Đáp án và lời giải
Giải SBT Toán 9 KNTT Bài 21. Giải toán bằng cách lập phương trình có đáp án
Câu 1
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Diện tích ban đầu của bức ảnh là: 8 . 12 = 96 (cm)
Gọi độ dài đoạn tăng thêm của mỗi chiều là x (cm) (x > 0).
Diện tích bức ảnh sau khi phóng to là:
(8 + h)(12 + h) = h + 20h + 96 (cm)
Diện tích của bức ảnh sau khi phóng to gấp đôi diện tích bức ảnh ban đầu nên ta có:
h + 20h + 96 = 2 . 96
h + 20h – 96 = 0
Ta có ∆ = 20 – 4 . 1 . (–96) = 784 > 0 nên phương trình có hai nghiệm phân biệt:
(thỏa mãn điều kiện);
(không thỏa mãn điều kiện).
Do đó người ta đã tăng mỗi chiều của bức ảnh thêm 4 cm.
Chiều dài bức ảnh mới là: 12 + 4 = 16 (cm)
Chiều rộng bức ảnh mới là: 8 + 4 = 12 (cm)
Vậy chiều dài và chiều rộng bức ảnh mới lần lượt là 16 cm và 12 cm.
Câu 2
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
a) Theo hình vẽ, ta thấy tỉ lệ giữa chiều dài và chiều rộng hình chữ nhật ABCD là:
.
Tỉ lệ giữa chiều dài và chiều rộng hình chữ nhật EBCF là:
.
b) Theo đề bài, ta có:
x(x – 1) = 1
x– x = 1
x – x – 1 = 0
Ta có: ∆ = (–1) – 4 . 1 . (–1) = 5 > 0 nên phương trình có hai nghiệm phân biệt:
(thỏa mãn);
(không thỏa mãn).
Vậy tỉ lệ vàng là .
Câu 3
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Gọi vận tốc chiếc máy bay đang bay về hướng đông là x (dặm/giờ) (x > 0).
Do đó vận tốc chiếc máy bay đang bay về hướng bắc là x + 50 (dặm/giờ).
Sau 3 giờ hai chiếc máy bay cách nhau 2 440 dặm nên ta có:
(3x)+ [3(x + 50)]= 2 440
18x+ 900x – 22 500 = 5 953 600
18x+ 900x – 5 931 100 = 0
9x+ 450x – 2 965 550 = 0
Ta có: ∆ = 450 – 4 . 9 . (–2 965 550) = 106 962 300 > 0 nên phương trình có hai nghiệm phân biệt:
(thỏa mãn điều kiện)
(không thỏa mãn điều kiện)
Do đó vận tốc của chiếc máy bay đang bay về hướng đông xấp xỉ bằng 549,57 dặm/giờ.
Vận tốc của chiếc máy bay đang bay về hướng bắc xấp xỉ bằng:
549,57 + 50 = 599,57 (dặm/giờ).
Vậy vận tốc của chiếc máy bay đang bay về hướng đông xấp xỉ bằng 549,57 dặm/giờ và vận tốc của chiếc máy bay đang bay về hướng bắc xấp xỉ bằng 599,57 dặm/giờ.
Câu 4
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Gọi số dãy ghế trong phòng họp lúc đầu là x (dãy) ().
Số chỗ ngồi ở mỗi dãy ghế lúc đầu là (chỗ).
Số chỗ ngồi ở mỗi dãy ghế sau khi xếp thêm là (chỗ).
Mỗi dãy ghế tăng thêm 1 chỗ ngồi nên ta có phương trình:
55x – 40(x + 1) = x(x + 1)
15x – 40 = x+ x
x– 14x + 40 = 0
Ta có ∆ = (–14) – 4 . 1 . 40 = 36 > 0 nên phương trình có hai nghiệm phân biệt:
(thỏa mãn);
(thỏa mãn).
Vậy có 2 trường hợp cho phòng họp lúc đầu là có 4 dãy ghế, mỗi dãy có 10 chỗ ngồi và có 10 dãy ghế, mỗi dãy có 4 chỗ ngồi.
Câu 5
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý


Câu 6
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Gọi độ dài cạnh hình vuông là x (cm) (0 < x < 15).
Sau khi cắt thì chiều rộng của hình chữ nhật là 30 – 2x (cm).
Sau khi cắt thì chiều dài của hình chữ nhật là 40 – 2x (cm).
Diện tích phần đáy hộp là (30 – 2x)(40 – 2x) (cm).
Mà diện tích phần đáy hộp là 336 cm nên ta có:
(30 – 2x)(40 – 2x) = 336
1200 –140x + 4x = 336
4x– 140x + 864 = 0
x– 35x + 216 = 0
Ta có: ∆ = (–35) – 4 . 1 . 216 = 361 > 0 nên phương trình có hai nghiệm phân biệt:
(không thỏa mãn điều kiện);
(thỏa mãn điều kiện).
Vậy cạnh của 4 hình vuông cắt ra là 8 cm.
Câu 7
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đổi 16 phút = giờ.
Gọi vận tốc của xe máy đi từ A đến B là x (km/h) (x > 0).
Vận tốc của ô tô đi từ B về A là x + 15 (km/h).
Hai xe gặp nhau ở địa điểm cách B 24 km nên ô tô đã đi được 24 km.
Quãng đường xe máy đã đi được là: 54 – 24 = 30 (km)
Thời gian ô tô đã đi là giờ.
Thời gian xe máy đã đi là giờ.
Xe máy đi nhiều hơn ô tô 16 phút ( giờ) nên ta có phương trình:
15(6x + 450) = 4x(x + 15)
90x + 6 750 = 4x+ 60x
4x– 30x – 6 750 = 0
2x– 15x – 3 375 = 0
Ta có: ∆ = (–15) – 4 . 2 . (–3 375) = 27 225 > 0 nên phương trình có hai nghiệm phân biệt:
(thỏa mãn điều kiện);
(không thỏa mãn điều kiện)
Vậy vận tốc của xe máy là 45 km/h và vận tốc của ô tô là 45 + 15 = 60 (km/h).
Câu 8
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Gọi khối lượng riêng của chất lỏng thứ hai là x (g/cm) (x > 0).
Khối lượng riêng của chất lỏng thứ nhất là x + 0,2 (g/cm).
Thể tích của chất lỏng thứ nhất là (cm).
Thể tích của chất lỏng thứ hai là (cm).
Thể tích của hỗn hợp là: 14 : 0,7 = 20 (cm)
Do đó ta có phương trình:
14x + 1,2 = 20x(x + 0,2)
14x + 1,2 = 20x + 4x
20x – 10x – 1,2 = 0
Ta có ∆ = (–10) – 4 . 20 . (–1,2) = 196 > 0 nên phương trình có hai nghiệm phân biệt:
(thỏa mãn điều kiện);
(không thỏa mãn điều kiện).
Vậy khối lượng riêng của chất lỏng thứ hai là 0,6 g/cm và khối lượng riêng của chất lỏng thứ nhất là 0,6 + 0,2 = 0,8 (g/cm).