(Ngữ liệu ngoài sgk) Mùa giáp hạt

Ngôi kể: ngôi thứ ba.

Đoạn trích phản ánh cuộc sống thiếu thốn, cơ cực trong mùa giáp hạt của bà cháu tác giả, qua đó ca ngợi tình thương bao la, sự hi sinh thầm lặng của bà dành cho các cháu và gợi nhớ nỗi đau về nạn đói năm 1945.

Người bà hiện lên giàu lòng thương cháu, tần tảo, chịu thương chịu khó, giàu đức hi sinh. Bà luôn nhường phần tốt nhất cho cháu, gánh chịu cơ cực về mình, tiêu biểu là chi tiết bà ăn củ chuối, nhường cơm trắng cho cháu.

Câu nói của người cháu thể hiện sự nhạy cảm, thấu hiểu và lòng thương bà sâu sắc. Cháu biết bà đang nhường phần cơm trắng cho mình, nên cố tình nói dối rằng mình cũng thích ăn củ chuối để bà yên lòng. Qua đó, ta thấy người cháu tuy nhỏ tuổi nhưng đã có tấm lòng hiếu thảo, biết nghĩ cho bà và biết chia sẻ nỗi khổ cực với bà.

Vì cảnh ăn cơm độn khoai sắn, cháo rau má trong mùa giáp hạt gợi liên tưởng đến nạn đói khủng khiếp năm 1945. Điều này làm nổi bật tính chất khắc nghiệt của đói nghèo, đồng thời nhấn mạnh sự thấu hiểu, cảm thương của nhân vật “tôi” với bà.