Đáp án và lời giải
Bài tập Xác định và tính góc giữa đường thẳng và mặt phẳng lớp 11 (có lời giải)
Câu 1
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án đúng là: C

Ta có: SC ∩ (ABC) = C.
Hình chiếu vuông góc của S lên (ABC) là A.
Do đó, ta có: .
Câu 2
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án đúng là: A

Ta có: SB ∩ (ABC) = B
Hình chiếu vuông góc của S lên (ABC) là A.
Do đó, ta có: .
Câu 3
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án đúng là: C

Ta có:
BC ⊥ AB (tam giác ABC vuông tại B)
BC ⊥ SA (SA ⊥ (ABC))
Suy ra: BC ⊥ (SAB).
Khi đó hình chiếu vuông góc của C lên (SAB) là B.
SC ∩ (SAB) = S
Vậy .
Câu 4
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án đúng là: A

Hình chiếu vuông góc của A' lên (ABCD) là A
A'C ∩ (ABCD) = C
Suy ra: .
Câu 5
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án đúng là: B

Hình chiếu vuông góc của C' lên (ABC) là C
AC' ∩ (ABC) = A
Suy ra: .
Vì ABC.A'B'C' là hình lăng trụ tam giác đều nên AC = AB = , CC' = AA' = 1.
Xét tam giác ACC' vuông tại C có:
.
Câu 6
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: D
Đáp án đúng là: D

Hình chiếu vuông góc của A' lên (ABCD) là A
A'C ∩ (ABCD) = C
Suy ra:
Áp dụng định lí Pythagore cho tam giác vuông ABC ta có:
AC = AB + BC = 2 + 2 = 8
Xét tam giác vuông ACA' có:
Câu 7
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án đúng là: B

Ta có:
BC ⊥ AB (do ABCD là hình vuông)
BC ⊥ AA' (do AA' ⊥ (ABCD))
Suy ra: BC ⊥ (ABB'A').
Hình chiếu vuông góc của C lên (ABB'A') là B
Mà A'C ∩ (ABB'A') = A'.
Do đó, ta có:
Áp dụng định lí Pythagore cho tam giác vuông ABA' ta có:
A'B = AB + AA' = 1 + 1 = 2
Tương tự, ta tính được AC = .
Từ đó suy ra A'C = (định lí Pythagore trong tam giác vuông A'AC).
Xét tam giác A'BC vuông tại B có:
.
Vậy côsin góc giữa đường thẳng A'C và mặt phẳng (ABB'A') bằng .
Câu 8
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án đúng là: C

Gọi O là giao điểm của AC và BD, ta có: SO ⊥ (ABCD).
Chọn cạnh bên SA.
SA ∩ (ABCD) = A và O là hình chiếu vuông góc của S lên (ABCD) nên:
Ta có:
.
Câu 9
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án đúng là: B

Giả sử cạnh của hình lập phương là 1.
Hình chiếu vuông góc của BD' lên đáy (ABCD) là BD nên:
Áp dụng định lý Pythagore cho tam giác vuông BCD ta có:
BD = BC + CD = 1 + 1 = 2
Áp dụng định lý Pythagore cho tam giác vuông BDD' ta có:
BD' = BD + D'D = + 1 = 3
Trong tam giác vuông BDD' có:
.
Câu 10
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án đúng là: C

Gọi O là tâm của đáy ABCD.
Vì MO // SA (sử dụng tính chất đường trung bình)
Mà SA ⊥ (ABCD) nên MO ⊥ (ABCD)
Hình chiếu vuông góc của M lên (ABCD) là O
BM ∩ (ABCD) = B
Do đó: .
MO là đường trung bình của tam giác SAC nên: .
Ta có: .
Trong tam giác vuông BMO có:
.
Vậy góc giữa đường thẳng BM và (ABCD) bằng 60°.
Câu 11
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án đúng là: B

Vì tam giác ABC vuông cân tại B nên AB = BC = a
Xét △ABC vuông cân tại B:
AC = = = = 2a (định lý Pytago)
Vì SA ⊥ (ABC) nên hình chiếu vuông góc của đường thẳng SC trên mặt phẳng (ABC) là đường thẳng AC
⇒ Suy ra góc giữa đường thẳng SC và mặt phẳng (ABC) là
Mà SA ⊥ AC, SA = AC = 2a ⇒ △SAC vuông cân tại A ⇒ = 45°
Câu 12
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án đúng là: A

Ta có: SA ⊥ (ABCD) ⇒ BC ⊥ SA
Mà ABCD là hình chữ nhật ⇒ BC ⊥ AB
Vì AB và SA là hai đường thẳng cắt nhau thuộc mặt phẳng (SAB) ⇒ BC ⊥ (SAB)
Do đó, hình chiếu vuông góc của đường thẳng SC trên mặt phẳng (SAB) là đường thẳng SB
⇒ Góc giữa đường thẳng SC và mặt phẳng (SAB) là góc
Xét tam giác SBC, ta có BC ⊥ SB nên tam giác SBC vuông tại B
Mặt khác, SB = = = (định lý Pytago) và BC = AD = a
⇒ tan = = = ⇒ = 30°.
Câu 13
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án đúng là B

Gọi O là tâm của hình vuông ABCD. Vì hình chóp S.ABCD là hình chóp tứ giác đều nên SO ⊥ (ABCD)
⇒ Hình chiếu vuông góc của đường thẳng SA trên mặt phẳng (ABCD) là đường thẳng AO
⇒ Góc giữa đường thẳng SA và mặt phẳng (ABCD) là
Xét tam giác SAO vuông tại O: AO = = =
Mặt khác: SO = = = =
⇒ tan = = : = .
Câu 14
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án đúng là: B

Do △ABC vuông cân tại B và M là trung điểm của AC
⇒ BM ⊥ AC và BM = AC = a
Mặt khác, SA ⊥ (ABC) ⇒ SA ⊥ BM
Từ BM ⊥ AC và BM ⊥ SA ⇒ BM ⊥ (SAC)
Do đó, M là hình chiếu vuông góc của B trên mặt phẳng (SAC)
Vì S ∈ (SAC) nên hình chiếu vuông góc của đường thẳng SB trên mặt phẳng (SAC) là đường thẳng SM
⇒ Góc giữa đường thẳng SB và mặt phẳng (SAC) là góc
Xét △ABC vuông cân tại B với AC = 2a, ta có: AB =
Xét △SAB vuông tại A (do SA ⊥ AB), ta có:
SB = = = 2a (định lý Pytago)
Xét △SBM vuông tại M (do BM ⊥ (SAC) ⇒ BM ⊥ SM), ta có:
sin = ⇒ = 30°.
Câu 15
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án đúng là: C

Ta có: BC ⊥ AB (do △ABC vuông tại B)
Mặt khác, SA ⊥ (ABC) ⇒ SA ⊥ BC
Từ BC ⊥ AB và BC ⊥ SA ⇒ BC ⊥ (SAB) tại B
Do đó, điểm B là hình chiếu vuông góc của điểm C trên mặt phẳng (SAB)
Vì S ∈ (SAB) và B là hình chiếu vuông góc của C trên (SAB), nên hình chiếu vuông góc của đường thẳng SC trên mặt phẳng (SAB) là đường thẳng SB
⇒ Góc giữa đường thẳng SC và mặt phẳng (SAB) là góc α =
Xét △SAB vuông tại A (do SA ⊥ AB), ta có:
SB = (định lý Pytago)
Xét △SBC vuông tại B (do BC ⊥ (SAB) ⇒ BC ⊥ SB), ta có:
⇒ tan α = tan = = =
Vậy tan α = .
Câu 16
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Đúng
b) Đúng
c) Sai
d) Sai
Đáp án: a) Đúng. b) Đúng. c) Sai. d) Sai.

a) Đúng. Vì SA ⊥ (ABC) nên hình chiếu vuông góc của đường thẳng SB trên mặt phẳng (ABC) là đường thẳng AB
⇒ Góc giữa đường thẳng SB và mặt phẳng (ABC) là .
b) Đúng. Theo câu a), (SB, (ABC)) =
Xét tam giác vuông SAB tại A: SA = AB = a
⇒ tan = = = 1.
c) Sai. Vì SA ⊥ (ABC) nên hình chiếu vuông góc của đường thẳng SC trên mặt phẳng (ABC) là đường thẳng AC
Do đó góc giữa đường thẳng SC và mặt phẳng (ABC) là .
d) Sai. Theo câu c), (SC, (ABC)) =
Xét tam giác ABC vuông tại B:
AC = = = 2a (định lý Pytago)
Xét tam giác SAC vuông tại A: tan = = = ⇒ ≈ 26,6° ≠ 30°.
Câu 17
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Đúng
b) Đúng
c) Đúng
d) Sai
Đáp án: a) Đúng. b) Đúng. c) Đúng. d) Sai.

a) Đúng. Vì SA ⊥ (ABCD) ⇒ SA ⊥ AB
Mà ABCD là hình vuông cạnh a ⇒ AD ⊥ AB
Vì AD và SA là hai đường thẳng cắt nhau thuộc mặt phẳng (SAD) ⇒ AB ⊥ (SAD)
Mà CD ∥ AB, nên CD ⊥ (SAD)
⇒ Hình chiếu vuông góc của đường thẳng SC trên mặt phẳng (SAD) là đường thẳng SD
⇒ Góc giữa đường thẳng SC và mặt phẳng (SAD) là góc
Xét △SAD vuông tại A có: SD = = = (định lý Pytago)
Xét △SAC vuông tại A: SC = = = 2a (định lý Pytago)
Mà SD + CD = + a = 3a + a = 4a = SC
⇒ △SCD vuông tại D (áp dụng định lý Pytago đảo)
⇒ tan = = = ⇒ = 30°.
b) Đúng. Vì SA ⊥ (ABCD) nên hình chiếu vuông góc của đường thẳng SB trên mặt phẳng (ABCD) là đường thẳng AB
⇒ Góc giữa SB và (ABCD) là
Xét tam giác vuông SAB tại A, ta có: tan = = =
⇒ ≈ 54,75°.
c) Đúng. Vì SA ⊥ (ABCD) nên hình chiếu vuông góc của đường thẳng SC trên mặt phẳng (ABCD) là đường thẳng AC
⇒ Góc giữa SC và (ABCD) là
Xét △SAC: AC = SA = , SA ⊥ AC
⇒ △SAC vuông cân tại A ⇒ = 45°.
d) Sai. Ta có: BC ⊥ AB (ABCD là hình vuông), BC ⊥ SA (SA ⊥ (ABCD))
Vì AB và SA cắt nhau và cùng thuộc mặt phẳng (SAB) ⇒ BC ⊥ (SAB)
Do đó, hình chiếu vuông góc của đường thẳng SC trên mặt phẳng (SAB) là đường thẳng SB
⇒ Góc giữa SC và (SAB) là
Xét tam giác vuông SBC tại B:
SB = = = (định lý Pytago trong △SAB vuông tại A)
BC = a
⇒ tan = = = ⇒ = 30° ≠ 60°.
Câu 18
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Đúng
b) Đúng
c) Đúng
d) Sai
Đáp án: a) Đúng. b) Đúng. c) Đúng. d) Sai.

a) Đúng. Vì SO ⊥ (ABC) nên hình chiếu vuông góc của đường thẳng SB trên mặt phẳng (ABC) là đường thẳng OB
Suy ra góc giữa đường thẳng SB và mặt phẳng (ABC) là
Tam giác ABC đều cạnh nên: OB = = a
Xét tam giác SOB vuông tại O, ta có:
SO = = = a
⇒ tan = = = .
b) Đúng. Vì SO ⊥ (ABC) (do O là tâm của tam giác ABC)
⇒ Hình chiếu vuông góc của đường thẳng SA trên mặt phẳng (ABC) là đường thẳng AO
⇒ (SA, (ABC)) = (SA, AO) = .
c) Đúng. Theo câu b), (SA, (ABC)) = (SA, AO) =
Tam giác ABC đều cạnh nên: AO = AM = = a
Xét tam giác SAO vuông tại O: SA = 2a, AO = a
⇒ cos = = = ⇒ = 60°.
d) Sai. Vì SO ⊥ (ABC) nên hình chiếu vuông góc của đường thẳng SM trên mặt phẳng (ABC) là đường thẳng OM
⇒ (SM, (ABC)) = (SM, OM) =
Trong tam giác đều ABC: OM = AM = =
Ta có: SO =
⇒ tan = = = 2 ⇒ ≈ 73,9°.
Câu 19
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Đúng
b) Sai
c) Đúng
d) Sai
Đáp án: a) Đúng. b) Sai. c) Đúng. d) Sai.

a) Đúng. Ta có BC ⊥ AB (ABCD là hình vuông) và BC ⊥ SA (SA ⊥ (ABCD))
⇒ BC ⊥ (SAB) ⇒ BC ⊥ AE (vì AE ⊂ (SAB))
Lại có: vì E là hình chiếu của A trên SB nên AE ⊥ SB
Do đó AE ⊥ (SBC). Suy ra (AE, (SBC)) = 90°.
b) Sai. Vì F là hình chiếu của A trên SD nên AF ⊥ SD
Do CD ⊥ AD (ABCD là hình vuông), CD ⊥ SA (SA ⊥ (ABCD)) ⇒ CD ⊥ (SAD)
Vì AF ⊂ (SAD) nên AF ⊥ CD
Do SD và CD cắt nhau và cùng thuộc mặt phẳng (SCD) ⇒ AF ⊥ (SCD)
⇒ (AF, (SCD)) = 90° ≠ 60°.
c) Đúng. Ta có: BC ⊥ AB (ABCD là hình vuông), BC ⊥ SA (SA ⊥ (ABCD))
Vì AB và SA cắt nhau và cùng thuộc mặt phẳng (SAB) ⇒ BC ⊥ (SAB)
Mà AE ⊂ (SAB) ⇒ BC ⊥ AE
Vì AE vuông góc với hai đường thẳng BC và SB cắt nhau tại B và cùng thuộc mặt phẳng (SBC) ⇒ AE ⊥ (SBC)
Do đó, hình chiếu vuông góc của đường thẳng SA trên mặt phẳng (SBC) là đường thẳng SE
Mà SE ⊂ SB ⊂ (SBC)
⇒ (SA, (SBC)) =
Xét △SAB vuông A có: SA = AB = a ⇒ △SAB vuông cân A
⇒ = 45°
d) Sai. Theo câu a, AE ⊥ (SBC)
Vì SC ⊂ (SBC) ⇒ AE ⊥ SC (1)
Theo câu b), AF ⊥ (SCD)
Vì SC ⊂ (SCD) ⇒ AF ⊥ SC (2)
Từ (1), (2) ⇒ SC ⊥ (AEF) ⇒ (SC, (AEF)) = 90°.
Câu 20
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Đúng
b) Đúng
c) Sai
d) Đúng
Đáp án: a) Đúng. b) Đúng. c) Sai. d) Đúng.

a) Đúng. Do SA ⊥ (ABC) tại A nên A là hình chiếu vuông góc của S lên mặt phẳng (ABC)
Điểm B ∈ (ABC) nên hình chiếu của B lên (ABC) là chính nó
Do đó, AB là hình chiếu vuông góc của SB trên mặt phẳng (ABC)
⇒ Góc giữa đường thẳng SB và mặt phẳng (ABC) là góc .
b) Đúng. △SAB vuông tại A (do SA ⊥ (ABC) ⇒ SA ⊥ AB)
Mặt khác, SA = a và AB = a nên △SAB vuông cân tại A
Do đó, = 45°
Vậy số đo góc giữa SB và (ABC) bằng 45°.
c) Sai. Vì A là hình chiếu vuông góc của S trên mặt phẳng (ABC)
⇒ AC là hình chiếu vuông góc của SC trên mặt phẳng (ABC)
⇒ Góc giữa đường thẳng SC và mặt phẳng (ABC) phải là góc .
d) Đúng. Theo câu c), góc giữa đường thẳng SC và mặt phẳng (ABC) là góc
Xét △ABC vuông cân tại B có AB = BC = a: AC =
Xét △SAC vuông tại A: tan = = = .
Câu 21
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: 60
Đáp án: 60

Vì SA ⊥ (ABCD) nên hình chiếu vuông góc của đường thẳng SC trên mặt phẳng (ABCD) là đường thẳng AC
⇒ Góc giữa đường thẳng SC và mặt phẳng (ABCD) là
Xét tam giác ABC vuông tại B:
AC = = = (định lý Pytago)
Vì SA ⊥ (ABCD), AC ⊂ (ABCD) ⇒ SA ⊥ AC ⇒ Tam giác SAC vuông tại A
Xét tam giác SAC vuông tại A: tan = = = ⇒ = 60°.
Câu 22
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: 30
Đáp án: 30

Do ABCD là hình vuông nên AD ⊥ AB
Mặt khác, SA ⊥ (ABCD) ⇒ SA ⊥ AD
Từ AD ⊥ AB và AD ⊥ SA ⇒ AD ⊥ (SAB) tại A
Do đó, A là hình chiếu vuông góc của D trên mặt phẳng (SAB)
Vì S ∈ (SAB) nên hình chiếu vuông góc của SD trên mặt phẳng (SAB) là đoạn thẳng SA
⇒ Góc giữa đường thẳng SD và mặt phẳng (SAB) là góc
Xét △SAD vuông tại A (do SA ⊥ AD), ta có:
tan = = = ⇒ = 30°.
Câu 23
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: 45
Đáp án: 45

Vì hình chóp S.ABCD có đáy là hình vuông và các cạnh đều bằng a, nên S cách đều bốn đỉnh A, B, C, D. Do đó S nằm trên đường thẳng vuông góc với mặt phẳng (ABCD) đi qua tâm O của hình vuông ⇒ SO ⊥ (ABCD)
Mà AC, BD ⊂ (ABCD) ⇒ SO ⊥ AC, SO ⊥ BD
Lại có SO ⊂ (SBD), nên SO là hình chiếu vuông góc của đường thẳng SA trên mặt phẳng (SBD)
Do đó, góc giữa đường thẳng SA và mặt phẳng (SBD) là
Xét tam giác SAC, ta có: SA + SC = a+ a = 2a = = AC và SA = SC
⇒ Tam giác SAC vuông cân tại S (áp dụng định lý Pytago đảo)
Do O là trung điểm của AC, nên trong tam giác vuông SAC, O là trung điểm của cạnh huyền AC ⇒ SO = AO = ⇒ tam giác SAO vuông cân tại O ⇒ = 45°.
Câu 24
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: 38
Đáp án: 38

Gọi S là đỉnh của kim tự tháp, ABCD là đáy hình vuông, O là tâm của hình vuông đáy
Theo giả thiết, SO ⊥ (ABCD), SO = 100 m
Vì O là tâm hình vuông cạnh 180 m: OA = = == (m)
Do SO ⊥ (ABCD) ⇒ hình chiếu vuông góc của đường thẳng SA trên mặt phẳng (ABCD) là đường thẳng AO
⇒ Góc giữa cạnh bên SA và mặt đáy (ABCD) là
Vì SO ⊥ (ABCD), AO ⊂ AC ⊂ (ABCD) ⇒ SO ⊥ AO ⇒ △SAO vuông tại O
Xét tam giác SAO vuông tại O, ta có: tan = = = ⇒ ≈ 38°.
Vậy góc giữa cạnh bên và mặt đáy của kim tự tháp đó bằng xấp xỉ 38°.
Câu 25
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: 45
Đáp án: 45

Vì SA ⊥ (ABCD) nên hình chiếu vuông góc của đường thẳng SC trên mặt phẳng (ABCD) là đường thẳng AC
⇒ Góc giữa đường thẳng SC và mặt phẳng (ABCD) là
Xét tam giác ACD vuông tại C: AC = = =
Vì SA ⊥ (ABCD), AC ⊂ (ABCD), SA = AC = ⇒ tam giác SAC vuông cân tại A
⇒ = 45°
Vậy góc giữa đường thẳng SC và mặt phẳng (ABCD) bằng 45°.