Bộ 15 Đề tham khảo thi vào lớp 10 môn Ngữ văn năm 2025 có đáp án - Đề 14

Cần nêu được các ý cơ bản sau:

Các từ láy hôi hổi, phù phù trong câu văn “Nguyên cái đáy nồi, bánh cháy vàng ươm, nóng hôi hổi, thổi phù phù.” đã miêu tả rất sinh động hình ảnh bánh cháy còn toả hơi nóng thơm ngon và cử chỉ vội vã, tâm trạng háo hức của những đứa trẻ khi đón nhận món quà của u. Biện pháp tu từ điệp ngữ trong câu văn: “Cắn một miếng, miệng há ra vì hơi nóng, vì ngon, vì thơm, vì béo ngậy” thể hiện và nhấn mạnh niềm vui sướng, hân hoan khi được thưởng thức hương vị của những miếng bánh vàng ươm, nóng hổi,...

Văn bản có sử dụng kết hợp yếu tố tự sự và miêu tả:

- Yếu tố tự sự: kể lại những kỉ niệm tuổi thơ (đón u đi chợ về, khi thì náo nức tranh nhau lục quà, khi thì thất vọng vì u vội không kịp mua quà; việc được u sai đi chặt lá chuối về đổ bánh; được vét bánh cháy,...); kể lại quá trình u chuẩn bị, chế biến nguyên liệu và nấu bánh,...

- Yếu tố miêu tả: miêu tả tâm trạng háo hức của những đứa trẻ khi chờ đợi “sự kiện” u nấu bánh đúc; niềm vui sướng khi được ăn những miếng bánh “nóng hôi hổi” và vừa ăn vừa “thổi phù phù”; dòng bột trắng sữa “nhìn đã thấy man mát khoé mắt, dìu dịu đầu lưỡi rồi”,...

Sự kết hợp các yếu tố tự sự và miêu tả vừa giúp người đọc hình dung một cách chân thực, sinh động hình ảnh con người và sự việc, câu chuyện,... vừa thể hiện được tình cảm, thái độ của người viết,...

Trong tản văn, người viết có thể bộc lộ thái độ, tình cảm gián tiếp qua cách kể, cách miêu tả; hoặc trực tiếp qua lời bày tỏ cảm xúc, suy nghĩ. HS dựa vào các phương tiện này để nêu nhận xét, đánh giá:

- Tình cảm, thái độ của người viết dành cho nhân vật “u”: yêu quý, ngưỡng mộ, biết ơn (được thể hiện qua các chi tiết miêu tả lời nói, cử chỉ, hành động,... của u, qua cách kể lại những kỉ niệm tuổi thơ,...).

- Tình cảm, thái độ của người viết đối với sự việc được miêu tả: Sự việc u làm bánh đúc và những kỉ niệm tuổi thơ được kể lại một cách chi tiết, chân thực, sinh động. Bất chấp khoảng cách thời gian, những kỉ niệm đó vẫn tươi mới, vẹn nguyên trong kí ức của người viết. Lời kể, cách kể đều thể hiện niềm vui sướng, hạnh phúc và sự nâng niu, trân trọng,... Có cả niềm tiếc nuối, ân hận khi chưa kịp đền đáp công ơn của u.