Giáo dục công dân · Lớp 7
11 câu · 17 phút · Ngân hàng đề TopStudy. Đáp án và lời giải do TopStudy biên soạn, mở ngay dưới từng câu.
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
- Năm học cấp 2, em đã từng bị các bạn trêu vì ngoại hình mình. Em cảm thấy buồn và lo lắng.
- Em đã tâm sự với chị của mình và nhận được những lời khuyên. Sau đó, thay vì buồn và lo lắng, em đã yêu thương bản thân mình hơn. Em cũng đã kết bạn với những người bạn tốt yêu quý em.
Em hãy quan sát các tranh dưới dây và trả lời câu hỏi:
a) Em hãy nêu những tình huống gây căng thẳng cho các bạn trong mỗi bức tranh trên.
b) Theo em, ngoài các tình huống đã nêu, còn có những tình huống nào khác gây tâm lý căng thẳng cho học sinh?
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Yêu cầu a) Những tình huống gây căng thẳng cho các bạn trong bức tranh:
- Tranh 1: Căng thẳng do bị các bạn trêu đùa, chế giễu.
- Tranh 2: Căng thẳng do việc học hành, nhiều bài tập và kiến thức.
- Tranh 3: Căng thẳng do bị điểm kém.
- Tranh 4: Căng thẳng bởi chuyện gia đình (bố mẹ có tranh cãi).
Yêu cầu b) Một số tình huống gây tâm lý căng thẳng cho học sinh:
- Tranh cãi, xích mích với bạn bè.
- Lo lắng, căng thẳng khi đến kì thi.
- Mắc lỗi, làm điều sai với người khác.
Em hãy quan sát các bức tranh dưới đây, nhớ lại những trải nghiệm của bản thân và trả lời câu hỏi:
Hãy nêu biểu hiện của cơ thể trong mỗi bức tranh. Theo em, cơ thể thường có những biểu hiện gì khi bị căng thẳng. Em hãy sắp xếp những biểu hiện đó vào một trong bốn nhóm: (1) Thể chất, (2) Tinh thần, (3) Hành vi, (4) Cảm xúc.
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
- Những biểu hiện của cơ thế khi căng thẳng:
+ Tranh 1: Đau đầu
+ Tranh 2: Chảy mồ hôi tay
+ Tranh 3: Buồn, khóc
+ Tranh 4: Đau bụng
+ Tranh 5: Cáu gắt
+ Tranh 6: Chán ăn
+ Tranh 7: cô đơn, muốn tách biệt bản thân với xã hội
- Theo em, khi bị căng thẳng, cơ thể thường có những biểu hiện: đau đầu, buồn nôn, cáu gắt, buồn, mất tập trung, suy giảm trí nhớ,….
- Sắp xếp các biểu hiện vào các nhóm.
+ (1) Thể chất: đau bụng, đau đầu, buồn nôn, chóng mặt
+ (2) Tinh thần: áp lực, hoảng loạn,…
+ (3) Hành vi: cáu gắt, bạo lực, nói chuyện thô lỗ…
+ (4) Cảm xúc: buồn, cô đơn, lo lắng…
Em hãy đọc các tình huống dưới đây và trả lời câu hỏi
a) Em hãy nêu nguyên nhân gây ra tâm lí căng thẳng và ảnh hưởng của tâm lí đó đến các bạn trong các trường hợp trên.
b) Theo em, còn có những nguyên nhân nào khác thường gây ra tâm lí căng thẳng cho học sinh? Những nguyên nhân đó ảnh hưởng như thế nào đến cuộc sống và việc học tập của học sinh?
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Yêu cầu a)
Trường hợp 1:
- Nguyên nhân khiến T bị căng thẳng là:
+ T mệt mỏi vì vừa phải học tập ở trường và trung tâm, không có thời gian thư giãn.
+ Khi kì thi đến, lượng kiến thức ôn tập nhiều khiến T càng thêm lo lắng.
- Hậu quả: T bị đau đầu, chán ăn, mất ngủ và kết quả học tập giảm sút.
Tình huống 2:
- Nguyên nhân khiến A bị căng thẳng là: A nhận những tin nhắn kiếm nhã và thiếu văn hóa từ người lạ.
- Hậu quả: hoang mang, lo sợ, mất tập trong học tập, mất ngủ, giật mình, mơ thấy ác mộng, sợ hãi khi đến trường.
Tình huống 3:
- Nguyên nhân khiến N bị căng thẳng là: N bị dọa đánh vì không có bạn chép bài.
- Hậu quả: N sợ hãi, không dám đến trường.
Tình huống 4:
- Nguyên nhân khiến M bị căng thẳng là: M phải học nhiều nơi học ở trường, học ngoại khóa, học ở nhà; sự thay đổi về thể chất và tâm lí tuổi dậy thì; sự kì vọng của bố mẹ.
- Hậu quả: M cảm thấy áp lực, thu mình, không tiếp xúc với ai, cáu gắt với bố mẹ và em nhỏ.
Yêu cầu b)
- Những nguyên nhân nào khác thường gây ra tâm lí căng thẳng cho học sinh:
+ Tranh cãi, xích mích với bạn bè.
+ Lo lắng, căng thẳng khi đến kì thi.
+ Mắc lỗi, làm điều sai với người khác.
- Hậu quả của việc bị căng thẳng:
+ Mất tập trung, kết quả học tập bị giảm sút.
+ Tinh thần mệt mỏi, áp lực.
Em hãy đọc các trường hợp dưới đây và trả lời câu hỏi.
a) Cách ứng phó của các bạn trong tình hướng căng thẳng như thế nào? Kết quả ra sao?
b) Em hãy kể thêm những cách khác để ứng phó tích cực với tình huống căng thẳng.
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Yêu cầu a)
Tình huống 1: hải căng thẳng khi phải hùng biện trước toán trường.
- Cách ứng phó: Hải hít thở sâu và tự nhủ rằng bản thân sẽ làm tốt vì đã luyện tập chăm chỉ.
- Kết quả: Hải đã có phần thi ấn tượng và nhận được kết quả tốt.
Tình huống 2: Mai lo sẽ bị bố mẹ trách phạt vì làm mất đồng hồ đeo tay.
- Cách ứng phó: chạy tập thể dục quanh nhà.
- Kết quả: Mai bình tĩnh và đầu óc tỉnh táo hơn.
Tình huống 3: Tuấn căng thẳng vì sợ bốm mẹ biết kết quả học tập sẽ thất vọng.
- Cách ứng phó: bình tĩnh và tự nhủ bản thân sẽ làm tốt hơn.
- Kết quả: Tuấn bình tĩnh hơn và nói chuyện với bố mẹ.
Tình huống 4: Hà căng thẳng vì những tin nhắn đe dọa, nói xấu mình trên mạng.
- Cách ứng phó: nhờ mẹ giúp đỡ.
- Kết quả: Mẹ an ủi, giúp Hà tìm nguyên nhân, nhờ sự giúp đỡ từ cô giáo, nhờ vậy, Hà cũng cảm thấy an tâm hơn, tâm lí ổn định trở lại.
Hãy viết lại những suy nghĩ, lời nói tiêu cực sau đây thành những suy nghĩ, lời nói tích cực:
a) Mình không thể chấp nhận được lỗi lầm đó.
b) Chẳng ai quan tâm đến mình.
c) Bạn bè không thích chơi với mình.
d) Mình làm gì cũng thất bại.
e) Mình học thế này thì sẽ thi trượt mất.
Tập thở:
Khi căng thẳng, sợ hãi, em có thể tập trung vào hơi thở của mình để giúp bản thân bình tĩnh lại và xử lý tình huống một cách tỉnh táo.
Em hãy ghi lại cảm xúc, cảm nhận cơ thể của mình trước và sau khi thực hiện bài tập này.
- Ngồi trên ghế, thẳng lưng, thả lỏng cơ bắp, hai bàn chân vuông góc trên mặt đất, tay đặt trên đùi.
- Hít vào bằng mũi tối đa để mở rộng lồng ngực, sau đó thở ra từ từ bằng miệng, môi mím giống như thổi sáo.
- Hít vào nhẹ nhàng và đếm trong đầu chậm 1 – 2, đến 2 thì thở ra, đếm trong đầu chậm 1, 2, 3, 4. Có nghĩa là thời gian thở ra dài gấp đôi so với thời gian hít vào.
- Khi hít thở, không cần gắng sức quá nhiều mà chỉ cần hít sâu vừa sức và thở ra vừa sức.
- Lặp đi lặp lại như vậy trong khoảng thời gian 3 đến 5 phút.
Đọc trường hợp dưới đây và trả lời câu hỏi:
Trường hợp a) Gần đến kì kiếm tra, N thấy quá nhiều bài tập mà không có đủ thời gian để hoàn thành nên rất căng thẳng. Bạn thấy lo âu, đau đầu, mất ngủ. Tình trạng này kéo dài khiến cơ thể N bị suy nhược.
Trường hợp b) Bố mẹ M dạo này hay cãi vã, bất hòa, có lúc còn nghe bố mẹ nói sẽ li hôn. M cảm thấy rất buồn, lo sợ và bất an, không biết gia đình mình sẽ ra sao, hai anh em sẽ thế nào. Mối khi như vậy, M lại vùi đầu vào xem phim hoặc chơi trò chơi điện tử để né tránh cảm xúc của mình, khiến kết quả học tập sa sút.
- Biểu hiện nào cho thấy hai bạn N và M đang bị căng thẳng?
- Nguyên nhân gây căng thẳng cho các bạn là gì? Nêu hậu quả của việc căng thẳng đó.
- Theo em, N và M nên làm gì để thoát khỏi trường hợp căng thẳng đó?
Em hãy viết lại những tình huống thường gây căng thẳng cho bản thân, từ đó tìm ra nguyên nhân, lập kế hoạch phòng tránh để không bị rơi vào những tình huống này và cách ứng phó tích cực nếu vẫn gặp những tình huống đó.
Tất cả đề Ứng phó với tâm lý căng thẳng · Các bộ sách Giáo dục công dân Lớp 7