Đáp án và lời giải
Giải SBT Toán 10 Bài tập cuối chương 7 có đáp án
Câu 1
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là B
Sử dụng máy tính cầm tay ta tính được các tam thức bậc hai f ( x ) = và g ( x ) = đều có hai nghiệm phân biệt và .
Xét f ( x ): ∆ = (–26) – 4.8.21 = 4
Xét g ( x ): ∆ = (–13) – 4.4. = 1
Vậy đáp án đúng là B.
Câu 2
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là D
+) Ta có f ( x ) = = 2(x – 1) > 0 với mọi x ≠ 1. Do đó A sai.
+) Tam thức bậc hai f (x) = có hai nghiệm phân biệt x = và
x = , a = 3 > 0 nên f ( x ) > 0 khi x < hoặc x > . Do đó B sai.
+) Tam thức bậc hai f ( x ) = có hai nghiệm phân biệt x = 3 và x = –1,
a = –1 < 0 nên f ( x ) > 0 khi – 1 < x < 3. Do đó C sai.
+) Tam thức bậc hai f ( x ) = có ∆ = ( –3) – 4.5.1 = –11 < 0, a = 5 > 0 nên f ( x ) > 0 với mọi . Do đó D đúng.
Vậy đáp án D đúng.
Câu 3
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là D
Tam thức bậc hai có hai nghiệm phân biệt x = và x = , và a = 10 > 0 nên:
f ( x ) > 0 với x < hoặc x > . Do đó khẳng định A sai.
f ( x ) < 0 với < x < . Do đó khẳng định B sai.
f ( x ) ≥ 0 với x ≤ hoặc x ≥ . Do đó khẳng định C sai.
Vậy khẳng định D đúng.
Câu 4
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là B
Tam thức bậc hai có và a < 0 khi f ( x ) cắt trục hoành tại hai điểm phân biệt và đường cong hướng xuống dưới. Do đó B đúng.
Câu 5
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là D
Tập nghiệm của bất phương trình là .
Câu 6
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là B
+) Tam thức bậc hai f ( x ) = x – 7x +10 có ∆ = ( – 7) – 4.1.10 = 9 > 0 nên f(x) có hai nghiệm phân biệt x = 2 và x = 5, và a = 1 > 0 nên ta có:
f ( x ) > 0 với x < 2 hoặc x > 5.
f ( x ) < 0 với 2 < x < 5.
Do đó A sai, B đúng.
+) Tam thức bậc hai f ( x ) = có ∆ = 13 – 4.1.(– 30) = 289 > 0 nên f(x) hai nghiệm phân biệt x = 2 và x = –15, và a = 1 > 0 nên ta có:
f ( x ) > 0 với x < –15 hoặc x > 2.
f ( x ) < 0 với –15 < x < 2.
Do đó C, D sai.
Vậy đáp án đúng là B.
Câu 7
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là B
Hàm số trên xác định khi và chỉ khi 3 – x ≥ 0 và 9x – 3x – 2 > 0
+) Ta có 3 – x ≥ 0 khi và chỉ khi x ≤ 3 (1)
+) Xét tam thức bậc hai f ( x ) = 9x – 3x – 2 có ∆ = (– 3) – 4.9.(– 2) = 81 > 0 nên f(x) có hai nghiệm phân biệt x = và x = , và a = 9 > 0 nên f ( x ) > 0 với (2)
Từ (1) và (2) suy ra tập xác định của hàm số trên là .
Vậy đáp án đúng là B.
Câu 8
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là C
+) 2m + 6 = 0 ⇔ m = –3, khi đó phương trình trở thành –12x + 3 = 0 ⇒ x = . Suy ra phương trình chỉ có một nghiệm duy nhất. Do đó không thỏa mãn.
+) 2m + 6 ≠ 0 ⇔ m ≠ –3
Khi đó phương trình có hai nghiệm phân biệt khi và chỉ khi
∆ = (4m) – 4.3.(2m + 6) > 0 hay 2m – 3m – 9 > 0
Tam thức bậc hai f ( x ) = 2m – 3m – 9 có hai nghiệm phân biệt x = 3 và x = ,
a = 2 > 0 nên f ( x ) > 0 với x < hoặc x > 3 (2)
Từ điều kiện (1) và (2) suy ra m < - 3 hoặc hoặc m > 3.
Vậy đáp án đúng là C.
Câu 9
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là C
Bình phương hai vế của phương trình đã cho, ta được:
x + x + 11 = –2x – 13x + 16
⇒ 3x + 14x – 5 = 0
⇒ x = hoặc x = –5.
Thay lần lượt các giá trị trên vào phương trình đã cho, ta thấy x = hoặc x = –5 đều thỏa mãn.
Vì vậy phương trình đã cho có hai nghiệm x = và x = –5
Vậy đáp án đúng là C.
Câu 10
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là B
Bình phương hai vế của phương trình đã cho, ta được:
2x – 3x – 1 = 3x – 2x – 13
⇒ x + x – 12 = 0
⇒ x = 3 hoặc x = –4.
Thay lần lượt các giá trị trên vào phương trình đã cho, ta thấy x = 3 hoặc x = –4 đều thỏa mãn.
Suy ra phương trình đã cho có hai nghiệm x = 3 và x = –4. Vậy hai nghiệm của phương trình đã cho là hai nghiệm phân biệt trái dấu.
Đáp án đúng là B.
Câu 11
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là A
Bình phương hai vế của phương trình đã cho, ta được:
5x + 27x + 36 = 4x + 20x + 25
⇒ x + 7x + 11 = 0
⇒ x = hoặc x = .
Thay lần lượt các giá trị trên vào phương trình đã cho, ta thấy chỉ có x = thỏa mãn.
Vì vậy đáp án A đúng.
Câu 12
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là B
Xét phương trình
Bình phương hai vế ta được f ( x ) = g ( x )
Đồ thị hàm số f ( x ) và g ( x ) giao nhau tại hai điểm x = 1 và x = 6. Tuy nhiên tại
x = 6 thì g ( x ) < 0 và f ( x ) < 0 nên không thỏa mãn.
Vậy phương trình có 1 nghiệm là x = 1.
Câu 13
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
a) Dựa vào hình vẽ ta thấy:
Đồ thị hàm số nằm phía trên trục hoành khi x < hoặc x > 3 hay f(x) > 0 khi x ∈ ∪ (3; +∞).
Đồ thị hàm số nằm phía dưới trục hoành khi hay f(x) < 0 khi x ∈
Vậy f ( x ) dương trong hai khoảng và (3; +∞), f(x) âm khi x ∈ .
Câu 14
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
b) Dựa vào hình vẽ ta thấy:
Đồ thị hàm số nằm phía trên trục hoành khi –3 < x < 5 hay f(x) > 0 khi x ∈ (–3; 5)
Đồ thị hàm số nằm phía dưới trục hoành khi x < –3 hoặc x > 5 hay f(x) < 0 khi x ∈ ∪ (5; +∞)
Vậy f ( x ) dương trong khoảng ( –3; 5 ), âm trong hai khoảng và .
Câu 15
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
c) Đồ thị hàm số nằm phía trên trục hoành khi x ≠ 3.
Vậy f ( x ) dương với mọi x ≠ 3.
Câu 16
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
d) Đồ thị hàm số nằm phía dưới trục hoành với mọi x ∈ ℝ.
Vậy f ( x ) âm với mọi x ∈ ℝ.
Câu 17
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Câu 18
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Câu 19
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Câu 20
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Câu 21
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Câu 22
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Câu 23
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
a)
Tam thức bậc hai f ( x ) = x – 10x + 24 có ∆ = (– 10) – 4.1.24 = 4 > 0 suy ra f(x) có hai nghiệm phân biệt x = 6 và x = 4 và a = 1 > 0 nên f ( x ) > 0 với x ≤ 4 hoặc x ≥ 6.
Vậy bất phương trình đã cho có tập nghiệm S = (– ∞; 4] ∪ [6; +∞)
Câu 24
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
b)
Tam thức bậc hai f ( x ) = –4x + 28x – 49 có ∆ = 28 – 4.(– 4).(– 49) = 0 suy ra f(x) có một nghiệm x = , a = –4 < 0 nên f ( x ) ≤ 0 với mọi x ∈ ℝ.
Vậy bất phương trình đã cho có tập nghiệm S = ℝ.
Câu 25
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
c)
Tam thức bậc hai f ( x ) = x – 5x + 1 có ∆ = (–5) – 4.1.1 = 21 suy ra f(x) có hai nghiệm phân biệt x = và x = , a = 1 > 0 nên f ( x ) > 0 với x < hoặc x > .
Vậy bất phương trình đã cho có tập nghiệm S =
Câu 26
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
d)
Tam thức bậc hai f ( x ) = 9x – 24x +16 có ∆ = (–24) – 4.9.16 = 0 suy ra f(x) có một nghiệm x = , a = 9 > 0 nên f ( x ) ≤ 0 khi x = .
Vậy bất phương trình đã cho có tập nghiệm S =
Câu 27
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
e)
Tam thức bậc hai f ( x ) = 15x – x – 2 có ∆ = (–1) – 4.15.( –2) = 121 suy ra f(x) có hai nghiệm phân biệt x = và x = , a = 15 > 0 nên f ( x ) < 0 với < x < .
Vậy bất phương trình đã cho có tập nghiệm S =
Câu 28
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
h)
Tam thức bậc hai f ( x ) = –25x + 10x – 1 có ∆ = 10 – 4.( –25).( –1) = 0 suy ra f(x) có một nghiệm x = , a = –25 < 0 nên f ( x ) < 0 khi x ≠ .
Vậy bất phương trình đã cho có tập nghiệm S = ℝ \ .
Câu 29
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
i)
Tam thức bậc hai f ( x ) = 4x + 4x + 7 có ∆ = 4 – 4.4.7 = –96 < 0 , a = 4 > 0 nên f ( x ) dương với mọi x ∈ ℝ.
Vậy bất phương trình vô nghiệm.
Câu 30
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
a) Ta thấy đồ thị hàm số f ( x ) cắt trục hoành tại hai điểm x = và x = 4, khi ≤ x ≤ 4 thì đồ thị hàm số nằm trên trục hoành nên khi ≤ x ≤ 4.
Vậy f(x) ≥ 0 khi x ∈ .
Câu 31
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
b) khi đồ thị hàm số f ( x ) nằm trên trục hoành hay x < –1 hoặc x > 3.
Vậy f(x) > 0 khi (– ∞; – 1) ∪ (3; +∞).
Câu 32
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
c) Dựa vào hình vẽ ta thấy:
Đồ thị hàm số cắt trục hoành tại x = 1.
Với x ≠ 1 đồ thị hàm số nằm hoàn toàn phía trên trục hoành.
Do đó f(x) ≤ 0 khi x = 1.
Vậy f(x) ≤ 0 khi x = 1.
Câu 33
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
d) vô nghiệm vì ta thấy đồ thị hàm số f ( x ) hoàn toàn nằm trên trục hoành.
Vậy không tồn tại giá trị của x để f(x) < 0.
Câu 34
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
e) Dựa vào hình vẽ ta thấy:
Đồ thị hàm số cắt trục hoành tại x = 3.
Đồ thị nằm hoàn toàn phía dưới trục hoành với x ≠ 3.
Do đó khi x ≠ 3.
Vậy f(x) < 0 khi x ≠ 3.
Câu 35
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
g) Ta có thể thấy đồ thị hàm số f ( x ) hoàn toàn nằm dưới trục hoành nên với mọi x ∈ ℝ.
Vậy f(x) ≤ 0 với mọi x ∈ ℝ.
Câu 36
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
a)
Bình phương hai vế của phương trình đã cho, ta được:
3x + 7x – 1 = 6x + 6x – 11
⇒ 3x – x – 10 = 0
⇒ x = hoặc x = 2.
Thay lần lượt các giá trị trên vào phương trình đã cho, ta thấy chỉ có x = 2 thỏa mãn. Vậy phương trình đã cho có nghiệm x = 2.
Câu 37
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
b)
Bình phương hai vế của phương trình đã cho, ta được:
x + 12x + 28 = 2x + 14x + 24
⇒ x + 2x – 4 = 0
⇒ x = –1 + hoặc x = –1 – .
Thay lần lượt các giá trị trên vào phương trình đã cho, ta thấy chỉ có x = –1 + thỏa mãn.
Vậy phương trình đã cho có nghiệm x = –1 + .
Câu 38
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
c)
Bình phương hai vế của phương trình đã cho, ta được:
2x – 12x – 14 = 5x – 26x – 6
⇒ 3x – 14x + 8 = 0
⇒ x = 4 hoặc x =
Thay lần lượt các giá trị trên vào phương trình đã cho, ta thấy x = 4 và x = đều không thỏa mãn. Vậy phương trình đã cho vô nghiệm.
Câu 39
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
d)
Bình phương hai vế của phương trình đã cho, ta được:
11x – 43x + 25 = 9x – 24x + 16
⇒ 2x – 19x + 9 = 0
⇒ x = 9 hoặc x =
Thay lần lượt các giá trị trên vào phương trình đã cho, ta thấy chỉ có x = thỏa mãn. Vậy phương trình đã cho có nghiệm x = .
Câu 40
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
d)
Bình phương hai vế của phương trình đã cho, ta được:
11x – 43x + 25 = 9x – 24x + 16
⇒ 2x – 19x + 9 = 0
⇒ x = 9 hoặc x =
Thay lần lượt các giá trị trên vào phương trình đã cho, ta thấy chỉ có x = thỏa mãn. Vậy phương trình đã cho có nghiệm x = .
Câu 41
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
e)
Bình phương hai vế của phương trình đã cho, ta được:
–5x – x + 35 = x + 10x + 25
⇒ 6x + 11x – 10 = 0
⇒ x = hoặc x =
Thay lần lượt các giá trị trên vào phương trình đã cho, ta thấy x = hoặc x = đều thỏa mãn.
Vậy phương trình đã cho có nghiệm x = và x = .
Câu 42
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
g)
Bình phương hai vế của phương trình đã cho, ta được:
11x – 64x + 97 = 9x– 66x + 121
⇒ 2x + 2x – 24 = 0
⇒ x = 3 hoặc x = –4
Thay lần lượt các giá trị trên vào phương trình đã cho, ta thấy x = 3 và x = –4
đều không thỏa mãn.
Vậy phương trình đã cho vô nghiệm.
Câu 43
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
a)
Hàm số trên xác định khi và chỉ khi –x + 6x – 2 ≥ 0
Tam thức bậc hai f ( x ) = –x + 6x – 2 có hai nghiệm phân biệt x = 3 + và
x = 3 – , a = –1 < 0 nên f ( x ) ≥ 0 khi 3 – ≤ x ≤ 3 + .
Vậy tập xác định của hàm số trên là D = .
Câu 44
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
b)
Hàm số trên xác định khi và chỉ khi x – 2 ≠ 0 và –x + 3x –2 ≥ 0.
+) Ta có x – 2 ≠ 0 khi và chỉ khi x ≠ 2 (1)
+)Tam thức bậc hai f ( x ) = –x + 3x –2 có hai nghiệm phân biệt x = 1 và x = 2,
a = –1 < 0 nên f ( x ) ≥ 0 khi 1 ≤ x ≤ 2 (2)
Từ (1) và (2) suy ra tập xác định của hàm số là .
Vậy tập xác định của hàm số là D = .
Câu 45
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
a) f ( x ) là một tam thức bậc hai âm với mọi x ∈ ℝ khi và chỉ khi a = m – 3 < 0 và
∆’ < 0.
+) Ta có: m – 3 < 0 khi và chỉ khi m < 3.
+) ∆’ = m + (m – 3).m = 2m – 3m < 0 khi và chỉ khi 0 < m <
Vậy để là một tam thức bậc hai âm với mọi x ∈ ℝ thì
0 < m < .
Câu 46
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
b) f ( x ) là một tam thức bậc hai có nghiệm khi và chỉ khi m – 2 ≠ 0 và ∆’ ≥ 0.
+) Ta có m – 2 ≠ 0 khi và chỉ khi m ≠ 2
+) Ta có ∆’ = (m + 3) – 5.(m – 3).(m – 2) = –4m + 31m – 21 ≥ 0 tức là
≤ m ≤ 7.
Vậy ≤ m < 2 và 2 < m ≤ 7 thì f(x) là một tam thức bậc hai có nghiệm.
Câu 47
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
c) Phương trình vô nghiệm khi và chỉ khi
∆ = ( 3m – 1 ) – 16( m + 1 ) < 0 hay 9m – 22m – 15 < 0 tức là < m < 3.
Vậy < m < 3 thì phương trình đã cho vô nghiệm.
Câu 48
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
d) Xét tam thức bậc hai f(x) = 2x + 2.(m – 3)x + 3(m – 3) có a = 2 > 0 và ∆’ = ( m – 3 ) – 6( m – 3 ) = m – 6m + 9 – 6m + 18 = – 5m – 6m + 27
Suy ra f(x) ≥ 0 với mọi x ∈ ℝ khi a = 2 > 0 và ∆’ = –5m – 6m + 27 ≤ 0 tức là m ≤ –3 hoặc m ≥ .
Vậy m ≤ –3 hoặc m ≥ .
Câu 49
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
a) Ta có h ( t ) = –0,8125t + vt + h
Ta có h(8) = 30 và h(12) = 5
Do đó hay
Vậy h ( t ) = –0,8125t + 10t + 2.
Câu 50
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
b) Quả bóng đạt độ cao trên 29 m khi và chỉ khi –0,8125t + 10t + 2 > 29 hay
–0,8125t + 10t – 27 > 0
Xét tam thức bậc hai f(t) = –0,8125t + 10t – 27, có a = –0,8125 < 0 và ∆ = 10 – 4.(–0,8125).(– 27) = 12,25 > 0 suy ra f(t) có hai nghiệm phân biệt t = 8,31 và 4.
Do đó f(t) > 0 khi 4 < t < 8,31.
Vậy quả bóng ở độ cao trên 29m trong khoảng ít hơn 8,31 – 4 = 4,31 giây.
Câu 51
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
a) Ta có
Thay và v = 7,67 vào phương trình trên ta được:
y = + tan45°.x + 0,3 hay y = –0,17x + x + 0,3.
Câu 52
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
b) Với x là khoảng cách từ người phát cầu đến lưới thì cầu phát được qua lưới khi và chỉ khi y ( x ) > 1,5 hay –0,17x + x + 0,3 > 1,5 hay –0,17x + x – 1,2 > 0.
Xét tam thức bậc hai f(x) = – 0,17x + x – 1,2 có ∆ = 1 – 4.(– 0,17).(– 1,2) = 0,184 > 0 nên f(x) có hai nghiệm phân biệt x ≈ 4,20 và x ≈ 1,68.
Ta có a = – 0,17 < 0 suy ra f(x) > 0 khi 1,68 < x < 4,20.
Vậy người phát cầu cần đứng cách lưới trong khoảng từ 1,68 m đến 4,20 m.
Câu 53
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
a) Vì x là khoảng cách AB nên x > 0
Áp dụng định lí Phytagoras cho tam giác ABC:
AB + AC = BC
⇒ AC = 5 – x
Như vậy AC =
Áp dụng định lí Phytagoras cho tam giác ABD:
AB + AD = BD
⇒ AD = 6 – x
Như vậy AD =
Câu 54
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
b) Giải phương trình AB + AC + BC = 12
⇒ x + 5 + = 12
⇒ = 7 – x
⇒ 25 – x = (7 – x)
⇒ 2x– 14x + 24 = 0
⇒ x = 4 hoặc x = 3
Thay lần lượt các giá trị trên vào phương trình AB + AC + BC = 12 ta thấy x = 4 và x = 3 đều thoả mãn. Vậy x = 4 hoặc x = 3 để chu vi tam giác ABC là 12.
Câu 55
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
c) Ta có AD = 2AC
⇒ = 2
⇒ 36 – x = 100 – 4x
⇒ 3x – 64 = 0
⇒ x = hoặc x = mà x > 0 nên x = .
Thay x = vào phương trình AD = 2AC thấy thỏa mãn. Vậy x = .