Đáp án và lời giải
Giải SBT Lịch Sử 11 Cánh Diều Bài 8: Một số cuộc khởi nghĩa và chiến tranh giải phóng trong lịch sử Việt Nam ( Từ thế kỉ III TCN đến cuối thế kỉ XIX ) có đáp án
Câu 1
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: C
Cuộc khởi nghĩa mở đầu quá trình đấu tranh giành lại độc lập, tự chủ của người Việt trong thời kì Bắc thuộc là khởi nghĩa Hai Bà Trưng.
Câu 2
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: A
Việc những người phụ nữ như Hai Bà Trưng, Bà Triệu lãnh đạo các cuộc khởi nghĩa lớn nhằm giành độc lập, tự chủ cho thấy vai trò, vị trí quan trọng và nổi bật của phụ nữ trong xã hội đương thời.
Câu 3
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: A
Việc Lý Bí đặt tên nước là Vạn Xuân thể hiện mong muốn quốc gia tồn tại lâu dài, yên vui.
Câu 4
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: B
Năm 1414, sau khi hoàn thành đánh dẹp các lực lượng khởi nghĩa ở Đại Việt, nhà Minh đã biến Đại Việt thành quận Giao Chỉ, thi hành chính sách cai trị hà khắc.
Câu 5
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: D
Cuối năm 1424, Nguyễn Chích đề nghị tạm rời Thanh Hoá, chuyển quân vào Nghệ An, dựa vào đó quay ra đánh lấy Đông Đô. Sự thay đổi này giúp khởi nghĩa Lam Sơn phát triển nhanh chóng, thoát khỏi tình trạng khó khăn, bế tắc
Câu 6
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: D
Khởi nghĩa Tây Sơn bùng nổ trong bối cảnh nào sau đây ở Đàng Trong: kinh tế rơi vào khủng hoảng, mâu thuẫn xã hội ngày càng gay gắt.
Câu 7
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: C
Từ năm 1789, sau thắng lợi trước quân Thanh, chính quyền Quang Trung đóng đô ở Phú Xuân, kiểm soát phía bắc Đàng Trong và toàn bộ Đàng Ngoài cũ.
Câu 8
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Câu 9
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Ghép các thông tin theo thứ tự sau:
1 - B; 2 - C; 3 - D; 4 - A;
Câu 10
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Điền các thông tin theo thứ tự sau:
1 - B; 2 - C; 3 - A; 4 - D;
Câu 11
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Ghép các thông tin theo thứ tự sau:
1 - D; 2 - A; 3 - B; 4 - C;
Câu 12
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Điền các thông tin theo thứ tự sau:
1 - C; 2 - B; 3 - A;
Câu 13
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Điền các thông tin theo thứ tự sau:
1 - C; 2 - B; 3 - A;
4 - E; 5 - D;
Câu 14
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
| Lĩnh vực | Biểu hiện |
|---|---|
| Chính trị | - Nguyễn Phúc Thuần lên ngôi chúa khi còn nhỏ tuổi. - Đại thần Trương Phúc Loan thao túng mọi việc, tham lam vô độ. - Tầng lớp quý tộc, quan lại ở Đàng Trong sống hưởng lạc, xa xỉ. |
| Kinh tế - xã hội | - Nền kinh tế Đàng Trong rơi vào khủng hoảng. - Mâu thuẫn xã hội ngày càng sâu sắc. - Ở nhiều nơi đã diễn ra các cuộc khởi nghĩa của dân nghèo, người dân tộc thiểu số. |
Câu 15
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Câu 16
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
♦ Yêu cầu a) Cuộc khởi nghĩa Lam Sơn kéo dài trong 10 năm (1418 - 1427), trải qua ba đoạn chính.
- Giai đoạn 1418 - 1423:
+ Năm 1418, Lê Lợi tập hợp nghĩa sĩ bốn phương dựng cờ khởi nghĩa tại căn cứ Lam Sơn (Thanh Hoa).
+ Quân Minh liên tục tổ chức các đợt tấn công, bao vây căn cứ Lam Sơn. Nghĩa quân ba lần rút lui lên núi Chí Linh (Lang Chánh, Thanh Hoá) và chịu nhiều tổn thất.
+ Giữa năm 1423, Lê Lợi đề nghị tạm hoà, quân Minh chấp thuận.
- Giai đoạn 1424 - 1426:
+ Cuối năm 1424, Nguyễn Chích đề nghị tạm rời Thanh Hoá, chuyển quân vào Nghệ An, dựa vào đó quay ra đánh lấy Đông Đô.
+ Từ cuối năm 1424 đến cuối năm 1426, nghĩa quân nhanh chóng giải phóng Nghệ An, Thanh Hoá, làm chủ toàn bộ vùng Thuận Hóa rồi tấn công ra Bắc.
- Giai đoạn 1426 - 1427:
+ Cuối năm 1426, nghĩa quân Lam Sơn đánh tan trên 5 vạn quân Minh trong trận Tốt Động - Chúc Động.
+ Tháng 10/1427, khoảng 15 vạn viện binh do Liễu Thăng và Mộc Thạnh chỉ huy tiến vào Đại Việt cũng bị đánh tan trong trận Chi Lăng - Xương Giang.
+ Tháng 12/1427, Vương Thông ở thành Đông Quan chấp nhận nghị hoà, sau đó rút quân về nước.
♦ Yêu cầu b) Ý nghĩa của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn
- Cuộc khởi nghĩa Lam Sơn thắng lợi đã chấm dứt 20 năm đô hộ của nhà Minh, khôi phục hoàn toàn nền độc lập, tự chủ của quốc gia Đại Việt.
- Thắng lợi của khởi nghĩa Lam Sơn đưa đến sự thành lập của vương triều Lê sơ, đồng thời mở ra thời kì phát triển mới cùng nền độc lập, tự chủ lâu dài của Đại Việt.
Câu 17
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
- Những nét đặc sắc về nghệ thuật quân sự trong khởi nghĩa Lam Sơn:
+ Phát động và tiến hành chiến tranh nhân dân, thu hút đông đảo các tầng lớp nhân dân tham gia khởi nghĩa, ủng hộ khởi nghĩa.
+ Kết hợp giữa hoạt động quân sự, chính trị, ngoại giao và binh vận; giữa tấn công bằng quân sự với “tâm công”.
+ Phối hợp giữa tập kích, phục kích với vây thành, diệt viện,...
Câu 18
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
| Giai đoạn | Thắng lợi/ thành tựu chủ yếu |
|---|---|
| 1771 - 1777 | Lật đổ chính quyền chúa Nguyễn. |
| 1777 - 1785 | Đánh tan quân Xiêm trong trận Rạch Gầm - Xoài Mút |
| 1786 - 1789 | Lật đổ chính quyền vua Lê, chúa Trịnh; đánh tan quân Thanh trong trận Ngọc Hồi - Đống Đa. |
Câu 19
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
- Những cống hiến nổi bật của phong trào Tây Sơn đối với lịch sử dân tộc:
+ Lật đổ các chính quyền chúa Nguyễn, chúa Trịnh, vua Lê.
+ Đánh bại quân Xiêm và quân Thanh, bảo vệ vững chắc độc lập dân tộc và chủ quyền lãnh thổ quốc gia.
+ Xoá bỏ ranh giới chia cắt đất nước, đặt cơ sở cho sự quốc gia.
Câu 20
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
| Bài học | Nội dung |
|---|---|
| Về vận động, tập hợp lực lượng | - Việc vận động, tập hợp lực lượng được thực hiện qua khẩu hiệu, lời kêu gọi, qua chính sách chiêu mộ nhân tài,... - Quá trình vận động, tập hợp quần chúng nhân dân cũng thể hiện tính chất dân tộc và chính nghĩa của các cuộc đấu tranh giành lại độc lập hoặc chống ách áp bức bóc lột. |
| Về xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc | - Việc xây dựng, củng cố và phát huy khối đại đoàn kết dân tộc thể hiện qua chính sách đoàn kết trong nội bộ tướng lĩnh, giữa tướng lĩnh và binh lính, giữa các tầng lớp nhân dân và các dân tộc.... => Là yếu tố đóng vai trò nền tảng, then chốt làm nên thắng lợi. |
| Về nghệ thuật quân sự | - Nổi bật là nghệ thuật tiến hành chiến tranh nhân dân; lấy ít địch nhiều, lấy nhỏ thắng lớn, lấy yếu chống mạnh; kết hợp giữa hoạt động quân sự, chính trị, ngoại giao và binh vận,... |
Câu 21
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
(*) Tham khảo:
Nguyễn Huệ là một thiên tài quân sự, một vị anh hùng dân tộc kiệt xuất. Hình ảnh Nguyễn Huệ tiêu biểu cho tinh thần quật cường, bất khuất của dân tộc Việt Nam. Chỉ với 39 tuổi xuân nhưng ông đã có 22 năm đánh Nam dẹp Bắc: lần lượt đánh đổ các chính quyền phong kiến Nguyễn, Trịnh, Lê - tạo cơ sở cho quá trình thống nhất đất nước; đuổi Xiêm diệt Thanh - góp phần bảo vệ vững chắc nền độc lập của nước nhà. Mỗi chiến công trong cuộc đời Nguyễn Huệ đánh dấu một mốc son trong lịch sử hào hùng của cả dân tộc Việt Nam.
Không chỉ thể hiện tài năng trên lĩnh vực quân sự, Nguyễn Huệ còn là một nhà cải cách, với những chính sách tiến bộ nhằm canh tân đất nước. Trong thời gian ngắn ngủi (4 năm) kể từ khi lên ngôi hoàng đế sáng lập vương triều (năm 1788) cho đến khi từ trần (năm 1792), công cuộc canh tân dựng nước cùng với những hoài bão lớn lao của vua Quang Trung tuy chưa được thực hiện đầy đủ và chưa phát huy hết tác dụng nhưng đã cho thấy tầm vóc, tài năng và ý chí quật khởi, tự cường của ông.
Câu 22
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
- Nhân vật trong khởi nghĩa Lam Sơn: Lê Lợi - Lê Thái Tổ, Nguyễn Trãi, Trần Nguyên Hãn, Đinh Liệt, Đinh Lễ, Lê Lai, Lê Thạch, Trịnh Khả,...
- Nhân vật trong phong trào Tây Sơn: Nguyễn Huệ - Quang Trung, Nguyễn Nhạc, Nguyễn Lữ, Ngô Văn Sở, Trần Quang Diệu, Bùi Thị Xuân,...
♦ Yêu cầu b) Việc đặt tên đường, phố, trường học,... gắn với tên các nhân vật lịch sử thể hiện sự ghi nhận và biết ơn của hậu thế đối với công lao của họ trong lịch sử nước nhà, đồng thời cũng là một hình thức giáo dục, truyền bá tri thức lịch sử đối với cộng đồng,..