(Ngữ liệu ngoài sgk) Kiều đền ân báo oán

Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức về lời thoại để xác định kiểu lời đối thoại trong văn bản

Lời giải chi tiết

Nhân vật đối thoại: Thúy Kiều, Thúc Sinh và Hoạn Thư

Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức về thành ngữ để xác định trong đoạn thơ

Lời giải chi tiết

Hai thành ngữ là: “kẻ cắp bà già”, “kiến bò miệng chén”

Phương pháp giải

Căn cứ vào lời thoại để nhận xét về tính cách, đặc điểm của nhân vật

Lời giải chi tiết

Qua lời đối thoại với Thúy Kiều, có thể nhận thấy Hoạn Thư là người phụ nữ vô cùng sắc sảo, khôn ngoan. Cho dù trước đó “hồn lạc phách xiêu” nhưng Hoạn Thư đã bình tĩnh nhận tội và lí giải đó là chuyện thường tình, nhắc lại việc cũ để lấy lòng thương cảm từ Kiều. Từ đó mà được tha tội.

Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức về biện pháp tu từ đối để xác định và phân tích tác dụng

Lời giải chi tiết

- Phép đối hai vế trong một câu: Càng cay nghiệt lắm, /càng oan trái nhiều!”

- Tác dụng:

+ Tạo nên vẻ cân xứng, hài hòa cho câu thơ

+ Nhấn mạnh những người ghê gớm, tinh ranh, cay nghiệt làm điều ác sẽ nhận lấy điều không hay tương ứng.

Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức về thể loại kết hợp những hiểu biết về đặc trưng phong cách nghệ thuật của tác gia

Lời giải chi tiết

- Nguyễn Du đã kết hợp nhuần nhuyễn giữa ngôn ngữ bác học (Từ Hán Việt) và ngôn ngữ bình dân (các thành ngữ, từ thuần Việt, nhiều từ ngữ trong cuộc sống đời thường)

- Đoạn trích có sự kết hợp đan xen giữa lời người kể chuyện và lời đối thoại của nhân vật để làm nổi bật tính cách nhân vật.

Phương pháp giải

Sử dụng thao tác so sánh để chỉ ra sự khác biệt trong cách ứng xử của Thúy Kiều với hai nhân vật

Lời giải chi tiết

+ Với Thúc Sinh: nhắc lại tình cảm xưa cũ, trân trọng tình nghĩa của Thúc Sinh; cảm tạ và báo ân Thúc Sinh chu đáo “gấm trăm cuốn, bạc nghìn cân”…

+ Với Hoạn Thư: giọng điệu chì chiết, đay nghiến mang tính chất cảnh cáo “mấy tay”, “mấy mặt”, “mấy gan” khi nhắc lại sự đối xử tàn nhẫn của Hoạn Thư với mình nhưng cũng rộng lượng tha cho Hoạn Thư.

-> Kiều là người phụ nữ thông minh, sắc sảo và cũng rất nhân hậu, giàu ân nghĩa thủy chung, cao thượng, bao dung.