Bài tập ôn tập GDCD 9 Kết nối tri thức Bài 4 có đáp án

Tại một ngã tư giao thông, ông X (nhân viên) và ông N (thủ trưởng) cùng làm tại một cơ quan, do mải nói chuyện, không chú ý nên cả hai ông đều điều khiển xe máy vượt đèn đỏ nhưng không gây tai nạn giao thông. Khi bị anh T (cảnh sát giao thông) lập biên bản, ông N đã lợi dụng chức vụ và những mối quan hệ của mình để tác động tới anh T. Kết quả là: ông N không bị xử phạt trong khi ông X phải nộp phạt 400.000 đồng.

Câu hỏi. Chủ thể nào đã có hành vi vi phạm nguyên tắc công bằng, bình đẳng giữa các công dân trong quan hệ pháp luật?

Bạn N và bạn K cùng tham gia một dự án học tập, với đề tài: Khảo sát thực tế mức độ ô nhiễm môi trường ở khu vực em đang sinh sống. Bạn N lên kế hoạch: “Bọn mình nên xây dựng mẫu phiếu để đi khảo sát, sau đó đi quan sát thực tế để lấy số liệu viết báo cáo” nhưng bạn K gạt đi: “không cần phải phiền phức thế, lấy tư liệu trên mạng xã hội để viết báo cáo là đủ rồi, bây giờ ở đâu mà chẳng ô nhiễm, cứ kết luận ô nhiễm là được”.

Câu hỏi: Hành vi của bạn K trong trường hợp trên cho thấy điều gì?

Vào dịp nghỉ hè, Bạn X rất hay về quê ngoại. Ở quê có nhiều chỗ vui chơi, lại được ông bà chiều chuộng. Mỗi lần về, X rất thích chơi với chị họ (chị T) cùng trạc tuổi. Tuy nhiên, thường chỉ chơi được một lúc là hai bạn lại xảy ra mâu thuẫn, khi thì tranh giành đồ ăn, lúc thì tranh giành đồ chơi, chỗ chơi, thậm chí còn giành tối được ngủ với bà. Những lúc như vậy, bà ngoại của X lại yêu cầu chị T nhường cho X và giải thích: “Em ở xa, lâu ngày mới về, cháu là chị phải nhường cho em mới đúng”.

Ỷ được bà bênh vực, Bạn X đắc ý, luôn tỏ thái độ tiêu cực với chị T. Một lần, bà đi chợ về và mua cho 2 chị em một gói bánh, X nhanh chóng chạy tới giành lấy và cất vào tủ đồ cá nhân của mình. Thấy vậy, chị T không bằng lòng, nhẹ nhàng nhắc X: “Bà mua bánh cho cả 2 chị em, em cần chia một nửa cho chị chứ”. X cười rồi ngúng nguẩy đáp: “Em thích ăn bánh này lắm, em không chia cho chị đâu. Chị mà mách bà thì rồi bà cũng bảo chị nhường em thôi. Hì hì!!!”

Câu hỏi: Trong tình huống trên chủ thể nào sau đây có hành vi thể hiện sự thiếu công bằng?

Trong tình huống sau, nếu là người làm việc trong cùng phân xưởng với anh K, em nên lựa chọn cách ứng xử nào sau đây?

Tình huống. Hai vợ chồng anh K làm cùng một phân xưởng của nhà máy. Phân xưởng của anh chị thường phải trực đêm. Anh K có nhiệm vụ phân công trực đêm cho mọi người. Khi thấy anh K thường không phân công trực đêm cho vợ, có người thắc mắc, anh K trả lời: “Tôi là người có quyền, tôi phân công thế nào là việc của tôi".

Câu hỏi. Nếu là người làm việc trong phân xưởng, em nên lựa chọn cách ứng xử nào sau đây?

Chủ thể nào trong trường hợp sau đã có thái độ và lời nói thiếu khách quan trong việc nhìn nhận, đánh giá các sự vật, hiện tượng?

Trường hợp. Chị V tình cờ gặp lại chị T sau 15 năm tốt nghiệp Trung học cơ sở. Chị V hăng say kể cho bạn nghe về công việc và những thành tích của mình. Kể xong, chị V quay sang hỏi chị T: “Bạn có nhớ bạn B hồi đó nghịch nhất lớp mình không? Vừa nghịch ngợm lại vừa lười học, suốt ngày ăn trứng ngỗng,… không biết giờ cuộc sống của bạn ấy ra sao nhỉ? Nhưng tớ nghĩ, chắc cũng sống khổ sở, vất vả thôi; những người như bạn ấy thường rất khó để thành công”.

Trong tình huống sau, nếu là ông S, em nên lựa chọn cách ứng xử như thế nào?

Tình huống. Trong cuộc họp nhân dân tại địa bàn xã X, khi cán bộ đang triển khai về chính sách cấp bảo hiểm y tế (BHYT) miễn phí cho người thuộc diện hộ nghèo thì có những ý kiến xì xào, bàn tán. Bà G nói nhỏ với ông S rằng: “Như vậy là không công bằng. Đã là bảo hiểm y tế thì ai cũng phải đóng như nhau, không nên có sự phân biệt như vậy”.

Theo em, đâu là phát biểu đúng, đâu là phát biểu sai khi nói về sự thiếu khách quan?

a) Thiếu khách quan có thể dẫn đến những sai lầm trong công việc và làm tổn hại các mối quan hệ.

b) Việc đánh giá một sự vật, sự việc mà không khách quan có thể giúp ta đưa ra quyết định đúng đắn.

c) Thiếu khách quan khiến con người dễ dàng bị ảnh hưởng bởi định kiến và thiên vị.

d) Việc thiếu khách quan trong đánh giá hành vi của người khác có thể giúp sự việc trở nên rõ ràng hơn.

Đâu là phát biểu đúng, đâu là phát biểu sai khi nói về việc rèn luyện thái độ khách quan?

a) Mỗi người cần rèn luyện thái độ khách quan khi nhìn nhận và đánh giá sự vật, hiện tượng.

b) Rèn luyện thái độ khách quan giúp tôn trọng, bảo vệ lẽ phải và đánh giá hành vi của bản thân và người khác một cách chính xác.

c) Không cần phải đánh giá hành vi của người khác một cách khách quan vì đó là quyền riêng tư của mỗi người.

d) Rèn luyện thái độ khách quan cũng có thể phê phán tùy ý những hành vi của người khác.

Theo em, đâu là phát biểu đúng, đâu là phát biểu sai khi nói về việc đánh giá sự vật và con người?

a) Đánh giá sự vật, hiện tượng một cách khách quan giúp ta đưa ra những quyết định chính xác.

b) Thiếu khách quan khi đánh giá sự vật sẽ giúp chúng ta có cái nhìn sâu sắc hơn về bản chất của vấn đề.

c) Đánh giá một sự vật hay hiện tượng mà khách quan có thể dẫn đến quyết định sai lầm trong công việc.

d) Cần phê phán các biểu hiện thiếu khách quan và công bằng để duy trì sự công bằng trong xã hội.

Đâu là phát biểu đúng, đâu là phát biểu sai khi nói về tác động của khách quan và công bằng trong cuộc sống?

a) Khách quan giúp chúng ta đánh giá sự vật, sự việc một cách đúng đắn và đưa ra quyết định sáng suốt.

b) Công bằng có vai trò ít trong việc xây dựng xã hội bình đẳng, dân chủ và văn minh.

c) Công bằng không có ảnh hưởng gì đến sự phát triển của cá nhân hay xã hội.

d) Việc thiếu khách quan và công bằng có thể dẫn đến những mâu thuẫn, bất bình đẳng trong các mối quan hệ.

Trong các câu ca dao, tục ngữ, thành ngữ dưới đây, đâu là câu đúng, đâu là sai khi nói về sự khác quan công bằng?

a) Quân pháp bất vị thân

b) Công ai nấy nhớ, tội ai nấy chịu

c) Nhất bên trọng nhất bên khinh

d) Yêu nhau củ ấu cũng tròn/ Ghét nhau thì quả bồ hòn cũng vuông

Em hãy đọc thông tin và trường hợp sau để trả lời câu hỏi:

1/ H sinh ra và lớn lên ở một vùng cao hẻo lánh. Học hết Tiểu học, H định nghỉ học vì điểm trường Trung học cơ sở cách rất xa nhà em. Nếu muốn đi học, H phải dậy từ 4 giờ sáng để kịp vào học lúc 7 giờ. Nhưng may mắn, H trúng tuyển vào học ở trường phổ thông dân tộc nội trú tỉnh, được hưởng những chính sách ưu đãi của Nhà nước dành cho học sinh dân tộc thiểu số. Nhờ vậy, H đã thực hiện được mong muốn tiếp tục học tập của mình.

2/ Phòng khám Bệnh viện D thường rất đông nên cô C phải đi sớm xếp hàng chờ đến lượt được khám bệnh, trong khi anh Y là người cùng phố với cô vừa đến nơi đã được mời vào khám trước do có người quen là nhân viên làm việc ở đây.

a. Em hãy chỉ ra những biểu hiện của công bằng/ thiếu công bằng trong các thông tin, trường hợp trên

b. Em hãy nêu ý nghĩa của công bằng, tác hại của sự thiếu công bằng trong cuộc sống

Trường hợp nào dưới đây thể hiện/ không thể hiện sự khách quan, công bằng? Vì sao?

a. Vì thấy đa số các bạn ủng hộ ý kiến của T nên M cũng ủng hộ mặc dù biết rằng đó là ý kiến sai

b. Mặc dù ông B hàng xóm là ân nhân của gia đình V nhưng bố mẹ V vẫn không ủng hộ một số việc làm vi phạm pháp luật của ông

c. Trong gia đình chị G, chỉ có mẹ và chị gái G làm công việc nội trợ

Em hãy đọc tình huống sau và trả lời câu hỏi:

a. H được làm trọng tài trong trận bóng đá giữa hai lớp 9A và 9B. Vì chơi thân với đội trưởng của đội bóng lớp 9A nên H bỏ qua lỗi việt vị của đội này, dẫn tới bàn thua cho đội bóng của lớp 9B. Thấy thế, một số bạn của đội bóng lớp 9B đã rời sân khi trận đấu chưa kết thúc

Em có nhận xét gì về việc làm của bạn H? Theo em, bạn H cần làm gì để đảm bảo tính khách quan, công bằng?