Giải SBT Khoa học tự nhiên 9 CTST Bài 39: Quá trình tái bản, phiên mã và dịch mã có đáp án

Đáp án đúng là: B

Trong các enzyme trên, enzyme DNA polymerase là enzyme tham gia vào quá trình tái bản DNA. Đây là enzyme chính trong quá trình tái bản DNA, chịu trách nhiệm thực hiện lắp ghép các nucleotide theo nguyên tắc bổ sung với mạch khuôn.

Đáp án đúng là: C

Trong quá trình kéo dài mạch DNA mới, sự lắp ghép các nucleotide được thực hiện theo nguyên tắc bổ sung (A liên kết với T; G liên kết với C).

Đáp án đúng là: D

Kết thúc quá trình tái bản, một phân tử DNA ban đầu sẽ tạo ra hai phân tử DNA mới có cấu tạo giống hoàn toàn so với DNA mẹ ban đầu. Trong mỗi một DNA con, có một mạch cũ của DNA mẹ và một mạch mới được tổng hợp.

Đáp án đúng là: A

Hình ảnh trên mô tả nguyên tắc bán bảo toàn của quá trình tái bản DNA. Theo nguyên tắc bán bảo toàn, trong mỗi một DNA con, có một mạch cũ của DNA mẹ và một mạch mới được tổng hợp.

Đáp án đúng là: A

Hình ảnh trên cho thấy quá trình tổng hợp mạch RNA (4) dựa trên khuôn mẫu là mạch khuôn của gene (2). Như vậy, đây là quá trình phiên mã.

Đáp án đúng là: A

Đáp án đúng là: C

Mạch được dùng làm khuôn để tổng hợp mạch mới trong quá trình trên là mạch khuôn (2) có chiều từ 3' → 5'.

Đáp án đúng là: D

Trong 64 mã bộ ba, có 3 bộ ba mang tín hiệu kết thúc không mã hóa cho amino acid nào là UAA, UAG và UGA; còn 61 bộ ba mã hóa cho 20 loại amino acid.

Đáp án đúng là: B

Bộ ba mã hóa cho amino acid Methionine là AUG. Ngoài chức năng này, bộ ba AUG cũng đóng vai trò là mã mở đầu.

Đáp án đúng là: B

Các phát biểu đúng là: (1), (2).

(1) Đúng. Mã di truyền là thông tin về trình tự các amino acid được mã hóa dưới dạng trình tự các nucleotide trên mRNA.

(2) Đúng. Có 64 bộ ba được hình thành từ bốn loại nucleotide.

(3) Sai. Số lượng, thành phần và trình tự sắp xếp các mã di truyền trên mRNA quy định số lượng, thành phần và trình tự sắp xếp các amino acid trên chuỗi polypeptide.

(4) Sai. Ba bộ ba UAA, UAG và UGA đóng vai trò kết thúc dịch mã.

Đáp án đúng là: A

Dịch mã là quá trình tổng hợp chuỗi polypeptide thông qua thông tin di truyền được mã hóa trên phân tử mRNA.

Đáp án đúng là: D

Trong phân tử DNA, các nucleotide giữa 2 mạch liên kết với nhau theo nguyên tắc bổ sung A liên kết với T, G liên kết với C. Do đó:

Mạch gốc: 5'-ATGCGGATTTAA-3'

Mạch bổ sung: 3'-TACGCCTAAATT-5'

Đáp án đúng là: A

- TH1: Mạch 1 được sử dụng làm khuôn, chiều sao mã từ (1) → (2)

Mạch khuôn: TAC ATG ATC ATT TCA ACT AAT TTC TAG GTA CAT

mRNA: AUG UAC UAG …..

→ Chuỗi polypeptide hoàn chỉnh (chuỗi đã được cắt bỏ amino acid mở đầu) sẽ có 1 amino acid → Loại.

- TH2: Mạch 1 được sử dụng làm khuôn, chiều sao mã từ (2) → (1)

Mạch khuôn: TAC ATG GAT CTT TAA TCA ACT TTA CTA GTA CAT

mRNA: AUG UAC CUA GAA AUU AGU UGA …..

→ Chuỗi polypeptide hoàn chỉnh (chuỗi đã được cắt bỏ amino acid mở đầu) sẽ có 5 amino acid → Nhận (Đáp án A).

- Xét tương tự đối với 2 trường hợp còn lại đối với mạch 2 đều không cho ra chuỗi polypeptide hoàn chỉnh có 5 amino acid.

Đáp án đúng là: A

Các thành phần trực tiếp tham gia vào quá trình tổng hợp chuỗi polypeptide là: (2), (3), (4), (5), (6), (7).

Đáp án đúng là: D

Mạch bổ sung: 3'-TCG GCT GGG CCC-5'

↔ 5'-CCC GGG TCG GCT-3'

Mạch khuôn: 3'-GGG CCC AGC CGA-5'

Polypeptide: Gly - Pro - Ser - Arg

Đáp án đúng là: C

Quá trình dịch mã dừng lại khi ribosome tiếp xúc với vùng kết thúc nằm ở đầu 5' của mạch mã gốc.

Đáp án đúng là: D

Nguyên tắc bán bảo toàn trong cơ chế tái bản của DNA là: Trong hai phân tử DNA con mới được hình thành sau khi phân tử DNA mẹ tự nhân đôi, mỗi phân tử DNA con gồm có một mạch cũ và một mạch mới được tổng hợp.

Đáp án đúng là: D

(1) Sai. Phân tử DNA con có 2 mạch song song ngược chiều nhau.

(2) Sai. Trong hai phân tử DNA con mới được hình thành sau khi phân tử DNA mẹ tự nhân đôi, mỗi phân tử DNA con gồm có một mạch cũ và một mạch mới được tổng hợp.

(3) Sai. Mỗi chạc chữ Y chỉ có một mạch của phân tử DNA được tổng hợp liên tục, còn mạch kia tổng hợp gián đoạn do hai mạch khuôn có chiều ngược nhau và enzyme DNA polymerase chỉ gắn nucleotide kéo dài mạch mới theo chiều từ 5’ → 3’.

(4) Sai. Quá trình nhân đôi của sinh vật nhân thực hình thành nhiều đơn vị nhân đôi, quá trình nhân đôi của sinh vật nhân sơ hình thành một đơn vị nhân đôi.

Trình tự các diễn ra quá trình tái bản DNA: (2) → (4) → (3) → (1).

(2) Nhờ enzyme tháo xoắn, hai mạch của phân tử DNA dãn xoắn.

(4) Enzyme bẻ gãy liên kết hydrogen và hai mạch của phân tử DNA tách nhau tạo chạc chữ Y, để lộ hai mạch khuôn.

(3) Enzyme DNA polymerase xúc tác phản ứng kéo dài mạch mới có chiều 5' → 3'.

(1) Hai phân tử DNA được tạo thành giống nhau và giống DNA mẹ. Mỗi phân tử đều có một mạch mới được tổng hợp, một mạch là của DNA ban đầu.

- Giống nhau:

+ Đều là cơ chế di truyền ở cấp độ phân tử.

+ Dựa vào mạch khuôn trên phân tử DNA.

+ Đều sử dụng các enzyme đặc hiệu, nucleotide tự do trong môi trường tế bào để kết hợp vào mạch khuôn theo nguyên tắc bổ sung.

+ Đều góp phần vào sự ổn định tính trạng của loài từ thế hệ trước đến thế hệ sau.

- Khác nhau:

Số phân tử DNA được hình thành từ một phân tử DNA tiến hành tái bản ba lần:

2$^{3}$ = 8.

Số phân tử DNA được hình thành: a × 2$^{k}$ = 2 × 2$^{4}$ = 32.

Số phân tử mRNA được hình thành: 32 × 3 = 96.

Số phân tử DNA được hình thành: a × 2$^{k}$ = 1 × 2$^{3}$ = 8.

Số phân tử mRNA được hình thành: 8 × 2 = 16.

Số chuỗi polypeptide được hình thành: 16 × 4 = 64.

a) Việc tiến hành PCR để tăng số lượng đoạn DNA, nhờ đó, đảm bảo đủ số lượng phân tử DNA cho việc tách chiết và phân tích trình tự.

b) Đối tượng C là thủ phạm gây án vì có trình tự DNA ở ba locus tương đồng với trình tự DNA trong mẫu máu tại hiện trường.