Giải Khoa học tự nhiên 9 KNTT Bài 19. Dãy hoạt động hoá học có đáp án

Nhận thấy:

Khả năng tham gia phản ứng hoá học của các kim loại khác nhau là khác nhau.

Khả năng phản ứng của các kim loại giảm dần theo thứ tự: sắt, đồng, bạc, vàng …

Khảo sát phản ứng của các kim loại Na, Fe, Cu với nước

Dựa vào khả năng phản ứng với nước, có thể chia các kim loại natri, đồng và sắt thành hai nhóm:

+ Nhóm 1: Phản ứng được với nước ở điều kiện thường: natri.

+ Nhóm 2: Không phản ứng được với nước ở điều kiện thường: đồng và sắt.

So sánh: Mức độ hoạt động hoá học của nhóm 1 mạnh hơn nhóm 2.

Khảo sát phản ứng của kim loại Fe, Cu với dung dịch acid

a) Kim loại Fe phản ứng được với dung dịch HCl (đẩy được hydrogen ra khỏi acid).

b) Mức độ hoạt động của sắt mạnh hơn hydrogen; mức độ hoạt động của đồng yếu hơn hydrogen.

c) Mức độ hoạt động hoá học của sắt mạnh hơn đồng.

. So sánh mức độ hoạt động hoá học của kim loại Ag và Cu

a) Hiện tượng:

- Có lớp kim loại trắng bạc bám ngoài dây đồng.

- Dung dịch chuyển dần từ không màu sang màu xanh.

Phương trình hoá học:

Cu + 2AgNO$_{3}$ → Cu(NO$_{3}$)$_{2}$ + 2Ag

b) Mức độ hoá học của đồng mạnh hơn bạc. Do đồng đẩy được bạc ra khỏi muối.

c) Mức độ hoạt động hoá học của các kim loại và H giảm dần theo thứ tự:

Na, Fe, H, Cu, Ag.

3. Khái quát vị trí:

- Kim loại hoạt động hoá học mạnh đứng đầu dãy hoạt động hoá học của kim loại (bao gồm từ K đến Al).

- Kim loại hoạt động hoá học trung bình đứng giữa dãy hoạt động hoá học của kim loại (bao gồm từ sau Al đến trước H);

- Kim loại hoạt động hoá học yếu đứng sau H (đứng cuối) trong dãy hoạt động hoá học của kim loại.

1. Thí nghiệm 1:

Hiện tượng:

- Ống nghiệm chứa Mg và ống nghiệm chứa Zn có sủi bọt khí, kim loại trong ống nghiệm tan dần.

- Ống nghiệm chứa Ag không có hiện tượng gì.

Phương trình hoá học:

Mg + H$_{2}$SO$_{4 loãng}$ → MgSO$_{4}$ + H$_{2}$

Zn + H$_{2}$SO$_{4 loãng}$ → ZnSO$_{4}$ + H$_{2}$

Ag + H$_{2}$SO$_{4 loãng}$ → không phản ứng

2. Thí nghiệm 2:

- Hiện tượng: Viên kẽm tan dần, có lớp kim loại trắng sáng bám ngoài viên kẽm.

- Phương trình hoá học:

Zn + 2AgNO$_{3}$ → Zn(NO$_{3}$)$_{2}$ + 2Ag

3. Thí nghiệm 3:

- Hiện tượng:

+ Chỉ có cốc cho Ca có phản ứng hoá học xảy ra. Ca tan dần, có khí thoát ra.

+ Hai cốc còn lại không có hiện tượng gì xuất hiện.

- Phương trình hoá học:

Ca + 2H$_{2}$O → Ca(OH)$_{2}$ + H$_{2}$

- Các kim loại hoạt động mạnh như K, Na, Ca, … tác dụng với nước ở điều kiện thường, giải phóng khí hydrogen.

- Kim loại đứng trước H có thể tác dụng với dung dịch acid, giải phóng khí hydrogen.

- Kim loại đứng trước (trừ K, Na, Ca, …) có thể đẩy kim loại đứng sau ra khỏi dung dịch muối.