Lời giải Chuyên đề Hóa học 11 CTST Phân bón vô cơ có đáp án

Câu 1

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

- Phân bón vô cơ chứa một hoặc nhiều nguyên tố dinh dưỡng cần thiết cho thực vật dưới dạng muối khoáng, được sử dụng để bón trực tiếp vào đất hoặc pha và phun trên lá nhằm cung cấp dinh dưỡng cho thực vật, thúc đẩy quá trình sinh trưởng của chúng.

- Phân bón vô cơ được phân loại:

+ Phân bón đơn, đa lượng: gồm phân đạm, phân lân và phân kali, cung cấp các nguyên tố dinh dưỡng mà thực vật cần với số lượng lớn.

+ Phân bón trung lượng: cung cấp một số nguyên tố dinh dưỡng mà thực vật cần với lượng vừa phải.

+ Phân bón vi lượng: cung cấp một số nguyên tố dinh dưỡng thực vật cần với một lượng nhỏ.

+ Phân bón phức hợp và phân bón hỗn hợp là hai loại phân bón chứa đồng thời một số nguyên tố dinh dưỡng cơ bản.

Câu 2

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Hình	Phân bón	Thành phần chính	Nguyên tố dinh dưỡng chính cung cấp
Hình 2.1	Phân urea	(NH $_{2}$ ) $_{2}$ CO	N
Hình 2.1	Phân đạm nitrate	NaNO $_{3}$ , Ca(NO $_{3}$ ) $_{2}$ …	N
Hình 2.1	Phân potassium sulfate	K $_{2}$ SO $_{4}$	K
Hình 2.1	Superphosphate đơn	Ca(H $_{2}$ PO $_{4}$ ) $_{2}$ ; CaSO $_{4}$	P
Hình 2.1	Superphosphate kép	Ca(H $_{2}$ PO $_{4}$ ) $_{2}$	P
Hình 2.1	Phân lân nung chảy	Ca $_{3}$ (PO $_{4}$ ) $_{2}$ , CaSiO $_{3}$ ; Mg $_{3}$ (PO $_{4}$ ) $_{2}$ , MgSiO $_{3}$ .	P
Hình 2.2	Calcium carbonate	CaCO $_{3}$	Ca
Hình 2.2	Magnesium sulfate	MgSO $_{4}$	Mg

Câu 3

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Phân bón vô cơ được phân loại dựa vào nguồn gốc, số lượng nguyên tố dinh dưỡng hoặc hàm lượng của nguyên tố dinh dưỡng trong thực vật. Cụ thể:

Tiêu chí phân loại	Phân loại, ví dụ
Số lượng nguyên tố dinh dưỡng cơ bản	- Phân bón đơn: chứa một loại nguyên tố dinh dưỡng cơ bản (N, P, K) như phân đạm, lân, kali. - Phân bón hỗn hợp hoặc phức hợp: chứa nhiều loại nguyên tố dinh dưỡng cơ bản. + Phân hỗn hợp (hỗn hợp các loại phân trộn với nhau), ví dụ phân NPK là hỗn hợp (NH $_{4}$ ) $_{2}$ HPO $_{4}$ và KNO $_{3}$ . + Phân phức hợp (các nguyên tố dinh dưỡng kết hợp với nhau về mặt hoá học) như phân ammophos (NH $_{4}$ ) $_{2}$ HPO $_{4}$ …
Hàm lượng của nguyên tố dinh dưỡng trong thực vật	- Phân bón đa lượng: chứa các nguyên tố mà cây trồng cần với lượng lớn như đạm, lân, kali. - Phân bón trung lượng: chứa các nguyên tố dinh dưỡng mà cây trồng cần với lượng vừa phải như calcium, magnesium, sulfur. - Phân bón vi lượng: chứa các nguyên tố dinh dưỡng mà cây trồng cần với lượng nhỏ như boron, zinc, iron, manganese…

Tiêu chí phân loại

Phân loại, ví dụ

Số lượng nguyên tố dinh dưỡng cơ bản

- Phân bón đơn: chứa một loại nguyên tố dinh dưỡng cơ bản (N, P, K) như phân đạm, lân, kali. - Phân bón hỗn hợp hoặc phức hợp: chứa nhiều loại nguyên tố dinh dưỡng cơ bản. + Phân hỗn hợp (hỗn hợp các loại phân trộn với nhau), ví dụ phân NPK là hỗn hợp (NH

_{4}

)

_{2}

HPO

_{4}

và KNO

_{3}

. + Phân phức hợp (các nguyên tố dinh dưỡng kết hợp với nhau về mặt hoá học) như phân ammophos (NH

_{4}

)

_{2}

HPO

_{4}

…

Hàm lượng của nguyên tố dinh dưỡng trong thực vật

- Phân bón đa lượng: chứa các nguyên tố mà cây trồng cần với lượng lớn như đạm, lân, kali. - Phân bón trung lượng: chứa các nguyên tố dinh dưỡng mà cây trồng cần với lượng vừa phải như calcium, magnesium, sulfur. - Phân bón vi lượng: chứa các nguyên tố dinh dưỡng mà cây trồng cần với lượng nhỏ như boron, zinc, iron, manganese…

Câu 4

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

(a) Phân bón phức hợp: Phân ammophos là hỗn hợp các muối NH $_{4}$ H $_{2}$ PO $_{4}$ và (NH $_{4}$ ) $_{2}$ HPO $_{4}$ – cung cấp nguyên tố dinh dưỡng nitrogen (N) và phosphorus (P).

(b) Phân bón hỗn hợp: Phân nitrophoska là hỗn hợp của (NH $_{4}$ ) $_{2}$ HPO $_{4}$ và KNO $_{3}$ – cung cấp nguyên tố dinh dưỡng nitrogen (N), phosphorus (P) và potassium (K).

Câu 5

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Câu 6

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Nguyên tố bị thiếu	Dấu hiệu	Hình ảnh minh hoạ
Nguyên tố đa lượng	Nguyên tố đa lượng	Nguyên tố đa lượng
N	- Cây sinh trưởng kém, kích thước lá bị nhỏ, đẻ nhánh và phân cành kém. - Lá có màu xanh nhạt. - Nếu nặng lá chuyển vàng, lá cháy dần và rụng sớm.
P	- Quá trình phát triển và sinh trưởng chậm lại. - Thời gian quả chín kéo dài, lá nhanh già. - Lá nhỏ, bản lá hẹp, có xu hướng dựng đứng. - Lá chuyển sang màu đỏ tía.
K	- Bìa lá và đầu lá cháy vàng. - Bị nặng cả lá sẽ xuất hiện đốm vàng hoặc bạc, bìa lá bị hủy hoại và lá có biểu hiện như bị rách.
Nguyên tố trung lượng	Nguyên tố trung lượng	Nguyên tố trung lượng
Ca	- Lá non bị biến dạng và có màu xanh sẫm không bình thường. - Thiếu nặng cành non bị chết; lá có hình đài hoa và xoăn; quả bị nứt, vị đắng, trái không bảo quản được lâu.
Mg	- Lá vàng ở phần thịt giữa các gân lá, gần cuống lá có 1 phần màu xanh hình chữ V ngược. - Thiếu magnesium trầm trọng, toàn bộ lá bị vàng, có thể rụng sớm, quả nhỏ và ít ngọt.
S	- Cây sinh trưởng kém, còi cọc, lá có màu vàng tái. - Triệu trứng khá giống thiếu đạm, tuy nhiên thiếu sulfur sẽ xảy ra ở các lá non trước.
Nguyên tố vi lượng	Nguyên tố vi lượng	Nguyên tố vi lượng
Mn	- Gân lá và phần thịt gần gân lá có màu xanh đậm, thịt lá màu xanh nhạt hơn, sau chuyển màu vàng.
Zn	- Lá vàng gân xanh, thân, cành không phát triển, trái nhỏ, chất lượng kém.
Fe	- Lá non có đốm xanh vàng và gân lá màu xanh. - Thiếu sắt nặng có thể chuyển toàn bộ cây thành màu vàng tới trắng.
B	- Lá non có màu hơi nâu hoặc bị chết. - Xuất hiện nhiều vết rạn nứt trên thân và cuống quả
Mo	- Cây sinh trưởng phát triển kém. - Trên lá, xuất hiện nhiều đốm vàng, kích thước khá to ở giữa các gân.
Cu	- Xuất hiện các vết hoại tử trên lá hay quả. - Lá non có đỉnh màu trắng.

Câu 7

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

- Cây trồng phát triển chậm và cho ít quả có thể do thiếu nguyên tố dinh dưỡng nitrogen.

- Đề xuất bón phân đạm cho cây.

Phân đạm (cung cấp nitrogen) có tác dụng kích thích quá trình sinh trưởng của cây, làm tăng tỉ lệ protein thực vật, giúp cây phát triển nhanh và cho nhiều hạt, củ hoặc quả.

Câu 8

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Phân đạm (N)	Phân đạm (N)
Phân urea ${(N{H_2})_2}CO$
Phân ammonium sulfate	$2N{H_3} + {H_2}S{O_4} \to {(N{H_4})_2}S{O_4}$
Phân ammonium nitrate	$N{H_3} + HN{O_3} \to N{H_4}N{O_3}$
Phân lân (P)	Phân lân (P)
Superphosphate đơn	$C{a_3}{(P{O_4})_2} + 2{H_2}S{O_4} \to Ca{({H_2}P{O_4})_2} + 2CaS{O_4}$
Superphosphate kép	$C{a_3}{(P{O_4})_2} + 3{H_2}S{O_4} \to 3CaS{O_4} + 2{H_3}P{O_4}$ $C{a_3}{(P{O_4})_2} + 4{H_3}P{O_4} \to 3Ca{({H_2}P{O_4})_2}$
Phân kali (K)	Phân kali (K)
Potassium sulfate	$2KCl + {H_2}S{O_4} \to {K_2}S{O_4} + 2HCl$
Phân phức hợp	Phân phức hợp
Phân ammophos	$\begin{array}{l}N{H_3} + {H_3}P{O_4} \to N{H_4}{H_2}P{O_4}\\2N{H_3} + {H_3}P{O_4} \to {(N{H_4})_2}HP{O_4}\end{array}$

Câu 9

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Không bón phân đạm ammonium cho đất chua vì: phân đạm ammonium chứa ion $NH_4^ +$ có tính acid, khi bón cho đất chua sẽ làm tăng độ chua của đất.

$NH_4^ + + {H_2}O \to N{H_3} + {H_3}{O^ + }$

Câu 10

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Loại phân bón	Đặc điểm phân bón	Cách sử dụng chủ yếu	Giải thích
Phân đạm	Có tỉ lệ dinh dưỡng cao, dễ hòa tan	Bón thúc bằng cách rải hạt hoặc pha thành dung dịch để tưới.	- Phân đạm dễ tan nên thích hợp bón thúc. - Phân đạm kích thích quá trình sinh trưởng, tăng tỉ lệ protein thực vật, giúp cây phát triển nhanh, nhiều hạt, củ và quả. Chính vì vậy nên bón phân đạm vào thời kì cây trồng đang sinh trưởng.
Phân kali	Có tỉ lệ dinh dưỡng cao, dễ hòa tan	Bón thúc	- Phân kali giúp cây hấp thụ được nhiều đạm, tăng chất đường, chất xơ, tăng sức chống bệnh, chống rét, chịu hạn nên nhu cầu potassium tăng cao vào thời kì tăng trưởng ra hoa, tạo củ. - Phân kali dễ tan nên thích hợp bón thúc.
Phân hỗn hợp	Có tỉ lệ dinh dưỡng cao, dễ hòa tan	Bón lót hoặc bón thúc bằng cách rải, vùi trong đất hoặc hòa tan vào nước để tưới, phun.	- Vì phân hỗn hợp dễ tan và cung cấp 3 nguyên tố dinh dưỡng nên cần chia nhỏ bón nhiều lần theo từng giai đoạn.
Phân lân đơn	Ít tan hoặc không tan	Bón lót	- Vì phân lân ít tan hoặc không tan nên thích hợp bón lót bằng cách vùi vào đất.

Câu 11

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

- Vì các phân đạm ammonium chloride, ammonium nitrate… không bền với nhiệt nên ở nhiệt độ cao dễ bị phân hủy thành ammonia NH

_{3}

thoát ra ngoài không khí, gây ra “mất đạm”.

Câu 12

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Phân đạm ammonium (NH $_{4}$ NO $_{3}$ , NH $_{4}$ Cl …) có tính acid nên sẽ tác dụng với chất có tính base như vôi. Khi bón các loại phân đạm ammonium cùng vôi sẽ xảy ra hiện tượng mất đạm:

$\begin{array}{l}CaO + {H_2}O \to Ca{(OH)_2}\\2N{H_4}N{O_3} + Ca{(OH)_2} \to Ca{(N{O_3})_2} + 2N{H_3} + 2{H_2}O\\2N{H_4}Cl + Ca{(OH)_2} \to CaC{l_2} + 2N{H_3} + 2{H_2}O\end{array}$

Câu 13

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Đáp án đúng là: B

Các loại phân lân đều cung cấp cho cây trồng nguyên tố dinh dưỡng phosphorus.

Câu 14

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Đáp án đúng là: D

Khi có sấm chớp trong không khí xảy ra phản ứng giữa nitrogen với oxygen

Hình minh hoạ

Nitric acid rơi xuống đất kết hợp với một số khoáng chất trong đất tạo thành muối nitrate (đạm nitrate) cung cấp N cho cây trồng.

Câu 15

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Đáp án đúng là: C

Phân đạm (đạm urea hay đạm ammonium) có tính acid nên sẽ tác dụng với chất có tính base như vôi gây ra hiện tượng mất đạm. Do đó, nên bón vôi khử chua đất trước rồi vài ngày sau mới bón đạm.

Câu 16

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Vì phân superphosphate có thành phần chính là Ca(H $_{2}$ PO $_{4}$ ) $_{2}$ . Hợp chất này có tính lưỡng tính nên phản ứng với chất có tính base tạo hợp chất kết tủa cây không hấp thụ được.

Phương trình hoá học minh hoạ:

$Ca{({H_2}P{O_4})_2} + 2Ca{(OH)_2} \to C{a_3}{(P{O_4})_2} \downarrow + 4{H_2}O$

Câu 17

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Phương trình hoá học:

$Ca{(N{O_3})_2} + {(N{H_4})_2}C{O_3} \to 2N{H_4}N{O_3} + CaC{O_3} \downarrow$