Đáp án và lời giải

Đề thi HSG Sinh học 12 Sở Tây Ninh năm 2025-2026 có đáp án - Đề 1

Câu 1

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Câu	Ý	Nội dung	Điểm
1	1.1	- Tế bào 1: tế bào mô giậu. - Tế bào 2: tế bào chóp rễ. - Tế bào 3: tế bào hồng cầu trưởng thành. - Tế bào 4: tế bào cơ vân.	0,25 0,25 0,25 0,25
1	1.2	- Tế bào 3 vẫn được gọi là tế bào vì: + Tế bào hồng cầu được sinh trong tuỷ xương chúng có nhân, sau đó nhân tiêu biến. + Có màng tế bào. - Lợi ích không có nhân: + Giảm thể tích, tăng diện tích bề mặt, tăng hiệu quả vận chuyển khí. + Dễ di chuyển qua các mao mạch nhỏ.	0,25 0,25 0,25 0,25

Câu 2

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

2	2.1	- Chất ức chế 1: chất ức chế cạnh tranh. - Cạnh tranh trung tâm hoạt động với cơ chất -> làm giảm tốc độ phản ứng. - Chất ức chế 2: chất ức chế không cạnh tranh. - Gắn vào trung tâm điều hoà của enzyme làm biến đổi cấu hình của enzyme.	0,25 0,25 0,25 0,25
2	2.2	- Đường số I sẽ tăng lên, biểu thị tốc độ phản ứng tăng. - Do nồng độ cơ chất tăng làm tăng tỉ lệ gắn kết cơ chất với enzyme. - Đường số II hầu như không đổi giá trị. - Vì cấu trúc không gian của enzyme đã bị biến đổi nên tỉ lệ gắn kết cơ chất với enzyme không đổi.	0,25 0,25 0,25 0,25

Câu 3

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

3.1

- Kiểu dinh dưỡng của chủng A, B, D, F là ***hóa dị dưỡng,* **vì chúng sử dụng hợp chất hữu cơ cho quá trình sinh trưởng.

- Kiểu dinh dưỡng của chủng C và E là ***hóa tự dưỡng* **vì:

+ Chủng C biến đổi NH $_{4}$ $^{+}$ thành NO $_{2}$ $^{-}$ và sử dụng năng lượng sinh ra từ quá trình này để tổng hợp hợp chất hữu cơ cho sinh trưởng.

+ Chủng E biến đổi NO $_{2}$ - thành NO $_{3}$ - và sử dụng năng lượng sinh ra từ quá trình này để tổng hợp hợp chất hữu cơ cho sinh trưởng.

0.25

0,25

Câu	Ý	Nội dung	Điểm
		- Khí sinh ra trong môi trường khi nuôi cấy chủng A và F là khí N $_{2}$ vì chủng A và F là hai chủng vi khuẩn sử dụng NO $_{3}$ - làm chất nhận e cuối cùng của hô hấp kị khí.	0,25 0,5
	3.2	Quá trình sinh trưởng của các chủng A,B,D,F trên môi trường pepton làm tăng pH của môi trường vì: - Nước thịt có bổ sung pepton là môi trường dư thừa hợp chất nitơ và thiếu hợp chất cacbon, nên những vi khuẩn kị khí sẽ **khử amin **giải phóng NH $_{3}$ (NH $_{4}$ $^{+}$ ) (hay còn gọi là quá trình amôn hóa).	0,5

Câu 4

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

		- Độ lớn của vùng vi khuẩn không mọc được biểu thị hiệu lực diệt vi khuẩn	0, 5
4	4.1	của chất kháng sinh. - Theo hình ta có độ lớn vùng E>B>C>D>A. - Do đó hiệu quả diệt vi khuẩn của các thuốc kháng sinh lần lượt là E>B>C>D>A.	0, 5 0,25
	4.2	- Ở nồng độ 2 mg có 3 loại kháng sinh không gây độc cho người là A, B, D.	0,5
	4.2	- Trong khi đó hiệu lực mạnh nhất trong 3 loại này là loại B.	0,25

Câu 5

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

	đáp ứng nhu cầu của cơ thể.
	- Cơ quan II: Não. Vì: Tế bào não là loại tế bào luôn cần glucose ổn định -> không có thụ thể của insulin, màng tế bào luôn có tính thấm với glucose cao	0,5
	-> lượng đường lấy vào tế bào não không phụ thuộc lượng insulin -> lượng
5	máu tới não không thay đổi. - Cơ quan III: Da. Vì: Khi tập luyện, cơ thể hô hấp tạo năng lượng -> thải nhiệt -> máu tới da tăng để thoát nhiệt -> máu tới da tăng một chút so với	0,5
	bình thường.
	- Cơ quan IV: Ruột. Vì: Khi nghỉ ngơi, lượng máu tới ruột lớn để hấp thụ
	dinh dưỡng, khi tập luyện lượng máu tới ruột giảm để cung cấp năng lượng cho các hoạt động khác.	0,5

Câu 6

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

6	6.1	- Nhịp tim và nhịp hô hấp tăng. - Giải thích: Khi vừa lên núi cao, do không khí loãng nên lượng oxi trong máu giảm → phản xạ tăng nhịp tim và nhịp hô hấp.	0,25 0,25
6	6.2	- Mật độ hồng cầu trong máu của người công nhân cao hơn so với du khách. - Giải thích: Người công nhân đã sống trên đỉnh núi 2 tháng, do thiếu oxygen lâu dài nên cơ thể tăng sinh hồng cầu. Do đó hồng cầu của công nhân cao hơn hồng cầu của du khách.	0,25 0,25
6	6.3	- Nồng độ hemoglobin máu của du khách tăng. - Giải thích: Tăng nhịp tim → lượng máu đến thận tăng → tăng cường thải nước tiểu → nồng độ hemoglobin trong máu tăng.	0,25 0,25
6	6.4	- Nước tiểu có pH tăng. - Giải thích: Khi lên núi cao, du khách tăng thông khí → nồng độ CO $_{2}$ trong máu giảm nhanh → pH máu tăng → thận tăng tiết HCO $^{-}$ → nước tiểu có pH tăng. 3	0,25 0,25

Câu 7

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Câu	Ý	Nội dung	Điểm
7	7.1	1. Đúng. - Vì bệnh nhân G bị rối loạn bước 3 (truyền tín hiệu); bước 2 bình thường => mới đầu tỉ lệ phần trăm tế bào gắn với insulin tăng (đường I). Sau đó các thụ thể đã bão hòa insulin => % tế bào gắn insulin không tăng lên (đường I).	0,25 0,25
7	7.2	2. Đúng. - Vì bệnh nhân F bị rối loạn ở bước 2 => insulin tiết ra được gắn với thụ thể với tỉ lệ thấp (đường II). Khi tiêm insulin nồng độ glucose trong máu vẫn cao và không giảm (đường III).	0,25 0,25
7	7.3	3. Sai. - Vì bệnh nhân E bị rối loạn bước 1; bước 2,3,4 bình thường => insulin tiết ra ít => nếu tiêm insulin thì glucose từ máu vận chuyển vào tế bào bình thường => lượng glucose trong máu phải giảm => bệnh nhân E không theo đường III.	0,25 0,25
7	7.4	4. Sai. - Vì bệnh nhân H rối loạn ở bước 4 => bước 1,2,3 bình thường => đường I đúng. Bước 4 bị rối loạn => tiêm insulin thì glucose trong huyết tương không giảm => không theo đường IV.	0,25 0,25

Câu 8

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

8	8.1	- Đồ thị A: Cây C $_{4}$ ; đồ thị B: C $_{3}$ ưa sáng; đồ thị C: Cây C $_{3}$ ưa bóng. Vì: + Cây C $_{4}$ có điểm bào hòa ánh sáng cao nên khi cường độ chiếu sáng tăng thì cường độ quang hợp vẫn tăng, hiệu quả quang hợp cao nhất. + Nhu cầu sử dụng ánh sáng cao, nhưng có điểm bão hòa thấp hơn cây C $_{4}$ và khi ở nhiệt độ cao, ánh sáng mạnh thì quang hợp giảm, xảy ra hô hấp sáng do đó hiệu quả quang hợp thấp hơn cây C $_{4}$ . + Loại cây có nhu cầu sử dụng ánh sáng thấp, khi cường độ ánh sáng tăng thì cường độ quang hợp tăng nhưng khi chiếu với cường độ ánh sáng mạnh thì quang hợp giảm, hiệu quả quang hợp thấp nhất.	0,25 0,25 0,25 0,25
8	8.2	- Khi rễ cây bị ngập úng, hạt ngâm trong nước hay cây trong điều kiện thiếu oxygen. - Có, lúc đó thực vật thực hiện hô hấp kị khí. Gồm đường phân và lên men. Một số thực vật có đặc điểm thích nghi: - Hệ rễ ít mẫn cảm với điều kiện kị khí, không bị độc do các chất sản sinh ra trong điều kiện yếm khí. - Trong thân và rễ có hệ thống dẫn khí.	0,25 0,25 0,25 0,25

Câu 9

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

9.1

- Cây AA sẽ cho hạt phấn có nhân sinh sản mang gene A. Khi hạt phấn này nảy mầm sẽ cho 2 tinh tử mang gene A; Cây aa sẽ cho túi phôi có noãn cầu mang gene a và nhân lưỡng bội mang gene aa.

- Khi thụ tinh kép:

+ Tinh tử thứ nhất (A) kết hợp với noãn cầu (a) tạo ra hợp tử mang gene Aa phát triển thành phôi nên kiểu gene của phôi là Aa.

+ Tinh tử thứ hai (A) kết hợp với nhân lưỡng bội (aa) tạo thành tế bào tam bội có kiểu gene Aaa phát triển thành nội nhũ. Nên nội nhũ có kiểu gene Aaa.

- Sau khi thụ tinh. Noãn phát triển thành hạt, bầu hình thành nên quả do vậy

0,25

Câu	Ý	Nội dung	Điểm
9		tế bào thịt quả có nguồn gốc từ tế bào bầu nhụy của cây cái. Kiểu gene của tế bào thịt quả là aa.	0,25
9	9.2	- A: Cây ngày dài ra hoa vì thời gian trong bóng tối nhỏ hơn thời gian tới hạn. - B: Cây ngày dài ra hoa vì thời gian bóng tối lớn hơn thời gian tới hạn nhưng ngắt quãng bởi ánh sáng đỏ biến P $_{đ}$ thành P $_{đx}$ kích thích ra hoa. - C: Cây ngày dài không ra hoa vì thời gian bóng tối lớn hơn thời gian tới hạn nhưng bị ngắt quãng bởi ánh sáng đỏ xa P $_{đx}$ thành P $_{đ}$ là dạng không hoạt động nên không kích thích ra hoa ở cây ngày dài. - D: Cây ngày dài không ra hoa vi thời gian bóng tối lớn hơn thời gian tới hạn nhưng bị ngắt quãng bởi ánh sáng đỏ xa ở lần chiếu sáng cuối cùng nên biến P $_{đx}$ thành P $_{đ}$ là dạng không hoạt động nên không kích thích ra hoa ở cây ngày dài.	0,25 0,25 0,25 0,25

Câu 10

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

10	10.1	- Hormone Y và X tương ứng là auxin và cytokinine (đ¾c trưng bởi vị trí tổng hợp đối l¾p – auxin ở đỉnh sinh trưởng và cytokinine ở rễ). - Theo hình, hàm lượng auxin ở chồi A > B > C > D. Vì: Càng xa đỉnh sinh trưởng thì ảnh hưởng ức chế của auxin càng yếu do tại đây hàm lượng auxin thấp nhưng cytokinine cao; hàm lượng cytokinine ở chồi theo thứ tự ngược lại. 10.1.1. Có, vì liên quan đến tỉ lệ giữa auxin (kích thích ra rễ) và cytokinine (kích thích ra chồi). 10.1.2. Không, vì phân hoá giới tính hoa liên quan đến tỉ lệ GA (hoa đực) và ethylene (hoa cái).	0,25 0,25 0,25 0,25
10	10.2	- I: Nội nhũ, II: noãn, III: phôi. - Giải thích: + I là nội nhũ do sau khi thụ tinh kép, nội nhũ phát triển, sau đó nội nhũ cung cấp dinh dưỡng cho phôi phát triển nên dần tiêu biến đi. + II là noãn, do noãn sau khi thụ tinh chứa hợp tử và tế bào tam bội. Sự phát triển của hợp tử và tế bào tam bội làm thể tích của noãn lớn nhất trong 3 cấu trúc. + III là phôi do sau khi thụ tinh, hợp tử phát triển thành phôi, lấy chất dinh dưỡng từ nội nhũ. Sau khi nội nhũ phát triển một thời gian, phôi sẽ phát triển.	0,25 0,25 0,25 0,25