Đáp án và lời giải
Đề minh hoạ tốt nghiệp THPT môn Sinh có đáp án năm 2025 (Đề 102)
Câu 1
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án A
Bộ ba AUG mã hoá acid amino Met
Câu 2
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án C
Sự sinh trưởng của tế bào diễn ra chủ yếu ở pha G1 của quá trình phân bào. Giai đoạn tổng hợp các chất chuẩn bị cho quá trình nhân đôi DNA ở pha S.
Câu 3
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án C
Hấp thụ chất khoáng chủ động ở cây diễn ra khi các chất khoáng cần được vận chuyển từ nơi có nồng độ thấp (như trong đất) vào nơi có nồng độ cao (như trong các tế bào của rễ cây). Quá trình này cần năng lượng, vì chất khoáng phải đi ngược lại gradient nồng độ, và cơ chế này chủ yếu được thực hiện qua các bơm ion (như bơm proton) trong màng tế bào rễ.
Câu 4
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án A
- Hô hấp tạo ra ATP để cung cấp năng lượng cho quá trình hút khoáng chủ động. Hô hấp tạo ra các sản phẩm trung gian là các acid xêto để làm nguyên liệu đồng hoá các nguyên tố khoáng do rễ hút lên.
- Hô hấp tạo ra các chất khử như FADH2, NADH để cung cấp cho quá trình đồng hoá các nguyên tố khoáng.
- Quá trình hút khoáng sẽ cung cấp các nguyên tố khoáng để tổng tế bào hợp các chất, trong đó có các enzyme. Các enzyme tham gia xúc tác cho các phản ứng của quá trình hô hấp.
- Quá trình hút khoáng sẽ cung cấp các nguyên tố để tồng hợp các chất. Quá trình tổng hợp các chất sẽ sử dụng các sản phẩm của quá trình hô hấp, do đó làm tăng tốc độ của quá trình hô hấp tế bào.
Đáp án A sai. Vì quá trình hút khoáng bị động không sử dụng ATP.
Câu 5
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án B
Giao phối không ngẫu nhiên có thể làm cho một số gen hoặc kiểu gene cụ thể có tần suất cao hơn trong quần thể, trong khi các kiểu gene khác bị giảm. Điều này làm giảm sự đa dạng di truyền của quần thể, vì không phải tất cả các gen đều có cơ hội truyền đạt qua các thế hệ một cách công bằng. Giao phối không ngẫu nhiên có thể dẫn đến sự phân bố không đều của các allele trong quần thể, từ đó làm nghèo vốn gene của quần thể.
Câu 6
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án A
Vai trò của giao phối đối với tiến hoá:
- Giao phối làm trung hoà tính có hại của đột biến: Đa phần các đột biến là có hại cho cơ thể, nhưng chúng thường là những gene lặn cho nên qua giao phối chúng tồn tại ở trạng thái dị hợp và không biểu hiện ra kiểu hình.
- Giao phối ngẫu nhiên làm cho đột biến được phát tán trong quần thể, tạo ra vô số biến dị tổ hợp.
Câu 7
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án A
Nhóm vượn người và người đều có khả năng biểu lộ tình cảm, vui buồn hay giận dữ, khả năng sử dụng công cụ có sẵn trong tự nhiên.
Bằng chứng quan trọng nhất là việc bộ gene của người có tới 98% giống với bộ gene của tinh tinh -> bằng chứng sinh học phân tử -> hai loài này có họ hàng gần gũi.
Câu 8
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án B
Các nhiễm sắc thể từ hai loài thường có cấu trúc, số lượng và trình tự gene khác nhau, gây khó khăn cho việc hình thành cặp tương đồng trong giảm phân. Con lai giữa hai loài thường có bộ nhiễm sắc thể không tương đồng, dẫn đến các nhiễm sắc thể không thể tiếp hợp với nhau trong quá trình giảm phân. Điều này làm gián đoạn quá trình phát sinh giao tử, dẫn đến con lai bị bất thụ.
Câu 9
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: D
Đáp án D
- Xét tính trạng bệnh câm điếc bẩm sinh: Ở thế hệ I và II, bố mẹ đều bình thường nhưng sinh con gái bị bệnh điếc bẩm sinh => Bệnh điếc bẩm sinh do gene lặn nằm trên NST thường quy định.
- Xét tính trạng mù màu:do gene lặn nằm trên NST X quy định.
Người III.2 chắc chắn có kiểu gene Aa => Giao tử: ![]()
Bố mẹ của người III. 3. Có kiểu gene (Aa) × (
) = (
) × (
)
Người III3 là người bình thường nên có kiểu gene
.
Muốn sinh con trai bị điếc bẩm sinh thì III. 3 phải có kiểu gene
Aa.
Khi đó xác suất sinh con trai bị điếc bẩm sinh là:
%
Câu 10
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án B
Cơ thể lai xa có bộ nhiễm sắc thể không tương đồng (vì các nhiễm sắc thể đến từ hai loài khác nhau, có cấu trúc và trình tự khác nhau). Điều này dẫn đến việc các nhiễm sắc thể không thể bắt cặp với nhau trong quá trình giảm phân, làm gián đoạn sự hình thành giao tử. Do đó, cơ thể lai xa không thể sinh sản hữu tính và chỉ có thể sinh sản sinh dưỡng.
Câu 11
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án A
Ổ sinh thái của một loài là không gian sinh thái mà ở đó tất các các nhân tố sinh thái của môi trường nằm trong giới hạn sinh thái quy định sự tồn tại và phát triển lâu dài của loài.
Nơi ở là không gian cư trú của sinh vật có thể chứa nhiều ổ sinh thái khác nhau.
Ao nuôi cá là nơi ở: Có nhiều ổ sinh thái của cá mè, cá trắm cỏ, cá chép, cá trôi và cá rô...
Các loài này sống cùng sinh cảnh, có sự phân ly ổ sinh thái tạo điều kiện cho các loài tận dụng nguồn sống của môi trường và hạn chế được sự cạnh tranh.
Câu 12
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án A
Trong trường hợp này, các loài chim sống trên cùng một cây nhưng ở các độ cao khác nhau, mỗi loài sử dụng nguồn tài nguyên (như ánh sáng, thức ăn) theo cách riêng của mình. Điều này là biểu hiện của sự phân chia ổ sinh thái, giúp giảm cạnh tranh giữa các loài.
B. Sai vì "nơi ở" chỉ đơn giản là không gian sinh sống, không bao hàm cách loài sử dụng tài nguyên hay mối quan hệ sinh thái.
C. Sai vì "giới hạn sinh thái" liên quan đến khoảng điều kiện môi trường mà loài có thể tồn tại và phát triển, không phản ánh sự phân bố khác nhau trên cây.
D. Sai vì đây không chỉ là vấn đề thích nghi ánh sáng mà là sự phân chia nguồn tài nguyên tổng quát hơn (không gian, thức ăn, v.v.).
Câu 13
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: D
Đáp án D
Phương pháp dung hợp tế bào là kỹ thuật dung hợp hai tế bào trần từ hai loài khác nhau để tạo ra một tế bào lai mang bộ nhiễm sắc thể của cả hai loài. Phương pháp này được sử dụng trong công nghệ sinh học để tạo ra giống mới mang đặc điểm ưu việt từ cả hai loài mà các phương pháp lai hữu tính thông thường không thể thực hiện được (do cách biệt về mặt sinh học).
Câu 14
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: D
Đáp án D
Pheniketo niệu là bệnh do gene lặn nằm trên NST thường quy định.
Quy ước A- bình thường; a- bị bệnh.
Người đàn ông có em gái bị bệnh (aa) -> bố mẹ dị hợp tử (Aa) -> ![]()
Vợ có anh trai bị bệnh (aa) -> bố mẹ dị hợp tử (Aa) -> người vợ có kiểu gene ![]()
Vợ và chồng trong quá trình giảm phân: ![]()
Cặp vợ chồng này lấy nhau, khả năng sinh con bị bệnh (aa) = ![]()
Câu 15
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án A
Vì giống cừu sản xuất sữa có protein của người chứng tỏ giống cừu này có gene người.
Câu 16
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án B
Đột biến giao tử: phát sinh trong giảm phân tạo giao tử, qua thụ tinh sẽ đi vào hợp tử
+ Đột biến gene trội: sẽ được biểu hiện thành kiểu hình ngay ở cơ thể đột biến
+ Đột biến gene lặn: biểu hiện thành kiểu hình ở trạng thái đồng hợp tử lặn (aa) vd: bệnh bạch tạng
Câu 17
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án B
Biến động số lượng cá thể của quần thể là sự tăng, giảm số lượng cá thể của quần thể đó quanh trị số cân bằng khi kích thước quần thể đạt giá trị tối đa, cân bằng với sức chứa của môi trường. Có dạng biến động theo chu kỳ và không theo chu kỳ.
Quần thể ruồi nhà xuất hiện vào khoảng thời gian xác định trong năm, thường là mùa hè vào mùa khác thì hầu như giảm hẳn.
Quần thể này biến động số lượng theo chu kỳ mùa.
Câu 18
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án B
Nguyên nhân gây biến động số lượng cá thể của quần thể: yếu tố vô sinh và hữu sinh có thể có tính chu kỳ hoặc những yếu tố ngẫu nhiên...
Nhân tố hữu sinh gây biến động số lượng cá thể của quần thể đó là: sự cạnh tranh giữa các cá thể trong đàn -> Cạnh tranh sẽ làm giảm số lượng của các cá thể
Câu 19
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Sai
b) Đúng
c) Sai
d) Đúng
Cho cây thân cao, hoa đỏ giao phấn với cây thân thấp, hoa trắng (P), thu được
có 100% cây thân cao, hoa đỏ -> Tính trạng thân cao, hoa đỏ là trội so với thân thấp, hoa trắng.
* Quy ước: A: thân cao, a: thân thấp; B: hoa đỏ, b: hoa trắng
có 4 loại kiểu hình, trong đó cây thân cao, hoa trắng chiếm 9%.
→ Tỉ lệ kiểu hình thân thấp, hoa trắng
= 25% - 9% = 16%.
16%
=
(do hoán vị gene ở cả đực và cái với tần số bằng nhau)
= 40% > 25% → đây là giao tử sinh ra do liên kết,
dị hợp tử đều ![]()
* Xét các phát biểu của đề bài:
a) Sai. Vì:
lai phân tích:
× ![]()
→ Tỉ lệ cây cao, hoa trắng
F_2
b) Đúng. Vì: Tần số hoán vị gene là 100% - 2 × 40% = 20%
c) Sai. Vì: Cây thân thấp, hoa đỏ ở F2 = Cây thân cao, hoa trắng = 9%
Cây thân thấp, hoa đỏ thuần chủng chiếm tỉ lệ là ![]()
→Lấy ngẫu nhiên một cây thân thấp, hoa đỏ ở F2, xác suất thu được cây thuần chủng là ![]()
d) Đúng. Vì: Cây thân cao, hoa đỏ ở
= 50% + 16% = 66%
Cây thân cao, hoa đỏ thuần chủng
= cây thân thấp, hoa trắng
= 16%.
→ Lấy ngẫu nhiên một cây thân cao, hoa đỏ ở
, xác suất thu được cây thuần chủng là ![]()
Câu 20
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Đúng
b) Sai
c) Đúng
d) Sai
a) Đúng. Thỏ là con mồi của Linh miêu, số lượng con mồi thường lớn hơn số lượng vật săn mồi.
b) Sai. số lượng con mồi thường lớn hơn số lượng vật săn mồi.
c) Đúng. Sau 9-10 năm, số lượng thỏ lại giảm. Khi số lượng thỏ giảm, số lượng Linh miêu cũng giảm. Khi số lượng linh miêu giảm số lượng thỏ lại tăng trong 9-10 năm tiếp theo.
d. Sai. Năm 1865 kích thước quần thể thỏ đạt cực đại. Năm 1885, kích thước quần thể linh miêu đạt cực đại
Câu 21
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Đúng
b) Sai
c) Sai
d) Sai
a) Đúng. Vì: Sự lõm này làm tăng thể tích lòng mạch => Huyết áp ở nhánh lên động mạch chủ giảm một cách đột ngột, sau đó van sẽ trở lại trạng thái ban đầu do có tính đàn hồi làm huyết áp tăng lên hình thành điểm khuyết trên đồ thị.
b) Sai. Vì: Đồ thị A cho thấy huyết áp tâm trương giảm, huyết áp tâm thu ở nhánh lên động mạch tăng. Ống thông động mạch chủ - phổi làm lượng máu trong động mạch chủ tăng trong kì tâm thu do tâm thất phải và tâm thất trái co gần như đồng thời trong khi vận tốc máu ở động mạch chủ lớn hơn -> một lượng máu lớn dồn từ động mạch phổi sang động mạch chủ => huyết áp tâm thu ở nhánh lên động mạch tăng. Trong kì tâm trương, một lượng máu từ động mạch chủ dồn sang động mạch phổi (do huyết áp tâm trương tại động mạch chủ lớn hơn động mạch phổi) -> huyết áp tâm trương ở nhánh lên động mạch giảm.
=> Đồ thị A phù hợp với: Ống thông động mạch chủ - động mạch phổi
c) Sai. Vì: Đồ thị B không có điểm khuyết do đóng van động mạch chủ chứng tỏ van không đóng hoàn toàn.
=> Đồ thị B phù hợp với bệnh nhân bị hở van động mạch chủ.
d) Sai. Vì: Đồ thị C cho thấy cả huyết áp tâm thu và tâm trương ở nhánh lên động mạch chủ đều tăng. Tính đàn hồi của thành mạch bị xơ vữa giảm nên huyết áp tâm trương và tâm thu ở nhánh lên động mạch chủ đều tăng.
=> Đồ thị C phù hợp với bệnh nhân bị xơ vữa động mạch.
Câu 22
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Sai
b) Đúng
c) Sai
d) Sai
a) Sai. Vì: Dựa trên mức độ phiên mã của tế bào cơ: khi xóa trình tự A, mức độ biểu hiện gene ở tế bào cơ là 100% trình tự tắt phiên mã gene nằm ở vùng A.
b) Đúng. Vì: Dựa vào mức độ biểu hiện ở tế bào gan: khi xóa trình tự B, biểu hiện gene chỉ ở mức 10%.
c) Sai. Vì: Khi xóa trình tự D, cả tế bào gan và tế bào cơ đều không biểu hiện gene GFP vùng D là trình tự promoter lõi của gene.
d) Sai. Vì: Dựa vào lượng protein biểu hiện ở tế bào gan: xóa trình tự C nhưng mức biểu hiện gene vẫn là 100% giống như trường hợp cấu trúc nguyên vẹn. -> C không có vai trò điều hòa đối với biểu hiện gene này.
Câu 23
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Để xếp theo độ phức tạp của lưới thức ăn tăng dần trong các khu sinh học, ta dựa vào các đặc điểm như: tính đa dạng loài, điều kiện môi trường, và nguồn tài nguyên sẵn có.
Đồng rêu (Tundra): Điều kiện khắc nghiệt, đa dạng sinh học thấp, lưới thức ăn đơn giản nhất.
Rừng lá kim phương bắc (Taiga): Môi trường ít khắc nghiệt hơn Tundra, đa dạng loài tăng nhẹ nhưng vẫn hạn chế.
Rừng lá rộng rụng theo mùa: Điều kiện thuận lợi hơn, nhiều tầng thực vật, lưới thức ăn phức tạp hơn Taiga.
Rừng ẩm thường xanh nhiệt đới: Là hệ sinh thái đa dạng nhất, có nhiều loài thực vật và động vật, lưới thức ăn phức tạp nhất.
Câu 24
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Câu 25
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Theo bài ra ta thấy tính trạng di truyền theo quy luật tương tác cộng gộp 15:1.
Quy ước aabb quy định hạt dài, các kiểu gene còn lại quy định hạt tròn.
Gọi p, q lần lượt là tần số allele A và a.
Tần số allele b là: 1 - 0,1 = 0,9.
Quần thể cân bằng di truyền nên tỉ lệ cây hạt dài aabb chiếm tỉ lệ là: ![]()
=> q = 0,5 => p = 1 - 0,5 = 0,5.
Tần số kiểu gene AAbb là: ![]()
Câu 26
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
Câu 27
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý
a. Sau khi được thả thì các cá thể được đánh dấu phân bố ngẫu nhiên và xen lẫn các cá thể không đánh dấu nên trong các cá thể được bắt lại lần 2, số cá thể được đánh dấu phản ánh đúng tỉ lệ cá thể được đánh dấu có trong quần thể.
- Nếu gọi a là số cá thể có trong quần thể, b là số cá thể được bắt lên và đánh dấu, c là số cá thể được bắt lại lần 2, d là số cá thể có dấu ở lần bắt thứ 2. Thì ta có tỉ lệ thức ![]()
- Số cá thể tại các thời điểm năm 2002 là: ![]()
Câu 28
Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý