Bộ 10 đề thi giữa kì 1 Ngữ Văn 12 Cánh diều có đáp án - Đề 8

Phân tích tác dụng của những yếu tố thời gian trong đoạn trích từ: “Từ ngày gặp anh thương binh cụt chân” cho đến “một chàng trai còn rất trẻ, người của làng chị, vừa hết hạn thi hành nghĩa vụ, trở về quê”:

- Những yếu tố thời gian: từ ngày gặp anh thương binh cụt chân, thời gian trôi đi, hai năm nay, chiều nay.

- Tác dụng: tạo bối cảnh thời gian cho câu chuyện, giúp truyện được kế theo mạch thời gian; góp phần khẳng định sự chờ đợi bền bỉ theo năm tháng của nhân vật chị.

HS chỉ ra ít nhất một điểm tương đồng và điểm khác biệt về nội dung giữa văn bản Bến đợi và một văn bản khác cũng nói về sự chờ đợi mà mình từng đọc. Ví dụ: có thể lựa chọn truyện dân gian Sự tích hòn Vọng Phu và chỉ ra nét chung, nét riêng của hai văn bản như sau:

- Điểm tương đồng: đều nói về sự thuỷ chung, son sắt.

- Điểm khác biệt: nhân vật chính trong truyện Bến đợi chờ người chồng đi lính trở về còn nhân vật chính trong Sự tích hòn Vọng Phu đợi chờ người chồng bỏ đi biệt xứ sau khi biết hoàn cảnh éo le của mình (hai vợ chồng thực chất là hai anh em).

a. Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận

Mở bài nêu được vấn đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài khái quát được vấn đề.

b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận

Phân tích và so sánh yếu tố kì ảo trong Chuyện chức phán sự đền Tản Viên của Nguyễn Dữ với truyện cổ tích Thạch Sanh.

c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm

Học sinh có thể triển khai theo nhiều cách, nhưng cần vận dụng tốt các thao tác lập luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng. Dưới đây là một vài gợi ý cần hướng tới:

1. Mở bài

Nêu vấn đề cần nghị luận: yếu tố kì ảo trong “Chuyện chức phán sự đền Tản Viên” của Nguyễn Dữ với yếu tố kì ảo trong truyện cổ tích “Thạch Sanh”.

2. Thân bài

- Điểm tương đồng: cùng xuất hiện những mô-típ như vong hồn vẫn tồn tại sau khi chết, trong thế giới thần linh có sự phân chia thiện - ác,...

- Điểm khác biệt:

Thạch Sanh: đề cao triết lí sống “ở hiền, gặp lành”, “ác giả ác báo”

Chuyện chức phán sự đền Tản Viên: đề cao sự cứng cỏi, can đảm của kẻ đấu sĩ, đấu tranh tìm sự công bằng không phải cho mình mà cho người yếu thế,...

3. Kết bài

Khái quát lại vấn đề nghị luận.

d. Chính tả, ngữ pháp

Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt.

e. Sáng tạo

- Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ.