AĐáp án A: Hiến pháp quy định tất cả quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân nền nhân dân có thể tự ý quyết định làm bất cứ việc gì mà mình muốn.
BĐáp án B: Học sinh có thể thực hiện nghĩa vụ với Tổ quốc bằng cách không chia sẻ những thông tin có nội dung sai lệch về chủ quyền, lãnh thổ quốc gia.
CĐáp án C: Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam cần quan tâm, tạo điều kiện để mọi người dân phát huy quyền làm chủ đối với đất nước.
DĐáp án D: Bảo vệ chủ quyền, lãnh thổ quốc gia là trách nhiệm chung của Nhà nước và toàn xã hội.
Quyền tham gia quản lí nhà nước và xã hội, tham gia thảo luận và kiến nghị với cơ quan nhà nước về các vấn đề của cơ sở, địa phương và cả nước thuộc nhóm quyền nào của con người quy định trong Hiến pháp 2013?
Tại làng nghề tái chế nhựa Triều Khúc, hộ kinh doanh của ông K chuyên thu mua phế liệu về tái chế thành hạt nhựa. Do nhà xưởng chật hẹp nằm ngay trong khu dân cư, ông K đã lắp đặt hệ thống máy rửa phế liệu thô sơ và xả thẳng nước thải đen ngòm, bốc mùi hôi thối nồng nặc ra cống thoát nước chung của xóm. Khi bị tổ dân phố nhắc nhở, ông K gay gắt phản đối: "Tôi làm ăn lương thiện, tạo công ăn việc làm cho bao nhiêu người bà con ở đây, nước thải chỉ hơi bẩn một chút có chết ai đâu mà các ông làm khó dễ. Nếu bắt tôi đóng cửa thì chính quyền phải nuôi gia đình tôi và những người làm thuê này". Thái độ của ông K khiến người dân trong khu vực vô cùng bức xúc và lo ngại về sức khỏe.
aÝ a: Hành vi xả nước thải chưa qua xử lý gây ô nhiễm môi trường của hộ kinh doanh ông K là vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường và không tuân thủ pháp luật.
bÝ b: Lý do giải quyết việc làm cho người lao động là căn cứ hợp pháp để miễn trừ trách nhiệm bảo vệ môi trường đối với ông K.
cÝ c: Việc thu mua, thu gom, xử lí phế liệu được quy định trong Luật Bảo vệ môi trường 2020 và được hướng dẫn thông qua Nghị định 08/2022/NĐ-CP. Nghị định 45/2022/NĐ-CP cũng quy định về việc xử phạt vi phạm trong hoạt động thu mua, xử lí phế liệu. Các quy định trên thể hiện vai trò quản lí xã hội của pháp luật trong lĩnh vực bảo vệ môi trường.
dÝ d: Người dân trong khu vực có quyền khiếu nại hoặc tố cáo hành vi gây ô nhiễm môi trường sống của hộ kinh doanh ông K tới cơ quan chức năng.
Đêm 31-12-2023, rạng sáng 1-1-2024, Đội cảnh sát giao thông số 6 Công an Hà Nội phối hợp với Công an quận Nam Từ Liêm kiểm soát nồng độ cồn đối với tài xế. Kết quả, hàng chục tài xế có nồng độ cồn bị xử lý. Trong đó, một số tài xế có nồng độ cồn ở mức cao, vượt mức xử lý kịch khung theo quy định tại nghị định 100/2019/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ và đường sắt. Đáng chú ý, khi gần kết thúc ca kiểm soát, tài xế N.N.D. liên tục lớn tiếng ở chốt kiểm soát và nhất quyết không thổi kiểm tra nồng độ cồn. Sau khi được cảnh sát khuyên bảo và giải thích các quy định, nam tài xế đã nhận sai và chấp nhận ký biên bản với mức nồng độ cồn 0,645mg/l khí thở. Với vi phạm này, anh N.N.D. bị xử phạt 35 triệu đồng, tước bằng lái 23 tháng và tạm giữ ô tô 7 ngày.
aÝ a: Xử lý nghiêm minh những trường hợp vi phạm nồng độ cồn thể hiện vai trò quản lý xã hội của pháp luật.
bÝ b: Việc triển khai thực hiện nghiêm minh, chặt chẽ các quy định của Nghị định 100/2019/NĐ-CP như thông tin thể hiện đặc trưng tính quy phạm phổ biến của pháp luật.
cÝ c: Hành vi lái xe khi trong người có nồng độ cồn là hành vi không thi hành pháp luật.
dÝ d: Kết quả thực hiện nghị định 100/2019/NĐ-CP góp phần giảm thiểu tai nạn giao thông, giữ gìn an ninh trật tự, góp phần thực hiện tốt các quyền con người được ghi nhận trong Hiến pháp 2013 là thể hiện đặc điểm, vai trò pháp và chức năng của pháp luật.
Thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, xã X đã khuyến khích người dân đầu tư sản xuất, bảo vệ môi trường và giữ gìn các giá trị văn hóa truyền thống. Anh S mở cơ sở sản xuất nông sản sạch theo đúng quy định của pháp luật và tạo việc làm cho nhiều lao động. Chị V tham gia đội văn nghệ của xã để bảo tồn các làn điệu dân ca địa phương. Nhà trường miễn giảm học phí và trao học bổng cho em H có hoàn cảnh khó khăn để em tiếp tục đi học. Chị K nghiên cứu thành công mô hình tưới nước tự động giúp tiết kiệm nước trong sản xuất nông nghiệp. Trong khi đó, anh N thường xuyên đổ rác thải sinh hoạt xuống dòng kênh gần khu dân cư.
aÝ a: Việc anh S mở cơ sở sản xuất theo đúng quy định pháp luật thể hiện quyền tự do kinh doanh của công dân.
bÝ b: Hoạt động của chị V góp phần giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc.
cÝ c: Việc hỗ trợ học bổng và miễn giảm học phí cho em H thể hiện trách nhiệm của Nhà nước và xã hội trong việc bảo đảm quyền học tập của công dân.
dÝ d: Hành vi của anh N phù hợp với quyền tự do kinh doanh và phát triển kinh tế của công dân.
Nhờ các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, đời sống văn hóa tinh thần và tiếp cận dịch vụ công cộng của đồng bào DTTS nước ta ngày càng được cải thiện. Năm 2023, tỷ lệ thôn có nhà sinh hoạt cộng đồng đạt trung bình 92,8%; tỷ lệ thôn có đội văn hóa, văn nghệ, câu lạc bộ truyền thống hoạt động thường xuyên có chất lượng đạt trung bình 56,1%. Cơ hội tiếp cận thông tin của người DTTS ngày càng được mở rộng, với tỷ lệ hộ DTTS được tiếp cận internet đạt 61,3% (năm 2019), tăng hơn 9 lần so với năm 2015. Tính đến tháng 6/2023, tỷ lệ đồng bào DTTS được xem truyền hình đạt trung bình 94,9%; tỷ lệ đồng bào DTTS được nghe đài phát thanh 94%. Các đài phát thanh, truyền hình không ngừng nâng cao chất lượng các chương trình, chuyên mục; chú trọng đẩy mạnh tuyên truyền việc giữ gìn và phát huy bản sắc văn hoá DTTS thông qua việc tăng thời lượng phát sóng các chương trình bằng nhiều thứ tiếng dân tộc; phản ánh các mặt hoạt động, nét văn hoá đặc trưng và giữ gìn bản sắc văn hoá DTTS cũng như phong tục tập quán của các dân tộc Việt Nam (Nguồn: Báo Điện tử Đảng cộng sản Việt Nam)
aÝ a: Đời sống tinh thần của đồng bào DTTS ngày càng được nâng cao tỷ lệ nghịch với việc thực hiện và đảm bảo tốt quyền con người.
bÝ b: Các cấp, các ngành đã mở các lớp truyền dạy văn hóa truyền thống phi vật thể của DTTS có số dân rất ít người đảm bảo quyền và nghĩa vụ công dân về văn hóa.
cÝ c: Việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa các DTTS gắn với phát triển du lịch giúp người dân giảm nghèo, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương.
dÝ d: Ưu tiên phát triển văn hóa các DTTS rất ít người là một trong những mục tiêu quan trọng trong việc thực hiện vấn đề quyền con người ở nước ta.
(1,5 điểm). Em hãy trình bày khái niệm và vị trí của Hiến pháp trong hệ thống pháp luật Việt Nam. Bằng hiểu biết của mình, em hãy giải thích vì sao mọi văn bản quy phạm pháp luật khác (như Luật Giáo dục, Luật Giao thông đường bộ,.) khi được ban hành đều không được trái với Hiến pháp?
(1,5 điểm). Em hãy trình bày các nhóm quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân được quy định trong Hiến pháp năm 2013. Em hãy giải thích mối quan hệ giữa quyền công dân và nghĩa vụ công dân thông qua một ví dụ cụ thể trong thực tế đời sống.