Vẻ đẹp của một bài ca dao

- Hoàng Tiến Tựu (1933 – 1998), quê ở Thanh Hóa. Ông từng công tác tại Khoa Văn, Trường Đại học Sư phạm Vinh (nay là Trường Đại học Vinh) và là chủ nhiệm Khoa Văn Đại học Sư phạm Vinh từ 1969 đến 1987.

- Tác giả là chuyên gia hàng đầu của chuyên ngành Văn học dân gian với nhiều công trình nổi tiếng trong nước:

+ Văn học học dân gian Việt Nam

+ Mấy vấn đề về phương pháp nghiên cứu và giảng dạy văn học dân gian

+ Bình giảng truyện dân gian

+ Bình giảng ca dao…

Ca dao là những sáng tác của tập thể nhân dân lao động, thường bắt nguồn từ cuộc sống sinh hoạt hằng ngày, những buổi lao động, những kinh nghiệm được đúc kết,… Thể thơ phổ biến của ca dao:

- Lục bát

- Song thất lục bát

- Thể vãn

- Thể hỗn hợp

So sánh bài ca dao Đứng bên ni đồng, ngó bên tê đồng, mênh mông bát ngát và các bài ca dao đã học ở Bài 2:

- Giống nhau: Đều là ca dao nói về con người.

- Khác nhau: ***Đứng bên ni đồng, ngó bên tê đồng , mênh mông bát ngát* **là thể hỗn hợp, nói về vẻ đẹp của cánh đồng, cô gái thăm đồng; các bài ca dao đã học ở Bài 2 là thể lục bát, nói về tình cảm con người.

- Ni: này (tiếng địa phương).

- Tê: kia (tiếng địa phương).

- Chẽn: nhánh của bông lúa.

- Đòng đòng: bống lúa non, còn nằm trong bẹ lá.

- Phần 2 tập trung làm sáng tỏ sự thực bài ca dao không hoàn toàn chia hai phần rõ ràng.

- Từ “bởi vì” nhằm mục đích giải thích lí do trên.

- Ngọn nắng: Những tia nắng ban mai.

- Gốc nắng: Mặt Trời nơi phát ra ánh nắng.

- Nội dung chính của văn bản Vẻ đẹp của một bài ca dao **là phân tích bài ca dao Đứng bên ni đồng, ngó bên tê đồng, mênh mông bát ngát **để thấy được vẻ đẹp.

- Nhan đề đã khái quát được nội dung chính của văn bản.

- Theo tác giả, bài ca dao trên có hai vẻ đẹp: vẻ đẹp của cách đồng và vẻ đẹp của cô gái thăm đồng.

- Vẻ đẹp ấy được nêu khái quát ở phần 1 của văn bản.

- Vẻ đẹp của cô gái thăm đồng được tác giả chủ ý phân tích nhiều hơn.

Để làm rõ vẻ đẹp của bài ca dao, tác giả Hoàng Tiến Tựu đã dựa vào những từ ngữ, hình ảnh:

- mênh mông bát ngát, bát ngát mênh mông

- bên ni, bên tê

- chẽn lúa đòng đòng, dưới ngon nắng hồng ban mai.

Tóm tắt nội dung chính của phần 2, 3, 4 trong văn bản Vẻ đẹp của một bài ca dao:

- So với những gì em biết về ca dao ở Bài 2, văn bản của tác giả Hoàng Tiến Tựu cho em thêm hiểu biết về nội dung và hình thức của ca dao:

+ Nội dung: Ca dao là những bài thơ trữ tình được nhân dân sáng tác diễn tả tâm hồn trong sáng, tình cảm chân thành thiết tha.

+ Hình thức: Sử dụng nhiều biện pháp tu từ (so sánh, ẩn dụ,…) và đa dạng các thể thơ (lục bát, vãn, hỗn hợp,…)

- Em thích đoạn 1 trong văn bản nghị luận này vì đoạn văn đã khái quát cho em biết vẻ đẹp riêng biệt ở bài ca dao này so với những bài ca dao khác.