Bộ 10 đề thi cuối kì 1 Ngữ Văn 10 Chân trời sáng tạo có đáp án - Đề 3

- Hình tượng nhân vật Lưu Bình được khắc họa qua những nét vẽ về lai lịch, ngoại hình, hoàn cảnh sống, tính cách:

+ Ngoại hình: phù thũng (mặt béo, chân béo), quần áo rách tả tơi…

+ Hoàn cảnh sống: thi trượt, tài sản cạn kiệt, đầy tớ bỏ đi, bản thân nghèo nàn, không còn nơi bấu víu nương tựa…

+ Tính cách: trước đây không tu chí học hành do nhà khá giả, khó khăn cùng quẫn tìm đến người bạn thân để giúp đỡ, cảm thấy nhục nhã, tự ái, hận bạn khi bị đối xử bạc đãi.

- HS bày tỏ quan điểm cá nhân và diễn đạt bằng nhiều cách khác nhau nhưng cần lập luận thuyết phục, hợp lí. Cần lưu ý những điều sau:

+ Tình cảnh thê thảm, cùng đường của Lưu Bình của hiện tại

+ Tình bạn thắm thiết của hai người trước đây

+ Trong cảnh ngộ đặc biệt, tình bạn tốt cần giúp đỡ bạn để bạn không rơi vào vực thẳm và trượt ngã.

a. Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận

Mở bài nêu được vấn đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài khái quát được vấn đề.

b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận

Phân tích, đánh giá bài thơ “Nắng đã hanh rồi” (Vũ Quần Phương).

c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm

Học sinh có thể triển khai theo nhiều cách, nhưng cần vận dụng tốt các thao tác lập luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng. Dưới đây là một vài gợi ý cần hướng tới:

- Giới thiệu bài thơ, tác giả

- Nêu nhận xét khái quát về nội dung, nghệ thuật của bài thơ

- Xác định chủ đề bài thơ: khắc họa bức tranh thiên nhiên khi vào đông, đồng thời bộc lộ tình cảm của chủ thể trữ tình với người “em ở xa nhà”

- Phân tích, đánh giá chủ đề bài thơ:

+ Cảnh sắc thiên nhiên mùa đông được miêu tả qua các sự vật ở: trước sân nhà, trên mái nhà tranh, sau vườn và trên núi.

+ Tâm trạng nhớ thương, chờ mong của chủ thể trữ tình.

- Phân tích, đánh giá một số nét đặc sắc về hình thức nghệ thuật của bài thơ:

+ Xây dựng hình ảnh gần gũi

+ Lời thơ nhẹ nhàng, sâu lắng

+ Sử dụng các biện pháp tu từ

- Khẳng định lại giá trị chủ đề và những nét đặc sắc về nghệ thuật của bài thơ.

d. Chính tả, ngữ pháp

Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt.

e. Sáng tạo

Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ, sáng tạo.