Phân biệt sắc thái nghĩa của các từ ngữ và cho ví dụ để làm rõ sự khác nhau về cách dùng nghĩa các từ ngữ đó:
Từ ngữ
Sắc thái nghĩa
Đặt câu làm ví dụ minh họa
a1. Ngắn
a2. Cụt lủn
b1. cao
b2. lêu nghêu
c1. lên tiếng
c1. cao giọng
d1. chậm rãi
d2. chậm chạp
Xem đáp án và lời giải
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Từ ngữ
Sắc thái nghĩa
Đặt câu làm ví dụ minh họa
a1. Ngắn
Trung tính
Cái cây này ngắn quá.
a2. Cụt lủn
Tiêu cực
Cái cây này sao cụt ngủn thế.
b1. cao
Trung tính
Cậu ấy cao nhất lớp.
b2. lêu nghêu
Tiêu cực
Cậu ấy trông lêu nghêu.
c1. lên tiếng
Trung tính
Cậu ấy lên tiếng phản đối những thói hư tật xấu trong xã hội.
c1. cao giọng
Tiêu cực
Cậu ấy cao giọng với mọi người trong lớp.
d1. chậm rãi
Trung tính
Cậu ấy làm mọi thứ chậm rãi, rất chắc chắn.
d2. chậm chạp
Tiêu cực
Cậu ấy làm gì cũng chậm chạp.
Câu 2
1 điểm
Tìm 5 từ Hán Việt trong đoạn trích, giải nghĩa các từ và đặt câu với mỗi từ tìm được:
Từ Hán Việt
Giải nghĩa
Đặt câu
1.
2.
3.
4.
5.
Xem đáp án và lời giải
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Từ Hán Việt
Giải nghĩa
Đặt câu
1. loạn lạc
tình trạng hỗn loạn, trật tự mất hết trong một nước
Thời buổi loạn lạc, nhân dân phải sống trong cảnh lầm than.
2. gian nan
có nhiều khó khăn gian khổ phải vượt qua.
Con người phải trải qua gian nan vất vả mới đạt được thành công.
3. giả hiệu
chỉ trên danh nghĩa chứ thực chất không phải, cốt để đánh lừa. độc lập giả hiệu
Anh ta đã giả hiệu người khác để làm những việc xấu.
4. triều đình
nơi các quan vào chầu vua và bàn việc nước; thường dùng để chỉ cơ quan trung ương, do vua trực tiếp đứng đầu, của nhà nước quân chủ.
Các quan lại trong triều đình đang họp bàn việc nước.
5. thác mệnh
ỷ lại
Anh ấy trước lúc hy sinh đã thác mệnh cho đồng đội.
Câu 3
1 điểm
Khả năng thay thế các từ in đậm trong từng nhóm câu:
a. Từ vĩ đại và to lớn:
Chọn:
Thay thế được
Không thay thế được
Lí do: ……………..
b. Từ chết, hi sinh và mất:
Chọn:
Thay thế được
Không thay thế được
Lí do: ……………..
Xem đáp án và lời giải
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
a. Từ vĩ đại và to lớn:
Chọn:
Thay thế được
Không thay thế được
x
Lí do: Từ vĩ đại mang sắc thái trang trọng hơn so với từ to lớn.
b. Từ chết, hi sinh và mất:
Chọn:
Thay thế được
Không thay thế được
x
Lí do: Từ chết trung tính. Từ hi sinh mang sắc thái trang trọng, cho thấy đó là cái chết vì mục đích tốt đẹp, cao cả. Từ mất mang sắc thái giảm nhẹ so với chết.
Câu 4
1 điểm
Điền thông tin vào bảng dưới đây;
STT
Từ Hán Việt
Từ ngữ đồng nghĩa
1
2
3
4
Xem đáp án và lời giải
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
STT
Từ Hán Việt
Từ ngữ đồng nghĩa
1
phu nhân
vợ
2
đế vương
vua, bậc vua chúa
3
thiên hạ
mọi người
4
nội thị
người hầu trong cung
Câu 5
1 điểm
Sắc thái của lời văn do việc sử dụng các từ Hán Việt: ……………
Xem đáp án và lời giải
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Sắc thái của lời văn do việc sử dụng các từ Hán Việt: Việc sử dụng các từ ngữ in đậm đó đã đem lại sắc thái cổ kính, trang trọng cho lời văn.