TopStudy

Đáp án và lời giải

Giải SBT Toán 10 CD Bài 4: Vị trí tương đối và góc giữa hai đường thẳng. Khoảng cách từ một điểm đến một đường thẳng có đáp án

Về trang đề

Câu 1

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: B

Gọi d là đường thẳng cần tìm song song với đường thẳng x – 2y + 3 = 0

Do đó d có vectơ pháp tuyến là:n→=(1;−2)\overrightarrow{n}=(1;-2) .

Do đó d có vectơ chỉ phương là u→=k(2;1)\overrightarrow{u}=k(2;1) .

Như vậy chỉ có phương án A và B là thỏa mãn có vectơ chỉ phương là u→=k(2;1)\overrightarrow{u}=k(2;1) . Do đó đáp án C và D sai.

Xét {x=−1+2ty=1+t\{\begin{matrix}x=-1+2t \\ y=1+t\end{matrix} đi qua điểm (-1; 1). Mà điểm (-1; 1) thuộc đường thẳng x – 2y + 3 = 0 vì -1 – 2.1 + 3 = 0 = 0 (luôn đúng).

Do đó đường thẳng ở câu A trùng với đường thẳng x – 2y + 3 = 0.

Xét {x=1+2ty=−1+t\{\begin{matrix}x=1+2t \\ y=-1+t\end{matrix} đi qua điểm (1; -1).

Thay x = 1 và y = - 1 vào phương trình đường thẳng x – 2y + 3 = 0, ta được: 1 – 2.(-1) + 3 = 0 ( vô lí). Do đó đường thẳng ý b song song với đường thẳng x – 2y + 3 = 0.

Vậy chọn đáp án B.

Câu 2

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: A

Xét phương trình đường thẳng {x=−1+3ty=1−2t\{\begin{matrix}x=-1+3t \\ y=1-2t\end{matrix} có vectơ chỉ phương u→\overrightarrow{u}= (3; - 2).

Gọi d là đường thẳng cần tìm vuông góc với đường thẳng đã cho.

Do đó d có vectơ chỉ phương vuông góc với vectơ chỉ phương của đường thẳng đã cho nên vectơ chỉ phương của d là: u1→=k(2;3)\overrightarrow{{u}_{1}}=k(2;3)với k ∈ ℝ.

Xét các đáp án chỉ có đáp án A thỏa mãn có vectơ chỉ phương u→=(−2;−3)\overrightarrow{u}=(-2;-3) là đúng với k = -1.

Vậy chọn đáp án A.

Câu 3

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: B

Xét đường thẳng d: 2x – y – 5 = 0 có vectơ pháp tuyến nd→=(2;−1)\overrightarrow{{n}_{d}}=(2;-1) .

Vì ∆ // d nên vectơ pháp tuyến của ∆ là n→=(2;−1)\overrightarrow{n}=(2;-1) .

Đường thẳng ∆ đi qua M( -1; 2) và nhận n→=(2;−1)\overrightarrow{n}=(2;-1) làm vectơ pháp tuyến nên có phương trình tổng quát là: 2(x + 1) – (y – 2) = 0 hay 2x – y + 4 = 0.

Vậy chọn đáp án B.

Câu 4

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: D

Đường thẳng ∆ vuông góc với đường thẳng d: x – 3y + 1 = 0

Nên đường thẳng ∆ có vectơ pháp tuyến là:n→=(3;1)\overrightarrow{n}=(3;1) .

Đường thẳng ∆ đi qua M( 3; - 4) nên có phương trình tổng quát là:

3(x - 3) + (y + 4) = 0 hay 3x + y - 5 = 0.

Vậy chọn đáp án D.

Câu 5

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: C

Ta thấy vectơ pháp tuyến của Δ1{Δ}_{1} là: n1→=(1;−2)\overrightarrow{{n}_{1}}=(1;-2)

Vectơ pháp tuyến của Δ1{Δ}_{1} là: n2→=(−2;−1)\overrightarrow{{n}_{2}}=(-2;-1)

Ta có: n1→.n2→=1.(−2)+(−2).(−1)=0\overrightarrow{{n}_{1}}.\overrightarrow{{n}_{2}}=1.(-2)+(-2).(-1)=0

Suy ra n1→\overrightarrow{{n}_{1}} vuông góc với n2→\overrightarrow{{n}_{2}}

Vậy 2 đường thẳng trên vuông góc với nhau, chọn đáp án C.

Câu 6

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: D

Ta thấy vectơ chỉ phương của Δ1{Δ}_{1} là: u1→=(3;−1)\overrightarrow{{u}_{1}}=(\sqrt{3};-1)

Vectơ chỉ phương của Δ2{Δ}_{2} là: u2→=(3;1)\overrightarrow{{u}_{2}}=(\sqrt{3};1)

Ta có: cos (u1→,u2→)(\overrightarrow{{u}_{1}},\overrightarrow{{u}_{2}})=u1→.u2→∣u1→∣.∣u2→∣=3.3+(−1).13+1.3+1=24=12=\frac{\overrightarrow{{u}_{1}}.\overrightarrow{{u}_{2}}}{|\overrightarrow{{u}_{1}}|.|\overrightarrow{{u}_{2}}|}=\frac{\sqrt{3}.\sqrt{3}+(-1).1}{\sqrt{3+1}.\sqrt{3+1}}=\frac{2}{4}=\frac{1}{2}

Suy ra góc giữa 2 đường thẳng chính là góc nhọn giữa 2 vectơ chỉ phương của 2 đường thẳng đó.

Do đó (Δ1,Δ2)=(u1→,u2→)=60o({Δ}_{1},{Δ}_{2})=(\overrightarrow{{u}_{1}},\overrightarrow{{u}_{2}})={60}^{o}

Vậy chọn đáp án D.

Câu 7

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: B

Áp dụng công thức ta có:

d(M, ∆)= ∣(−3).5+2.(−2)+6∣(−3)2+22=1313=13\frac{|(-3).5+2.(-2)+6|}{\sqrt{{(-3)}^{2}+{2}^{2}}}=\frac{13}{\sqrt{13}}=\sqrt{13}

Vậy chọn đáp án B.

Câu 8

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

a) Vectơ pháp tuyến của d1{d}_{1} là: n1→=(2;−3)\overrightarrow{{n}_{1}}=(2;-3)

Vectơ pháp tuyến của d2{d}_{2} là: n2→=(2;1)\overrightarrow{{n}_{2}}=(2;1)

Ta có: 22≠−31\frac{2}{2}\ne \frac{-3}{1} suy ra hai vectơ n1→\overrightarrow{{n}_{1}} và n2→\overrightarrow{{n}_{2}} không cùng phương.

Do đó d1{d}_{1} và d2{d}_{2} cắt nhau.

Câu 9

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

b) Vectơ chỉ phương của d3{d}_{3} là: u3→=(−3;1)\overrightarrow{{u}_{3}}=(-3;1) nên vectơ pháp tuyến của d3{d}_{3} là: n3→=(1;3)\overrightarrow{{n}_{3}}=(1;3) .

Vectơ pháp tuyến của d4{d}_{4} là: n4→=(1;3)\overrightarrow{{n}_{4}}=(1;3)

Ta có n3→=n4→\overrightarrow{{n}_{3}}=\overrightarrow{{n}_{4}} nên n3→\overrightarrow{{n}_{3}} và n4→\overrightarrow{{n}_{4}} cùng phương hay d3_{3} song song hoặc trùng d4_{4}.

Lấy điểm A(-1; 3) thuộc d3_{3}

Thay tọa độ A(-1; 3) vào ta có: - 1 + 3.3 – 5 = 3 = 0 (vô lí).

Suy ra A(-1; 3) không thuộc .

Vậy 2 đường thẳng trên song song.

Câu 10

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

c) Vectơ chỉ phương của d5{d}_{5} là u5→=(−2;1)\overrightarrow{{u}_{5}}=(-2;1)

Vectơ chỉ phương của d6{d}_{6} là u6→=(2;−1)\overrightarrow{{u}_{6}}=(2;-1)

Ta thấy u5→=(−1).u6→\overrightarrow{{u}_{5}}=(-1).\overrightarrow{{u}_{6}} nên 2 vectơ u5→\overrightarrow{{u}_{5}} và u6→\overrightarrow{{u}_{6}} cùng phương. Do đó hai đường thẳng d5_{5} và d6_{6} song song hoặc trùng nhau.

Lấy điểm M(2; -1) thuộc đường thẳng d5_{5}. Thay tọa độ điểm M vào phương trình tham số của d6{d}_{6}ta có: {2=−2+2t′−1=1−t′⇔{t′=2t′=2⇔t′=2\{\begin{matrix}2=-2+2t' \\ -1=1-t'\end{matrix}\Leftrightarrow \{\begin{matrix}t'=2 \\ t'=2\end{matrix}\Leftrightarrow t'=2

Suy ra M thuộc d6{d}_{6} .

Vậy d5_{5}trùng d6_{6}.

Câu 11

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

a) Vectơ pháp tuyến của Δ1{Δ}_{1} là n1→=(3;1)\overrightarrow{{n}_{1}}=(3;1)

Vectơ pháp tuyến của Δ2{Δ}_{2} là n2→=(1;2)\overrightarrow{{n}_{2}}=(1;2)

Góc giữa 2 đường thẳng là: cos⁡(Δ1,Δ2)=∣cos⁡(n1→,n2→)∣=∣3.1+1.2∣32+12.12+22=510.5=12\cos ({Δ}_{1},{Δ}_{2})=|\cos (\overrightarrow{{n}_{1}},\overrightarrow{{n}_{2}})|=\frac{|3.1+1.2|}{\sqrt{{3}^{2}+{1}^{2}}.\sqrt{{1}^{2}+{2}^{2}}}=\frac{5}{\sqrt{10}.\sqrt{5}}=\frac{1}{\sqrt{2}}

Suy ra (Δ1,Δ2)=45o({Δ}_{1},{Δ}_{2})={45}^{o}.

Câu 12

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

b) Vectơ chỉ phương của Δ3{Δ}_{3} là u3→=(3;3)\overrightarrow{{u}_{3}}=(\sqrt{3};3)

Vectơ chỉ phương của Δ4{Δ}_{4} là u4→=(−3;−1)\overrightarrow{{u}_{4}}=(-\sqrt{3};-1)

Góc giữa 2 đường thẳng là:

cos⁡(Δ1,Δ2)=∣cos⁡(u3→,u4→)∣=∣3.(−3)+3.(−1)∣(3)2+32.(−3)2+(−1)2=32\cos ({Δ}_{1},{Δ}_{2})=|\cos (\overrightarrow{{u}_{3}},\overrightarrow{{u}_{4}})|=\frac{|\sqrt{3}.(-\sqrt{3})+3.(-1)|}{\sqrt{{(\sqrt{3})}^{2}+{3}^{2}}.\sqrt{{(-\sqrt{3})}^{2}+{(-1)}^{2}}}=\frac{\sqrt{3}}{2}

Suy ra (Δ3,Δ4)=30o({Δ}_{3},{Δ}_{4})={30}^{o} .

Câu 13

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

c) Vectơ pháp tuyến của Δ5{Δ}_{5} là n5→=(−3;3)\overrightarrow{{n}_{5}}=(-\sqrt{3};3)

Vectơ chỉ phương của Δ6{Δ}_{6} là u6→=(3;−3)\overrightarrow{{u}_{6}}=(3;-\sqrt{3})nên vectơ pháp tuyến của Δ6{Δ}_{6} là n6→=(3;3)\overrightarrow{{n}_{6}}=(\sqrt{3};3) .

Góc giữa 2 đường thẳng là:

cos⁡(Δ1,Δ2)=∣cos⁡(n5→,n6→)∣=∣(−3).3+3.3∣(−3)2+32.(3)2+32=612=12\cos ({Δ}_{1},{Δ}_{2})=|\cos (\overrightarrow{{n}_{5}},\overrightarrow{{n}_{6}})|=\frac{|(-\sqrt{3}).\sqrt{3}+3.3|}{\sqrt{{(-\sqrt{3})}^{2}+{3}^{2}}.\sqrt{{(\sqrt{3})}^{2}+{3}^{2}}}=\frac{6}{12}=\frac{1}{2}

Suy ra (Δ1,Δ2)=60o({Δ}_{1},{Δ}_{2})={60}^{o} .

Câu 14

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

a) Ta có: vectơ pháp tuyến của đường thẳng Δ1{Δ}_{1} là n1→=(2;1)\overrightarrow{{n}_{1}}=(2;1)

Suy ra d(A,Δ1)=∣2.(−3)+1−4∣22+12=95d(A,{Δ}_{1})=\frac{|2.(-3)+1-4|}{\sqrt{{2}^{2}+{1}^{2}}}=\frac{9}{\sqrt{5}} .

Câu 15

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

b) Δ2{Δ}_{2}có vectơ chỉ phương là u2→=(3;−1)\overrightarrow{{u}_{2}}=(3;-1) và đi qua điểm A(-3; 1).

Vectơ pháp tuyến của đường thẳng Δ2{Δ}_{2} là: n2→=(1;3)\overrightarrow{{n}_{2}}=(1;3) .

Suy ra phương trình đường thẳng Δ2{Δ}_{2} là: x + 3 + 3( y – 1) = 0 hay x + 3y = 0

d(B,Δ2)=∣1+3.(−3)∣12+32=810d(B,{Δ}_{2})=\frac{|1+3.(-3)|}{\sqrt{{1}^{2}+{3}^{2}}}=\frac{8}{\sqrt{10}}

Câu 16

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Gọi M(x0;y0)({x}_{0};{y}_{0}) thuộc Δ1{Δ}_{1} nên ax0+by0+c=0a{x}_{0}+b{y}_{0}+c=0 .

Khoảng cách giữa Δ1{Δ}_{1} đến Δ2{Δ}_{2} bằng khoảng cách từ M đến Δ2{Δ}_{2} bằng d(M,Δ2)=∣ax0+by0+d∣a2+b2=∣ax0+by0+c+d−c∣a2+b2=∣d−c∣a2+b2d(M,{Δ}_{2})=\frac{|a{x}_{0}+b{y}_{0}+d|}{\sqrt{{a}^{2}+{b}^{2}}}=\frac{|a{x}_{0}+b{y}_{0}+c+d-c|}{\sqrt{{a}^{2}+{b}^{2}}}=\frac{|d-c|}{\sqrt{{a}^{2}+{b}^{2}}}

Vậy bài toán được chứng minh.

Câu 17

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Vectơ pháp tuyến của Δ1{Δ}_{1} là: n1→=(m;−2)\overrightarrow{{n}_{1}}=(m;-2) ;

Vectơ pháp tuyến của Δ2{Δ}_{2} là:n2→=(1;−2)\overrightarrow{{n}_{2}}=(1;-2) .

a) ∆1_{1} // ∆2_{2} khi n1→\overrightarrow{{n}_{1}} cùng phương với n2→\overrightarrow{{n}_{2}}

hay m1=−2−2\frac{m}{1}=\frac{-2}{-2}⇔m=1\Leftrightarrow m=1 .

Thay m = 1 vào lần lượt hai đường thẳng ∆1_{1} ta được: x – 2y – 1 = 0.

Lấy M(– 1; 1) thuộc ∆2_{2}, thay x = – 1 và y = 1 vào ∆1_{1}, ta được: – 1 – 2.1 – 1 = 0 (vô lí). Do đó M không thuộc ∆1_{1}.

Vậy m = 1 thỏa mãn để ∆1_{1} // ∆2_{2}.

Câu 18

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

b) ∆1_{1} vuông góc ∆2_{2} khi n1→\overrightarrow{{n}_{1}} vuông góc với n2→\overrightarrow{{n}_{2}} hay n1→.n2→=0\overrightarrow{{n}_{1}}.\overrightarrow{{n}_{2}}=0

⇔ m.1 + (-2).(-2) = 0 m = - 4.

Vậy với m= – 4 thì ∆1_{1} vuông góc ∆2_{2}.

Câu 19

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Δ\Delta cách đều A và C khi và chỉ khi Δ\Delta đi qua trung điểm của AC hoặc Δ\Delta song song với AC.

TH1: ∆ là đi qua trung điểm của AC

Hình minh hoạ

Gọi M là trung điểm của đoạn thẳng AB nên tọa độ điểm M là M(2; 3).

Vectơ chỉ phương của đường thẳng ∆ là: MB→=(2;−1)\overrightarrow{MB}=(2;-1)

Suy ra vectơ pháp tuyến của đường thẳng ∆ là: n→=(1;2)\overrightarrow{n}=(1;2)

Do đó phương trình đường thẳng Δ\Delta là: x – 2 + 2(y – 3) = 0 ⇔ x + 2y – 8 = 0

TH2: song song với AC.

Hình minh hoạ

Vectơ chỉ phương của đường thẳng Δ\Delta là: AC→=(8;2)\overrightarrow{AC}=(8;2) nên vectơ pháp tuyến của đường thẳngΔ\Delta là: n→=(1;−4)\overrightarrow{n}=(1;-4)

Phương trình đường thẳng Δ\Delta là: x – 4 – 4(y – 2) = 0 ⇔ x – 4y + 4 = 0.

Câu 20

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

a) Tàu A có tọa độ được xác định bởi công thức {x=7+36ty=−8+8t\{\begin{matrix}x=7+36t \\ y=-8+8t\end{matrix}

nên tàu A di chuyển theo hướng của vectơ u1→=(36;8)\overrightarrow{{u}_{1}}=(36;8)

Vị trí của tàu B có tọa độ là (9 + 8t; 5 – 36t)

Hay tàu B di chuyển theo hướng của vectơ u2→=(8;−36)\overrightarrow{{u}_{2}}=(8;-36)

Ta thấy u1→.u2→=36.8+8.(−36)=0\overrightarrow{{u}_{1}}.\overrightarrow{{u}_{2}}=36.8+8.(-36)=0 nên u1→\overrightarrow{{u}_{1}} vuông góc với u2→\overrightarrow{{u}_{2}}

Vì vậy hai tàu di chuyển vuông góc với nhau.

Câu 21

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

b) Vị trí của tàu A sau khi xuất phát t giờ là: M(7 + 36t; – 8 – 8t)

Vị trí của tàu B sau khi xuất phát t giờ là: N(9 + 8t; 5 – 36t).

Suy ra MN→=(2−28t;13−44t)\overrightarrow{MN}=(2-28t;13-44t)

⇒MN=∣MN→∣=(2−28t)2+(13−44t)2=2720(t−157680)2+4761170≥4761170≈5,29km\begin{matrix}\Rightarrow MN=|\overrightarrow{MN}|=\sqrt{{(2-28t)}^{2}+{(13-44t)}^{2}} \\ =\sqrt{2720{(t-\frac{157}{680})}^{2}+\frac{4761}{170}}\ge \sqrt{\frac{4761}{170}}\approx 5{,}29km\end{matrix}

Vậy MN nhỏ nhất là 5,29km khi t =157680\frac{157}{680} giờ.