Đề minh hoạ tốt nghiệp THPT môn Sinh có đáp án năm 2025 (Đề 109)

Đáp án D

Hướng dẫn:

Bộ ba mã sao (codon) trên mRNA, bộ ba đối mã (anti codon) trên tRNA, các nucleotide này cũng gắn tạm thời theo nguyên tắc bổ sung A - U, T - A, G - C, C - G. Bộ ba mã sao 5' GCA 3' có bộ ba đối mã tương ứng trên tRNA là 3' CGU 5'

Đáp án B

Hướng dẫn:

1 tế bào sinh dục đực qua quá trình giảm phân tạo ra 4 tinh trùng thuộc 2 loại khác nhau. Nên 1 tb sinh dục đực của loài động vật có KG: AaBbDd sẽ tạo 2 loại tinh trùng.

Đáp án B

Hướng dẫn:

Hô hấp tế bào là quá trình chuyển hoá năng lượng diễn ra trong mọi tế bào sống, trong đó các chất hữu cơ bị phân giải thành nhiều sản phẩm trung gian rồi cuối cùng đến CO2 và H2O, đồng thời giải phóng năng lượng cho mọi hoạt động của tế bào là ATP.

Đáp án D

Giai đoạn đường phân (glycolysis) trong quá trình hô hấp tế bào diễn ra ở tế bào chất và có thể xảy ra trong điều kiện kị khí (không cần oxy). Đây là giai đoạn đầu tiên của quá trình hô hấp, trong đó glucose được chuyển hóa thành axit pyruvic, tạo ra năng lượng dưới dạng ATP.

Đáp án D

Hướng dẫn:

Sau khi được hình thành, loài người hiện đại có những đặc điểm nổi bật với bộ não phát triển (có các nếp nhăn và khúc cuộn ở não), cấu trúc thanh quản cho phép phát triển tiếng nói, bàn tay có ngón bàn tay linh hoạt giúp chế tạo và sử dụng công cụ.. con người đã có được khả năng tiến hoá văn hoá

Thông qua tiếng nói và chữ viết, con người có thể dạy nhau cách sáng tạo ra các công cụ để tồn tại và không ngừng phát triển mà không cần phải trông đợi và những biến đổi về mặt sinh học

So sánh bộ não của người H. sapiens xuất hiện cách đây hàng chục nghìn năm với não người ngày nay, các nhà khoa học nhận thấy không có sự khác biệt lớn về kích thước.

Sự thay đổi, khác biệt của người hiện đại so với loài người cách đây hàng chục nghìn năm là do kết quả của tiến hoá văn hoá:

→ Lao động sản xuất, cải tạo sản xuất (Khả năng chế tạo và sử dụng công cụ lao động theo những mục đích nhất định) cùng với sự phát triển của khoa học công nghệ thông qua quá trình học tập → con người đã nhanh chóng trở thành loài thống trị trong tự nhiên, có ảnh hưởng đến sự tiến hoá các loài khác và có khả năng điều chỉnh chiều hướng tiến hoá của chính mình để thích nghi với môi trường.

Đáp án C

Ý thức và ngôn ngữ giúp con người truyền đạt kinh nghiệm, nhưng "đấu tranh thiên nhiên và xã hội" là một cách diễn đạt không chính xác. Ý thức giúp con người hiểu và giải quyết vấn đề, nhưng không chỉ để "đấu tranh" mà còn để thích nghi và phát triển trong môi trường tự nhiên và xã hội.

Đáp án B

Nguồn nguyên liệu sơ cấp của quá trình tiến hoá là đột biến (bao gồm đột biến gene và đột biến NST).

Đáp án C

Hướng dẫn:

Nhân tố tiến hóa cơ bản là những nhân tố có khả năng làm thay đổi tần số allele hoặc thành phần kiểu gene hoặc vừa làm thay đổi tần số allele, vừa làm thay đổi thành phần kiểu gene của quần thể.

Giao phối ngẫu nhiên chưa được coi là nhân tố tiến hóa cơ bản vì quần thể giao phối ngẫu nhiên có sự ổn định về tần số allele và thành phần kiểu gene; tạo trạng thái cân bằng di truyền trong quần thể.

Đáp án B

Hướng dẫn:

Xét tính trạng bệnh máu khó đông, phía vợ có bố bị bệnh máu khó đông → người vợ chắc chắn có kiểu gene XHXh, khi giảm phân tạo

Người chồng bình thường có kiểu gene XHY, giảm phân tạo

Xác suất sinh con trai không bị bệnh này là:

Xét tính trạng bệnh bạch tạng: có bà ngoại và ông nội bị bạch tạng → bố mẹ người vợ phải có kiểu gene dị hợp về gene này (giả sử Aa)

Người vợ có thể có kiểu gene: tạo

Bên phía người chồng có bố bị bạch tạng → người chồng có kiểu gene Aa → Giảm phân tạo

Xác suất sinh con bạch tạng là:

Xác suất sinh con bình thường về bệnh này là:

Xét chung: Cặp vợ chồng này dự định chỉ sinh 1 đứa con, xác suất để đứa con này có con trai và không bị cả hai bệnh này là:

Đáp án A

Hướng dẫn:

Bằng chứng tế bào: Mọi cơ thể sống đều được cấu tạo từ tế bào, các tế bào đều được sinh ra từ những tế bào sống trước đó. Tế bào là đơn vị tổ chức cơ bản của cơ thể sống.

Bằng chứng sinh học phân tử chính là:

+ Cơ sở vật chất chủ yếu của sự sống là các đại phân tử: DNA, RNA, Protein... DNA đều được cấu tạo từ 4 loại Nucleotide (A, T, G, X) mang thông tin di truyền.

+ Mã di truyền được sử dụng phổ biến cho các loài sinh vật, thông tin mã hóa từ mRNA →Protein đều được mã hóa theo nguyên tắc chung.

Protein ở các loài sinh vật đều có các chức năng: xúc tác, cấu trúc, điều hòa và đều được cấu tạo từ nhiều hơn 20 loại acid amino.

→ Bằng chứng tế bào học phân tử chứng tỏ các loài đều có nguồn gốc chung.

Đáp án C

Hướng dẫn:

Lan sống trên cành cây khác là mối quan hệ hội sinh; vì hoa lan chỉ sử dụng cành cây khác làm giá thể để bám và sinh trưởng chứ không hút chất dinh dưỡng của cây đó.

Trong mối quan hệ này: lan có lợi và cành cây gỗ không có lợi cũng không có hại

Đáp án B

Môi trường sống của lan phượng vĩ là môi trường cạn.

Đáp án B

Trong kỹ thuật lai tế bào soma, tế bào trần là các tế bào sinh dưỡng (tế bào cơ thể không phải tế bào sinh dục) đã được loại bỏ thành tế bào, tức là lớp thành cellulose (thực vật) đã bị phá hủy. Điều này giúp các tế bào dễ dàng tiếp xúc và hòa hợp với nhau trong quá trình lai tế bào.

Đáp án C

Hướng dẫn:

Người phụ nữ có nhóm máu AB có kiểu gene IAIB.

Người đàn ông nhóm máu A có bố nhóm máu O (IOIO) -> kiểu gene IAIO.

Kiểu gene bố mẹ: IAIB × IAIO.

Xác suất đứa con đầu lòng là con trai và nhóm máu AB là : .

Xác suất đứa con thứ 2 là con gái và nhóm máu B là: .

Vậy xác suất cần tìm là : .

Đáp án A

Các bước trong công nghệ tạo cừu Dolly:

- Lấy trứng của con cừu ra khỏi cơ thể → loại bỏ nhân của tế bào trứng.

- Tách nhân tế bào từ tế bào vú của con cừu khác.

- Đưa nhân từ tế bào vú vào trong tế bào trứng đã loại bỏ nhân.

- Nuôi cấy trong ống nghiệm cho phát triển thành phôi → cấy vào tử cung con cừu khác để phôi phát triển và sinh nở bình thường.

Đáp án A

Phương pháp:

Nhiễm sắc thể trong tế bào sinh dưỡng tồn tại thành từng cặp tương đồng giống nhau về hình thái, kích thước và trình tự các gene tạo thành bộ NST 2n.

Đáp án B

Hướng dẫn: Trong diễn thế sinh thái, nhóm loài có vai trò quan trọng nhất là loài ưu thế

Đáp án A

Hướng dẫn: Có các loại diễn thế sinh thái chính:

+ Diễn thế nguyên sinh: Diễn thế nguyên sinh là diễn thế khởi đầu từ môi trường chưa có sinh vật.

+ Diễn thế thứ sinh: diễn thế diễn ra trên môi trường đã từng có một quần xã sinh vật từng sống → có thể hình thành quần xã tương đối ổn định hoặc sẽ bị suy thoái.

Tuy nhiên trong thực tế thường gặp nhiều quần xã có khả năng phục hồi rất thấp mà hình thành quần xã bị suy thoái

Quy ước: A - quả tròn, a - quả dài; B - quả ngọt, b – quả chua.

F1 tự thụ phấn cho ra cả quả tròn và quả dài, cả quả ngọt và quả chua nên F1 dị hợp tử tất cả các cặp gene.

Tỉ lệ phân li kiểu hình ở phép lai 1: 3 quả tròn ngọt : 1 quả dài chua.

Ta có phép lai 1:

P:

F1:

F1 × F1:

F2:

a) Sai. Vì: Tính trạng tròn ngọt trội hoàn toàn so với dài chua.

b) Đúng. Vì: Ta có phép lai 2:

P:

F1:

F1 × F1:

F2:

c) Đúng. Vì: Phép lai p: sẽ không tạo tỉ lệ kiểu gene giống kiểu hình vì 2 kiểu gene và cùng quy định một kiểu hình như nhau.

d) Sai.

Đáp án

Dựa vào mô tả của bảng, ta có thể xác định được thức ăn của các loài chim này là:

Dạng 1: ăn hạt.

Dạng 2: săn động vật có vú nhỏ, động vật lưỡng cư.

Dạng 3: săn côn trùng, sâu bọ.

Dạng 4: hút mật hoa.

Dạng 5: ăn thực vật thuỷ sinh, động vật thuỷ sinh.

a) Đúng.

b) Đúng.

c) Sai. Vì: Nếu môi trường thay đổi làm cho những loài cây ra hoa và tạo quả trên cạn bị giảm số lượng thì loài chim có dạng mỏ số 3 bị giảm số lượng và loài chim có dạng mỏ số 1 cũng giảm số lượng.

d) Đúng.

a) Đúng.

b) Sai. Vi: Do hở van 2 lá, khi tâm thất co 1 lượng máu quay lại tâm nhĩ → Thể tích máu tâm thất làm trống giảm và áp lực trong tâm thất khi tâm thất thu giảm.

c. Đúng.

d) Sai. Vì: Tại pha B và C, áp lực nhĩ trái đều thay đổi theo hướng tăng, tuy nhiên nguyên nhân của sự thay đổi khác nhau là do:

Tại pha B: nhĩ co → Giảm thể tích buồng tâm nhĩ → Tăng áp lực buồng nhĩ.

Tại pha C: Thất co đẳng tích → Tạo áp suất dương đẩy nền của van Nhĩ thất lên → Giảm thể tích buồng tâm nhĩ → Tăng áp lực buồng nhĩ

a) Sai. Vì: Hợp chất A có tác dụng giảm lượng enzyme X sinh ra do A ức chế phiên mã tạo enzyme X => giảm hoạt tính của enzyme X. Khi không có mặt A thì hoạt tính của enzyme X rất cao và tăng dần lượng hợp chất A thì hoạt tính của enzyme giảm dần.

b) Đúng. Vì: Khi sử dụng phương pháp thẩm tách Bắc để phân tích lượng mRNA tổng số thì thấy rằng khi không có mặt hợp chất A thì lượng mRNA được tạo ra do phiên mã lớn, sau đó tăng lượng A thì lượng mRNA tạo ra giảm chứng tỏ giảm phiên mã giảm dẫn tới giảm lượng mRNA => giảm sinh tổng hợp protein enzyme X làm giảm hoạt tính enzyme.

c) Đúng. Vì: Do đột biến làm cho lượng mRNA tạo ra giống với kiểu dại khi có mặt A nhưng hoạt tính enzyme X lại thấp hơn nhiều so với kiểu dại.

Chứng tỏ đột biến đã ảnh hưởng tới các acid amino có thể là ở trung tâm hoạt động của protein hoặc ảnh hưởng tới quá trình dịch mã làm giảm lượng protein => giảm hoạt tính enzyme.

d) Sai. Vì: Đột biến 2 là đột biến tại trình tự điều hòa của gene mã hóa enzyme X làm cho gene không được điều hòa biểu hiện dẫn tới lượng RNA tạo ra luôn cao cả khi có mặt A và không có A nên lượng protein enzyme X tạo ra nhiều => Hoạt tính của enzyme X luôn cao.

Trình tự quá trình phát sinh loài người theo quan niệm hiện đại.

Từ loài Ardipithecus ramidus đã hình thành nên loài Australopithecus anamensis (2) → Từ loài Australopithecus anamensis đã hình thành lên loài Homo habilis (3) → Từ loài Homo habilis đã hình thành lên loài Homo erectus (4) → Từ loài Homo erectus đã hình thành lên loài Homo sapiens.

- Hai tế bào nguyên phân liên tiếp 4 lần, thì số tế bào con tạo ra là =

- Tổng số nhiễm sắc thể đơn có trong tất cả các tế bào con = .

Quần thể đạt trạng thái cân bằng

Trong tổng số người bị bệnh hói đầu, tỉ lệ người có kiểu gene đồng hợp là 0,1

=> p2/ p2 + pq = 0,1

=> p = 1/9 q

=> Tần số allele pH = 0,1, tần số allele qh = 0,9

Vậy cấu trúc di truyền của quần thể trên là : 0,01HH; 0,18Hh; 0,81hh

Tỉ lệ đàn ông bị hói đầu là: . Tỷ lệ người phụ nữ không bị hói đầu là: . Xác xuất sinh con có mang gene H là: .

Vậy xác xuất sinh con trai có mang gene H là:

Giao tử đực:

Giao tử cái:

Thế hệ lai:

Trong số các cá thể mang kiểu hình bình thường, cá thể mang gene đột biến có tỉ lệ: 0,23 : (0,76 + 0,23) = 23/99 = 0,23

Tổng số cá thể có trong quần xã là: cá thể.

Số cá thể trung bình có trong mỗi quần thể:

Độ phong phú trung bình của tất cả các loài là:

Độ phong phú của loài ưu thế là:

lần

Có 3 phát biểu đúng, đó là I, III và IV. Giải thích:

I đúng vì giới hạn sinh thái của mỗi nhân tố sinh thái chính là ổ sinh thái về nhân tố sinh thái đó.

II sai vì ổ sinh thái bao gồm không gian sinh thái về các nhân tố sinh thái. Nơi ở chỉ là nơi cư trú của loài.

III đúng vì trùng nhau về ổ sinh thái là nguyên nhân dẫn tới giống nhau về nhu cầu sống. Vì có nhu cầu giống nhau và cùng sống trong một môi trường nên sẽ cạnh tranh nhau. Càng giống nhau về nhu cầu thì cạnh tranh càng gay gắt.

IV đúng vì tất cả các đặc điểm về con mồi, phương thức kiếm mồi,... tạo thành ổ sinh thái dinh dưỡng.