Đáp án và lời giải
Bài tập Xác định tham số để phương trình bậc hai thỏa mãn điều kiện về dấu của các nghiệm lớp 9 (có lời giải)
Câu 1
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: D
Đáp án đúng là: D
Phương trình x + 2(m +1)x – m – 1 = 0 là phương trình bậc hai một ẩn có
Với mọi m, ta có: m ≥ 0, nên –m – 1 < 0, hay
Vậy phương trình này có hai nghiệm trái dấu với mọi m.
>
Câu 2
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án đúng là: A
Phương trình x – 2(m – 3)x + 8 – 4m = 0 là phương trình bậc hai một ẩn có:
∆' = [–(m – 3)] – 1.(8 – 4m) = m – 6m + 9 – 8 + 4m = m – 2m + 1 = (m – 1).
Để phương trình đã cho có hai nghiệm âm phân biệt thì tức là >>
⦁ Giải (1):
(m – 1) > 0
(m – 1) ≠ 0
m – 1 ≠ 0
m ≠ 1.
⦁ Giải (2):
2(m – 3) < 0
m – 3 < 0
m < 3.
⦁ Giải (3):
8 – 4m > 0
– 4m > –8
m < 2.
Kết hợp 3 điều kiện, ta được: m < 2 và m ≠ 1.
Vậy ta chọn phương án A.
>>>>>
Câu 3
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án đúng là: C
Phương trình x – 6x + 2m + 1 = 0 là phương trình bậc hai một ẩn có:
∆' = (–3) – 1.(2m + 1) = 9 – 2m – 1 = 8 – 2m.
Để phương trình đã cho có hai nghiệm dương phân biệt thì tức là hay suy ra nên
Mà m là số nguyên nên m ∈ {0; 1; 2; 3}.
Vậy có 4 giá trị nguyên của m thỏa mãn yêu cầu đề bài.
>>
Câu 4
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án đúng là: B
Phương trình x + (3m – 1)x + m = 0 là phương trình bậc hai một ẩn có:
∆ = (3m – 1) – 4.1.m = 9m – 6m + 1 – 4m = 5m – 6m + 1.
Để phương trình đã cho có hai nghiệm âm phân biệt thì tức là >>
Giải (3):
m > 0
m≠ 0.
Giải (2):
–(3m – 1) < 0
3m – 1 > 0
Giải (1):
5m – 6m + 1 > 0
(5m – 1)(m – 1) > 0
5m – 1 < 0 hoặc m – 1 > 0>
hoặc m > 1.>
Kết hợp 3 điều kiện, ta được: m ≠ 0, hoặc m > 1.>
Mà m là số nguyên nhỏ nhất nên m = 2.
Vậy ta chọn phương án B.
>
Câu 5
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án đúng là: C
Để phương trình mx – 2(m – 2)x + 3(m – 2) = 0 có hai nghiệm phân biệt cùng dấu thì
⦁ Giải (1): Với m ≠ 0, phương trình đã cho là phương trình bậc hai một ẩn có:
∆' = [–(m – 2)] – m.3(m – 2) = m – 4m + 4 – 3m + 6m
= –2m + 2m + 4 = –2(m – m – 2) = –(m – 2)(m + 1).
Ta có: ∆' > 0 thì
–(m – 2)(m + 1) > 0
(m – 2)(m + 1) < 0
m – 2 < 0 và m + 1 > 0 (do m – 2 < m + 1)
m < 2 và m > –1>
–1 < m < 2.
⦁ Giải (2):
P > 0
m < 0 (do ở điều kiện (1), ta đã kết luận m – 2 < 0).
Kết hợp 3 điều kiện, ta được: –1 < m < 0.
Vậy ta chọn phương án C.
>>>>>>
Câu 6
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án đúng là: C
Phương trình 2x + (2m – 1)x + m – 1 = 0 là phương trình bậc hai một ẩn, có hai nghiệm trái dấu khi tức là m < 1.
Phương trình có hai nghiệm bằng nhau về giá trị tuyệt đối nhưng trái dấu nhau, tức chúng là số đối của nhau nên suy ra 2m – 1 = 0 nên (thỏa mãn).
>
Câu 7
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án đúng là: B
Xét phương trình x – (m – 3)x – m + 2 = 0 là phương trình bậc hai ẩn x có a = 1, b = – (m – 3), c = – m + 2.
Ta có: a – b + c = 1 – [– (m – 3)] + (–m + 2) = 1 + m – 3 – m + 2 = 0.
Do đó phương trình đã cho có hai nghiệm là: x = –1, x = m – 2.
Khi đó, để phương trình có ít nhất một nghiệm không âm thì x ≥ 0, tức là m – 2 ≥ 0, hay m ≥ 2.
Vậy ta chọn phương án B.
Câu 8
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: A
Xét phương trình x + (m + 2)x – m – 4 = 0 là phương trình bậc hai ẩn x có:
∆ = (m + 2) – 4.1.(– m – 4) = m + 4m + 4 + 4m + 16
= m + 8m + 20 = (m + 4) + 4 > 0 với mọi m.
Do đó phương phương trình có hai nghiệm phân biệt x, x với mọi m.
Trường hợp 1. x = 0 thay vào phương trình đã cho ta được:
0 + (m + 2).0 – m – 4 = 0, suy ra m = –4.
Thay m = –4 vào phương trình đã cho ta được:
x + (–4 + 2)x – (–4) – 4 = 0
x – 2x = 0
x(x – 2) = 0
x = 0 hoặc x – 2 = 0
x = 0 hoặc x = 2.
Khi đó x = 2, x = 0 không thỏa mãn x < 0 ≤ x.
Trường hợp 2. x < 0 < x thì xx < 0 tức là suy ra m > –4.
Kết hợp hai trường hợp ta được m > –4.
Vậy ta chọn phương án A.
Câu 9
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: D
Đáp án đúng là: D
Xét phương trình x – 6x + m = 0.
Đặt x = t (t ≥ 0) ta có phương trình t – 6t + m = 0 (với m là tham số) là phương trình bậc hai ẩn t có:
∆' = (–3) – m = 9 – m.
Phương trình x – 6x + m = 0 có 4 nghiệm phân biệt khi và chỉ khi phương trình t – 6t + m = 0 có hai nghiệm dương t, t phân biệt, tức là hay suy ra nên 0 < m < 9.
Mà m là số nguyên nên m ∈ {1; 2; 3; 4; 5; 6; 7; 8}.
Vậy có 8 giá trị nguyên của m thỏa mãn yêu cầu đề bài.
>>
Câu 10
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: D
Đáp án đúng là: D
Xét phương trình x – (2m – 3)x + m – 3m = 0 là phương trình bậc hai một ẩn có:
∆ = [–(2m – 3)] – 4.1.(m – 3m) = 4m – 12m + 9 – 4m + 12m = 9 > 0 với mọi m.
Do đó, phương trình có hai nghiệm phân biệt x, x với mọi m.
Theo định lí Viète, ta có:
⦁ Ta có: 1 < x < x < 6 suy ra 1 < x + x < 12
Do đó 1 < 2m – 3 < 12
Nên 4 < 2m < 15
Suy ra
⦁ Ta có: 1 < x < x < 6 suy ra x – 1 > 0 và x – 1 > 0
Do đó (x – 1)(x – 1) > 0
xx – x – x + 1 > 0
xx – (x + x) + 1 > 0
m – 3m – (2m – 3) + 1 > 0
m – 5m + 4 > 0
(m – 1)(m – 4) > 0
m – 1 < 0 hoặc m – 4 > 0 (do m – 4 < m – 1)
m < 1 hoặc m > 4.
⦁ Ta có: 1 < x < x < 6 suy ra x – 6 < 0 và x – 6 < 0
Do đó (x – 6)(x – 6) > 0
xx – 6(x – x) + 36 > 0
m – 3m – 6(2m – 3) + 36 > 0
m – 3m – 12m + 18 + 36 > 0
m – 15m + 54 > 0
(m – 6)(m – 9) > 0
m – 6 < 0 hoặc m – 9 > 0 (do m – 9 < m – 6)
m < 6 hoặc m > 9.
Kết hợp 3 điều kiện, ta được: 4 < m < 6.
Vậy ta chọn phương án D.
Câu 11
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án đúng là: A
Phương trình ax + bx + c = 0 (a ≠ 0) có hai nghiệm trái dấu khi tích hai nghiệm nhỏ hơn 0 nên
Câu 12
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án đúng là: C
Để phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt cùng dấu thì > 0 và P > 0.
Câu 13
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án đúng là: C
Phương trình đã cho tích hai nghiệm là –m – 1 < 0 với mọi giá trị của m.
Vậy phương trình đã cho luôn có hai nghiệm trái dấu.
Câu 14
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án đúng là: B
Phương trình (1) có hai nghiệm trái dấu khi suy ra m < 0.
Câu 15
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án đúng là: C
Phương trình x – 8mx + 5m = 0 có hai nghiệm phân biệt x, x dương khi .
Suy ra nên , suy ra m > 0.
Vậy phương trình đã cho có hai nghiệm dương phân biệt khi m > 0.
Câu 16
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Sai
b) Sai
c) Đúng
d) Sai
Đáp án: a) Sai. b) Sai. c) Đúng. d) Sai.
a) Sai.
Phương trình (1) có a + b + c = 1 – (2m + 1) + 2m = 1 – 2m – 1 + 2m = 0.
Vậy phương trình (1) có tổng các hệ số bằng 0.
b) Sai.
Phương trình (1) có a + b + c = 0 nên phương trình (1) có hai nghiệm là x = 1 và x = 2m.
Vậy phương trình (1) luôn có một nghiệm bằng 1.
c) Đúng.
Phương trình (1) có hai nghiệm trái dấu khi 2m < 0, suy ra m < 0.
Vậy phương trình (1) có hai nghiệm trái dấu khi m < 0.
d) Sai.
Phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt không âm khi 2m ≥ 0 và 2m ≠ 1.
Suy ra m ≥ 0 và
Vậy phương trình (1) có hai nghiệm không âm khi m ≥ 0 và
Câu 17
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Sai
b) Đúng
c) Sai
d) Sai
Đáp án: a) Sai. b) Đúng. c) Sai. d) Sai.
a) Sai.
Phương trình (1) có ’ = (–m) – 1.(2m – 1) = m – 2m + 1 = (m – 1).
Để phương trình (1) có 2 nghiệm phân biệt thì ’ = (m – 1) > 0 nên m – 1 ≠ 0 nên m ≠ 1.
Vậy phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt khi m ≠ 1.
b) Đúng.
Theo định lý Viète ta có:
Vậy phương trình (1) có tổng hai nghiệm S = 2m, tích hai nghiệm P = 2m – 1.
c) Sai.
Phương trình (1) có hai nghiệm trái dấu khi P = 2m – 1 < 0, suy ra
Vậy phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt trái dấu khi
d) Sai.
Theo a) ta có: Phương trình (1) luôn có hai nghiệm phân biệt khi m ≠ 1 (1).
Để phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt âm thì S < 0 và P > 0.
Với P > 0 ta có: 2m – 1 > 0, suy ra
Với S < 0 ta có: 2m < 0, suy ra m < 0 (3).
Từ (1), (2) và (3) ta có: Không có giá trị nào của m thỏa mãn.
Vậy không có giá trị nào của m để phương trình đã cho có hai nghiệm phân biệt âm.
Câu 18
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Sai
b) Sai
c) Sai
d) Đúng
Đáp án: a) Sai. b) Sai. c) Sai. d) Đúng.
a) Sai.
Phương trình (1) là phương trình bậc hai ẩn x khi 2m – 1 ≠ 0 nên .
Vậy với thì phương trình (1) là phương trình bậc hai ẩn x.
b) Sai.
Phương trình (1) có ’ = (–m) – 1.(2m – 1) = m – 2m + 1 = (m – 1).
Phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt khi (m – 1) > 0, suy ra (m – 1) ≠ 0 nên m ≠ 1.
Theo a), phương trình (1) là phương trình bậc hai ẩn x khi .
Vậy phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt khi m ≠ 1 và .
c) Sai.
Theo b) ta có phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt x, x khi m ≠ 1 và (1).
Theo định lý Viète ta có:
Để phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt cùng dấu thì , suy ra 2m – 1 > 0 nên
Kết hợp với (1): Phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt cùng dấu khi m ≠ 1.
d) Đúng.
Để phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt dương thì x + x > 0, xx> 0 và ’ > 0.
Với xx> 0 và ’ > 0 thì m ≠ 1.
Với x + x > 0 thì .
TH1: 2m > 0 và 2m – 1 > 0, suy ra m > 0 và suy ra
Kết hợp với m ≠ 1 ta có: m ≠ 1.
TH2: 2m < 0 và 2m – 1 < 0, suy ra m < 0 và suy ra
Kết hợp với m ≠ 1 thì không có giá trị nào của m thỏa mãn.
Vậy với m ≠ 1 thì phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt dương.
Câu 19
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Đúng
b) Đúng
c) Sai
d) Sai
Đáp án: a) Đúng. b) Đúng. c) Sai. d) Sai.
a) Đúng.
x + 2mx + m = x
x + 2mx – x + m = 0
x + (2m – 1)x + m = 0.
Vậy phương trình (1) đưa về được phương trình x + (2m – 1)x + m = 0 (2).
b) Đúng.
Phương trình (2) có = (2m – 1) – 4.1.m= 4m – 4m + 1 – 4m = 1 – 4m.
Để phương trình (2) có 2 nghiệm phân biệt x; x thì 1 – 4m > 0, suy ra
Vậy phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt khi
c) Sai.
Xét phương trình (2):
Theo định lý Viète ta có: xx = m; x+ x = –(2m – 1) = –2m + 1.
Để phương trình (2) có hai nghiệm trái dấu thì xx < 0, suy ra m< 0.
Vì m ≥ 0 với mọi giá trị m nên phương trình (2) không có 2 nghiệm trái dấu.
Vậy không có giá trị nào của m để phương trình (1) có hai nghiệm trái dấu.
d) Sai.
Phương trình (2) có hai nghiệm x; x phân biệt cùng dấu thì > 0 và xx > 0.
Theo b) ta có: > 0 khi
Với xx > 0 thì m > 0 nên m ≠ 0.
Vậy để phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt cùng dấu thì và m ≠ 0.
Câu 20
Lời giải do TopStudy biên soạn
a) Đúng
b) Sai
c) Sai
d) Sai
Đáp án: a) Đúng. b) Sai. c) Sai. d) Sai.
a) Đúng.
Phương trình (1) có = (m – 1) – 4.1.(–m) = m – 2m + 1 + 4m = (m + 1).
Để phương trình (1) có 2 nghiệm phân biệt thì (m + 1) > 0 nên m + 1 ≠ 0, suy ra m ≠ –1.
Vậy phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt khi m ≠ –1 (*).
b) Sai.
Theo định lý Viète ta có: xx = –m; x+ x = –(m – 1) = –m + 1.
Vậy xx = –m; x+ x = –m + 1.
c) Sai.
Vì phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt x, x sao cho hai nghiệm này bằng nhau về trị tuyệt đối nhưng trái dấu nhau nên hai nghiệm này là hai số đối nhau.
Vậy phương trình (1) có tổng hai nghiệm bằng 0.
d) Sai.
Theo b) ta có: x+ x = –m + 1.
Theo c) ta có: x+ x = 0.
Do đó: –m + 1 = 0 nên m = 1 (thỏa mãn (*)).
Vậy có 1 giá trị m thỏa mãn yêu cầu bài toán.
Câu 21
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: 0
Đáp án: 0
Ta có: ’ = a – 6a.
Theo định lý Viète ta có: xx = –6a.
Phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt cùng dấu khi ’ > 0 và xx > 0.
Suy ra a – 6a > 0 và –6a > 0.
Vì –6a > 0 nên a < 0 (1).
Vì a – 6a > 0 nên a(a – 6) > 0.
TH1: a > 0 và a – 6 > 0, suy ra a > 0 và a > 6 nên a > 6 (loại vì không thỏa mãn (1)).
TH2: a < 0 và a – 6 < 0, suy ra a < 0 và a < 6. Suy ra a < 0 (thỏa mãn (1)).
Theo giả thiết, a là số nguyên dương nên không có giá trị nào của a thỏa mãn.
Vậy không có giá trị nào của a thỏa mãn yêu cầu bài toán.
Câu 22
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: 7
Đáp án: 7
Phương trình (1) có: 1 – [–(m – 4)] – m + 3 = 1 + m – 4 – m + 3 = 0.
Do đó, phương trình (1) có hai nghiệm là x = –1 và x = –(–m + 3) = m – 3.
Khi đó, phương trình (1) có ít nhất một nghiệm không âm khi x ≥ 0.
Do đó, m – 3 ≥ 0 nên m ≥ 3.
Mà m là số nguyên nhỏ hơn 10 nên m {3; 4; 5; 6; 7; 8; 9}.
Vậy có tất cả 7 giá trị nguyên của m thỏa mãn bài toán.
Câu 23
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: 1
Đáp án: 1
Ta có: = (m + 1) – 4.1.(–m – 2) = m + 2m + 1 + 4m + 8 = m + 6m + 9 = (m + 3).
Để phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt thì = (m + 3) > 0, suy ra m + 3 ≠ 0, suy ra m ≠ –3 (2).
TH1: x = 0 thay vào phương trình (1) ta có: 0 + (m + 1).0 – m – 2 = 0 nên m = –2.
Thay m = –2 vào phương trình (1) ta có: x + (–2 + 1)x – (–2) – 2 = 0
x – x = 0
x(x – 1) = 0
x = 0 hoặc x = 1.
Khi đó, x = 0, x = 1 không thỏa mãn x < 0 ≤ x.
TH2: x < 0 < x suy ra xx < 0.
Theo định lý Viète ta có: xx = –m – 2.
Để xx < 0 thì –m – 2 < 0 nên m > –2.
Theo giả thiết, m là số nguyên âm nên m = –1.
Vậy có 1 giá trị nguyên âm m thỏa mãn yêu cầu bài toán.
Câu 24
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: 0
Đáp án: 0
Ta có: ’ = (–1) – m = 1 – m.
Để phương trình (1) có hai nghiệm phân biệt thì ’ = 1 – m > 0, suy ra m < 1 (2).
Theo định lý Viète ta có: xx = m; x+ x = –(–2) = 2.
Vì x < 3 < x nên x– 3 < 0 và x– 3 > 0.
Suy ra (x– 3)(x– 3) < 0, do đó xx – 3(x+ x) + 9 < 0 (3).
Thay xx = m; x+ x = 2 vào (2) ta có:
m – 3.2 + 9 < 0
m < –3 (2).
Từ (2) và (3) ta có: m < –3.
Mà m là số tự nhiên nên không có giá trị nào của m thỏa mãn.
Vậy không có số tự nhiên m thỏa mãn yêu cầu bài toán.
Câu 25
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: 0
Đáp án: 0
Ta có: = (m – 1) + 4(2m + 3) = m – 2m + 1 + 8m + 12 = m + 6m + 13 = (m + 3) + 4.
Vì (m + 3) + 4 > 0 với mọi giá trị của m nên phương trình (1) có 2 nghiệm phân biệt.
Theo định lý Viète ta có: x+ x = 1 – m; xx = –2m – 3.
Vì x > 4, x > 4 nên x– 4 > 0 và x– 4 > 0.
Do đó x+ x – 8 > 0 và (x– 4)(x– 4) > 0.
Với x+ x – 8 > 0 suy ra x+ x > 8 nên 1 – m > 8, suy ra m < –7 (1).
Với (x– 4)(x– 4) > 0 nên xx – 4(x+ x) + 16 > 0 nên –2m – 3 – 4(1 – m) + 16 > 0, suy ra 2m + 9 > 0, suy ra (2).
Từ (1) và (2) ta có: Không có giá trị nào của m thỏa mãn yêu cầu bài toán.
Vậy không có giá trị của m thỏa mãn yêu cầu bài toán.