TopStudy

Ngữ văn · Lớp 9

Bộ 10 đề thi giữa kì 2 Văn 9 Chân trời sáng tạo có đáp án - Đề 5

7 câu · 11 phút · Ngân hàng đề TopStudy. Đáp án và lời giải do TopStudy biên soạn, mở ngay dưới từng câu.

Làm bài

Nội dung đề

Phần I. Tự luận

Câu 1

1 điểm
Xác định luận đề của văn bản Nạn nhân? và cho biết, cách mở đầu văn bản nghị luận này có gì đặc biệt?
Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

- Luận đề: tự đổ lỗi cho bản thân.

- Cách mở đầu văn bản nghị luận: Đặt câu hỏi mở đầu văn bản.

Câu 2

1 điểm
Câu: “Tôi không muốn tỏ ra lạnh lùng nhẫn tâm, nhưng chừng nào những người này còn tự thuyết phục mình rằng họ chính là nạn nhân của hoàn cảnh, thì họ sẽ không bao giờ có khả năng làm chủ cuộc đời mình” thuộc thành phần nào trong văn bản nghị luận, đang nói về điều gì?
Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

- Câu trên thuộc thành phần lí lẽ trong văn bản nghị luận.

- Nói về hậu quả của việc cho mình nạn nhân của hoàn cảnh.

Câu 3

1 điểm
Tác giả trình bày vấn đề khách quan (chỉ đưa thông tin) và thể hiện ý kiến quan (thể hiện tình cảm, quan điểm của người viết) như thế nào? Điều đó có tác dụng gì đối với văn bản nghị luận?
Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

- Trình bày vấn đề khách quan (chỉ đưa thông tin) và thể hiện ý kiến chủ quan.

+ Bằng chứng khách quan: Đó là chuyện về một kẻ đáng thương vừa bị mất việc; một người vợ thường xuyên bị hành hạ; một doanh nhân tội nghiệp với cơ ngơi tan tành; cặp vợ chồng đáng thương bị kẻ gian lừa đảo mất hết tiền bạc,....

+ Thể hiện ý kiến chủ quan: chừng nào những người này còn tự thuyết phục mình rằng họ chính là nạn nhân của hoàn cảnh, thì họ sẽ không bao giờ có khả năng làm chủ cuộc đời mình. Và như thế, họ cũng không thể rút ra được bài học kinh nghiệm cho chính mình, không thể tiếp tục tiến lên phía trước, và càng không thể thay đổi đời mình vì những điều tốt đẹp hơn.

- Tác dụng đối với văn bản nghị luận: vấn đề khách quan và thể hiện ý kiến chú quan hỗ trợ cho lập luận, cộng hưởng để thuyết phục độc giả đồng thuận với ý kiến của tác giả (trong văn bản nghị luận).

Câu 4

1 điểm
Phân tích nghệ thuật lập luận nổi bật của văn bản bằng cách đưa ví dụ và nhận xét tác dụng của chúng.
Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

- Sử dụng hàng loạt câu hỏi mở đầu các luận điểm.

+ Bạn có quen người nào liên tục dè bỉu chê bai ông chủ hay đồng nghiệp của mình, nói xấu người bạn đời, chửi cả xã hội loài người, cũng như chính phủ nước mình không?

+ Thế còn bạn thì sao? Bạn có bao giờ cảm thấy mình bị lừa đảo hay lợi dụng? Bạn có bao giờ cảm thấy mình bị đối xử không công bằng? Bạn có bao giờ cảm thấy mọi người xung quanh chưa nhận ra giá trị của bạn?

- Tác dụng của việc sử dụng hàng loạt câu hỏi mở đầu các luận điểm.

+ Cuốn người đọc vào vấn đề/luận đề đang được bàn luận.

+ Khiến độc giả phải tự trả lời, ngầm đối thoại với tác giả.

+ Tính tương tác và bình đẳng giữa tác giả với độc giả.

Câu 5

1 điểm
Văn bản Nạn nhân thuyết phục người đọc bởi những lí do nào? Phân tích một số bằng chứng để bảo vệ ý kiến của em.
Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

- HS tự trả lời theo nhận thức, quan điểm cá nhân.

- Gợi ý: bám sát các luận điểm, luận cứ của văn bản.

+ Tác giả sử dụng những câu chuyện cụ thể và ví dụ hấp dẫn về các tình huống khó khăn mà những người đó phải đối mặt, từ việc mất việc, bị hành hạ trong hôn nhận, đến lừa đảo và mất tiền bạc à Để khẳng định: Họ không thể tiến lên phía trước, và không thể thay đổi cuộc sống của mình.

+ Những câu hỏi đặt ra như “Bạn có bao giờ cảm thấy mình bị lừa đảo hay lợi dụng” tạo ra sự tương tác với độc giả, kích thích họ suy nghĩ và tự nhìn nhận về tình huống của bản thân.

+ Cuối cùng để người đọc nhận ra sự quan trọng của việc chịu trách nhiệm và không tự đặt mình vào vai trò nạn nhân để có thể thay đổi và làm chủ cuộc sống của mình.

Câu 6

1 điểm

II. Viết (6,0 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm) Viết đoạn văn nghị luận (150 chữ) thể hiện suy nghĩ của em về ý kiến: Tự đổ lỗi rồi trách móc bản thân đủ điều có nghĩa là bạn đang tự đánh mình tơi tả với những cảm giác day dứt ân hận, nên bạn chỉ càng mang nặng trong lòng cảm giác khổ sở, bất lực và tuyệt vọng, mà chẳng giải quyết được gì. (Adam Khoo)

Xem đáp án và lời giải

Câu 7

1 điểm

Câu 2 (4,0 điểm) Phân tích bài thơ sau làm nổi bật nét đặc sắc về nội dung và hình thức nghệ thuật bằng văn bản dài 500 chữ:

YÊU TIẾNG VIỆT

(Huy Cận)

Thuở nhỏ giờ anh học Quốc văn(1)^{(1)}

Là thương vô hạn tủi vô ngần

Tiếng là tiếng mẹ con ngồi học

Mà ở chương trình học ngoại văn(2)^{(2)} ...

Buổi ấy anh yêu tiếng nước nhà

Là yêu hơi thở của ông cha

Yêu hồn nước đọng trong vần điệu

Yêu thiết tha mà lại xót xa.

Tiếng Việt nuôi con như sữa mẹ

Nuôi con từng thớ thịt tâm hồn

Cuộc đời chỉ trở thành xương máu

Khi nói qua lời mẹ của con.

Thế đó em ơi lớp tuổi xanh

Yêu văn dân tộc xót tâm tình

Yêu cha ông bốn nghìn năm lẻ

Giữ nước mình lo giữ tiếng mình.

Tiếng nói cha ông trao các em

Giữ gìn em nhé trau dồi thêm

Nói bằng tiếng Việt đời thêm đẹp

Như máu hồng tươi trở lại tim.

Ai đâu chọn được quê sinh đẻ

Chọn tiếng yêu thương mới đến đời

Nhưng nếu mai sau mà sống lại

Lòng anh tiếng Việt lại đầu thai.

(1) Quốc văn: Tiếng nước nhà

(2) Ngoại văn: Sách báo tiếng nước ngoài

* Nhà thơ Huy Cận tên thật là Cù Huy Cận (1919 - 2005), bút danh hoạt động nghệ thuật là Huy Cận, là một chính khách, từng giữ nhiều chức vụ lãnh đạo cao cấp trong Chính phủ Việt Nam đồng thời cũng là một trong những thi sĩ xuất sắc nhất của phong trào Thơ mới.

Xem đáp án và lời giải

Đề cùng chủ đề

Tất cả đề Đề thi giữa kì 2 Ngữ văn 9 - Chân trời sáng tạo · Các bộ sách Ngữ văn Lớp 9