TopStudy

Sinh học · Tốt nghiệp THPT

Đề minh hoạ tốt nghiệp THPT môn Sinh có đáp án năm 2025 (Đề 105)

28 câu · 50 phút · Ngân hàng đề TopStudy. Đáp án và lời giải do TopStudy biên soạn, mở ngay dưới từng câu.

Làm bài

Nội dung đề

Phần I. Trắc nghiệm nhiều lựa chọn

Câu 1

0,25 điểm

PHẦN I. Thí sinh trả lời từ câu 1 đến câu 18. Mỗi câu hỏi thí sinh chỉ chọn một phương án.

Bộ ba GUU chỉ mã hoá cho acid amino valin, đây là ví dụ chứng minh

  1. Đáp án A: mã di truyền có tính phổ biến.
  2. Đáp án B: mã di truyền có tính đặc hiệu.
  3. Đáp án C: mã di truyền có tính thoái hoá.
  4. Đáp án D: mã di truyền là mã bộ ba.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: B

Đáp án B

Bộ ba GUU chỉ mã hóa cho acid amino valin, đây là ví dụ chứng minh mã di truyền có tính đặc hiệu: mỗi bộ ba chỉ mã hóa cho một acid amino.

Câu 2

0,25 điểm
Trong quá trình giảm phân, NST đã nhân đôi bao nhiêu lần?
  1. Đáp án A: 1.
  2. Đáp án B: 2.
  3. Đáp án C: 3.
  4. Đáp án D: 4.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: A

Đáp án A

Qúa trình giảm phân NST nhân đôi 1 lần ở kì trung gian trước lần phân bào I, lần phân bào II NST không nhân đôi kì trung gian xảy ra rất ngắn.

Câu 3

0,25 điểm
Cơ chế nào đảm bảo cột nước trong bó mạch ống được vận chuyển liên tục từ dưới lên trên?
  1. Đáp án A: Lực liên kết giữa các phân tử nước với nhau và giữa chúng với thành mạch phải lớn hơn lực hút của lá và lực đẩy của rễ.
  2. Đáp án B: Lực hút của lá và lực đẩy của rễ phải thắng khối lượng cột nước.
  3. Đáp án C: Lực hút của lá phải thắng lực bám của nước với thành mạch.
  4. Đáp án D: Lực liên kết giữa các phân tử nước phải lớn cùng với lực bám của các phân tử nước với thành mạch phải thắng khối lượng cột nước.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: D

Đáp án D

Cột nước trong bó mạch ống (mạch gỗ) được vận chuyển liên tục từ rễ lên lá nhờ: Lực liên kết giữa các phân tử nước với nhau, lực bám giữa phân tử nước và thành mạch, lực hút do thoát hơi nước ở lá, lực đẩy rễ.

Cột nước liên tục được duy trì khi lực liên kết giữa các phân tử nước và lực bám vào thành mạch lớn hơn khối lượng cột nước, giúp nước không bị "đứt đoạn" dù có trọng lực cản trở.

Câu 4

0,25 điểm
Hô hấp có vai trò gì đối với cơ thể thực vật?
  1. Đáp án A: Phân giải hoàn toàn hợp chất hữu cơ thành CO2 và H2O và năng lượng dưới dạng nhiệt để sưởi ấm cho cây.
  2. Đáp án B: Cung cấp năng lượng dạng nhiệt và dạng ATP sử dụng cho nhiều hoạt động sống của cây; tạo ra sản phẩm trung gian cho các quá trình tổng hợp các chất hữu cơ khác trong cơ thể.
  3. Đáp án C: Tổng hợp các chất hữu cơ cần thiết cho cây.
  4. Đáp án D: Cung cấp năng lượng và tạo ra sản phẩm cuối cùng là chất hữu cơ cấu thành nên các bộ phận của cơ thể thực vật.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: B

Đáp án B

Vai trò của hô hấp đối với cơ thể thực vật:

- Năng lượng được thải ra ở dạng nhiệt cần thiết để duy trì nhiệt độ thuận lợi cho các hoạt động sống của cơ thể.

- Năng lượng được tích luỹ trong ATP được dùng để vận chuyển vật chất trong cây, sinh trưởng, tổng hợp chất hữu cơ, sửa chữa những hư hại của tế bào…

Câu 5

0,25 điểm

Trường hợp quần thể cò ở một đảo bị dịch bệnh và giảm mạnh số lượng là hiệu ứng thắt cổ chai vì dịch bệnh khiến kích thước quần thể cò bị giảm đột ngột. Đây là một ví dụ về yếu tố ngẫu nhiên.

Các vụ cháy rừng, bão lũ, dịch bệnh là các ví dụ về loại nhân tố tiến hoá

  1. Đáp án A: giao phối không ngẫu nhiên.
  2. Đáp án B: các yếu tố ngẫu nhiên.
  3. Đáp án C: giao phối ngẫu nhiên.
  4. Đáp án D: chọn lọc tự nhiên.
Xem đáp án và lời giải

Lời giải do TopStudy biên soạn

Đáp án: B

Đáp án B

Các yếu tố ngẫu nhiên (như dịch bệnh, cháy rừng, bão lũ) là những sự kiện môi trường xảy ra một cách bất thường và không dự đoán trước được, gây ra sự giảm kích thước quần thể đột ngột.

Câu 6

0,25 điểm

Trường hợp quần thể cò ở một đảo bị dịch bệnh và giảm mạnh số lượng là hiệu ứng thắt cổ chai vì dịch bệnh khiến kích thước quần thể cò bị giảm đột ngột. Đây là một ví dụ về yếu tố ngẫu nhiên.

Các yếu tố ngẫu nhiên có vai trò là

  1. Đáp án A: làm tần số tương đối của các allele thay đổi theo một hướng xác định.
  2. Đáp án B: tạo ra nguồn nguyên liệu thứ cấp cho chọn lọc tự nhiên.
  3. Đáp án C: làm cho thành phần kiểu gene của quần thể thay đổi đột ngột.
  4. Đáp án D: là phân hoá khả năng sinh sản của các cá thể trong quần thể.
Xem đáp án và lời giải

Câu 7

0,25 điểm
Sự tồn tại của các cơ quan thoái hoá trên cơ thể người là bằng chứng cho
  1. Đáp án A: loài người và các loài động vật ngày nay có chúng một nguồn gốc.
  2. Đáp án B: loài người là sinh vật tiến hoá nhất, không còn những cơ quan không phù hợp với chức năng.
  3. Đáp án C: loài người có khả năng thích nghi tốt hơn so với các loài động vật khác.
  4. Đáp án D: cơ quan nào trên cơ thể không được sử dụng sẽ bị thoái hoá.
Xem đáp án và lời giải

Câu 8

0,25 điểm
Miller đã tiến hành thí nghiệm chứng minh tiến hoá hoả học từ những chất vô cơ đơn giản là
  1. Đáp án A: NH3, CH4, N2 và hơi nước.
  2. Đáp án B: NH3, CH4, H2 và hơi nước.
  3. Đáp án C: NH3, O2, N2 và hơi nước.
  4. Đáp án D: NH3, CH4, O2 và hơi nước.
Xem đáp án và lời giải

Câu 9

0,25 điểm

Ở người, bệnh A và bệnh B là hai bệnh do đột biến gene lặn nằm ở vùng không tương đồng trên nhiễm sắc thể giới tính X quy định, khoảng cách giữa hai gene là 16cM. Người bình thường mang gene A và B, hai gene này đều trội hoàn toàn so với gene lặn tương ứng. Cho sơ đồ phả hệ sau:

Hình minh hoạ

Biết không phát sinh các đột biến mới ở tất cả các cá thể trong phả hệ. Cặp vợ chồng III11 – III12 trong phả hệ này sinh con, xác suất đứa con đầu lòng bị cả hai bệnh là bao nhiêu?

  1. Đáp án A: 4,41%.
  2. Đáp án B: 8,82%.
  3. Đáp án C: 21%.
  4. Đáp án D: 8%.
Xem đáp án và lời giải

Câu 10

0,25 điểm
Hai quần thể của cùng một loài sống trong một khu vực địa lí nhưng thuộc hai ổ sinh thái khác nhau thì lâu dần cũng có thể dẫn đến cách li sinh sản và hình thành loài mới. Đây là con đường hình thành loài
  1. Đáp án A: bằng cách li địa lí.
  2. Đáp án B: cách li tập tính.
  3. Đáp án C: cách li sinh thái.
  4. Đáp án D: cách li di truyền.
Xem đáp án và lời giải

Câu 11

0,25 điểm

Trong 1 hệ sinh thái, năng lượng được truyền từ bậc dinh dưỡng thấp lên bậc dinh dưỡng cao, càng lên bậc dinh dưỡng cao thì năng lượng càng giảm do 1 phần năng lượng bị thất thoát dần qua nhiều cách.

Trong một hệ sinh thái,

  1. Đáp án A: năng lượng được truyền theo một chiều từ sinh vật sản xuất qua các bậc dinh dưỡng tới môi trường và được sinh vật sản xuất tái sử dụng.
  2. Đáp án B: năng lượng được truyền theo một chiều từ sinh vật sản xuất qua các bậc dinh dưỡng tới môi trường và không được tái sử dụng.
  3. Đáp án C: vật chất và năng lượng được truyền theo một chiều từ sinh vật sản xuất qua các bậc dinh dưỡng tới môi trường và không được tái sử dụng.
  4. Đáp án D: vật chất và năng lượng được truyền theo một chiều từ sinh vật sản xuất qua các bậc dinh dưỡng tới môi trường và được sinh vật sản xuất tái sử dụng.
Xem đáp án và lời giải

Câu 12

0,25 điểm
Trong các hệ sinh thái, khi chuyển từ bậc dinh dưỡng thấp lên bậc dinh dưỡng cao liền kề, trung bình năng lượng bị thất thoát tới 90%. Phần lớn năng lượng thất thoát đó bị tiêu hao
  1. Đáp án A: qua các chất thải (ở động vật qua phân và nước tiểu).
  2. Đáp án B: do hoạt động của nhóm sinh vật phân giải.
  3. Đáp án C: qua hô hấp (năng lượng tạo nhiệt, vận động cơ thể,...).
  4. Đáp án D: do các bộ phận rơi rụng (rụng lá, rụng lông, lột xác ở động vật).
Xem đáp án và lời giải

Câu 13

0,25 điểm
Khi lấy nhân từ tế bào tuyến vú của cừu cho nhân cấy vào trứng (đã bỏ nhân) của cừu cho trứng thì tạo thành tế bào lai. Nuôi cấy tế bào lại trong môi trường đặc biệt sẽ tạo được con cừu Doly. Con cừu Doly sẽ có các đặc điểm di truyền
  1. Đáp án A: của con cừu cho trứng (đã loại bỏ nhân).
  2. Đáp án B: của cả hai con cừu ban đầu.
  3. Đáp án C: mới chưa có ở cả hai con cừu.
  4. Đáp án D: của con cừu cho nhân tế bào tuyến vú.
Xem đáp án và lời giải

Câu 14

0,25 điểm
Ở người, gene A nằm trên NST thường quy định da đen trội hoàn toàn so với allele a quy định da trắng. Một quần thể người đang cân bằng về di truyền có tỷ lệ người da đen chiếm 36%. Một cặp vợ chồng đều có da đen dự định sinh 3 người con, xác suất để trong 3 người con của họ có ít nhất một đứa có da đen là bao nhiêu %?
  1. Đáp án A: Hình minh hoạ
  2. Đáp án B: Hình minh hoạ
  3. Đáp án C: Hình minh hoạ
  4. Đáp án D: Hình minh hoạ
Xem đáp án và lời giải

Câu 15

0,25 điểm
Các nhóm xạ khuẩn thường có khả năng sản xuất chất kháng sinh nhờ có gene tổng hợp kháng sinh, nhưng người ta vẫn chuyển gene đó sang chủng vi khuẩn khác là do
  1. Đáp án A: xạ khuẩn có thể gây bệnh nguy hiểm.
  2. Đáp án B: xạ khuẩn không có khả năng tự dưỡng.
  3. Đáp án C: xạ khuẩn sinh sản chậm.
  4. Đáp án D: xạ khuẩn khó tìm thấy.
Xem đáp án và lời giải

Câu 16

0,25 điểm
Dạng đột biến nào được ứng dụng để loại khỏi nhiễm sắc thể những gene không mong muốn ở một số giống cây trồng?
  1. Đáp án A: Đột biến lệch bội.
  2. Đáp án B: Mất đoạn nhỏ.
  3. Đáp án C: Đột biến gene.
  4. Đáp án D: Chuyển đoạn nhỏ.
Xem đáp án và lời giải

Câu 17

0,25 điểm

Chim sáo ăn con ve, bét dưới lớp lông của trâu, khi có thú dữ chim bay lên báo động cho trâu cả hai loài đều có lợi; chim có nguồn thức ăn còn trâu rừng được vệ sinh lại có báo động khi có thú dữ.

Trong một quần xã, mối quan hệ giữa chim, sáo và trâu rừng; chim mỏ đỏ và linh dương là hình thức quan hệ

  1. Đáp án A: hội sinh.
  2. Đáp án B: cộng sinh.
  3. Đáp án C: kí sinh.
  4. Đáp án D: hợp tác.
Xem đáp án và lời giải

Câu 18

0,25 điểm

Chim sáo ăn con ve, bét dưới lớp lông của trâu, khi có thú dữ chim bay lên báo động cho trâu cả hai loài đều có lợi; chim có nguồn thức ăn còn trâu rừng được vệ sinh lại có báo động khi có thú dữ.

Điểm giống nhau cơ bản giữa quan hệ cộng sinh và quan hệ hợp tác là

  1. Đáp án A: hai hay nhiều loài tham gia cộng sinh hay hợp tác đều có lợi.
  2. Đáp án B: quan hệ cộng sinh và quan hệ hợp tác đều không phải là quan hệ nhất thiết phải có đối với mỗi loài.
  3. Đáp án C: hai loài cộng sinh hay hợp tác với nhau thì chỉ có một loài có lợi.
  4. Đáp án D: có ít nhất một loài không có lợi gì.
Xem đáp án và lời giải

Phần II. Trắc nghiệm đúng sai

Câu 19

1 điểm

PHẦN II. Thí sinh trả lời từ câu 1 đến câu 4. Trong mỗi ý a), b), c), d) ở mỗi câu, thí sinh chọn đúng hoặc sai.

Cho biết tính trạng màu hoa do 2 cặp gene Aa và Bb quy định; Tính trạng chiều cao cây do cặp gene Dd quy định. Cho cây thân cao, hoa đỏ (P) lai phân tích, thu được Fa có 10% cây thân cao, hoa đỏ : 40% cây thân cao, hoa trắng : 15% cây thân thấp, hoa đỏ : 35% cây thân thấp, hoa trắng. Biết không xảy ra đột biến.

  • Ý a: Kiểu gene của P có thể là Hình minh hoạ
  • Ý b: Đã xảy ra hoán vị gene với tần số 40%.
  • Ý c: Đời Fa chỉ có 1 kiểu gene quy định kiểu hình thân cao, hoa trắng.
  • Ý d: Nếu cho P tự thụ phấn thì đời con có 14,25% số cây thân thấp, hoa đỏ.
Xem đáp án và lời giải

Câu 20

1 điểm

Xét 3 loài chim ăn hạt sống trong cùng một khu vực. Ở sinh thái dinh dưỡng thể hiện thông qua tỉ lệ phần trăm các loại kích thước mỏ của 3 loài trên được biểu diễn ở đồ thị bên.

Hình minh hoạ

  • Ý a: Loài 1 và loài 3 trong khu vực này gần như không cạnh tranh nhau về thức ăn.
  • Ý b: Số lượng cá thể loài 2 không ảnh hưởng đến số lượng cá thể loài 3 và ngược lại.
  • Ý c: Loài 1 và loài 2 có hiện tượng cạnh tranh gay gắt hơn về thức ăn so với loài 2 và loài 3.
  • Ý d: Loài 1 và loài 2 trong khu vực này có xu hướng mở rộng ổ sinh thái hơn loài 2 và loài 3 để tìm được nhiều thức ăn.
Xem đáp án và lời giải

Câu 21

1 điểm

Virus SAR-Cov2 có vật liệu di truyền là sợi RNA (+) song được tái bản bởi replicase (RdRP) là một enzyme RNA polymerase dùng RNA làm mạch khuôn. Khi tiến hành tổng hợp nhân tạo mRNA mã hoá protein bề mặt SAR-Cov2 rồi đóng gói thành một hạt nano lipid được gọi là micelle. Cấu trúc micelle được mô tả trong hình bên dưới. Vaccine RNA này có thể được sản xuất với số lượng lớn mà không cần nuôi cấy Virus.

Hình minh hoạ

  • Ý a: Virus SARS-Cov2 sử dụng sợi RNA (+) (bộ/hệ gene) của nó như một mRNA và Ribosome của tế bào chủ để tổng hợp enzyme replicase (RdRP) ngay khi xâm nhập vào tế bào chủ.
  • Ý b: RdRP thực hiện quá trình phiên mã nhiều lần để tổng hợp RNA của bản thân nó từ sợi RNA (+) trong tế bào chủ.
  • Ý c: Vật chất di truyền của SAR-Cov2 là RNA dễ bị đột biến.
  • Ý d: Vaccine này có thể gây đáp ứng miễn dịch ở cơ thể người.
Xem đáp án và lời giải

Câu 22

1 điểm

Để nghiên cứu về sự điều hoà theo mô hình operon ở tế bào vi khuẩn E. coli, các nhà khoa học đã thiết kế một “operon lai”, trong đó chứa trình tự các gene của operon tryptophan (Trp) và operon Lactose (Lac), có trình tự điều hoà của operon Trp (như hình dưới đây).

Hình minh hoạ

Giả sử sự sinh trưởng của tế bào vi khuẩn E.coli có liên hệ mật thiết với sự có mặt của amino acid tryptophan và chất cho carbon. Chuyển plasmid tái tổ hợp chứa “operon lai” vào dòng bào vi khuẩn E. coli đột biến mất trình tự operon Trp và operon Lac. Sau đó đem nuôi dòng tế bào vi khuẩn E. coli đột biến trong các môi trường.

Môi trường nuôi cấyĐường glucoseĐường lactoseAcid amino tryptophan
1CóKhôngKhông
2KhôngCóKhông
3CóKhôngCó
4KhôngCóCó
  • Ý a: Môi trường nuôi cấy 1 không có khuẩn lạc xuất hiện.
  • Ý b: Môi trường nuôi cấy 2 có khuẩn lạc xuất hiện.
  • Ý c: Môi trường nuôi cấy 3 enzyme RNA polymerase không thể bám được vào vùng promoter của operon lai nên không có khuẩn lạc xuất hiện.
  • Ý d: Môi trường nuôi cấy 4 vi khuẩn E.coli không tổng hợp được cả hai hệ enzyme nên không có khuẩn lạc xuất hiện.
Xem đáp án và lời giải

Phần III. Tự luận

Câu 23

1 điểm

PHẦN III. Thí sinh trả lời từ câu 1 đến 6. Thí sinh điền kết quả mỗi câu vào mỗi ô trả lời tương ứng theo hướng dẫn của phiếu trả lời.

Nói về thông tin tương ứng giữa cột A và cột B.

AB
1. Phương pháp chuyển gene trực tiếp ở thực vật.a. Vi tiêm.
2. Phương pháp chuyển gene gián tiếp ở thực vật.b. Lentivirus.
3. Phương pháp chuyển gene trực tiếp ở động vật.c. Súng bắn gene, xung điện, chuyển gene qua ống phấn.
4. Phương pháp chuyển gene gián tiếp ở động vật.d. Vi khuẩn Agrobacterium.

Hãy viết liền nhau bốn số ở cột A để lần lượt tương ứng với nội dung ở cột B theo trình tự abcd.

Xem đáp án và lời giải

Câu 24

1 điểm
Có 3 tế bào sinh trứng của một cá thể có kiểu gene AaBbddEe tiến hành giảm phân bình thường hình thành giao tử. Số loại trứng tối đa có thể tạo ra là bao nhiêu?
Xem đáp án và lời giải

Câu 25

1 điểm
Ở cừu, kiểu gene DD quy định có sừng, kiểu gene dd quy định không sừng, kiểu gene Dd quy định có sừng ở con đực và không sừng ở con cái. Trong một quần thể cân bằng di truyền có 30% số cừu có sừng. Biết rằng số cá thể cừu đực bằng số cá thể cừu cái và không xảy ra đột biến. Theo lí thuyết, lấy ngẫu nhiên một cặp đực cái trong quần thể đều không sừng cho giao phối với nhau sinh được 1 con non, xác suất thu được cá thể có sừng là bao nhiêu? (tính làm tròn đến 2 chữ số sau dấu phẩy).
Xem đáp án và lời giải

Câu 26

1 điểm
Ở ruồi giấm, allele A quy định thân xám trội hoàn toàn so với allele a quy định thân đen; allele B quy định cánh dài trội hoàn toàn so với allele b quy định cánh cụt. Các gene quy định màu thân và hình dạng cánh đều nằm trên một nhiễm sắc thể thường. Allele D quy định mắt đỏ trội hoàn toàn so với allele d quy định mắt trắng nằm trên đoạn không tương đồng của nhiễm sắc thể giới tính X. Cho giao phối ruồi cái thân xám, cánh dài, mắt đỏ với ruồi đực thân xám, cánh dài, mắt đỏ (P), trong tổng số các ruồi thu được ở F1, ruổi có kiểu hình thân đen, cánh cụt, mắt trắng chiếm tỉ lệ 2,5%. Biết rằng không xảy ra đột biến. Tính theo lí thuyết, tỉ lệ kiểu hình thân xám, cánh cụt, mắt đỏ ở F, là bao nhiêu phần trăm? (tính làm tròn đến 2 chữ số sau dấu phẩy).
Xem đáp án và lời giải

Câu 27

1 điểm

Hình bên biểu thị một lưới thức gồm có 9 loài được mô tả như sau:

Hình minh hoạ

Loài G và E là sinh vật sản xuất, các loài còn lại là sinh vật tiêu thụ. Biết rằng, sản lượng của loài B là 500 kcal/m2/năm. Nếu hiệu suất sinh thái giữa phần sản lượng sinh vật tiêu thụ với sản lượng của mỗi loài thức ăn tương ứng đều là 10% và sản lượng của loài G gấp đôi loài E, thì sản lượng của loài G là bao nhiêu nghìn kcal/m2/năm? (Tính làm trong đến hai chứ số sau dấu phẩy).

Xem đáp án và lời giải

Câu 28

1 điểm

Cho các ví dụ:

I. Tảo giáp nở hoa gây độc cho cá, tôm sống trong cùng môi trường.

II. Cây tầm gửi kí sinh trên thân cây gỗ sống trong rừng.

III. Cây phong lan bám trên thân cây gỗ sống trong rừng.

IV. Nấm, vi khuẩn lam cộng sinh trong địa y.

Trong các ví dụ trên, có bao nhiêu ví dụ thể hiện mối quan hệ hỗ trợ giữa các loài trong quần xã sinh vật?

Xem đáp án và lời giải

Đề cùng chủ đề

Tất cả đề Đề thi thử THPT môn Sinh học năm 2025 (đề minh họa) · Các bộ sách Sinh học Tốt nghiệp THPT