TopStudy

Đáp án và lời giải

Bộ 5 đề thi cuối kì 1 Toán 9 Kết nối tri thức (Tự luận) có đáp án - Đề 5

Về trang đề

Câu 1

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

a) ⦁ Xét biểu thức A=x+2x+3A = \frac{{\sqrt x + 2}}{{\sqrt x + 3}}.

Ta có x+3>0\sqrt x + 3 > 0 với mọi x≥0x \ge 0 nên điều kiện xác định của biểu thức AA là x≥0.x \ge 0.

⦁ Xét biểu thức B=x+5x+1+7−xx−1B = \frac{{\sqrt x + 5}}{{\sqrt x + 1}} + \frac{{7 - \sqrt x }}{{x - 1}}.

Ta có x+1>0\sqrt x + 1 > 0 với mọi x≥0x \ge 0 nên điều kiện xác định của biểu thức BB là x≥0,  x≠1.x \ge 0,\,\,x \ne 1.

Câu 2

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

b) Thay x=16x = 16 (thỏa mãn điều kiện) vào biểu thức AA, ta được:

A=16+216+3=4+24+3=67A = \frac{{\sqrt {16} + 2}}{{\sqrt {16} + 3}} = \frac{{4 + 2}}{{4 + 3}} = \frac{6}{7}.

Vậy A=67A = \frac{6}{7} khi x=16x = 16.

Câu 3

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

c) Với x≥0;x≠1x \ge 0;x \ne 1, ta có:

B=x+5x+1+7−xx−1=(x+5)(x−1)(x−1)(x+1)+7−x(x−1)(x+1)B = \frac{{\sqrt x + 5}}{{\sqrt x + 1}} + \frac{{7 - \sqrt x }}{{x - 1}} = \frac{{\left( {\sqrt x + 5} \right)\left( {\sqrt x - 1} \right)}}{{\left( {\sqrt x - 1} \right)\left( {\sqrt x + 1} \right)}} + \frac{{7 - \sqrt x }}{{\left( {\sqrt x - 1} \right)\left( {\sqrt x + 1} \right)}}

=x+4x−5+7−x(x−1)(x+1)=x+3x+2(x−1)(x+1)= \frac{{x + 4\sqrt x - 5 + 7 - \sqrt x }}{{\left( {\sqrt x - 1} \right)\left( {\sqrt x + 1} \right)}} = \frac{{x + 3\sqrt x + 2}}{{\left( {\sqrt x - 1} \right)\left( {\sqrt x + 1} \right)}}

=x+x+2x+2(x−1)(x+1)=(x+1)(x+2)(x−1)(x+1)=x+2x−1.= \frac{{x + \sqrt x + 2\sqrt x + 2}}{{\left( {\sqrt x - 1} \right)\left( {\sqrt x + 1} \right)}} = \frac{{\left( {\sqrt x + 1} \right)\left( {\sqrt x + 2} \right)}}{{\left( {\sqrt x - 1} \right)\left( {\sqrt x + 1} \right)}} = \frac{{\sqrt x + 2}}{{\sqrt x - 1}}.

Vậy với x≥0;x≠1x \ge 0;x \ne 1 thì B=x+2x−1B = \frac{{\sqrt x + 2}}{{\sqrt x - 1}}.

Câu 4

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Hướng dẫn giải

d) Với x≥0;x≠1x \ge 0;x \ne 1, ta có:

P=AB=x+2x+3:x+2x−1=x+2x+3.x−1x+2=x−1x+3=x+3−4x+3=1−4x+3P=\frac{A}{B}=\frac{\sqrt{x}+2}{\sqrt{x}+3}:\frac{\sqrt{x}+2}{\sqrt{x}-1}=\frac{\sqrt{x}+2}{\sqrt{x}+3}.\frac{\sqrt{x}-1}{\sqrt{x}+2}=\frac{\sqrt{x}-1}{\sqrt{x}+3}=\frac{\sqrt{x}+3-4}{\sqrt{x}+3}=1-\frac{4}{\sqrt{x}+3}

Ta lại có: x≥0\sqrt x \ge 0 nên x+3≥3,\sqrt x + 3 \ge 3, suy ra 4x+3≤43\frac{4}{{\sqrt x + 3}} \le \frac{4}{3}, do đó 1−4x+3≥−131 - \frac{4}{{\sqrt x + 3}} \ge - \frac{1}{3}.

x≥0\sqrt x \ge 0 nên x+3≥3>0,\sqrt x + 3 \ge 3 > 0, suy ra 4x+3>0\frac{4}{{\sqrt x + 3}} > 0, do đó 1−4x+3<11 - \frac{4}{{\sqrt x + 3}} < 1.

Như vậy, −13≤P<1- \frac{1}{3} \le P < 1.

Mà PP nhận giá trị nguyên nên P=0.P = 0.

Với P=0,P = 0, ta có: 1−4x+3=0,1 - \frac{4}{{\sqrt x + 3}} = 0, suy ra 4x+3=1,\frac{4}{{\sqrt x + 3}} = 1, do đó x+3=4\sqrt x + 3 = 4 nên x=1,\sqrt x = 1, hay x=1x = 1 (không thỏa mãn điều kiện).

Vậy không có giá trị xx để biểu thức P=ABP = \frac{A}{B} nhận giá trị nguyên.

Câu 5

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

a) Điều kiện xác định: x≠1;x≠3x \ne 1;x \ne 3.

Ta có: x+1x−3−x+3x−1=8x−5(x−3)(x−1)\frac{{x + 1}}{{x - 3}} - \frac{{x + 3}}{{x - 1}} = \frac{{8x - 5}}{{\left( {x - 3} \right)\left( {x - 1} \right)}}

(x+1)(x−1)(x−3)(x−1)−(x+3)(x−3)(x−3)(x−1)=8x−5(x−3)(x−1)\frac{{\left( {x + 1} \right)\left( {x - 1} \right)}}{{\left( {x - 3} \right)\left( {x - 1} \right)}} - \frac{{\left( {x + 3} \right)\left( {x - 3} \right)}}{{\left( {x - 3} \right)\left( {x - 1} \right)}} = \frac{{8x - 5}}{{\left( {x - 3} \right)\left( {x - 1} \right)}}

x2−1−(x2−9)(x−3)(x−1)=8x−5(x−3)(x−1)\frac{{{x^2} - 1 - \left( {{x^2} - 9} \right)}}{{\left( {x - 3} \right)\left( {x - 1} \right)}} = \frac{{8x - 5}}{{\left( {x - 3} \right)\left( {x - 1} \right)}}

x2−1−x2+9=8x−5{x^2} - 1 - {x^2} + 9 = 8x - 5

8+5=8x8 + 5 = 8x

8x=138x = 13

x=138x = \frac{{13}}{8} (thỏa mãn).

Vậy phương trình có nghiệm là x=138x = \frac{{13}}{8}.

Câu 6

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

b) 4x+93+12≥2x−14\frac{{4x + 9}}{3} + \frac{1}{2} \ge \frac{{2x - 1}}{4}

4(4x+9)12+612≥3(2x−1)12\frac{{4\left( {4x + 9} \right)}}{{12}} + \frac{6}{{12}} \ge \frac{{3\left( {2x - 1} \right)}}{{12}}

4(4x+9)+6≥3(2x−1)4\left( {4x + 9} \right) + 6 \ge 3\left( {2x - 1} \right)

16x+36+6≥6x−316x + 36 + 6 \ge 6x - 3

16x+42≥6x−316x + 42 \ge 6x - 3

16x−6x≥−3−4216x - 6x \ge - 3 - 42

10x≥−4510x \ge - 45

x≥−92.x \ge - \frac{9}{2}.

Vậy bất phương trình có nghiệm là x≥−92.x \ge - \frac{9}{2}.

Câu 7

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

c) 4x+20=20\sqrt {4x + 20} = 20 (ĐKXĐ: x≥−5)x \ge - 5)

4(x+5)=20\sqrt {4\left( {x + 5} \right)} = 20

2x+5=202\sqrt {x + 5} = 20

x+5=10\sqrt {x + 5} = 10

x+5=100x + 5 = 100

x=95x = 95 (thỏa mãn).

Vậy phương trình đã cho là x=95x = 95.

Câu 8

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

2. Gọi x,yx,{\rm{ }}y (nghìn đồng) lần lượt là giá vé của mỗi giáo viên và mỗi học sinh khi chưa giảm giá (x,y>0).\left( {x,y > 0} \right).

Tổng chi phí cho vé trải nghiệm khi chưa giảm là 48 250 000 đồng nên ta có

15x+235y=48  25015x + 235y = 48\,\,250 hay 3x+47y=9  6503x + 47y = 9\,\,650 (1)

Nhân dịp Lễ Giáng Sinh nên giá vé trải nghiệm được giảm 5% cho mỗi vé của giáo viên và 8% cho mỗi vé của học sinh nên ta có

15⋅95%x+235⋅92%y=44  49815 \cdot 95\% x + 235 \cdot 92\% y = 44\,\,498 hay 14,25x+216,2y=44  49814{,}25x + 216{,}2y = 44\,\,498 (2)

Từ (1) và (2) ta có hệ phương trình {3x+47y=9  65014,25x+216,2y=44  498\left\{ \begin{array}{l}3x + 47y = 9\,\,650\\14{,}25x + 216{,}2y = 44\,\,498\end{array} \right.

Giải hệ phương trình ta được {x=240y=190\left\{ \begin{array}{l}x = 240\\y = 190\end{array} \right. (thoả điều kiện)

Vậy giá vé của mỗi giáo viên và mỗi học sinh khi chưa giảm giá lần lượt là 240 nghìn đồng và 190 nghìn đồng.

Câu 9

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

3. a) Hình tam giác có kích thước ba cạnh lần lượt là x+2 ;  x+4 ;  x+5x + 2\,;\,\,x + 4\,;\,\,x + 5 (đvđd).

Khi đó, chu vi hình tam giác là x+2+x+4+x+5=3x+11x + 2 + x + 4 + x + 5 = 3x + 11 (đvđd).

Hình chữ nhật có chiều dài x+3x + 3 (đvđd) và chiều rộng x+1x + 1 (đvđd).

Khi đó, chu vi hình chữ nhật là 2(x+3+x+1)=4x+82\left( {x + 3 + x + 1} \right) = 4x + 8 (đvđd).

Vì chu vi của hình tam giác luôn lớn hơn chu vi của hình chữ nhật nên ta có 3x+11>4x+83x + 11 > 4x + 8.

Vậy bất phương trình cần tìm là: 3x+11>4x+83x + 11 > 4x + 8.

b) Giải bất phương trình:

3x+11>4x+83x + 11 > 4x + 8

4x−3x<11−84x - 3x < 11 - 8

x<3.x < 3.

Mà xx là giá trị nguyên lớn nhất có thể nên x=2.x = 2.

Câu 10

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

a) Xét tam giác CAHCAH vuông tại HH, ta có:

sin⁡CAH^=CHAC,  tan⁡CAH^=CHAH.\sin \widehat {CAH} = \frac{{CH}}{{AC}},\,\,\tan \widehat {CAH} = \frac{{CH}}{{AH}}.

Câu 11

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

b) Xét tam giác AHCAHC vuông tại HH, ta có:

tan⁡CAH^=CHAH\tan \widehat {CAH} = \frac{{CH}}{{AH}} nên AH=CHtan⁡CAH^=CHtan⁡43∘AH = \frac{{CH}}{{\tan \widehat {CAH}}} = \frac{{CH}}{{\tan 43^\circ }} (1)

Xét tam giác BHCBHC vuông tại HH, ta có:

tan⁡CBH^=CHBH\tan \widehat {CBH} = \frac{{CH}}{{BH}} nên BH=CHtan⁡CBH^=CHtan⁡28∘BH = \frac{{CH}}{{\tan \widehat {CBH}}} = \frac{{CH}}{{\tan 28^\circ }} (2)

Từ (1) và (2) ta có: AB=AH+BH=CHtan⁡43∘+CHtan⁡28∘=CH(1tan⁡43∘+1tan⁡28∘)AB = AH + BH = \frac{{CH}}{{\tan 43^\circ }} + \frac{{CH}}{{\tan 28^\circ }} = CH\left( {\frac{1}{{\tan 43^\circ }} + \frac{1}{{\tan 28^\circ }}} \right).

Do đó, CH=AB1tan⁡43∘+1tan⁡28∘=2501tan⁡43∘+1tan⁡28∘≈84,66(m).CH = \frac{{AB}}{{\frac{1}{{\tan 43^\circ }} + \frac{1}{{\tan 28^\circ }}}} = \frac{{250}}{{\frac{1}{{\tan 43^\circ }} + \frac{1}{{\tan 28^\circ }}}} \approx 84{,}66{\rm{ (m)}}{\rm{.}}

Vậy cồn cách bờ sông hai người đứng khoảng 84,66m84{,}66{\rm{ m}}.

Câu 12

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Hình minh hoạ

a) Vì d,  d′d,\,\,d' là hai tiếp tuyến của đường tròn (O;R)\left( {O;R} \right) lần lượt tại A,  BA,\,\,B nên d⊥OA,  d′⊥OBd \bot OA,\,\,d' \bot OB.

Tứ giác ABDCABDC có AC // BDAC\,{\rm{//}}\,BD (cùng vuông góc với ABAB) nên ABDCABDC là hình thang.

Hình thang ABDCABDC có CAB^=ABD^=90∘\widehat {CAB} = \widehat {ABD} = 90^\circ nên ABDCABDC là hình thang vuông.

Câu 13

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

b) ⦁ Ta có AOC^+COD^+DOB^=180∘\widehat {AOC} + \widehat {COD} + \widehat {DOB} = 180^\circ

Suy ra AOC^+DOB^=180∘−COD^=180∘−90∘=90∘.\widehat {AOC} + \widehat {DOB} = 180^\circ - \widehat {COD} = 180^\circ - 90^\circ = 90^\circ .

Lại có DOB^+ODB^=90∘\widehat {DOB} + \widehat {ODB} = 90^\circ (tổng hai góc nhọn trong ΔOBD\Delta OBD vuông tại B)B)

Do đó AOC^=ODB^\widehat {AOC} = \widehat {ODB}.

Xét ΔCAO\Delta CAO và ΔOBD\Delta OBD có: CAO^=OBD^=90∘\widehat {CAO} = \widehat {OBD} = 90^\circ và AOC^=BDO^\widehat {AOC} = \widehat {BDO}.

Do đó ΔCAO∽ΔOBD\mathrm{ΔCAO}∽\mathrm{ΔOBD} (g.g)

Suy ra CAOB=AOBD\frac{{CA}}{{OB}} = \frac{{AO}}{{BD}} nên CA⋅BD=OA⋅OB=R2CA \cdot BD = OA \cdot OB = {R^2}

⦁ Vì suy ra CAOB=COOD\frac{{CA}}{{OB}} = \frac{{CO}}{{OD}}

Mà OA=OB=ROA = OB = R nên CAOA=CODO\frac{{CA}}{{OA}} = \frac{{CO}}{{DO}}.

Xét ΔCAO\Delta CAO và ΔCOD\Delta COD có: CAO^=COD^=90∘\widehat {CAO} = \widehat {COD} = 90^\circ và CAOA=CODO\frac{{CA}}{{OA}} = \frac{{CO}}{{DO}}

Do đó ΔCAO∽ΔCOD\mathrm{ΔCAO}∽\mathrm{ΔCOD} (c.g.c)

Suy ra ACO^=DCO^\widehat {ACO} = \widehat {DCO} (hai góc tương ứng).

Kẻ OH⊥CDOH \bot CD tại HH.

Xét ΔCAO\Delta CAO và ΔCHO\Delta CHO có:

CAO^=CHO^=90∘\widehat {CAO} = \widehat {CHO} = 90^\circ, COCO là cạnh chung và ACO^=DCO^\widehat {ACO} = \widehat {DCO}

Do đó ΔCAO=ΔCHO\Delta CAO = \Delta CHO (cạnh huyền – góc nhọn).

Suy ra AO=HOAO = HO (hai cạnh tương ứng).

Như vậy, CD⊥OHCD \bot OH tại HH và HH thuộc đường tròn (O;R)\left( {O;R} \right) (do OH=OA=R)OH = OA = R) nên CDCD là tiếp tuyến của đường tròn (O;R)\left( {O;R} \right).

Câu 14

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

c) Xét ΔCAO\Delta CAO vuông tại A,A, ta có:

CA=OA⋅cot⁡ACO^=R⋅cot⁡60∘=R33.CA = OA \cdot \cot \widehat {ACO} = R \cdot \cot 60^\circ = \frac{{R\sqrt 3 }}{3}.

Theo câu b, ta có CA⋅BD=R2CA \cdot BD = {R^2} nên BD=R2CA=R2R33=R3.BD = \frac{{{R^2}}}{{CA}} = \frac{{{R^2}}}{{\frac{{R\sqrt 3 }}{3}}} = R\sqrt 3 .

Diện tích hình thang vuông ABDCABDC là:

S1=12⋅AB⋅(CA+BD)=12⋅2R⋅(R33+R3)=4R233  (cm2).{S_1} = \frac{1}{2} \cdot AB \cdot \left( {CA + BD} \right) = \frac{1}{2} \cdot 2R \cdot \left( {\frac{{R\sqrt 3 }}{3} + R\sqrt 3 } \right) = \frac{{4{R^2}\sqrt 3 }}{3}{\rm{\;(c}}{{\rm{m}}^2}{\rm{)}}{\rm{.}}

Diện tích nửa đường tròn (O;R)\left( {O;R} \right) đường kính ABAB là: S2=πR22  (cm2).{S_2} = \frac{{\pi {R^2}}}{2}{\rm{\;(c}}{{\rm{m}}^2}{\rm{)}}{\rm{.}}

Diện tích hình được giới hạn bởi tứ giác ABDCABDC và đường tròn (O;R)\left( {O;R} \right) là:

S=S1−S2=4R233−πR22=4⋅22⋅33−π⋅222≈3  (cm2).S = {S_1} - {S_2} = \frac{{4{R^2}\sqrt 3 }}{3} - \frac{{\pi {R^2}}}{2} = \frac{{4 \cdot {2^2} \cdot \sqrt 3 }}{3} - \frac{{\pi \cdot {2^2}}}{2} \approx 3{\rm{\;}}\left( {{\rm{c}}{{\rm{m}}^2}} \right){\rm{.}}

Vậy diện tích hình được giới hạn bởi tứ giác ABDCABDC và đường tròn (O;R)\left( {O;R} \right) khoảng 3  cm2.3\,\,{\rm{c}}{{\rm{m}}^2}{\rm{.}}

Câu 15

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Hướng dẫn giải

– Gọi xx là số lần giảm giá 10  00010\,\,000 đồng (x∈N,  0≤x<20).\left( {x \in \mathbb{N},\,\,0 \le x < 20} \right).

Giá bán mỗi sản phẩm sau khi giảm giá là: 200−10x200 - 10x (nghìn đồng).

Số lượng sản phẩm bán ra sau khi giảm giá là: 100+20x100 + 20x (chiếc).

Doanh thu T(x)T\left( x \right) của cửa hàng được tính bằng cách nhân giá bán mỗi sản phẩm với số lượng sản phẩm bán ra:

T(x)=(200−10x)(100+20x)T\left( x \right) = \left( {200 - 10x} \right)\left( {100 + 20x} \right)

=200.(100+20x)−10x(100+20x)= 200.\left( {100 + 20x} \right) - 10x\left( {100 + 20x} \right)

=20  000+4  000x−1  000x−200x2= 20\,\,000 + 4\,\,000x - 1\,\,000x - 200{x^2}

=20  000+3  000x−200x2= 20\,\,000 + 3\,\,000x - 200{x^2}

=−200(x2−15x+7,52)+31  250= - 200\left( {{x^2} - 15x + 7,{5^2}} \right) + 31\,\,250

=−200(x−7,5)2+31  250= - 200{\left( {x - 7{,}5} \right)^2} + 31\,\,250 (nghìn đồng).

Nhận thấy −200(x−7,5)2+31  250≤31  250- 200{\left( {x - 7{,}5} \right)^2} + 31\,\,250 \le 31\,\,250.

Dấu “=” xảy ra khi và chỉ khi x−7,5=0x - 7{,}5 = 0 khi x=7,5x = 7{,}5.

Do xx phải là số nguyên dương nên x=7,5x = 7{,}5 không thỏa mãn.

– Ta thấy rằng T(x)=−200(x−7,5)2+31  250T\left( x \right) = - 200{\left( {x - 7{,}5} \right)^2} + 31\,\,250 lớn nhất khi (x−7,5)2{\left( {x - 7{,}5} \right)^2} nhỏ nhất.

Do giá trị của T(x)T\left( x \right) phụ thuộc x−7,5x - 7{,}5 và xx nguyên nên ta xét các trường hợp sau:

⦁ Với x−7,5>0x - 7{,}5 > 0 hay x>7,5x > 7{,}5

Mà xx nguyên dương và (x−7,5)2{\left( {x - 7{,}5} \right)^2} nhỏ nhất, nên ta lấy giá trị x=8.x = 8.

Khi đó, T(8)=31  200T\left( 8 \right) = 31\,\,200 (nghìn đồng).

⦁ Với x−7,5<0x - 7{,}5 < 0 hay x<7,5x < 7{,}5

Mà xx nguyên dương và (x−7,5)2{\left( {x - 7{,}5} \right)^2} nhỏ nhất, nên ta lấy giá trị x=7.x = 7.

Khi đó, T(7)=31  200T\left( 7 \right) = 31\,\,200 (nghìn đồng).

Nhận thấy cả hai giá trị x=7,  x=8x = 7,\,\,x = 8 đều cho doanh thu T=31  200T = 31\,\,200 (nghìn đồng) hay T=31  200  000T = 31\,\,200\,\,000 đồng. Do đó, cửa hàng nên giảm giá 70  00070\,\,000 đồng hoặc 80  00080\,\,000 đồng để thu được doanh thu cao nhất.