 5

1 điểm

Bạn Nam làm một căn nhà đồ chơi bằng gỗ có phần mái là một chóp tứ giác đều. Biết các cạnh bên của mái nhà bạn Nam dùng các thanh gỗ có chiều dài 16 cm. Bạn Nam dự định dùng giấy màu để phủ kín phần mái nhà. Gọi độ dài cạnh đáy của phần mái là 2x (cm). Hỏi diện tích giấy màu cần sử dụng nhiều nhất là bao nhiêu?

Hình minh hoạ

  1. Đáp án A: 512 cm2^{2}.
  2. Đáp án B: 256 cm2^{2}.
  3. Đáp án C: 128 cm2^{2}.
  4. Đáp án D: 1048 cm2^{2}.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: A

Đáp án đúng là: A

Diện tích giấy màu cần sử dụng chỉnh bằng tổng diện tích bốn mặt bên là các tam giác cân có cạnh bên bằng 16 cm và cạnh đáy bằng 2x cm.

Hình minh hoạ

Xét tam giác SBC, kẻ đường cao SH vuông với BC tại H.

Do tam giác SBC cân tại S nên SH vừa là đường cao, vừa là đường trung trực.

Suy ra H là trung điểm của BC.

Suy ra BH = HC = BC2\frac{{BC}}{2} = x cm (0 < x < 16).

Áp dụng định li Pythagore vào tam giác SHC, ta có:

SH2^{2} + HC2^{2} = SC2^{2}

SH2^{2} = 162^{2} – x2^{2}

SH2^{2} = 256 – x2^{2}

SH = 256−x2\sqrt {256 - {x^2}}

Diện tích tam giác SBC là 12.2x.256−x2=x256−x2\frac{1}{2}.2x.\sqrt {256 - {x^2}} = x\sqrt {256 - {x^2}} {\rm{ }}(cm2^{2}).

Diện tích giấy màu cần sử dụng là 4x256−x2x\sqrt {256 - {x^2}}(cm2^{2}).

Thực hiện tính giá trị lớn nhất của S = 4x256−x2x\sqrt {256 - {x^2}} với 0 < x < 16.

Ta có: 4x256−x2=4256x2−x44x\sqrt {256 - {x^2}} = 4\sqrt {256{x^2} - {x^4}}

=4−(x4−2.128x2+1282)+1282= 4\sqrt { - \left( {{x^4} - 2.128{x^2} + {{128}^2}} \right) + {{128}^2}}

=4−(x2−128)2+1282≤41282=512= 4\sqrt { - {{\left( {{x^2} - 128} \right)}^2} + {{128}^2}} \le 4\sqrt {{{128}^2}} = 512.

Do đó, S ≤ 512.

Dấu “=” xảy ra khi x2^{2} – 128 = 0 hay x = 828\sqrt 2 (0 < x < 16).

Vậy diện tích giấy màu cần sử dụng nhiều nhất là 512 cm2^{2}.

>>>

Câu 6

1 điểm

Bác Sơn muốn xây một bể chứa nước có dạng hình hộp chữ nhật không nắp có thể tích bằng 72 m3^{3}. Đáy bể có dạng hình chữ nhật với chiều rộng là x (m), chiều dài gấp đôi chiều rộng. Bác Sơn muốn phần diện tích cần xây (bao gồm diện tích xung quanh và diện tích đáy bể) là nhỏ nhất để tiết kiệm chi phí thì x phải bằng bao nhiêu (kết quả làm tròn đến hàng phần trăm)?

Hình minh hoạ

  1. Đáp án A: x = 3,78 m.
  2. Đáp án B: x = 3,8 m.
  3. Đáp án C: x = 4,7 m.
  4. Đáp án D: x = 3,77 m.
Xem đáp án và lời giải

Câu 7

1 điểm

Nam làm một chiếc hộp không nắp dạng hình hộp chữ nhật bằng bìa carton có thể tích 3 dm3^{3}. Biết tỉ số giữa chiều cao h và chiều rộng đáy y bằng 4. Xác định chiều dài x để lượng bìa cần sử dụng là ít nhất.

Hình minh hoạ

  1. Đáp án A: 272\frac{{27}}{2} dm.
  2. Đáp án B: 43\frac{4}{3} dm.
  3. Đáp án C: 34\frac{3}{4} dm.
  4. Đáp án D: 12\frac{1}{2} dm.
Xem đáp án và lời giải

Câu 8

1 điểm

Cho một mảnh giấy hình vuông ABCD cạnh 6 cm. Gọi E, F lần lượt là hai điểm nằm trên cạnh AD và BC sao choAE = 2cm; BF = 3 cm. Bạn Nam muốn cắt một hình thang EFGH (như hình bên) sao cho hình thang đó có diện tích nhỏ nhất. Xác định vị trí của H trên cạnh AD để bạn Nam có thể thực hiện mong muốn của mình?

Hình minh hoạ

  1. Đáp án A: AH = 322\frac{{3\sqrt 2 }}{2} cm.
  2. Đáp án B: AH = 324\frac{{3\sqrt 2 }}{4} cm.
  3. Đáp án C: AH = 22\frac{{\sqrt 2 }}{2} cm.
  4. Đáp án D: AH = 32\frac{3}{2} cm.
Xem đáp án và lời giải

Câu 9

1 điểm

Bác An có mảnh vườn hình vuông ABCD có cạnh bằng 4 m. Ở bốn góc vườn, bác An muốn trồng hoa vào các phần đất hình tam giác vuông bằng nhau (hình vẽ). Hãy tính khoảng cách từ góc vườn A đến vị trí E sao cho tứ giác EFGH có chu vi nhỏ nhất.

Hình minh hoạ

  1. Đáp án A: 828\sqrt 2 m.
  2. Đáp án B: 2 m.
  3. Đáp án C: 3 m.
  4. Đáp án D: 4 m.
Xem đáp án và lời giải

Câu 10

1 điểm

Một khu đất có dạng nửa hình tròn với bán kính là 14 m Người ta muốn xây dựng một khu vui chơi hình chữ nhật nội tiếp nửa đường tròn (như hình vẽ). Biết rằng một cạnh của hình chữ nhật nằm dọc trên đường kính của nửa đường tròn. Tính diện tích lớn nhất của khu vui chơi có thể xây dựng.

Hình minh hoạ

  1. Đáp án A: 169 m2^{2}.
  2. Đáp án B: 196 m2^{2}.
  3. Đáp án C: 144 m2^{2}.
  4. Đáp án D: 225 m2^{2}.
Xem đáp án và lời giải

Phần II. Tự luận

Câu 11

1 điểm
Một ca nô di xuôi dòng trong 2 giờ 30 phút. Biết rằng tốc độ của ca nô khi nước yên lặng không quá 40 km/h và tốc độc của dòng nước là 6 km/h. Chứng minh quãng đường ca nô đi được trong thời gian trên không vượt quá 115 km/h.
Xem đáp án và lời giải

Câu 12

1 điểm
Một nhà tài trợ dự kiến tổ chức một buổi đi dã ngoại tập thể nhằm giúp các bạn học sinh vùng cao trải nghiệm thực tế tại một trang trại trong 1 ngày (từ 14h ngày hôm trước đến 12h ngày hôm sau). Cho biết số tiền tài trợ dự kiến là 30 triệu đồng và giá thuê các dịch vụ và phòng nghỉ trưa là 17 triệu đồng 1 ngày, giá mỗi suất ăn trưa, ăn tối là 60 nghìn đồng và mỗi suất ăn sáng là 30 nghìn đồng. Hỏi có thể tổ chức nhiều nhất cho bao nhiêu bạn tham gia được?
Xem đáp án và lời giải

Đề cùng chủ đề

Tất cả đề Bất đẳng thức và tính chất · Các bộ sách Toán Lớp 9