Đề minh hoạ tốt nghiệp THPT môn Sinh có đáp án năm 2025 (Đề 111)

Đáp án C

Hướng dẫn:

A sai. Đột biến phát sinh trong quá trình nhân đôi DNA.

B sai. Tác nhân 5BU tác động gây đột biến thay thế cặp A - T bằng cặp G - C gene luôn làm tăng liên kết hidro của gene.

C đúng. Tác nhân tia UV tác động làm 2T cùng mạch gần nhau liên kết với nhau gây đột biến mất cặp nucleotide.

D sai. Đột biến gene xảy ra ở tế bào sinh dưỡng không di truyền được qua sinh sản hữu tính.

Đáp án D

Đột biến làm thay đổi số lượng NST trong tế bào là đột biến đa bội (đột biến số lượng NST) A đột biến gene không làm thay đổi số lượng NST trong tế bào.

B, C là đột biến cấu trúc NST.

Đáp án B

Hướng dẫn:

- A sai vì nước thoát ra khỏi lá chủ yếu qua khí khổng.

- B đúng vì dòng mạch ống (dòng đi lên): vận chuyển nước và ion khoáng từ đất vào mạch ống của rễ và tiếp tục dâng lên theo mạch ống trong thân để lan tỏa đến lá và các phần khác của cây.

- C sai vì héo tạm thời xảy ra khi trong những ngày nắng mạnh, vào buổi trưa khi cây hút nước không kịp so với thoát hơi nước làm cây bị héo, nhưng sau đó đến chiều mát cây hút nước no đủ thì cây sẽ phục hồi lại.

- D sai vì cây lấy được nước và chất khoáng từ đất khi nồng độ muối tan trong đất nhỏ hơn nồng độ dịch bào của rễ, tức áp suất thẩm thấu và sức hút nước của rễ cây phải lớn hơn áp suất thẩm thấu và sức hút nước của đất.

Đáp án B

Hướng dẫn:

Nước là dung môi hòa tan các chất, là môi trường cho các phản ứng hóa học đồng thời có thể trực tiếp tham gia vào các phản ứng. Cường độ hô hấp tỷ lệ thuận với hàm lượng nước. → Đáp án B.

Đáp án B

Trong giai đoạn hình thành loài người hiện đại, các yếu tố chủ yếu chi phối quá trình tiến hoá của con người là lao động, tiếng nói và tư duy. Đây là những yếu tố giúp con người phát triển khả năng thích nghi, sáng tạo, và hình thành các kỹ năng quan trọng như sử dụng công cụ, giao tiếp, và tư duy trừu tượng, qua đó dẫn đến sự tiến hoá văn hoá và khả năng kiểm soát môi trường.

Đáp án A

Loài người có khả năng thích nghi với mọi điều kiện sinh thái đa dạng, thích nghi với các điều kiện môi trường và có khả năng thay đổi môi trường → không phụ thuộc vào điều kiện tự nhiên và cách li địa lí.

Đáp án C

Thí nghiệm của Stanley Miller vào năm 1953 đã chứng minh rằng các chất hữu cơ, như amino acid, có thể được hình thành từ các hợp chất vô cơ (như metan, amoniac, hydro, và nước) dưới tác động của các nguồn năng lượng như tia cực tím và điện. Thí nghiệm này mô phỏng điều kiện của trái đất nguyên thủy và chỉ ra rằng sự sống có thể bắt đầu từ các chất vô cơ qua các phản ứng hóa học, một quá trình quan trọng trong giả thuyết về nguồn gốc sự sống trên Trái đất.

Đáp án B

Khi một nhóm người di cư đến một hòn đảo để sống, họ mang theo một số con chuột thuộc loài A. Sau rất nhiều năm, từ loài chuột A ăn thức ăn chủ yếu là hạt cây đã hình thành thêm loài chuột B ăn côn trùng, cả hai loài này đều cùng chung sống trên đảo. Loài chuột B đã được hình thành bằng con đường cách li sinh thái, dẫn tới làm thay đổi thời điểm kiếm ăn nên chúng không giao phối với nhau.

Đáp án A

Hướng dẫn:

Vì ông nội bị bệnh galacto huyết nên bố người đang ông bình thường có kiểu gene: Aa

Mẹ người đàn ông không mang gene gây bệnh nên người đàn ông này có thể có kiểu gene: AA hoặc Aa.

Người vợ có cô em gái bị bệnh nên người vợ có kiểu gene: AA và Aa.

Vậy xác suất đứa con bị bệnh là: .

Đáp án B

Quá trình hình thành loài mới có thể diễn ra nhanh chóng khi có sự tham gia của lai xa và đa bội hoá. Lai xa là sự kết hợp giữa hai loài khác nhau, trong khi đa bội hoá là sự gia tăng số lượng nhiễm sắc thể trong tế bào. Khi các cá thể lai xa có số lượng nhiễm sắc thể tăng lên (đặc biệt là khi xảy ra đa bội hoá), chúng có thể trở thành một loài mới do sự cách ly sinh sản với các loài bố mẹ, và quá trình này có thể xảy ra nhanh chóng trong vài thế hệ.

Đáp án B

Hướng dẫn:

Mật độ cá thể của quần thể là số lượng sinh vật của quần thể trên một đơn vị diện tích hay thể tích của quần thể. Số lượng sinh vật được tính bằng đơn vị cá thể (con, cây) hay khối lượng sinh vật (sinh khối)

Mật độ cá thể ảnh hưởng tới khả năng sinh sản và mức độ tử vong của các cá thể trong quần thể: mật độ tăng → các cá thể cạnh tranh → làm tăng mức độ tử vong...

Đáp án B

Hướng dẫn:

Mật độ cá thể của quần thể là số lượng sinh vật của quần thể trên một đơn vị diện tích hay thể tích của quần thể. Số lượng sinh vật được tính bằng đơn vị cá thể (con, cây) hay khối lượng sinh vật (sinh khối)

Mật độ được coi là một trong những đặc trưng cơ bản của quần thể là:

+ Mật độ ảnh hưởng tới khả năng sử dụng nguồn sống trong môi trường, khả năng sinh sản và tử vong của các cá thể trong quần thể.

+ Mật độ tăng cao → cạnh tranh nguồn sống; mật độ giảm → các cá thể tăng cường sự hỗ trợ lẫn nhau.

Đáp án D

Hướng dẫn:

Loại bỏ những cá thể không mong muốn là một biện pháp chọn lọc, nó không tạo được nguồn biến dị.

Đáp án C

Hướng dẫn

Quy ước gene: A: không bị bệnh A, a: bị bệnh A

B: không bị bệnh B, b: Bị bệnh B

Các người xác định được kiểu gene là: 4 (AaXBY), 6 (AaXBXb), 7(AaXBY), 8(aa XBXb), 9(AaXBY), 10 (AaXBY), 11(aaXbXb)

Người (1), (2) không thể xác định kiểu gene về bệnh A

Ta có:

Người số 8 có kiểu gene (bị bệnh A và nhận của bố)

Người số 9 có kiểu gene (Sinh con bị bênh A và không mắc bệnh B)

Người số 8 bị bệnh A nên sẽ truyền gene bệnh cho người số 13.

Người số 13 có kiểu gene dị hợp về bệnh A

Xác suất họ sinh 2 con không bị bệnh:

+ Sinh 2 con không bị bệnh A: (vì 1/3AA luôn tạo đời con không bị bệnh)

+ Sinh 2 con không bị bệnh B:

Vậy tỉ lệ cần tính là:

Đáp án D

Sử dụng colchicine gây đột biến tạo ra thể đa bội làm cho cơ quan sinh dưỡng to ra. Do vậy, sử dụng chất colchicine đem lại hiệu quả cao cho các loài không lấy hạt, các loài sử dụng cơ quan sinh dưỡng (khoai, của cải đường,..)

Đáp án B

Phương pháp:

Trong các phát biểu nói trên, chỉ có phát biểu B không đúng.

Vì thể dị đa bội được hình thành do lai xa kèm theo đa bội hóa. Ở động vật, ít khi xảy ra lai xa và sự đa bội hóa sẽ dẫn tới gây chết ở giai đoạn phôi.

Đáp án A

Hướng dẫn: Trong diễn thế sinh thái, vai trò quan trọng hàng đầu thuộc về nhóm loài ưu thế.

Đáp án A

Hướng dẫn: Phương án A là không đúng vì khi loài ưu thế hoạt động mạnh mẽ sẽ gây biến đổi môi trường dẫn đến sự bất lợi cho chính loài ưu thế đó, tạo điều kiện cho một nhóm loài khác trở thành nhóm loài ưu thế mới tương ứng với điều kiện môi trường mới. Đây chính là một trong những nguyên nhân gây ra diễn thế sinh thái. Do đó, phương án A là phương án phù hợp. Các phương án còn lại đều đúng.

Xét tính trạng hình dạng đuôi

P: Đực đuôi dài x cái đuôi ngắn → F₁: 100% đuôi ngắn.

F₁: đực đuôi ngắn × cái đuôi ngắn → F₂: 3 đuôi dài : 1 đuôi ngắn.

Trong đó: cái 50% đuôi ngắn; đực: 25% đuôi ngắn : 25% đuôi dài.

→ Tính trạng đuôi dài chỉ xuất hiện ở con đực → Tính trạng hình dạng đuôi di truyền liên kết với giới tính X (không có allele tương ứng trên Y).

Quy ước: B: đuôi ngắn, b: đuôi dài. Tương tự với tính trạng màu mắt.

P: Mắt đỏ × Mắt trắng → F₁: 100% mắt đỏ.

F₂: 3 mắt đỏ : 1 mắt trắng, mắt trắng chỉ xuất hiện ở con đực.

→ Tính trạng màu mắt di truyền liên kết với giới tính X (không có allele tương ứng trên Y).

Xét sự di truyền chung của 2 cặp tính trạng:

Cả 2 cặp gene quy định tính trạng cùng nằm NST X (không có allele tương ứng trên Y). F₁: .

Giới đực F₂: 20% ♂ mắt đỏ, đuôi ngắn : 20% ♂ mắt trắng, đuôi dài : 5% ♂ mắt trắng, đuôi ngắn : 5% ♂ mắt đỏ, đuôi dài.

Do giới đực dị giao tử, di truyền chéo:

→ Tỉ lệ kiểu hình F₁ = Tỉ lệ giao tử ruồi cái F₁ sinh ra.

→ Ruồi cái F₁ cho giao tử: ; .

→ tần số hoán vị ở ruồi cái là: f = 20%.

Xét các phát biểu của đề bài:

a) Đúng. Vì: Cái F₁ giảm phân cho 4 loại giao tử: ; .

Đực F₁ giảm phân cho 2 loại giao tử: → F₂ có 8 loại kiểu gene.

b) Sai. Vì: Hoán vị gene chỉ xảy ra ở giới cái (XX).

c) Đúng. Vì: Giới F₂ có tỉ lệ: ().

→ .

→ Tỉ lệ cá thể cái thuần chủng: .

d) Đúng. Vì: Cái F₁ có kiểu gene lai phân tích:

→ : cá thể đực mắt đỏ, đuôi dài .

a) Sai. Vì: (1) là cạnh tranh khác loài (vì sống chung thì cả hai có hại, sống riêng rẽ thì bình thường).

b) Đúng. Vì: Cả hai loài A và B khi sống chung thì đều có lợi, khi tách riêng thì cả hai đều có hại. Do đó, đây là quan hệ cộng sinh.

c) Sai. Vì: Cả hai loài A và B là quan hệ hội sinh, trong đó loài A có lợi, còn loài B trung tính. Vì vậy, A là loài cá ép còn B là loài cá lớn.

d) Đúng. Vì: B có lợi, A có hại cho nên loài B là loài kí sinh ở trong loài A.

a) Sai. Vì: Mỗi đường A, B, C, D thể hiện sự tạo thành nước tiểu lần lượt tương ứng ở các con chó thuộc nhóm thí nghiệm 2; 4; 1; 3.

Giải thích:

Sự cấp nước lọc gây ra mất cân bằng nội môi, giảm áp suất thẩm thấu đồng thời tăng thể tích máu nên lượng nước tiểu nhanh chóng tăng nhanh (đường A và B) để giảm thể tích máu đồng thời cân bằng lại áp suất thẩm thấu.

Sự cấp nước muối đẳng trương chỉ gây ra sự tăng thể tích máu nên chỉ gây tăng áp lực lọc cầu thận do đó sự tăng tạo nước tiểu tăng từ từ (không tăng đột ngột như đường A và B) (đường C và D).

b) Sai. Vì: Cấp nước qua truyền tĩnh mạch thì bổ sung nước nhanh hơn thông qua đường uống.

c) Sai. Vì: Sự điều chỉnh thể tích máu chậm hơn hay yếu hơn so với điều chỉnh áp suất thẩm thấu.

d) Sai. Vì: Sự điều hòa liên quan đến áp suất thẩm thấu do ADH điều chỉnh, còn sự điều hòa thể tích máu chủ yếu thông qua áp suất lọc ở cầu thận và hệ thống RAAS (liên quan đến thụ thể áp lực ở tiểu động mạch đến). Điều hòa liên quan đến ADH nhanh hơn và mạnh hơn, đồng thời sự thay đổi về áp suất thẩm thấu cũng nghiêm trọng hơn nên cần điều chỉnh nhanh hơn.

a) Đúng. Vì: Trong môi trường có nồng độ sorbitol tăng dần, ở thể đột biến x có sự tăng nồng độ nội bào tương tự như kiểu dại, chứng tỏ thể đột biến x vẫn phản ứng bình thường với stress về áp suất thẩm thấu. Nhưng trong môi trường có nồng độ NaCl tăng dần, ở thể đột biến x, sự tăng nồng độ nội bào thấp hơn nhiều so với kiểu dại

b) Đúng. Vì: Vì trong môi trường có nồng độ sorbitol tăng dần là môi trường chỉ có stress về thẩm thấu thì ở thể đột biến y nồng độ nội bào thấp hơn kiểu dại, còn trong môi trường có nồng độ NaCl cao thì nồng độ nội bào của thể đột biến y cao hơn thể đột biến x và thấp hơn kiểu dại

c) Sai. Vì: Thể đột biến x là là thể đột biến dạng khiếm khuyết trong nhận biết stress về ion.

d) Sai. Vì: Trong môi trường có nồng độ NaCl cao thì nồng độ nội bào của thể đột biến y cao hơn thể đột biến x và thấp hơn kiểu dại => chứng tỏ thể đột biến y vẫn có khả năng nhận biết stress về ion, và chỉ bị khiếm khuyết trong nhận biết về áp suất thẩm thấu.

Quần xã cây thân thảo (3): Tiếp theo, các cây thân thảo, cỏ dại, và các loài cây ngắn ngày phát triển, góp phần cải tạo đất.

Quần xã cây bụi (4): Sau đó, cây bụi bắt đầu phát triển và chiếm ưu thế, tạo ra lớp thảm thực vật dày hơn.

Quần xã cây gỗ lá rộng (2): Khi điều kiện môi trường ổn định hơn, các cây gỗ lá rộng như cây sồi, cây thông bắt đầu xuất hiện, tạo nên thảm thực vật dày đặc hơn.

Quần xã đỉnh cực (1): Cuối cùng, quần xã đỉnh cực, thường là một hệ sinh thái rừng ổn định và phát triển đầy đủ, hoàn thành quá trình diễn thế.

- Gọi tần số allele A, a, lần lượt là x, y, z.

Quần thể đang ở trạng thái cân bằng di truyền nên có cấu trúc dạng:

.

Con trắng () = 1% → Tần số allele .

Con xám = .

Các con đen của quần thể gồm:

Chia lại tỉ lệ ta có: .

→ Tần số allele:

Vậy tỉ lệ con xám thuần chủng ở đời sau là: .

Sử dụng sơ đồ hình chữ nhật: Cạnh và đường chéo của hình chữ nhật là giao tử lưỡng bội cần tìm.

Cách giải:

AAaaBBbb tự thụ phấn.

Tỉ lệ kiểu hình lặn 1 tính trạng là:

Năng lượng tảo đồng hoá được là: kcal/m²/ngày.

Năng lượng giáp xác đồng hoá được là: kcal/m²/ngày.

Năng lượng cá đồng hoá được là: kcal/m²/ngày.