TopStudy

Đáp án và lời giải

Giải SBT Toán 8 Cánh diều Bài tập cuối chương II có đáp án

Về trang đề

Câu 1

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Lời giải

Đáp án đúng là: C

Điều kiện xác định của phân thức 1x−3\frac{1}{{x - 3}} là x – 3 ≠ 0.

Câu 2

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Lời giải

Đáp án đúng là: C

Điều kiện xác định của biểu thức M=13+x+13−xM = \frac{1}{{3 + x}} + \frac{1}{{3 - x}} là 3 + x ≠ 0; 3 – x ≠ 0 hay x ≠ –3; x ≠ 3.

Ta có: M=13+x+13−xM = \frac{1}{{3 + x}} + \frac{1}{{3 - x}}

=1.(3−x)(3+x)(3−x)+1.(3+x)(3+x)(3−x)= \frac{{1.\left( {3 - x} \right)}}{{\left( {3 + x} \right)\left( {3 - x} \right)}} + \frac{{1.\left( {3 + x} \right)}}{{\left( {3 + x} \right)\left( {3 - x} \right)}}

=3−x+3+x(3+x)(3−x)=69−x2= \frac{{3 - x + 3 + x}}{{\left( {3 + x} \right)\left( {3 - x} \right)}} = \frac{6}{{9 - {x^2}}}

Ta thấy x = 0,5 thỏa mãn điều kiện xác định, do đó giá trị của M tại x = 0,5 là

M=69−(0,5)2=69−14=2435M = \frac{6}{{9 - {{\left( {0{,}5} \right)}^2}}} = \frac{6}{{9 - \frac{1}{4}}} = \frac{{24}}{{35}}.

Câu 3

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Lời giải

Đáp án đúng là: D

Ta có: y3−x36x3y:x2+xy+y22xy\frac{{{y^3} - {x^3}}}{{6{x^3}y}}:\frac{{{x^2} + xy + {y^2}}}{{2xy}}

=y3−x36x3y.2xyx2+xy+y2= \frac{{{y^3} - {x^3}}}{{6{x^3}y}}.\frac{{2xy}}{{{x^2} + xy + {y^2}}}

=(y3−x3).2xy6x3y.(x2+xy+y2)= \frac{{\left( {{y^3} - {x^3}} \right).2xy}}{{6{x^3}y.\left( {{x^2} + xy + {y^2}} \right)}}

=(y−x)(y2+xy+x2).2xy6x3y.(x2+xy+y2)= \frac{{\left( {y - x} \right)\left( {{y^2} + xy + {x^2}} \right).2xy}}{{6{x^3}y.\left( {{x^2} + xy + {y^2}} \right)}}

=y−x3x2= \frac{{y - x}}{{3{x^2}}}.

Câu 4

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Lời giải

a) Điều kiện xác định của biểu thức A là x2^{2} – y2^{2} ≠ 0 và 2y ≠ 0

A=(x2+y2x2−y2−1).x−y2yA = \left( {\frac{{{x^2} + {y^2}}}{{{x^2} - {y^2}}} - 1} \right).\frac{{x - y}}{{2y}}

=(x2+y2x2−y2−x2−y2x2−y2).x−y2y= \left( {\frac{{{x^2} + {y^2}}}{{{x^2} - {y^2}}} - \frac{{{x^2} - {y^2}}}{{{x^2} - {y^2}}}} \right).\frac{{x - y}}{{2y}}

=x2+y2−x2+y2x2−y2.x−y2y= \frac{{{x^2} + {y^2} - {x^2} + {y^2}}}{{{x^2} - {y^2}}}.\frac{{x - y}}{{2y}}

=2y2(x−y)(x+y).x−y2y= \frac{{2{y^2}}}{{\left( {x - y} \right)\left( {x + y} \right)}}.\frac{{x - y}}{{2y}}

=yx+y= \frac{y}{{x + y}}

Với x = 5; y = 7 ta thấy x2^{2} – y2^{2} = 52^{2} – 72^{2} = –24 ≠ 0 và 2y = 2.7 = 14 ≠ 0.

Do đó, giá trị của biểu thức A tại x = 5; y = 7 là:

A=yx+y=75+7=712A = \frac{y}{{x + y}} = \frac{7}{{5 + 7}} = \frac{7}{{12}}.

b) Ta có: 2x2^{2} – xy = x(2x – y); y2^{2} – 4x2^{2} = (y – 2x)(y + 2x); 2x2^{2} + xy = x(2x + y).

Điều kiện xác định của biểu thức B là x ≠ 0; 2x – y ≠ 0 và 2x + y ≠ 0.

B=2x+y2x2−xy+8yy2−4x2+2x−y2x2+xyB = \frac{{2x + y}}{{2{x^2} - xy}} + \frac{{8y}}{{{y^2} - 4{x^2}}} + \frac{{2x - y}}{{2{x^2} + xy}}

=2x+yx(2x−y)+8y(y−2x)(y+2x)+2x−yx(2x+y)= \frac{{2x + y}}{{x\left( {2x - y} \right)}} + \frac{{8y}}{{\left( {y - 2x} \right)\left( {y + 2x} \right)}} + \frac{{2x - y}}{{x\left( {2x + y} \right)}}

=2x+yx(2x−y)−8y(2x−y)(2x+y)+2x−yx(2x+y)= \frac{{2x + y}}{{x\left( {2x - y} \right)}} - \frac{{8y}}{{\left( {2x - y} \right)\left( {2x + y} \right)}} + \frac{{2x - y}}{{x\left( {2x + y} \right)}}

=(2x+y)2−8xy+(2x−y)2x(2x−y)(2x+y)= \frac{{{{\left( {2x + y} \right)}^2} - 8xy + {{\left( {2x - y} \right)}^2}}}{{x\left( {2x - y} \right)\left( {2x + y} \right)}}

=4x2+4xy+y2−8xy+4x2−4xy+y2x(2x−y)(2x+y)= \frac{{4{x^2} + 4xy + {y^2} - 8xy + 4{x^2} - 4xy + {y^2}}}{{x\left( {2x - y} \right)\left( {2x + y} \right)}}

=8x2−8xy+2y2x(2x−y)(2x+y)=2(4x2−4xy+y2)x(2x−y)(2x+y)= \frac{{8{x^2} - 8xy + 2{y^2}}}{{x\left( {2x - y} \right)\left( {2x + y} \right)}} = \frac{{2\left( {4{x^2} - 4xy + {y^2}} \right)}}{{x\left( {2x - y} \right)\left( {2x + y} \right)}}

=2(2x−y)2x(2x−y)(2x+y)=2(2x−y)x(2x+y)= \frac{{2{{\left( {2x - y} \right)}^2}}}{{x\left( {2x - y} \right)\left( {2x + y} \right)}} = \frac{{2\left( {2x - y} \right)}}{{x\left( {2x + y} \right)}}.

Ta thấy x=−12;y=32x = - \frac{1}{2};y = \frac{3}{2} thỏa mãn điều kiện xác định.

Do đó giá trị của B tại x=−12;y=32x = - \frac{1}{2};y = \frac{3}{2} là:

B=2.[2.(−12)−32]−12.[2.(−12)+32]=2.−52−12.12=−5−14=20B = \frac{{2.\left[ {2.\left( { - \frac{1}{2}} \right) - \frac{3}{2}} \right]}}{{\frac{{ - 1}}{2}.\left[ {2.\left( { - \frac{1}{2}} \right) + \frac{3}{2}} \right]}} = \frac{{2.\frac{{ - 5}}{2}}}{{\frac{{ - 1}}{2}.\frac{1}{2}}} = \frac{{ - 5}}{{\frac{{ - 1}}{4}}} = 20.

c) Điều kiện xác định của biểu thức C là x ≠ 0; y ≠ 0; x ≠ y.

C=(x2y−y2x)(x+yx2+xy+y2+1x−y)−xyC = \left( {\frac{{{x^2}}}{y} - \frac{{{y^2}}}{x}} \right)\left( {\frac{{x + y}}{{{x^2} + xy + {y^2}}} + \frac{1}{{x - y}}} \right) - \frac{x}{y}

=(x3−y3xy)[(x+y)(x−y)+(x2+xy+y2)(x−y)(x2+xy+y2)]−xy= \left( {\frac{{{x^3} - {y^3}}}{{xy}}} \right)\left[ {\frac{{\left( {x + y} \right)\left( {x - y} \right) + \left( {{x^2} + xy + {y^2}} \right)}}{{\left( {x - y} \right)\left( {{x^2} + xy + {y^2}} \right)}}} \right] - \frac{x}{y}

=x3−y3xy.x2−y2+x2+xy+y2x3−y3−xy= \frac{{{x^3} - {y^3}}}{{xy}}.\frac{{{x^2} - {y^2} + {x^2} + xy + {y^2}}}{{{x^3} - {y^3}}} - \frac{x}{y}

=2x2+xyxy−xy= \frac{{2{x^2} + xy}}{{xy}} - \frac{x}{y}=x(2x+y)xy−xy= \frac{{x\left( {2x + y} \right)}}{{xy}} - \frac{x}{y}

=2x+yy−xy=2x+y−xy=x+yy= \frac{{2x + y}}{y} - \frac{x}{y} = \frac{{2x + y - x}}{y} = \frac{{x + y}}{y}.

Ta thấy x = –15; y = 5 thỏa mãn điều kiện xác định.

Do đó giá trị của biểu thức C tại x = –15; y = 5 là:

C=−15+55=−105=−2C = \frac{{ - 15 + 5}}{5} = \frac{{ - 10}}{5} = - 2.

Câu 5

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Lời giải

a) Điều kiện xác định của biểu thức D là: 3x ≠ 0; x + 1≠ 0; 2−4xx+1≠0\frac{{2 - 4x}}{{x + 1}} \ne 0

Xét 3x ≠ 0 ta có x ≠ 0.

Xét x + 1≠ 0 ta có x ≠ –1.

Xét 2−4xx+1≠0\frac{{2 - 4x}}{{x + 1}} \ne 0 ta có 2 – 4x ≠ 0 và x + 1 ≠ 0, hay x≠12x \ne \frac{1}{2} và x ≠ –1.

Vậy điều kiện xác định của biểu thức D là x≠0;x≠−1;x≠12x \ne 0;x \ne - 1;x \ne \frac{1}{2}.

b) Ta có:

D=(x+23x+2x+1−3):2−4xx+1−3x−x2+13xD = \left( {\frac{{x + 2}}{{3x}} + \frac{2}{{x + 1}} - 3} \right):\frac{{2 - 4x}}{{x + 1}} - \frac{{3x - {x^2} + 1}}{{3x}}

=(x+2)(x+1)+2.3x−3.3x(x+1)3x.(x+1).x+12−4x−3x−x2+13x= \frac{{\left( {x + 2} \right)\left( {x + 1} \right) + 2.3x - 3.3x\left( {x + 1} \right)}}{{3x.\left( {x + 1} \right)}}.\frac{{x + 1}}{{2 - 4x}} - \frac{{3x - {x^2} + 1}}{{3x}}

=x2+2x+x+2+6x−9x2−9x3x(x+1).x+12−4x−3x−x2+13x= \frac{{{x^2} + 2x + x + 2 + 6x - 9{x^2} - 9x}}{{3x\left( {x + 1} \right)}}.\frac{{x + 1}}{{2 - 4x}} - \frac{{3x - {x^2} + 1}}{{3x}}

=−8x2+23x(x+1).x+12−4x−3x−x2+13x= \frac{{ - 8{x^2} + 2}}{{3x\left( {x + 1} \right)}}.\frac{{x + 1}}{{2 - 4x}} - \frac{{3x - {x^2} + 1}}{{3x}}

=2(1−4x2).(x+1)3x(x+1).(2−4x)−3x−x2+13x= \frac{{2\left( {1 - 4{x^2}} \right).\left( {x + 1} \right)}}{{3x\left( {x + 1} \right).\left( {2 - 4x} \right)}} - \frac{{3x - {x^2} + 1}}{{3x}}

=2(1−2x)(1+2x)3x.2(1−2x)−3x−x2+13x= \frac{{2\left( {1 - 2x} \right)\left( {1 + 2x} \right)}}{{3x.2\left( {1 - 2x} \right)}} - \frac{{3x - {x^2} + 1}}{{3x}}

=1+2x3x−3x−x2+13x=1+2x−3x+x2−13x= \frac{{1 + 2x}}{{3x}} - \frac{{3x - {x^2} + 1}}{{3x}} = \frac{{1 + 2x - 3x + {x^2} - 1}}{{3x}}

=x2−x3x=x(x−1)3x=x−13= \frac{{{x^2} - x}}{{3x}} = \frac{{x\left( {x - 1} \right)}}{{3x}} = \frac{{x - 1}}{3}.

Ta thấy x = 5 947 thỏa mãn điều kiện xác định

Do đó, giá trị của biểu thức D tại x = 5 947 là:

D=5947−13=59463=1982D = \frac{{5947 - 1}}{3} = \frac{{5946}}{3} = 1982 .

c*) Để D nhận giá trị nguyên thì x−13\frac{{x - 1}}{3} phải nhận giá trị nguyên.

Suy ra (x ‒ 1) ⋮ 3, tức là x ‒ 1 = 3k hay x = 3k + 1 với k ∈ ℤ (thoả mãn điều kiện xác định).

Câu 6

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Lời giải

a) Điều kiện xác định của biểu thức SS là: x ≠ 0; x + 2 ≠ 0 hay x ≠ 0; x ≠ ‒2.

Ta có:

S=(x+2)2x⋅(1−x2x+2)−x2+6x+4xS = \frac{{{{\left( {x + 2} \right)}^2}}}{x} \cdot \left( {1 - \frac{{{x^2}}}{{x + 2}}} \right) - \frac{{{x^2} + 6x + 4}}{x}

=(x+2)2x.1−(x+2)2x.x2x+2−x2+6x+4x= \frac{{{{\left( {x + 2} \right)}^2}}}{x}.1 - \frac{{{{\left( {x + 2} \right)}^2}}}{x}.\frac{{{x^2}}}{{x + 2}} - \frac{{{x^2} + 6x + 4}}{x}

=(x+2)2x−x(x+2)−x2+6x+4x= \frac{{{{\left( {x + 2} \right)}^2}}}{x} - x\left( {x + 2} \right) - \frac{{{x^2} + 6x + 4}}{x}

=[(x+2)2x−x2+6x+4x]−x(x+2)= \left[ {\frac{{{{\left( {x + 2} \right)}^2}}}{x} - \frac{{{x^2} + 6x + 4}}{x}} \right] - x\left( {x + 2} \right)

=x2+4x+4−x2−6x−4x−x(x+2)= \frac{{{x^2} + 4x + 4 - {x^2} - 6x - 4}}{x} - x\left( {x + 2} \right)

=−2xx−x(x+2)= \frac{{ - 2x}}{x} - x\left( {x + 2} \right)

=−2−x2−2x= - 2 - {x^2} - 2x

Ta thấy x = 0,1 thỏa mãn điều kiện xác định.

Do đó, giá trị của biểu thức S tại x = 0,1 là:

S = ‒ 2 ‒ 0,12^{2} ‒ 2.0,1 = –2 – 0,01 – 0,2 = ‒2,21.

b*) Ta có: S = ‒ 2 ‒ x2^{2} ‒ 2x = ‒ (x2^{2} + 2x + 1) ‒ 1 = ‒ (x + 1)2^{2} ‒ 1.

Suy ra S đạt giá trị lớn nhất khi ‒ (x+1)2^{2} ‒ 1 đạt giá trị lớn nhất.

Mà với mọi x, ta có (x + 1)2^{2} ≥ 0 hay ‒ (x + 1)2^{2} ‒ 1 ≤ ‒1.

Vậy giá trị lớn nhất của S là ‒1 khi (x + 1)2^{2} = 0 hay x = ‒ 1 (thoả mãn điều kiện xác định).

Câu 7

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Lời giải

a) Vận tốc của ca nô thứ nhất đi xuôi dòng từ bến A đến bến B là: x + 4 (km/h).

Thời gian ca nô thứ nhất đi từ bến A đến bến B là: 24x+4\frac{{24}}{{x + 4}} (giờ).

b) Vận tốc của ca nô thứ nhất đi ngược dòng từ bến B đến vị trí C là: x – 4 (km/h).

Quãng đường ca nô thứ nhất đi từ bến B đến vị trí C là: 24 – 8 = 16 (km).

Thời gian ca nô thứ nhất đi từ bến B đến vị trí C là: 16x−4\frac{{16}}{{x - 4}}(giờ).

c) Tổng thời gian ca nô thứ nhất đi từ bến A đến bến B và từ bến B đến vị trí C là:

24x+4+16x−4=24(x−4)+16(x+4)x2−16\frac{{24}}{{x + 4}} + \frac{{16}}{{x - 4}} = \frac{{24\left( {x - 4} \right) + 16\left( {x + 4} \right)}}{{{x^2} - 16}}

=24x−96+16x+64x2−16=40x−32x2−16= \frac{{24x - 96 + 16x + 64}}{{{x^2} - 16}} = \frac{{40x - 32}}{{{x^2} - 16}} (giờ).

Câu 8

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Lời giải

a) Thời gian tổ sản xuất phải hoàn thành công việc theo kế hoạch là: 600x\frac{{600}}{x}(giờ)

b) Số khẩu trang tổ sản xuất may được trong mỗi giờ theo thực tế là: x + 20 (chiếc).

Thời gian tổ sản xuất đã hoàn thành công việc theo thực tế là: 600x+20\frac{{600}}{{x + 20}}(giờ).

c) Tỉ số của thời gian tổ sản xuất đã hoàn thành công việc theo thực tế và thời gian tổ sản xuất phải hoàn thành công việc theo kế hoạch là:

600x+20:600x=600x+20.x600=xx+20\frac{{600}}{{x + 20}}:\frac{{600}}{x} = \frac{{600}}{{x + 20}}.\frac{x}{{600}} = \frac{x}{{x + 20}}.