Giải SBT Sinh học 12 Chân trời sáng tạo Bài 5: Nhiễm sắc thể và đột biến nhiễm sắc thể có đáp án

Lời giải:

Đáp án đúng là: C

Đơn vị cấu tạo nên nhiễm sắc thể ở sinh vật nhân thực là nucleosome.

Đáp án đúng là: B

Nhiễm sắc thể được cấu tạo từ các thành phần chủ yếu gồm DNA và protein histone.

Đáp án đúng là: D

Mỗi nucleosome gồm tám phân tử protein histone được quấn quanh bởi một đoạn DNA có chiều dài tương đương 147 cặp nucleotide.

Đáp án đúng là: A

Trong cấu trúc siêu hiển vi của nhiễm sắc thể ở sinh vật nhân thực, sợi cơ bản có đường kính là 10nm.

Đáp án đúng là: C

Trong cấu trúc siêu hiển vi của nhiễm sắc thể ở sinh vật nhân thực, vùng xếp cuộn có đường kính là 300 nm.

Lời giải:

Đáp án đúng là: B

Trong cấu trúc siêu hiển vi của nhiễm sắc thể ở sinh vật nhân thực, chromatid tại kì giữa có đường kính là 700 nm.

Lời giải:

Đáp án đúng là: A

Trên nhiễm sắc thể, mỗi gene định vị tại một vị trí xác định gọi là locus.

Đáp án đúng là: D

Sự cuộn xoắn giúp cho nhiễm sắc thể được xếp gọn trong nhân tế bào và đảm bảo cho sự phân li, tổ hợp các nhiễm sắc thể trong quá trình phân bào.

Lời giải:

Đáp án đúng là: A; (1).

Trong các hiện tượng trên, có 1 hiện tượng dẫn đến hình thành các tế bào con có bộ nhiễm sắc thể giống với tế bào ban đầu là hiện tượng (1).

Lời giải:

Đáp án đúng là: C; (2), (3), (4)

Trong các hiện tượng trên, có 3 hiện tượng làm xuất hiện nhiều biến dị tổ hợp ở các loài sinh vật: (2), (3), (4).

Lời giải:

Đáp án đúng là: A; (1)

Cơ sở khoa học của các phương pháp nhân giống vô tính là dựa trên quá trình sinh sản của tế bào sinh dưỡng (nguyên phân) → Hiện tượng (1) là cơ sở khoa học của các phương pháp nhân giống vô tính.

Lời giải:

Đáp án đúng là: D

Sự phát hiện ra nhiễm sắc thể và sự vận động của các nhiễm sắc thể trong nguyên phân, giảm phân và thụ tinh đã làm sáng tỏ cơ sở cho sự vận động của gene trong các quy luật di truyền (như sự phân li độc lập của các gene nằm trên các cặp nhiễm sắc thể tương đồng khác nhau, sự phân li cùng nhau của các gene cùng nằm trên một nhiễm sắc thể), sự hình thành các biến dị tổ hợp và biến dị số lượng nhiễm sắc thể (sự tăng hoặc giảm số lượng nhiễm sắc thể dẫn đến sự tăng hoặc giảm số lượng gene trong tế bào).

Lời giải:

Đáp án đúng là: D

Các dạng đột biến cấu trúc NST: mất đoạn, lặp đoạn, đảo đoạn, chuyển đoạn (chuyển đoạn trên 1 NST, chuyển đoạn giữa các NST khác nhau).

Đáp án đúng là: D

Ở người, mất đoạn cánh ngắn nhiễm sắc thể số 5 gây hội chứng Cri-du-chat với biểu hiện đặc trưng là tiếng khóc của trẻ như mèo kêu. Vì vậy, bệnh này còn được gọi là hội chứng mèo kêu, hội chứng 5p-, hội chứng mất đoạn 5p hay monosomy 5p.

a) Sai. Vì ngoài gây đột biến đa bội, người ta có thể phun auxin ngoại sinh để kích thích bầu nhụy, phát triển thành quả mà không cần thụ tinh.

b) Đúng. Vì các giống cây trồng cho quả không hạt không có khả năng sinh sản hữu tính nên có thể được nhân lên nhờ các phương pháp nhân giống vô tính.

Lời giải:

- Hình A: Đột biến mất đoạn hoặc chuyển đoạn nhiễm sắc thể vì nhiễm sắc thể đột biến ngắn hơn nhiễm sắc thể bình thường.

- Hình B: Đột biến lặp đoạn hoặc chuyển đoạn nhiễm sắc thể vì nhiễm sắc thể đột biến dài hơn nhiễm sắc thể bình thường.

Lời giải:

a) Do tác động của các chất độc hại, tác nhân bất thường trong môi trường và cơ thể.

b) Do số lượng lớn phôi thai có nhiễm sắc thể đột biến bị đào thải sớm hoặc muộn do sẩy thai; phần còn lại tiếp tục bị đào thải do chết lưu, chết chu sinh, chỉ còn một phần nhỏ phôi thai có nhiễm sắc thể bị đột biến được ra đời. Tuỳ mức độ nặng hay nhẹ mà có thể tiếp tục bị chết sau khi sinh.

c) Do rối loạn nhiễm sắc thể liên quan tới sự biến đổi của nhiều gene trên nhiễm sắc thể, dẫn đến biến đổi nhiều tính trạng nên rối loạn nhiễm sắc thể có thể gây ra hậu quả lớn.

Đáp án đúng là: a - Đ; b - Đ; c - S; d - S.

Chuyển đoạn Robertson là trường hợp chuyển đoạn thuận nghịch được thực hiện giữa 2 NST tâm đầu A và B, khi A bị đứt phía dưới tâm động tạo vai dài mất tâm động, còn B bị đứt ở đầu mút ngắn trên tâm động, 2 đoạn nối với nhau tạo NST tâm đều mang tâm động của B. Đoạn có tâm động A với vai ngắn nối với đoạn ngắn của B hình thành NST con có tâm động A. Nhiễm sắc thể con mới có nhiều chất dị nhiễm sắc không quan trọng nên bị mất đi. Do đó:

a) Đúng. Dạng đột biến này làm thay đổi tổng khối lượng của bộ nhiễm sắc thể do giảm số lượng bộ nhiễm sắc thể từ 48 NST thành 46 NST.

b) Đúng. Dựa vào dạng đột biến này, có thể xác định được nguồn gốc chung của các loài khác nhau.

c) Sai. Nhiễm sắc thể sau khi bị đột biến là nhiễm sắc thể tâm đều.

d) Sai. Không có bằng chứng sự xuất hiện loài thỏ (2n = 44) là do đột biến chuyển đoạn Robertson ở người (2n = 46) tạo thành.

- Ở cơ thể đực: Aa → AAaa.

+ Giảm phân I bình thường: AAaa → AA và aa.

+ Giảm phân II không bình thường ở một số tế bào → giao tử AA, aa, O.

+ Giảm phân II bình thường ở các tế bào còn lại → giao tử A, a.

- Ở cơ thể cái: Aa → AAaa.

+ Giảm phân I không bình thường ở một số tế bào → giao tử AAaa, O.

+ Giảm phân I bình thường ở các tế bào còn lại → giao tử AA và aa.

+ Giảm phân II bình thường, nên:

* AA và aa → giao tử A, a.

* AAaa → giao tử Aa.

* O → giao tử O.

- Hợp tử 2n + 1 là: AAA, AAa, Aaa, aaa → 4 loại.

- Hợp tử 2n - 1 là: A, a → 2 loại.

a) Có các nguyên nhân sau:

- Do giảm phân không bình thường ở mẹ tạo ra giao tử XX, bố giảm phân bình thường tạo giao tử Y → hợp tử XXY.

- Do giảm phân không bình thường ở bố tạo ra giao tử XY, mẹ giảm phân bình thường tạo giao tử X → hợp tử XXY.

- Bố mẹ giảm phân bình thường, qua thụ tinh tạo hợp tử XY. Nhưng trong quá trình nguyên phân của hợp tử, một số tế bào mang cặp X không phân li → thể khảm (46,XY/47,XXY).

b) Những người mắc hội chứng Klinefelter sẽ có kiểu hình là nam vì có nhiễm sắc thể Y.

c) Người ở dạng thể khảm có thể có khả năng sinh sản bình thường nếu trong cơ thể vẫn có dòng tế bào sinh dục (46, XY).

Lời giải:

a) Các amino acid tích điện dương giúp protein histone dễ dàng liên kết với phân tử DNA có nhóm phosphate tích điện âm.

b)

- (1) và (3) thuộc vùng dị nhiễm sắc vì vùng này có mức độ cuộn xoắn cao nên các protein tham gia quá trình phiên mã không thể liên kết với promoter trên DNA.

- (2) thuộc vùng nguyên nhiễm sắc vì vùng này có mức độ cuộn xoắn thấp hơn, cho phép các protein tham gia phiên mã dễ dàng liên kết với DNA nên các gene ở vùng này có thể được biểu hiện.