Đáp án và lời giải
Đề minh họa tốt nghiệp THPT môn Sinh có đáp án năm 2025 (Đề 65)
Câu 1
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án A
Sinh vật tổng hợp prôtêin chỉ diễn ra ở tế bào chất.
Câu 2
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: D
Đáp án D
Hiện tượng chỉ xảy ra trong giảm phân đó là tiếp hợp và trao đổi chéo.
Câu 3
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: D
Đáp án D
Hướng dẫn: Lông hút của rễ là phần rễ tiếp xúc với đất, nước để hút nước và muối khoáng. Chúng do tế bào biểu bì rễ phát triển thành.
Câu 4
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: D
Đáp án D
Nhóm sắc tố tham gia quá trình hấp thụ và truyền ánh sáng đến trung tâm phản ứng là diệp lục b và carôtenoit (trong đó có caroten và xantophyl).
Câu 5
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: D
Đáp án D
Quần thể giao phối được coi là đơn vị sinh sản, đơn vị tồn tại của loài trong tự nhiên vì có sự giao phối ngẫu nhiên và tự do trong quần thể, phụ thuộc nhau về mặt sinh sản, hạn chế giao phối giữa các cá thể thuộc các quần thể khác nhau trong loài.
A là 1 ý giải thích quần thể là đơn vị tiến hóa chứ không giải thích quần thể được coi là đơn vị sinh sản, đơn vị tồn tại của loài trong tự nhiên.
B sai vì quần thể không có cấu trúc ổn định mà dễ thay đổi bởi các nhân tố tiến hóa.
C sai vì quần thể không có hệ gene kín, chỉ có loài mới có hệ gene kín.
Câu 6
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án B
Hướng dẫn: Nếu quần thể không có vốn gene đa hình thì khi hoàn cảnh sống thay đổi, sinh vật dễ dàng bị tiêu diệt hàng loạt, không có tiềm năng thích ứng. Tính đa hình về kiểu gene của quần thể giải thích được vì sao khi dùng một loại thuốc trừ sâu mới, dù với liều cao cũng không hi vọng tiêu diệt được toàn bộ số sâu bọ cùng một lúc và vì sao phải biết sử dụng liều thuốc thích hợp.
→ Ý nghĩa của tính đa hình về kiểu gene của quần thể giao phối là: Giúp sinh vật có tiềm năng thích ứng khi điều kiện sống thay đổi
Câu 7
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án B
Ở chi trước của loài động vật có xương sống có các xương phân bố theo thứ tự từ trên xuống dưới là xương cánh, xương cẳng, các xương cổ, xương bàn và xương ngón.
Câu 8
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án C
Hướng dẫn:
Nhân tố tiến hóa làm thay đổi đồng thời tần số tương đối các allele thuộc một gene của cả hai quần thể chính là di nhập gene.
Các quần thể thường có sự cách ly tương đối với nhau.
Di nhập gene là hiện tượng phát tán ở thực vật hay di cư ở động vật. Quẩn thể có số lượng cá thể nhập cư sẽ làm tăng tính đa dạng di truyền của quần thể. Quần thể di cư sẽ bị giảm đa dạng di truyền. Cả hai quần thể đều có sự thay đổi tần số allele và thành phần kiểu gene.
Câu 9
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án C
Hướng dẫn:
Ta thấy bệnh xuất hiện ở cả nam và nữ, người con gái II.5 bị bệnh nhưng bố không bị bệnh => Bệnh do gene nằm trên NST thường quy định.
Bố mẹ không bị bệnh sinh ra con bị bệnh nên bệnh do gene lặn nằm trên NST thường quy định.
Quy ước kiểu gene: A – bình thường, a – bị bệnh.
Cặp vợ chồng 1.1 và 1.2 đều không bị bệnh nhưng sinh ra con bị bệnh nên cặp vợ chồng này có kiểu gene dị hợp tử là Aa. Người con II.7 và II.8 được sinh ra từ cặp vợ chồng này và không bị bệnh nên có thể có kiểu gene AA hoặc Aa.
Cặp vợ chồng 1.3 và 1.4 đều không bị bệnh nhưng sinh ra con bị bệnh nên cặp vợ chồng này có kiểu gene dị hợp tử là Aa. Người con 9, 10, 11 được sinh ra từ cặp vợ chồng này và không bị bệnh nên có thể có kiểu gene AA hoặc Aa.
Tuy nhiên cặp vợ chồng 1.8 và 1.9 đều không bị bệnh nhưng sinh ra con bị bệnh nên cặp vợ chồng này có kiểu gene dị hợp tử là Aa.
Những người bị bệnh chắc chắn có kiểu gene là aa.
Vậy chỉ có 3 người là người 7, 10, 11 là chưa biết kiểu gene.
Cặp vợ chồng 1.8 và 1.9 đều không bị bệnh nhưng sinh ra con bị bệnh nên cặp vợ chồng này có kiểu gene dị hợp tử là Aa.
Người con II.15 được sinh ra từ cặp vợ chồng này và không bị bệnh nên có thể có kiểu gene AA:Aa.
Người chồng III.16 bị bệnh nên có kiểu gene aa.
Người 1, 2, 3, 4, 8, 9 đều không bị bệnh nhưng sinh con bị bệnh nên có kiểu gene là Aa.
Có 6 người có cùng kiểu gene.
Câu 10
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án B
Giao tử hoán vị có tần số < 25%
→ BD là giao tử hoán vị => Dị hợp chéo
→ Tần số hoán vị gene = 5%.2 = 10%
Câu 11
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án C
Giải thích:
A. Đúng. Vì việc thay đổi màu lông giúp chồn Ecmine ngụy trang tốt hơn trong các môi trường khác nhau: lông trắng vào mùa đông để hòa lẫn với tuyết và lông màu hạt dẻ vào mùa hè để phù hợp với môi trường không có tuyết. Đây là một đặc điểm thích nghi với sự thay đổi nhiệt độ và điều kiện môi trường theo mùa.
B. Đúng. Vì ở nhiệt độ thấp, gene mã hóa sắc tố lông có thể bị ức chế hoặc bất hoạt, dẫn đến việc chồn Ecmine mọc lông trắng thay vì lông màu hạt dẻ. Đây là một cơ chế sinh học giúp chúng thích nghi với môi trường lạnh.
C. Sai. Vì: Chồn Ecmine (Mustela erminea) là một loài động vật thuộc họ chồn bản địa Âu Á và Bắc Mỹ. Cuối thế kỷ XIX thì loài chồn này phát tán đến New Zealand nên loài chồn Ecmine là loài ngoại lai chứ không phải loài bản địa.
D. Đúng.
Câu 12
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án B
Giải thích:
A. Sai. Vì khả năng thay đổi màu lông theo mùa đã tồn tại ở chồn Ecmine trước khi chúng mở rộng khu phân bố. Đây không phải là đặc điểm mới xuất hiện sau khi chúng được du nhập vào New Zealand.
B. Đúng. Vì sự thay đổi màu lông theo mùa ở chồn Ecmine là một hiện tượng thường biến, tức là biến đổi hình thái do ảnh hưởng của môi trường mà không liên quan đến sự thay đổi trong cấu trúc gene.
C. Sai. Vì: Sự thay đổi màu lông là thường biến chứ không liên quan đến biến đổi của kiểu gene.
D. Sai. Vì: Cuối thế kỷ XIX ở New Zealand quần xã nơi loài chồn Ecmine sinh sống thì loài chồn Ecmine là loài chủ chốt chứ không phải loài ngẫu nhiên.
Câu 13
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án A
Hướng dẫn:
- Dung hợp tế bào trần: Là sự hợp nhất các tế bào soma không có thành tế bào của các cá thể hoặc các loài khác nhau, sau đó tái sinh các cây lai từ các TB đã dung hợp → Tạo cây lai hữu thụ
Còn lai xa: Là lai giữa các cá thể thuộc các loài khác nhau hoặc thuộc các chi, họ khác nhau. → Thường tạo con lai bất thụ, vì thế lai xa thường kèm theo đa bội hoá.
Câu 14
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án C
Hướng dẫn:
Bệnh câm điếc bẩm sinh gen A trên NST thường
bệnh mù màu do gen m trên NST X không có gene trên Y
P vợ chồng bình thường
Xét nhà vợ: có em gái bị câm điếc aa => Kiểu gene của bố mẹ vợ Aa × Aa
=> Vậy kiểu gene của vợ: AA:Aa
Anh trai mù màu => Mẹ của vợ có kiểu gene, bố vợ kiểu gen (vì bố vợ bình thường)
=> Kiểu gene của vợ về cặp mù màu này theo tỉ lệ:
Xét nhà chồng mẹ bị câm điếc aa => Kiểu gen của chồng Aa
KG của chồng về mù màu
Xét từng cặp tính trạng:
Câm điếc: A- (bình thường) : aa (câm điếc).
Mù màu: => Sinh con gái 100% bình thường.
Vậy xác suất để cặp vợ chồng trên sinh con gái không mắc bệnh trên: .
Câu 15
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án A
Hướng dẫn:
Phương pháp nghiên cứu phả hệ là phương pháp nghiên cưú sự di truyền của 1 tính trạng nhất định trên những người trong 1 dòng họ qua nhiều thế hệ.
Nhằm xác định :
- Gene quy định tính trạng là trội hay lặn.
- Do một hay nhiều gene chi phối.
- Có di truyền liên kết với giới tính không
Qua phương pháp phả hệ, người ta xác định được :
+ Da đen, tóc quăn, môi dày, lông mi dài là những tính trạng trội
+ Da trắng, tóc thắng, môi mỏng, lông mi ngắn là những tính trạng lặn
+ Tật xương chi ngắn, 6 ngón tay, ngón tay ngắn : Di truyền theo đột biến gene trội
+ Bạch tạng, câm điếc bẩm sinh di truyền theo đột biến gene lặn
+ Mù màu, máu khó đông : Do gene lặn trên NST giới tính X quy định
+ Tật dính ngón tay, có túm lông trên vành tay: Do gene trên NST Y quy định
Câu 16
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án B
Hướng dẫn:
- Các gene Z, Y, A trong operon Lac chịu sự kiểm soát của protein ức chế. Do đó, nếu gene điều hòa bị đột biến làm mất khả năng phiên mã hoặc đột biến làm cho protein ức chế bị mất chức năng thì các gene cấu trúc Z, Y, A sẽ phiên mã liên tục.
- Đột biến ở gene Z hoặc gene Y hoặc gene A thì chỉ làm thay đổi cấu trúc của mRNA ở gene bị đột biến mà không liên quan đến gene khác. Khi gene bị đột biến thì cấu trúc của protein do gene đó mã hóa có thể sẽ bị thay đổi cấu trúc và mất chức năng sinh học.
- Gene điều hòa phiên mã liên tục để tổng hợp protein ức chế bám lên vùng vận hành làm ngăn cản sự phiên mã của các gene Z, Y, A.
Câu 17
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án C
Giải thích:
A. Sai. Vì biểu đồ không cho thấy sự tăng cao gấp 4 lần trong vòng 100 năm. Mật độ tăng từ khoảng 300ppm lên hơn 400ppm, tức là tăng khoảng 30%, không phải 4 lần.
B. Sai. Vì dựa trên đồ thị, nếu ngừng phát thải từ năm 2021 hoặc 2040, nồng độ sẽ giảm xuống mức giữa 320ppm và dưới 360ppm vào khoảng năm 2300. Theo đề nếu không dừng phát thải thì không có cơ sở nào để khẳng định điều này.
C. Đúng. Vì sự gia tăng gây ra hiệu ứng nhà kính, dẫn đến sự nóng lên toàn cầu và làm tăng mực nước biển, điều này có thể khiến nhiều vùng đất hiện tại bị ngập dưới nước.
D. Sai. Vì khi dừng phát thải, mật độ giảm sẽ giảm hiệu ứng nhà kính.
Câu 18
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án: A
Hướng dẫn:
A. Đúng. Vì nồng độ tăng cao trong khí quyển sẽ cản trở khúc xạ ánh sáng. Làm cho quang năng biến đổi thành nhiệt năng nên nhiệt độ trái đất sẽ tăng lên. Sự cắt giảm lượng phát thải là cần thiết.
B. Sai. Vì: Sự phát thải càng tăng thì hậu quả do biển đổi khí hậu càng lớn. Do biến đổi khí hậu càng khó lượng.
C. Sai. Vì: Biểu đồ cho thấy việc ngừng phát thải sớm hơn (năm 2021) sẽ làm giảm nhanh hơn mức so với việc ngừng phát thải muộn hơn (năm 2040).
D. Sai: Vì: Nồng độ trong khí quyển tăng cao gây nên hiệu ứng nhà kính dẫn đến trái đất ấm lên. Vì vậy nước biển dâng sẽ làm giảm diện tích đất liền của Việt Nam trong tương lai.
Câu 19
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Sai
b) Đúng
c) Sai
d) Sai
a) Sai. Vì: Cây A-B- giao phấn với cây AAbb thì không thể xác định được cặp gene AA hay Aa của cây T.
b) Đúng. Vì: Khi giao phấn với cây AaBb thì sẽ biết được kiểu gene của cây T.
c) Sai. Vì: Khi giao phấn với cây AABb hoặc AaBB thì ở cặp gene đồng hợp không thể xác định được kiểu gene của cây T.
d) Sai. Vì: Khi giao phấn với cây aaBB thì cũng không xác định được kiểu gene của cây T về cặp gene BB hay Bb.
Câu 20
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Đúng
b) Đúng
c) Đúng
d) Đúng
a) Đúng.
b) Đúng. Vì: Loài A là loài đứng cuối cùng trong lưới thức ăn nên có sinh khối nhỏ nhất.
c) Đúng. Vì: Nếu loại bỏ loài A, chỉ còn lại 8 chuỗi thức ăn do mất hết các chuỗi đi từ loài H đến A.
d) Đúng. Vì: Trong chuỗi thức ăn bắt đầu bằng mùn bã hữu cơ, loài E có thể là sinh vật ăn mùn bã (giun đất).
Câu 21
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Đúng
b) Sai
c) Sai
d) Đúng
a) Đúng. Vì: Số lượng tế bào giảm. Tải lượng vius trong máu nhiều nên cơ thể vẫn đáp ứng làm tăng số lượng và tương bào sản xuất kháng thể IgG
b) Sai. Vì: Sự suy giảm các tế bào lympho và kháng thể IgG. Còn các tế bào bạch cầu trung tính vẫn bình thường. Nên mẫu 4 có khả năng cao bị suy giảm tế bào gốc dòng lympho.
c) Sai. Vì: Mẫu 1 khả năng cao bị não úng thùy do nhiễm kí sinh trùng Toxoplasma gondii
Do tăng số lượng tế bào và lượng kháng thể IgG và lg E (kháng thể đặc hiệu tấn công kí sinh trùng).
d) Đúng. Vì: Giảm dòng bạch cầu hạt trung tính, chủ yếu liên quan đến vi khuẩn.
Câu 22
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Sai
b) Đúng
c) Đúng
d) Sai
a) Sai. Đột biến phải làm tăng cường độ biểu hình của gene thì phải là đột biến lặp đoạn dẫn tới lặp gene.
b) Đúng. Vì: - Đột biến ở vùng promotor hoặc trình tự tăng cường: tăng mức độ biểu hiện gene.
c) Đúng. Vì: Chuyển đoạn: đưa gene tiền ung thư đến vị trí được điều khiển bởi promoter hoạt động mạnh → tăng mức độ biểu hiện của gene.
d) Sai. Vì: Mất đoạn hoặc đột biến mất chức năng liên quan đến trình tự điều hoà âm tính các gene ung thư: có thể hoạt hoá các gene tiền ung thư thành các gene ung thư.
Câu 23
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Tuần đầu tiên giữ khoai tây trong không khí sạch (có hàm lượng) nên quá trình hô hấp hiếu khí diễn ra, lượng thoát ra ổn định.
Sau 1 tuần giữ khoai tây trong khí nitrogen sạch (không tồn tại khí ): Giai đoạn đầu hô hấp hiếu khí (do còn một ít oxygen hoà tan trong gian bào) → lượng ít. Giai đoạn sau chỉ xảy ra lên men tạo ra acid lactic → không tạo ra .
Tuần thứ 3 giữ khoai tây trong không khí sạch (có hàm lượng ): Giai đoạn đầu, các mô có oxygen sẽ đẩy mạnh oxi hoá glucose chuyển thành acid pyruvic tham gia vào chu trình Krebs → có sự tăng cao hàm lượng thải ra. Sau đó quá trình hô hấp hiếu khí bình thường → lượng ổn định trở lại.
Câu 24
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Câu 25
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
- Số người mang allele a = 84% → kiểu gene AA có tỉ lệ là 100% - 64% = 16%.
Vì quần thể đang cân bằng di truyền và kiểu gene AA có tỉ lệ 16% nên suy ra tần số A = 0,4.
→ Tần số a = 0,6.
Kiểu gene đồng hợp có tỉ lệ = 1 – tỉ lệ kiểu gene dị hợp = 1 – 2 × 0,4 × 0,6 = 0,52 = 52%
Câu 26
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Cây cao 300 cm có 4 allele trội.
Cây là AaBbDdEe.
Tỉ lệ cây cao 300 cm là: C : 26 = = 0,31.
Câu 27
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Câu 28
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Ban đầu có số lượng cá thể là 1000 × 0,5 = 500 cá thể. Sau 1 năm số lượng cá thể là 650
→ Đã tăng 150 cá thể → Tỉ lệ tăng trưởng là 150 : 500 = 0,3 = 30%.
Mà tỉ lệ tăng trưởng = sinh sản – tử vong → Sinh sản = 30% + 10% = 40% = 0,4