Đáp án và lời giải
Giải SBT Khoa học tự nhiên 9 Cánh diều Bài 38: Quy luật di truyền của Mendel có đáp án
Câu 1
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: D
Một trong những đặc điểm thuận lợi cho nghiên cứu của Mendel của cây đậu Hà Lan là có thời gian thế hệ ngắn, nhờ đó các phép lai nhanh chóng có kết quả, rút ngắn được thời gian nghiên cứu.
Câu 2
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: B
P thuần chủng khác nhau về một cặp tính trạng, F đồng tính về một trong 2 tính trạng của P chứng tỏ tính trạng di truyền trội lặn hoàn toàn. Trong phép lai trên, hoa màu tím sẽ là tính trạng trội, hoa màu trắng sẽ là tính trạng lặn.
Câu 3
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: D
Trong phép lai một cặp tính trạng, Mendel phân tích kết quả lai không chỉ ở F mà cả F và đưa đến nhận xét những đặc điểm của bố mẹ không được quan sát thấy ở F lại xuất hiện ở F. Ví dụ như trong phép lai P thuần chủng hoa tím lai với hoa trắng, F chỉ xuất hiện hoa tím, nhưng F lại xuất hiện cả hoa tím và hoa trắng với tỉ lệ 3 : 1.
Câu 4
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: C
A. Sai. Phép lai một cặp tính trạng và phép lai hai cặp tính trạng đều sử dụng một cặp P cho mỗi phép lai.
B. Sai. Phép lai một cặp tính trạng và phép lai hai cặp tính trạng đều được Mendel nghiên cứu ở nhiều đời con.
C. Đúng. Phép lai một cặp tính trạng xét sự di truyền của một cặp tính trạng, phép lai hai cặp tính trạng xét sự di truyền của hai cặp tính trạng.
D. Sai. Ở F trong phép lai thí nghiệm của Mendel, phép lai một cặp tính trạng cho tỉ lệ 3 : 1 trong khi phép lai hai cặp tính trạng cho tỉ lệ 9 : 3 : 3 : 1.
Câu 5
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: B
Kết luận quan trọng nhất của Mendel từ các thí nghiệm của ông trên cây đậu hà lan là các tính trạng được quy định theo một đơn vị riêng biệt gọi là "nhân tố di truyền". Mendel là người đầu tiên đưa ra ý tưởng về "nhân tố di truyền" (gene) quy định tính trạng và tìm ra quy luật di truyền và chi phối tính trạng: quy luật phân li và phân li độc lập.
Câu 6
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: D
Mendel giải thích tính trạng không xuất hiện ở thế hệ F lại xuất hiện ở thế hệ Fdo tính trội – lặn của tính trạng gây nên: Các tính trạng có thể là trội hoặc lặn và các tính trạng lặn bị che khuất bởi tính trạng trội ở thế hệ F.
Câu 7
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: C
Kiểu gene AaBbDDEeHH có 3 cặp gene dị hợp → Số loại giao tử có thể được tạo ra từ cơ thể có kiểu gene AaBbDDEeHH là 2 = 8.
Câu 8
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: D
Số tổ hợp kiểu hình thu được ở đời con là 3 + 1 = 4 = 2 × 2 → Mỗi bên P đều cho 2 loại giao tử → P đều có kiểu gene dị hợp tử về tính trạng đang xét.
Câu 9
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: A
Kiểu gene dị hợp về hai cặp gene (AaBb) tiến hành giảm phân bình thường có thể cho ra 4 loại giao tử là: AB, Ab, aB và ab.
Câu 10
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: B
Giải sử 2 cặp gen đang xét là Aa và Bb.
P: Đồng hợp tử lặn (aabb) × Dị hợp tử (AaBb) → Tỉ lệ kiểu gene đồng hợp tử lặn về cả hai tính trạng thu được ở đời con là: 1/2 aa × 1/2 bb = 1/4.
Câu 11
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: C
Gene nằm trên nhiễm sắc thể nên sự phân li của các allele tương ứng với sự phân li của nhiễm sắc thể trong quá trình hình thành giao tử. Như vậy, theo cơ sở tế bào học quy luật di truyền của Mendel, sự phân li các allele trong quá trình hình thành giao tử diễn ra ở kì sau I của quá trình giảm phân.
Câu 12
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: A
Nội dung quy luật phân li độc lập là: Các cặp nhân tố di truyền đã phân li độc lập trong quá trình phát sinh giao tử. Như vậy, quy luật phân li độc lập của Mendel có cơ sở dựa vào sự sắp xếp của các cặp nhiễm sắc thể tương đồng ở mặt phẳng xích đạo của thoi tơ vô sắc ở kì giữa của giảm phân I. Cách sắp xếp của các cặp nhiễm sắc thể tương đồng ở mặt phẳng xích đạo của thoi tơ vô sắc ở kì giữa của giảm phân I sẽ quyết định các cặp nhân tố di truyền nào đi về cùng một phía ở kì sau của giảm phân I từ đó quyết định các loại giao tử được tạo ra.
Câu 13
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: C
Bb × Bb → 1BB : 2Bb : 1bb (3/4 lông đen : 1/4 lông nâu).
Ee × ee → 1Ee : 1ee (1/2 đuôi ngắn : 1/2 đuôi dài).
Vậy P: BbEe × Bbee → Tỉ lệ cá thể con có kiểu hình lông đen và đuôi dài là:
3/4 × 1/2 = 3/8.
Câu 14
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đáp án đúng là: D
Quy ước gene: A – bình thường trội hoàn toàn so với a – bị bệnh.
Cặp bố, mẹ bình thường (A-) sinh ra hai người con mắc bệnh (aa) → Cả bố và mẹ đều có kiểu gene dị hợp Aa.
Ta có phép lai: Aa × Aa → 1AA : 2Aa : 1aa (3/4 bình thường : 1/4 bị bệnh).
Xác suất kiểu gene của con ở mỗi lần sinh là độc lập, không phụ thuộc vào lần sinh trước → Nếu cặp bố, mẹ này tiếp tục sinh con thì xác suất để người con tiếp theo bình thường về tính trạng này là 3/4.
Câu 15
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
a) Bệnh do allele lặn nằm trên nhiễm sắc thể thường quy định do người số 7 và 8 bình thường nhưng sinh ra con gái bị bệnh (số 12).
b) Quy ước gene: A – bình thường >> a – bị bệnh.
Xác định kiểu gene có thể có của từng cá thể trong gia đình trên:
- Người số 2, 4, 6, 12 bị bệnh có kiểu gene aa.
- Người số 1 có kiểu gene Aa vì 1 và 2 có hai người con bị bệnh (4, 6).
- Người số 5, 7, 9, 10 có kiểu gene Aa vì họ đều có bố hoặc mẹ bị bệnh.
- Người số 7 và 8 bình thường đều có kiểu gene Aa vì sinh ra con (số 12) bị bệnh.
- Người số 3, 11 và 13 bình thường có thể có kiểu gene Aa hoặc AA.
Câu 16
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
a) 318 cây hoa tím, thân cao và 98 cây hoa tím, thân thấp
Phân tích tỉ lệ kiểu hình thu được ở đời con:
Hoa tím = 100% → P: AA × AA, AA × Aa, AA × aa.
Thân cao : thân thấp = 318 : 98 ≈ 3 : 1 → P: Bb × Bb.
→ Các cặp P thỏa mãn: AABb × AABb; AABb × AaBb hoặc AABb × aaBb.
b) 323 cây hoa trắng, thân cao và 106 cây hoa trắng, thân thấp.
Phân tích tỉ lệ kiểu hình thu được ở đời con:
Hoa trắng = 100% → P: aa × aa.
Thân cao : thân thấp = 323 : 106 ≈ 3 : 1 → P: Bb × Bb.
→ Các cặp P thỏa mãn: aaBb × aaBb.
c) 401 cây hoa tím, thân cao.
Phân tích tỉ lệ kiểu hình thu được ở đời con:
Hoa tím = 100% → P: AA × AA, AA × Aa, AA × aa.
Thân cao = 100% → P: BB × BB, BB × Bb, BB × bb.
→ Các cặp P thỏa mãn: AABB × AABB, AABB × AABb, AABB × AAbb, AABB × AaBB, AABB × AaBb, AaBB × AABb, AABB × Aabb, AaBB × AAbb, AABB × aaBB, AABB × aaBb, aaBB × AABb, AABB × aabb, aaBB × AAbb.
d) 150 cây hoa tím, thân cao; 147 cây hoa tím, thân thấp; 51 cây hoa trắng, thân cao và 48 cây hoa trắng, thân thấp.
Phân tích tỉ lệ kiểu hình thu được ở đời con:
Hoa tím : hoa trắng = (150 + 147) : (51 + 48) ≈ 3 : 1 → P: Aa × Aa
Thân cao : thân thấp = (150 + 51) : (147 + 48) ≈ 1 : 1 → P: Bb × bb.
→ Các cặp P thỏa mãn: AaBb × Aabb.
e) 243 cây hoa tím, thân cao; 82 cây hoa tím, thân thấp; 79 cây hoa trắng, thân cao và 27 cây hoa trắng, thân thấp.
Phân tích tỉ lệ kiểu hình thu được ở đời con:
Hoa tím : hoa trắng = (243 + 82) : (79 + 27) ≈ 3 : 1 → P: Aa × Aa
Thân cao : thân thấp = (243 + 79) : (82 + 27) ≈ 3 : 1 → P: Bb × Bb.
→ Các cặp P thỏa mãn: AaBb × AaBb.