Bộ 10 đề thi cuối kì 1 Ngữ Văn lớp 9 Chân trời sáng tạo có đáp án( Đề 3 )

- Các sự việc:

+ Tình trạng ma, quỷ, hưng yêu tác quái, trộm cắp, nhũng nhiễu ở Đông Triều khiến viên quan Tư Lập phải tìm cách trừ khử.

+ Theo lời của Vương tiên sinh, Tư Lập mời người thần về trừ khử yêu quái, hậu đãi người thần, nhưng anh ta vốn chỉ là một người thợ săn.

+ Đêm đến, người thợ săn trốn đi, tình cờ phát hiện thủ phạm, bắn tên, hô hoán dân chúng vây bắt.

+ Thủ phạm bị phát giác hoá ra là tượng thuỷ thần và mấy pho tượng trong ngôi chùa hoang ở Đông Triều. Dân chúng đập đổ các pho tượng và từ đó cuộc sống của dân trong vùng trở lại yên bình.

- Sự việc quan trọng nhất: Người săn bắn phát hiện ra hai pho tượng Hộ pháp trong chùa hoang là thủ phạm gây ra nạn trộm cắp vặt.

- Truyện có nhân vật không thuộc thế giới thực: hai pho tượng Hộ pháp trong chùa hoang tượng Thủy thần.

- Truyện có yếu tố kì ảo: hai pho tượng Hộ pháp xiêu vẹo trong chùa, trên lưng mỗi tượng đều có một phát tên cắm vào sâu lắm.

- Lời người kể chuyện và lời nhân vật trong văn bản:

+ Lời nhân vật: dẫn gián tiếp lời nói (hay ý nghĩ) của nhân vật.

VD: - Ta ở vào địa vị một viên ấp tể, không có cái minh để xét ra kẻ gian, cái cứng để chế phục kẻ ác, vì nhân nhu mà hỏng việc, chính là cái lỗi tự ta. (lời than của Văn Tư Lập)

- Họ tiếp đãi kính cẩn với ta như thế này, chỉ vì cho ta có tài trừ quỷ. Nhưng thực thì ta chẳng có tài gì về sự đó, thế mà đi hưởng sự cung cấp của người, sao cho đành tâm. Nếu không sớm liệu trốn đi thì có ngày phải xấu hổ. (ý nghĩ của vị pháp đàn cao tay)

+ Lời người kể chuyện: không được đánh dấu bởi các gạch đầu dòng.

Nhân vật yêu ma:

+ Hai tên yêu quái: Đây là hai nhân vật chính gây ra nạn trộm cắp vặt ở huyện Đông Triều. Hai tên yêu quái này có hình dáng to lớn, dữ tợn, chuyên đi ăn trộm cá, trộm mía của dân làng. Chúng là những kẻ tham lam, lười biếng, chỉ biết lợi dụng tín ngưỡng của dân chúng để trục lợi.

+ Thủy thần: Thủy thần là kẻ chủ mưu đứng đằng sau hai tên yêu quái. Thủy thần là một kẻ xảo quyệt, gian trá, luôn tìm cách lợi dụng những kẻ khác để thực hiện mục đích của mình.

- Nhân vật thần: Người săn bắn có phép thuật cao cường, có thể trừ được yêu ma. Người săn bắn là một người bình dị, chất phác, nhưng lại có tấm lòng lương thiện, luôn sẵn sàng giúp đỡ người khác.

- Đặc điểm, vai trò của hệ thống nhân vật yêu ma, thần:

+ Được xây dựng dựa trên những quan niệm dân gian về yêu ma, thần linh, có vai trò quan trọng trong việc tạo nên cốt truyện, tình huống truyện. Góp phần thể hiện ý nghĩa của tác phẩm.

+ Về mặt nghệ thuật, các nhân vật yêu ma, thần trong tác phẩm đã góp phần tạo nên màu sắc kì ảo, hấp dẫn cho tác phẩm. Những nhân vật này được xây dựng dựa trên những quan niệm dân gian về yêu ma, thần linh, tạo nên sự gần gũi, thân thuộc với người đọc.

- Tác phẩm phê phán những kẻ lợi dụng tín ngưỡng của dân chúng để trục lợi. Hai tên yêu quái trong truyện là hiện thân của những kẻ này. Chúng đã lợi dụng lòng tin của dân chúng vào thần linh để thực hiện những hành vi xấu xa, gây hại cho dân làng. Hành động của hai tên yêu quái đã bị nhân dân lên án và trừng trị đích đáng.

- Thể hiện niềm tin của nhân dân vào những người tài giỏi, có khả năng trừ tà, trừ yêu. Ông thợ săn là người bình dị, chất phác, có tấm lòng lương thiện, luôn sẵn sàng giúp đỡ người khác. Sự xuất hiện của người săn bắn đã giải thoát cho dân làng khỏi nạn trộm cắp vặt, đồng thời thể hiện niềm tin của nhẫn dân vào những người tài giỏi, có khả năng trừ tà, trừ yêu.

- Chuyện cái chùa hoang ở huyện Đông Triều là một tác phẩm có nhiều ý nghĩa và bức thông điệp sâu sắc: phê phán những kẻ lợi dụng tín ngưỡng của dân chúng để trục lợi, đồng thời thể hiện niềm tin của nhân dẫn vào những người tài giỏi, có khả năng trừ tà, trừ yêu.

* Yêu cầu về hình thức, kĩ năng: Đảm bảo đoạn văn nghị luận có bố cục mạch lạc, sử dụng linh hoạt các kiểu câu và có sự liên kết chặt chẽ giữa các câu, các ý trong đoạn văn. Có cách diễn đạt trong sáng độc đáo, thể hiện những suy nghĩ, kiến giải mới mẻ về vấn đề nghị luận.

Yêu cầu về kiến thức:

Học sinh có thể triển khai theo nhiều cách, nhưng cần giới thiệu được vấn đề cần bàn luận, nêu rõ lí do và quan điểm của bản thân, hệ thống luận điểm chặt chẽ, lập luận thuyết phục, sử dụng dẫn chứng thuyết phục.

Sau đây là một hướng gợi ý:

1. Mở đoạn: Giới thiệu và đặt vấn đề: Là một học sinh, cần có nhận thức đúng đắn và tìm ra những giải pháp phù hợp để góp phần giảm thiểu tình trạng ô nhiễm này.

2. Thân đoạn:

- Thực trạng ô nhiễm tiếng ồn tại các thành phố lớn.

- Hậu quả của ô nhiễm tiếng ồn.

- Đề xuất giải pháp phù hợp từ góc độ học sinh:

+ Nâng cao nhận thức cho cộng đồng

+ Thực hiện các biện pháp cá nhân

+ Tích cực tham gia vào các phong trào cộng đồng

+ Kêu gọi sự phối hợp của chính quyền và cơ quan chức năng

3. Kết đoạn: Khẳng định lại vai trò của việc giảm thiểu ô nhiễm tiếng ồn; nhấn mạnh tâdm quan trọng của ý th

a. Đảm bảo cấu trúc bài văn nghị luận

-** **Học sinh biết tạo lập một bài văn nghị luận đảm bảo đủ cấu trúc 3 phần: Mở bài, Thân bài, Kết bài.

b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận

Viết bài văn phân tích các sự việc/chi tiết tiểu biểu làm nổi bật phẩm chất đáng quý ở nhân vật Văn Tư Lập trong văn bản “Chuyện cái chùa hoang ở huyện Đông Triều”.

c Triển khai vấn đề nghị luận

- Chia vấn đề nghị luận thành các luận điểm, luận cứ phù hợp, có sức thuyết phục; sử dụng tốt các thao tác lập luận; biết kết hợp giữa nêu lí lẽ và đưa dẫn chứng.

- HS có thể triển khai theo những cách khác nhau, nhưng cần đảm bảo các ý cơ bản sau:

1. Mở bài

- Giới thiệu khái quát về tác phẩm “Chuyện cái chùa hoang ở huyện Đông Triều” và nhân vật Văn Tư Lập.

- Khẳng định vai trò của các chi tiết, sự việc tiêu biểu trong việc làm nổi bật phẩm chất đáng quý của nhân vật Văn Tư Lập.

2. Thân bài

a. Khái quát về tác phẩm và nhân vật:

- “Chuyện cái chùa hoang ở huyện Đông Triều” là một câu chuyện mang đậm màu sắc dân gian, phản ánh tinh thần đấu tranh chống lại cái xấu, cái ác trong xã hội.

- Nhân vật Văn Tư Lập là một người nông dân bình thường nhưng có phẩm chất trung thực, kiên quyết và dũng cảm.

b. Phân tích các sự việc/chi tiết tiêu biểu làm nổi bật phẩm chất của nhân vật:

- Sự việc 1: Văn Tư Lập phát hiện điều bất thường ở cái chùa hoang

+ Mô tả chi tiết: Khi biết cái chùa hoang đang trở thành nơi tụ tập của những kẻ bất lương, Văn Tư Lập quyết định quan sát và điều tra.

+ Phân tích: Sự việc này cho thấy sự nhạy bén và tinh thần trách nhiệm của Văn Tư Lập. Dù là người nông dân bình thường, anh vẫn quan tâm đến những diễn biến bất thường trong làng.

- Sự việc 2: Văn Tư Lập tố cáo bọn bất lương với chính quyền

+ Mô tả chi tiết: Văn Tư Lập dũng cảm đứng ra tố cáo hành vi sai trái của bọn người ở chùa hoang dù biết rằng điều này có thể mang đến nguy hiểm cho bản thân.

+ Phân tích: Chi tiết này cho thấy sự trung thực và dũng cảm của Văn Tư Lập, sẵn sàng đối mặt với cái ác để bảo vệ lợi ích chung của cả cộng đồng.

- Sự việc 3: Đối mặt với sự đe dọa của bọn xấu

+ Mô tả chi tiết: Sau khi tố cáo, Văn Tư Lập bị bọn bất lương đe dọa, nhưng anh không hề nao núng mà tiếp tục khẳng định sự quyết tâm bảo vệ sự thật.

+ Phân tích: Chi tiết này thể hiện tính kiên định, không khuất phục trước bạo lực và sự uy hiếp của kẻ xấu.

- Sự việc 4: Cuối cùng, chính quyền ra tay trừng trị bọn ác

+ Mô tả chi tiết: Nhờ sự quyết tâm và kiên định của Văn Tư Lập, chính quyền đã vào cuộc, trừng trị bọn người ở chùa hoang.

+ Phân tích: Chi tiết này cho thấy sự thông minh và tinh thần đấu tranh đến cùng của nhân vật. Qua đó, Văn Tư Lập trở thành biểu tượng của sức mạnh công lý và niềm tin vào điều thiện.

c. Đánh giá chung về phẩm chất đáng quý của Văn Tư Lập:

- Dũng cảm, kiên cường: Dám đứng lên đấu tranh với cái xấu, không khuất phục trước nguy hiểm.

- Trung thực và có tinh thần trách nhiệm: Luôn bảo vệ sự thật và lợi ích của cộng đồng.

- Tinh thần kiên định và niềm tin vào công lí: Tin rằng cái ác sẽ bị trừng trị và chính nghĩa sẽ chiến thắng.

3. Kết bài

- Khẳng định ý nghĩa của các sự việc, chi tiết tiêu biểu trong việc xây dựng nhân vật Văn Tư Lập.

- Nhấn mạnh vai trò của nhân vật trong việc thể hiện bài học về tinh thần đấu tranh chống lại cái ác và bảo vệ công lý trong xã hội.

d. Chính tả, ngữ pháp

Đảm bảo chuẩ

e. Sáng tạo

- Bài viết có luận điểm rõ ràng, lập luận thuyết phục, diễn đạt trong sáng, bài viết thể hiện được sự sáng tạo, độc đáo riêng.

- Chữ viết sạch đẹp, rõ ràng, văn phong lưu loát; không mắc lỗi chính tả, lỗi dùng từ, đặt câu.

n chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt.