Đề thi cuối kì 1 Ngữ văn 8 năm 2025-2026 THCS Hát Môn (Hà Nội) có đáp án

– Thể thơ: Thất ngôn bát cú Đường luật.

– Dấu hiệu nhận biết:

+ Mỗi câu 7 chữ, cả bài có 8 câu chia 4 phần (đề, thực, luận, kết).

+ Tuân theo luật bằng trắc của thơ Đường luật.

+ Gieo vần bằng ở cuối câu 1, 2, 4, 6, 8.

+ Nhịp thơ 4/3.

* Hai câu thơ trên sử dụng biện pháp tu từ ẩn dụ và châm biếm:

● – Biện pháp ẩn dụ:

● + “ấm thân xiêm áo” ẩn dụ cho cái vẻ bề ngoài của các ông tiến sĩ.

● + “Cái giá khoa danh” ẩn dụ cho danh tiếng, địa vị đạt được nhờ khoa cử.

● – Biện pháp châm biếm: Dùng hình ảnh “tiến sĩ giấy” để gián tiếp châm biếm, phê phán những kẻ chỉ có danh mà không có thực tài.

● * Tác dụng:

● – Tạo ra sự đối lập, mỉa mai sâu sắc: Việc dùng hình ảnh “xiêm áo” rất “nhẹ” nhưng lại có "cái giá" rất "hời" đã tạo ra sự đối lập giữa thực chất và giá trị, làm nổi bật sự vô dụng, rỗng tuếch của những người mang danh tiến sĩ nhưng không có tài năng, cốt cách.

● – Tăng tính biểu cảm và gợi hình: không chỉ miêu tả một cách trực quan mà còn bộc lộ thái độ mỉa mai, khinh thường của tác giả đối với hiện thực bất cập xã hội đương thời.

– Phê phán thói háo danh, mua danh bán chức, và tình trạng trọng hư danh hơn thực tài của một bộ phận thức trong xã hội phong kiến suy tàn.

– Hai câu thơ thể hiện thái độ châm biếm và khinh bỉ đối với những ông tiến sĩ giấy, tượng trưng cho những kẻ có danh vị mà không có thực tài.

– Tình cảm này cũng phản ánh sự châm chọc đối với chế độ khoa cử phong kiến, nơi mà những người bất tài vẫn có thể dễ dàng đạt được danh vọng chỉ nhờ hình thức.

* Về hình thức: HS diễn đạt thành đoạn văn, không mắc lỗi

* Về nội dung: Nêu được bài học rút ra từ bài thơ.

– Không nên coi trọng hư danh, phải làm được những điều có ích cho cuộc đời chứ không nên theo đuổi hư danh hão huyền.

– Sống có trách nhiệm với bản thân, với đất nước, để không trở thành những người sống thiếu trách nghiệm.