TopStudy

Ngữ văn · Lớp 8

Giải SBT Ngữ văn 8 Chân trời sáng tạo Bài 6. Tình yêu Tổ quốc có đáp án

24 câu · 36 phút · Ngân hàng đề TopStudy. Đáp án và lời giải do TopStudy biên soạn, mở ngay dưới từng câu.

Làm bài

Nội dung đề

Phần I. Tự luận

Câu 1

1 điểm
Vẽ sơ đồ tóm tắt luật, niêm, vần, nhịp, đối của thơ thất ngôn bát cú và thơ tứ tuyệt luật Đường.
Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Yếu tốĐặc điểm
LuậtLuật bằng trắc của thơ thất ngôn bát cú hoặc thơ tứ tuyệt luật Đường thường được tóm gọn bằng câu: “nhất – tam – ngũ bất luận, nhị – tứ - lục phân minh”, tức là các tiếng (âm tiết) thứ nhất, thư ba, thứ năm trong câu không cần sắp xếp theo đúng luật bằng/ trắc; còn các tiếng thứ hai, thứ tư, thứ sáu trong câu cần tuân theo luật bằng/ trắc rõ ràng. Nếu tiếng thứ hai của câu 1 là tiếng thanh bằng (thanh ngang hoặc thanh huyền) thì bài thơ được làm theo luật bằng. Nếu tiếng thứ hai của câu 1 là tiếng thanh trắc (các thanh sắc, hỏi, ngã, nặng) thì bài thơ được làm theo luật trắc.
NiêmThơ thất ngôn bát cú luật Đường quy định niêm luật như sau: câu 1 niêm với câu 8, câu 2 niêm với câu 3, câu 4 niêm với câu 5, câu 6 niêm với câu 7. Thơ tứ tuyệt luật Đường quy định câu 1 niêm với câu 4, câu 2 niêm với câu 3.
VầnCách gieo vần của thơ luật Đường là cả bài thơ chỉ hiệp theo một vần (còn gọi là độc vận), vần gieo ở cuối câu thơ đầu và cuối các câu chẵn (vần chân), vần được sử dụng thường là vần bằng.
NhịpCách ngắt nhịp của câu thơ thất ngôn thường là 2/2/3.
ĐốiĐối là đặt câu của sóng đôi sao cho ý và chữ trong hai câu ấy cân xứng với nhau. Thơ thất ngôn bát cú luật Đường quy định câu thứ ba đối với câu thư tư, câu thứ năm đối với câu thứ sáu. Thơ tứ tuyệt luật Đường không có quy định đối cụ thể và khắt khe như thất ngôn bát cú luật Đường.

Câu 2

1 điểm

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi bên dưới:

MỜI TRẦU

Hồ Xuân Hương

Quả cau nho nhỏ miếng trầu hôi,

Này của Xuân mới quệt rồi.

Có phải duyên nhau thì thắm lại,

Đừng xanh như lá, bạc như vôi.

(In trong Tổng tập Văn học Việt Nam, tập 14, NXB Khoa học xã hội, 2000)

a. Bài thơ trên được viết theo thể thơ nào?

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

a. Bài thơ được viết theo thể thơ thất ngôn tứ tuyệt luật Đường.

Câu 3

1 điểm
b. Bài thơ được làm theo luật bằng hay luật trắc?
Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

b. Bài thơ được làm theo luật bằng, do tiếng thứ hai của câu thứ nhất là thanh bằng, cụ thể:

Quảcaunhonhỏmiếngtrầuhôi
TBBTTBB
Nàycủaxuânhươngmớiquệtrồi
BTBBTTB
Cóphảiduyênnhauthìthầmlại
TTBBBTT
Đừngxanhnhưlábạcnhưvôi
BBBTTBB

Câu 4

1 điểm

c. Chỉ ra bài thơ đã tuân thủ luật, niêm, vần, đối của thể thơ như thế nào (kẻ và hoàn thành bảng sau vào vở):

Luật
Niêm
Vần
Đối
Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

c. Sau khi điền B (bằng) hoặc T (trắc) vào ô theo các từ tương ứng và so sánh với bằng luật, niêm, vần, đối trong thơ tứ tuyệt luật Đường, ta thấ bài thơ đã tuân thủ luật thơ một cách chặt chẽ, cụ thể:

LuậtLuật bằng vì tiếng thứ hai của câu 1 là tiếng thanh bằng (cau).
NiêmTiếng thứ hai của câu 1 niêm với tiếng thứ hai của câu 4, tiếng thứ hai của câu 2 niêm với tiếng thứ hai của câu 3.
VầnChỉ hiệp theo một vần là vần bằng, gieo ở cuối câu 1 (hỏi) và các câu chẵn là 2,4 (rồi – vôi).
ĐốiThơ tứ tuyệt không có quy định đối cụ thể.

Câu 5

1 điểm
d. Nhận xét về cách ngắt nhịp của bài thơ.
Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

d. Nhận xét về cách ngắt nhịp:

- Bài thơ được ngắt nhịp 4/3, cũng có thể ngắt nhịp 2/2/3, là cách ngắt nhịp phổ biến của thơ thất ngôn tứ tuyệt, thể hiện sự chậm rãi, thong thổ, từ tinh trong lời thơ.

Câu 7

1 điểm
e. Những từ ngữ, hình ảnh nào trong bài thơ thể hiện được tình cảm, cảm xúc của người viết?
Xem đáp án và lời giải

Câu 8

1 điểm
g. Cho biết cảm hứng chủ đạo của bài thơ.
Xem đáp án và lời giải

Câu 9

1 điểm

Đọc bài thơ sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:

THU VỊNH

Nguyễn Khuyến

Trời thu xanh ngắt mấy tầng cao,

Cần trúc lơ phơ gió hắt hiu.

Nước biếc trông như tầng khói phủ,

Song thưa để mặc bóng trăng vào.

Mấy chùm trước giậu hoa năm ngoái,

Một tiếng trên không ngỗng nước nào?

Nhân hứng cũng vừa toan cất bút,

Nghĩ ra lại thẹn với ông Đào.

(In trong Nguyễn Khuyến - Tác phẩm chọn lọc, Lại Văn Hùng

(giới thiệu và tuyển chọn), NXB Giáo dục, 2009)

a. Xác định bố cục của bài thơ.

Xem đáp án và lời giải

Câu 10

1 điểm

b. Bài thơ được làm theo luật bằng hay luật trắc? Làm rõ bài thơ đã tuân thủ quy định về luật, niêm, vần, đối của thể thơ thất ngôn bát cú luật Đường bằng cách điển vào bảng sau (làm vào vở):

Luật
Niêm
Vần
Đối
Xem đáp án và lời giải

Câu 11

1 điểm
c. Cảnh mùa thu được thể hiện ra sao qua sáu câu thơ đầu? Khung cảnh ấy góp phần thể hiện tình cảm, cảm xúc gì của tác giả?
Xem đáp án và lời giải

Câu 12

1 điểm
d. Trong các cặp câu 3 - 4, 5 - 6, tác giả đã sử dụng những biện pháp tu từ nào? Nêu tác dụng của chúng.
Xem đáp án và lời giải

Câu 13

1 điểm
đ. Bài thơ được ngắt nhịp như thế nào? Nhận xét về cách ngắt nhịp đó.
Xem đáp án và lời giải

Câu 14

1 điểm
e. Em hiểu gì về hai câu thơ cuối? Theo em, cảm xúc của tác giả ở hai câu thơ này có sự thay đổi ra sao so với các câu thơ trên?
Xem đáp án và lời giải

Câu 15

1 điểm
g. Cho biết cảm hứng chủ đạo của bài thơ.
Xem đáp án và lời giải

Câu 16

1 điểm

Xác định biện pháp tu từ đảo ngữ trong các trường hợp sau và nêu tác dụng của biện pháp này:

a. Thuyền đậu thuyền đi hạ kín mui,

Lưa thưa mưa biển ẩm chân trời

Chiếc tàu chở đá về bến cảng

Khỏi lần màu mây tưởng đảo khơi.

(Huy Cận, Mưa xuân trên biển)

b. Lặn lội thân cò khi quãng vắng

Eo sèo mặt nước buổi đò đông

(Trần Tế Xương, Thương vợ)

Xem đáp án và lời giải

Câu 17

1 điểm

Theo em, các trường hợp sau có sử dụng câu hỏi tu từ không? Dựa vào đâu em nhận định như vậy? Nêu tác dụng của câu hỏi tu từ (nếu có).

a. - Bệnh nhân ra sao rồi?

- Anh ta hết đau rồi. - Bác sĩ điều trị đáp.

Giáo sư nhướng mày:

- Thế là thế nào?

Bác sĩ điều trị cụp mắt xuống:

- Anh ta mù rồi!

(A-zít Nê-xin, Loại vi trùng quý hiếm)

b. Da trời ai nhuộm mà xanh ngắt?

Mắt lão không vầy cũng đỏ hoe.

(Nguyễn Khuyến, Thu ẩm)

Xem đáp án và lời giải

Câu 18

1 điểm

Đọc lại ngữ liệu tham khảo Chuyến thăm bệnh nhi tại bệnh viện Ung bướu, bài Sắc thái của tiếng cười (Ngữ văn 8, tập một), đối chiếu với Bảng kiểm kĩ năng viết bài văn kể lại một hoạt động xã hội đã để lại cho bản thân suy nghĩ, tình cảm sâu sắc, bài Sắc thái của tiếng cười (Ngữ văn 8, tập một) để trả lời các câu hỏi sau:

a. Mở bài đã giới thiệu được hoạt động xã hội sẽ kể chưa? Chỉ ra câu văn giới thiệu hoạt động đó.

Xem đáp án và lời giải

Câu 19

1 điểm
b. Ở thân bài, người viết đã kể lại được những sự việc nào của hoạt động xã hội mà mình đã tham gia?
Xem đáp án và lời giải

Câu 20

1 điểm
c. Bài viết đã sử dụng kết hợp (những) yếu tố nào bên cạnh phương thức tự sự? Theo em, việc sử dụng kết hợp này đã mang lại hiệu quả gì cho bài viết?
Xem đáp án và lời giải

Câu 21

1 điểm
d. Người viết đã nêu cảm nghĩ gì ở phần kết bài? Theo em, vì sao người viết cần nêu cảm nghĩ sau khi đã kể lại hoạt động?
Xem đáp án và lời giải

Câu 22

1 điểm

Thực hiện để bài sau:

Đề bài: Chuyên mục “Đoàn viên làm theo lời Bác" của tập san trường em phát động cuộc thi viết về một hoạt động xã hội có ý nghĩa tích cực đối với cộng đồng mà em đã tham gia hoặc chứng kiến. Hãy viết bài văn (khoảng 500 chữ) để tham gia cuộc thi.

Xem đáp án và lời giải

Câu 23

1 điểm
Theo em, bước “Đọc lại, chỉnh sửa và phản hồi" trong quy trình ba bước khi nghe và tóm tắt nội dung thuyết trình của người khác có vai trò gì?
Xem đáp án và lời giải

Câu 24

1 điểm

Thực hiện để bài sau:

Đề bài: Kỉ niệm ngày thành lập Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, trường em tổ chức buổi toạ đàm về một hoạt động xã hội có ích với cộng đồng mà các bạn đoàn viên đã tham gia hoặc chứng kiến.

Trong vai trò người nghe, em hãy lắng nghe và tóm tắt ý chính trong bài trình bày của các bạn.

Xem đáp án và lời giải

Tất cả đề Tình yêu Tổ Quốc · Các bộ sách Ngữ văn Lớp 8