Đề thi tuyển sinh vào lớp 6 môn Tiếng Việt THCS Vĩnh Yên (Vĩnh Phúc) năm học 2025-2026 (có đáp án)

Đáp án đúng là C. Hoa giấy, hoa cúc, dương xỉ

Giải thích: Trong bài nhắc đến hoa giấy ở đầu đoạn 1, hoa cúc ở đoạn 2 và cây dương xỉ ở cuối đoạn 1. (Cây me là cây ăn quả, không xếp vào loài hoa trong ngữ cảnh này).

Đáp án đúng là A. Một cái mương nhỏ

Giải thích: Câu văn ghi rõ: "Phía sau dãy hàng rào rực rỡ kia là một cái mương nhỏ...".

Đáp án đúng là B. Hoa cúc

Giải thích: Đoạn 2 viết: "...nhờ hoa cúc mà bớt phần gay gắt".

Đáp án đúng là A. Màu vàng, tươi tắn mà dịu dàng

Giải thích: Dựa vào chi tiết "chỉ có vàng hoa cúc" và "tươi tắn mà dịu dàng".

Đáp án đúng là C. Lặp từ ngữ

Giải thích: Từ "Hoa cúc" được lặp lại nhiều lần ở đầu các câu trong đoạn (2) để duy trì mạch văn.

Đáp án đúng là D. Nhân hóa, điệp từ

Giải thích: "Rủ nhau" là hành động của con người (nhân hóa); điệp từ "chui qua chui lại".

a. Phân tích cấu tạo:

Chủ ngữ 1: Những cành hoa đại cổ thụ

Vị ngữ 1: tỏa hương thơm

Chủ ngữ 2: những gốc thông già hàng năm, sáu thế kỉ

Vị ngữ 2: che mát cho con cháu về thăm đất Tổ.

(Đây là câu ghép không dùng từ nối, ngăn cách bằng dấu phẩy).

b. Sửa lỗi:

Lỗi sai: Câu thiếu vị ngữ (mới chỉ có cụm danh từ làm chủ ngữ).

Viết lại: "Bác Hồ là vị lãnh tụ muôn vàn kính yêu của dân tộc Việt Nam." (Thêm từ "là" để tạo thành câu định nghĩa).

a. Phân loại từ:

Động từ: rách, vá, cười, nắm, lấy.

Đại từ: anh, tôi.

b. Nghĩa của từ:

Nghĩa gốc: Miệng, Chân (chỉ bộ phận trên cơ thể người).

Nghĩa chuyển: Áo (trong "vai áo" - bộ phận của vật) hoặc nếu đề bài in đậm từ "vai" thì "vai" là nghĩa chuyển (từ vai người sang vai áo).

Dàn ý

1. Mở đoạn:

- Giới thiệu đoạn thơ và chủ đề (sự nỗ lực trong cuộc sống).

2. Thân đoạn:

- Hiểu được quy luật thiên nhiên: Quả ngọt, hoa thơm không tự nhiên mà có, đều phải trải qua quá trình tích tụ nhựa sống, chịu đựng nắng lửa ("nắng hạ", "sương đêm").

- Liên hệ đến con người: Những thành quả hay hạnh phúc bình thường nhất cũng cần đến "đôi tay" (lao động) và "nghị lực" (ý chí).

- Hình ảnh so sánh "như con chim suốt ngày chọn hạt" gợi sự kiên trì, nhẫn nại.

3. Kết đoạn:

- Bài học về lòng biết ơn và ý thức tự lập, không ỷ lại.

Bài làm tham khảo

Đoạn thơ của nhà thơ Nguyễn Đăng Tấn là một lời nhắn nhủ đầy tâm huyết, khơi gợi trong lòng người đọc nhiều rung cảm sâu sắc về giá trị của sự nỗ lực trong cuộc sống. Tác giả đã mượn những hình ảnh ẩn dụ từ thiên nhiên như "quả ngọt", "hoa thơm", "mùa bội thu" để khẳng định một chân lý giản dị nhưng vô cùng thấm thía: mọi thành quả tốt đẹp trên đời đều không tự nhiên mà có. Tôi đặc biệt ấn tượng với cách nhà thơ đối lập giữa cái "ngọt", cái "thơm" với "nắng lửa", "tích nhựa" và "một nắng hai sương". Những hình ảnh ấy giúp tôi thấu hiểu rằng đằng sau mỗi vinh quang là cả một quá trình bền bỉ, là mồ hôi và cả những gian truân. Đoạn thơ không chỉ là lời chiêm nghiệm mà còn là một bài học giáo dục ý chí mạnh mẽ. Khi đọc đến câu "Phải bằng cả đôi tay và nghị lực", tôi cảm thấy một sự thôi thúc mạnh mẽ về trách nhiệm của bản thân đối với cuộc đời mình. Cuộc sống vốn dĩ "bao dung nhưng khắc nghiệt", thời gian sẽ không đợi chờ ai, và nếu không giống như "chú chim suốt ngày chọn hạt" – cần mẫn và kiên trì – chúng ta sẽ chẳng thể gặt hái được gì. Lời thơ nhẹ nhàng như một lời tâm tình của cha dành cho con, nhưng sức lan tỏa của nó lại vô cùng lớn lao, nhắc nhở tôi phải luôn trân trọng công lao của những người đi trước và không ngừng rèn luyện ý chí để tự mình tạo nên những "mùa bội thu" cho riêng mình.