TopStudy

Đáp án và lời giải

Đề KSCL Toán 9 tháng 9 năm 2026-2027 Trường THCS Phú Diễn (Hà Nội) có đáp án

Về trang đề

Câu 1

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

1. Hệ phương trình:

{4x−3y=154x+y=19\left\{ {\begin{array}{cccccccccccccccccccc}{4x - 3y = 15}\\{4x + y = 19}\end{array}} \right..

Trừ từng vế hai phương trình được −4y=−4- 4y = - 4 suy ra y=1y = 1.

Thay y=1y = 1 vào phương trình thứ hai: 4x+1=194x + 1 = 19 suy ra x=92x = \frac{9}{2}.

Hệ phương trình có nghiệm (x;  y)=(92;  1)\left( {x;\,\,y} \right) = \left( {\frac{9}{2};\,\,1} \right).

2. Thu gọn hệ phương trình {5(x+2)=2(y+7)3(x+y)=17−x\left\{ {\begin{array}{llllllllllllllllllll}{5\left( {x + 2} \right) = 2\left( {y + 7} \right)}\\{3\left( {x + y} \right) = 17 - x}\end{array}} \right. ta được: {5x−2y=44x+3y=17\left\{ {\begin{array}{cccccccccccccccccccc}{5x - 2y = 4}\\{4x + 3y = 17}\end{array}} \right..

Nhân hai vế phương trình thứ nhất với 33, phương trình thứ hai với 22:

{15x−6y=128x+6y=34\left\{ {\begin{array}{cccccccccccccccccccc}{15x - 6y = 12}\\{8x + 6y = 34}\end{array}} \right.

Cộng từng vế hai phương trình được 23x=4623x = 46 suy ra x=2x = 2.

Thay x=2x = 2 vào phương trình thứ nhất: 5⋅1−2y=45 \cdot 1 - 2y = 4 suy ra y=3y = 3.

Hệ phương trình có nghiệm (x;  y)=(2;  3)\left( {x;\,\,y} \right) = \left( {2;\,\,3} \right).

3. Điều kiện xác định: x≠0,  y≠0x \ne 0,\,\,y \ne 0.

Đặt u=1x,  v=1yu = \frac{1}{x},\,\,v = \frac{1}{y}, hệ trở thành: {u+v=−13u−2v=7\left\{ {\begin{array}{llllllllllllllllllll}{u + v = - 1}\\{3u - 2v = 7}\end{array}} \right..

Từ phương trình thứ nhất suy ra v=−1−uv = - 1 - u.

Thay vào phương trình thứ hai ta được: 3u−2(−1−u)=73u - 2\left( { - 1 - u} \right) = 7 suy ra 5u=55u = 5 suy ra u=1u = 1.

Suy ra v=−1−1=−2v = - 1 - 1 = - 2.

Ta có: 1x=1\frac{1}{x} = 1 suy ra x=1x = 1 (thỏa mãn) và 1y=−2\frac{1}{y} = - 2 suy ra y=−12y = - \frac{1}{2} (thỏa mãn).

Vậy hệ phương trình có nghiệm (x;  y)=(1;  −12)\left( {x;\,\,y} \right) = \left( {1;\,\, - \frac{1}{2}} \right).

Câu 2

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

1. Điều kiện xác định: x≠1x \ne 1.

A=3A = 3

2x+4x−1=3\frac{{2x + 4}}{{x - 1}} = 3

2x+4=3(x−1)2x + 4 = 3\left( {x - 1} \right)

x=7x = 7 (thỏa mãn).

Vậy x=7x = 7.

2. Ta có A=x+4x−3=x−3+7x−3=1+7x−3  (x≠3)A = \frac{{x + 4}}{{x - 3}} = \frac{{x - 3 + 7}}{{x - 3}} = 1 + \frac{7}{{x - 3}}\,\,\left( {x \ne 3} \right).

Để AA nhận giá trị nguyên với x∈Zx \in \mathbb{Z} thì (x−3)\left( {x - 3} \right) phải là ước của 77.

Do đó x−3∈{±1;  ±7}x - 3 \in \left\{ { \pm 1;\,\, \pm 7} \right\}.

Suy ra x∈{−4;  2;  4;  10}x \in \left\{ { - 4;\,\,2;\,\,4;\,\,10} \right\} (thỏa mãn điều kiện).

Vậy x∈{−4;  2;  4;  10}x \in \left\{ { - 4;\,\,2;\,\,4;\,\,10} \right\}.

3. Điều kiện xác định: x≠2x \ne 2.

Ta có:

2P=2(3x−1)2(x−2)=3x−1x−2=3(x−2)+5x−2=3+5x−22P = \frac{{2\left( {3x - 1} \right)}}{{2\left( {x - 2} \right)}} = \frac{{3x - 1}}{{x - 2}} = \frac{{3\left( {x - 2} \right) + 5}}{{x - 2}} = 3 + \frac{5}{{x - 2}}

Vì PP là số nguyên dương nên 2P2P là số nguyên. Với xx nguyên, suy ra (x−2)\left( {x - 2} \right) là ước của 55:

x−2∈{−5;  −1;  1;  5}x - 2 \in \left\{ { - 5;\,\, - 1;\,\,1;\,\,5} \right\} suy ra x∈{−3;  1;  3;  7}x \in \left\{ { - 3;\,\,1;\,\,3;\,\,7} \right\}.

Thay lại vào biểu thức PP:

Với x=−3x = - 3 thì P=3⋅(−3)−12⋅(−3)−4=1P = \frac{{3 \cdot \left( { - 3} \right) - 1}}{{2 \cdot \left( { - 3} \right) - 4}} = 1 (thỏa mãn là số nguyên dương).

Với x=1x = 1 thì P=3⋅1−12⋅1−4=−1P = \frac{{3 \cdot 1 - 1}}{{2 \cdot 1 - 4}} = - 1 (loại vì không dương).

Với x=3x = 3 thì P=3⋅3−12⋅3−4=4P = \frac{{3 \cdot 3 - 1}}{{2 \cdot 3 - 4}} = 4 (thỏa mãn là số nguyên dương).

Với x=7x = 7 thì P=3⋅7−12⋅7−4=2P = \frac{{3 \cdot 7 - 1}}{{2 \cdot 7 - 4}} = 2 (thỏa mãn là số nguyên dương).

Vậy x∈{−3;  3;  7}x \in \left\{ { - 3;\,\,3;\,\,7} \right\}.

Câu 3

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Gọi giá niêm yết của chiếc ấm đun nước là xx (nghìn đồng), giá niêm yết của bộ cốc chén là yy (nghìn đồng) với 0<x,  y<5800 < x,\,\,y < 580.

Theo giả thiết ta có hệ phương trình: {x+y=58010%x+15%y=72\left\{ {\begin{array}{llllllllllllllllllll}{x + y = 580}\\{10\% x + 15\% y = 72}\end{array}} \right. hay {x+y=5802x+3y=1440\left\{ {\begin{array}{llllllllllllllllllll}{x + y = 580}\\{2x + 3y = 1440}\end{array}} \right..

Nhân hai vế của phương trình thứ nhất với 22:

{2x+2y=11602x+3y=1440\left\{ {\begin{array}{cccccccccccccccccccc}{2x + 2y = 1160}\\{2x + 3y = 1440}\end{array}} \right.

Trừ từng vế của phương trình thứ hai cho phương trình thứ nhất ta được:

(2x+3y)−(2x+2y)=1440−1160\left( {2x + 3y} \right) - \left( {2x + 2y} \right) = 1440 - 1160 suy ra y=280y = 280 (thỏa mãn).

Thay y=280y = 280 vào phương trình x+y=580x + y = 580 ta được:

x+280=580x + 280 = 580 suy ra x=580−280x = 580 - 280 suy ra x=300x = 300 (thỏa mãn).

Vậy giá niêm yết của chiếc ấm đun nước là 300300 nghìn đồng, bộ cốc chén là 280280 nghìn đồng.

Câu 4

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Nửa chu vi của mảnh vườn hình chữ nhật là 40:2=2040:2 = 20 (m).

Gọi chiều dài ban đầu của mảnh vườn là x  mx{\rm{\;m}} với 10<x<2010 < x < 20.

Chiều rộng ban đầu của mảnh vườn là 20−x20 - x (m).

Chiều dài sau khi giảm 2  m2{\rm{\;m}} là x−2x - 2 (m).

Chiều rộng sau khi tăng 2  m2{\rm{\;m}} là (20−x)+2=22−x\left( {20 - x} \right) + 2 = 22 - x (m).

Vì diện tích tăng thêm 4  m24{\rm{\;}}{{\rm{m}}^2} nên ta có phương trình:

(x−2)(22−x)−x(20−x)=4\left( {x - 2} \right)\left( {22 - x} \right) - x\left( {20 - x} \right) = 4

22x−x2−44+2x−20x+x2=422x - {x^2} - 44 + 2x - 20x + {x^2} = 4

4x−44=44x - 44 = 4

4x=484x = 48

x=12x = 12 (thỏa mãn).

Chiều rộng ban đầu là 20−12=820 - 12 = 8 m.

Vậy chiều dài ban đầu là 12  m12{\rm{\;m}}, chiều rộng ban đầu là 8  m8{\rm{\;m}}.

Câu 5

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Xét hai tam giác vuông ΔEDF{\rm{\Delta }}EDF và ΔBAC{\rm{\Delta }}BAC có EDF^=BAC^=90∘\widehat {EDF} = \widehat {BAC} = 90^\circ và EFD^=BCA^\widehat {EFD} = \widehat {BCA} (góc tạo bởi tia nắng mặt trời và mặt đất).

Suy ra ΔEDF∽ΔBAC\text{Δ}EDF∽\text{Δ}BAC (g.g).

Do đó, EDBA=DFAC\frac{{ED}}{{BA}} = \frac{{DF}}{{AC}} hay 7BA=480\frac{7}{{BA}} = \frac{4}{{80}} suy ra BA=7⋅804=140BA = \frac{{7 \cdot 80}}{4} = 140 (m)

Số tầng của tòa nhà là:

140:3,5=40140:3{,}5 = 40 (tầng).

Câu 6

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Hình minh hoạ

a) Xét ΔACK{\rm{\Delta }}ACK và ΔABH{\rm{\Delta }}ABH có:

AKC^=AHB^=90∘\widehat {AKC} = \widehat {AHB} = 90^\circ (do CK⊥AB,  BH⊥ACCK \bot AB,\,\,BH \bot AC);

BAC^  laˋ  goˊc  chung\widehat {BAC}{\rm{\;l\`a \;g\'o c\;chung}}.

Suy ra ΔACK∽ΔABH\text{Δ}ACK∽\text{Δ}ABH (g.g).

Từ đó ta có: ACAB=AKAH\frac{{AC}}{{AB}} = \frac{{AK}}{{AH}} suy ra AC⋅AH=AB⋅AKAC \cdot AH = AB \cdot AK.

b) Từ AC⋅AH=AB⋅AKAC \cdot AH = AB \cdot AK suy ra AHAB=AKAC\frac{{AH}}{{AB}} = \frac{{AK}}{{AC}}.

Xét ΔAHK{\rm{\Delta }}AHK và ΔABC{\rm{\Delta }}ABC có:

BAC^\widehat {BAC} là góc chung;

AHAB=AKAC\frac{{AH}}{{AB}} = \frac{{AK}}{{AC}}.

Suy ra ΔAHK∽ΔABC\text{Δ}AHK∽\text{Δ}ABC (c.g.c).

Do đó AKH^=ACB^\widehat {AKH} = \widehat {ACB} (hai góc tương ứng).

Mà AKH^+BKH^=180∘\widehat {AKH} + \widehat {BKH} = 180^\circ (hai góc kề bù).

Suy ra BKH^+ACB^=180∘\widehat {BKH} + \widehat {ACB} = 180^\circ.

c)

Hình minh hoạ

Xét ΔBHM{\rm{\Delta }}BHM và ΔBCH{\rm{\Delta }}BCH có BMH^=BHC^=90∘\widehat {BMH} = \widehat {BHC} = 90^\circ và HBC^\widehat {HBC} là góc chung.

Suy ra ΔBHM∽ΔBCH \text{Δ}BHM∽\text{Δ}BCH\ suy ra BHBC=BMBH\frac{{BH}}{{BC}} = \frac{{BM}}{{BH}} suy ra BH2=BM⋅BCB{H^2} = BM \cdot BC.

Trong ΔBHM{\rm{\Delta }}BHM, BIBI là đường phân giác của góc HBM^  (I∈HM)\widehat {HBM}{\rm{\;}}\left( {I \in HM} \right), theo tính chất đường phân giác trong tam giác, ta có:

IHIM=BHBM\frac{{IH}}{{IM}} = \frac{{BH}}{{BM}}.

Trong ΔBHC{\rm{\Delta }}BHC, BNBN là đường phân giác của góc HBC^    (N∈HC)\widehat {HBC}{\rm{\;}}\,\,\left( {N \in HC} \right), theo tính chất đường phân giác trong tam giác, ta cũng có:

NHNC=BHBC\frac{{NH}}{{NC}} = \frac{{BH}}{{BC}}.

Nhân từng vế hai tỉ số, ta được:

IHIM⋅NHNC=BHBM⋅BHBC=BH2BM⋅BC\frac{{IH}}{{IM}} \cdot \frac{{NH}}{{NC}} = \frac{{BH}}{{BM}} \cdot \frac{{BH}}{{BC}} = \frac{{B{H^2}}}{{BM \cdot BC}}

Thay BH2=BM⋅BCB{H^2} = BM \cdot BC vào biểu thức:

IHIM⋅NHNC=BM⋅BCBM⋅BC=1\frac{{IH}}{{IM}} \cdot \frac{{NH}}{{NC}} = \frac{{BM \cdot BC}}{{BM \cdot BC}} = 1

Câu 7

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Gọi chiều rộng và chiều dài của phần màu xám lần lượt là xx và yy (đơn vị: cm).

Điều kiện: x,  y>0x,\,\,y > 0.

Diện tích phần màu xám: xy=384xy = 384.

Chiều rộng của cả trang giấy là x+2+2=x+4x + 2 + 2 = x + 4 cm.

Chiều dài của cả trang giấy là y+3+3=y+6y + 3 + 3 = y + 6 cm.

Diện tích toàn bộ trang giấy:

S=(x+4)(y+6)=xy+6x+4y+24=384+24+6x+4y=408+6x+4yS = \left( {x + 4} \right)\left( {y + 6} \right) = xy + 6x + 4y + 24 = 384 + 24 + 6x + 4y = 408 + 6x + 4y.

Với a>0;  b>0a > 0;\,\,b > 0 ta luôn có:

(a−b)2≥0{\left( {\sqrt a - \sqrt b } \right)^2} \ge 0

(a)2−2ab+(b)2≥0{\left( {\sqrt a } \right)^2} - 2\sqrt a \sqrt b + {\left( {\sqrt b } \right)^2} \ge 0

a−2ab+b≥0a - 2\sqrt {ab} + b \ge 0

a+b≥2aba + b \ge 2\sqrt {ab}

a+b2≥ab\frac{{a + b}}{2} \ge \sqrt {ab}.

Dấu bằng xảy ra khi và chỉ khi:

a−b=0\sqrt a - \sqrt b = 0 suy ra a=b\sqrt a = \sqrt b suy ra a=ba = b.

Áp dụng bất đẳng thức Cô-si cho hai số dương 6x6x và 4y4y:

6x+4y≥26x⋅4y=224xy=224⋅384=29216=2⋅96=1926x + 4y \ge 2\sqrt {6x \cdot 4y} = 2\sqrt {24xy} = 2\sqrt {24 \cdot 384} = 2\sqrt {9216} = 2 \cdot 96 = 192.

Suy ra: S≥408+192=600S \ge 408 + 192 = 600 cm2^{2}

Dấu bằng xảy ra khi 6x=4y6x = 4y suy ra y=1,5xy = 1{,}5x.

Thay vào phương trình:

xy=384xy = 384

x⋅1,5x=384x \cdot 1{,}5x = 384

1,5x2=3841{,}5{x^2} = 384

x2=256{x^2} = 256

x=16x = 16 (thỏa mãn).

Khi đó y=24y = 24 (thỏa mãn).

Vậy để diện tích trang giấy nhỏ nhất thì:

Chiều ngang trang giấy là 16+4=2016 + 4 = 20 (cm).

Chiều dọc trang giấy là: 24+6=3024 + 6 = 30 (cm).