Đáp án và lời giải
Đề thi tham khảo Văn vào 10 Sở Ninh Bình năm 2026 Không chuyên (có đáp án)
Câu 1
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Câu 2
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
- Những hình ảnh thành phố đối lập với cây bàng và người cha:
“Khói bụi bời bời”
“Những tòa nhà hầm hập chen nhau”
“Những tham vọng hầm hập đẩy xô nhau”
“Những đàn chim gãy cánh”
- Ý nghĩa đối lập:
+ Thành phố: ngột ngạt, chật chội, khắc nghiệt, đầy bon chen.
+ Cây bàng và người cha: bình yên, bền bỉ, giàu tình cảm.
Câu 3
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
- Hai câu thơ:
Cha tưới cây bằng tiếng hát của mình
Cây bàng hóa cuộc đời cha
- Biện pháp tu từ: Ẩn dụ.
- Phân tích hiệu quả:
+ “Tưới cây bằng tiếng hát”:
→ Ẩn dụ cho tình yêu, sự chăm sóc bằng tâm hồn, không chỉ bằng hành động vật chất.
→ Thể hiện người cha nuôi dưỡng cây bằng cả tình cảm và niềm vui sống.
+ “Cây bàng hóa cuộc đời cha”:
→ Cây bàng là hình ảnh tượng trưng cho cuộc đời, tâm huyết, hi sinh của người cha.
→ Gắn bó máu thịt giữa con người và thiên nhiên.
- Ý nghĩa chung:
→ Làm nổi bật tình yêu sâu sắc của cha và giá trị tinh thần lớn lao của cây bàng.
Câu 4
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Câu 5
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Đoạn văn khoảng 200 chữ phân tích hình ảnh cây bàng của cha.
1. Mở đoạn (1–2 câu)
- Giới thiệu khái quát: Hình ảnh cây bàng trong đoạn thơ là biểu tượng giàu ý nghĩa, gắn với người cha và tuổi thơ của người con.
2. Thân đoạn (triển khai các ý chính)
a. Cây bàng – thế giới tinh thần của người cha
“Cây bàng là cả khu vườn của cha”
→ Không chỉ là một cái cây mà là: Niềm vui sống; Tình yêu thiên nhiên; Nơi cha gửi gắm tâm hồn.
→ Biện pháp phóng đại → nhấn mạnh sự gắn bó sâu sắc
b. Cây bàng – ký ức tuổi thơ của người con
“Cây bàng mang tuổi thơ tôi”
→ Cây gắn với: Những kỉ niệm êm đềm; Quá trình trưởng thành.
→ Là một phần không thể thiếu của tuổi thơ.
c. Cây bàng – biểu tượng của sức sống và bình yên
“Vươn vào vòm trời rộng mát”
→ Gợi: Sự phát triển mạnh mẽ; Không gian thoáng đãng, che chở.
“Những đàn chim thành phố về đây ca hát”
→ Cây bàng trở thành: Nơi hội tụ thiên nhiên giữa phố thị; Không gian sống đầy sức sống.
d. Ý nghĩa biểu tượng
“Cho riêng cha và cho riêng tôi”
→ Không gian riêng tư, thiêng liêng
→ Cây bàng:
Biểu tượng của tình cha con
Biểu tượng của mái ấm gia đình
3. Kết đoạn (1–2 câu)
- Khẳng định: Cây bàng không chỉ là hình ảnh thiên nhiên mà còn là biểu tượng của tình cảm gia đình sâu sắc, bền vững.
2,0
Câu 6
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
2
Nghị luận: Nuôi dưỡng tình cảm gia đình trong xã hội hiện đại.
1. Mở bài
- Dẫn dắt: Xã hội 4.0 phát triển mạnh mẽ, công nghệ len lỏi vào đời sống.
- Nêu vấn đề:
→ Thiết bị điện tử khiến gia đình xa cách
→ Cần nuôi dưỡng tình cảm gia đình
2. Thân bài
a. Giải thích vấn đề
- Tình cảm gia đình là gì?: Sự yêu thương, gắn bó, chia sẻ giữa các thành viên.
- Nuôi dưỡng tình cảm gia đình: Quan tâm, chăm sóc, giữ gìn mối quan hệ.
b. Thực trạng
- Các biểu hiện:
+ Mỗi người một thiết bị riêng
+ Ít trò chuyện trực tiếp
+ Bữa cơm gia đình thiếu gắn kết
- Hệ quả ban đầu: Khoảng cách ngày càng lớn.
c. Nguyên nhân
- Sự phát triển của công nghệ: Mạng xã hội hấp dẫn, gây “nghiện”.
- Nhịp sống hiện đại: Bận rộn, áp lực công việc.
- Ý thức cá nhân: Chưa coi trọng giá trị gia đình.
d. Hậu quả
- Gia đình: Thiếu gắn kết, dễ rạn nứt.
- Cá nhân: Cô đơn, thiếu điểm tựa tinh thần.
- Xã hội: Suy giảm giá trị truyền thống.
e. Giải pháp (trọng tâm)
- Cá nhân: Giảm thời gian dùng thiết bị; Chủ động trò chuyện, quan tâm.
- Gia đình: Duy trì bữa cơm chung; Tạo hoạt động chung (du lịch, sinh hoạt).
- Nhận thức: Đặt gia đình lên vị trí quan trọng.
f. Mở rộng – phản đề
- Không phủ nhận công nghệ: Có thể giúp kết nối nếu dùng đúng cách.
- Phê phán: Những người sống thờ ơ, vô tâm với gia đình.
3. Kết bài
- Khẳng định lại: Tình cảm gia đình luôn là giá trị cốt lõi.
- Liên hệ: Mỗi người cần ý thức giữ gìn và vun đắp.
4,0