Bài tập ôn tập Hóa 12 Kết nối tri thức Chương 1 có đáp án

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: C

Vinyl: − CH = CH$_{2}$;

Formate: HCOO –

Þ Vinyl formate: HCOOCH=CH$_{2}$.

Số nguyên tử hydrogen trong phân tử vinyl formate là 4.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: B

− CH$_{3}$: methyl;

HCOO −: formate

Þ Tên gọi của ester HCOOCH$_{3}$ là: methyl formate.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: A

Propionic acid: C$_{2}$H$_{5}$COOH ⟹ ester X có dạng: C$_{2}$H$_{5}$COOR

Mà CTPT của X là C$_{4}$H$_{8}$O$_{2}$ ⟹ R là −CH$_{3}$

Vậy Y là CH$_{3}$OH.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: A

Thực hiện phản ứng ester hóa giữa HOCH$_{2}$CH$_{2}$OH với hỗn hợp CH$_{3}$COOH và C$_{2}$H$_{5}$COOH thu được tối đa 3 ester hai chức: (CH$_{3}$COO)$_{2}$C$_{2}$H$_{4}$, (C$_{2}$H$_{5}$COO)$_{2}$C$_{2}$H$_{4}$, CH$_{3}$COOCH$_{2}$ – CH$_{2}$OCOC$_{2}$H$_{5}$

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: D

CH$_{3}$COOC$_{6}$H$_{5}$+ 2NaOH CH$_{3}$COONa + C$_{6}$H$_{5}$ONa + H$_{2}$O

Vậy sản phẩm hữu cơ thu được là CH$_{3}$COONa và C$_{6}$H$_{5}$ONa.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: B

Trong công nghiệp người ta thực hiện phản ứng hydrogen hoá chất béo lỏng để chuyển chất béo lỏng thành chất béo rắn, giúp thuận lợi cho việc vận chuyển và bảo quản để sản xuất xà phòng và bơ nhân tạo.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: A

Isoamyl acetate có mùi thơm của chuối chín.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: B

Đối với các chất có phân tử khối tương đương, nhiệt độ sôi tăng dần theo thứ tự: Ester, aldehyde, alcohol, acid.

Þ CH$_{3}$COOH có nhiệt độ sôi lớn nhất trong 4 chất đề bài cho.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: B

CH$_{3}$COOC$_{2}$H$_{5}$ + NaOH $\overset{{t}^{o}}{\rightarrow }$ CH$_{3}$COONa + C$_{2}$H$_{5}$OH

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: B

Công thức của oleic acid là C$_{17}$H$_{33}$COOH.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: A

Z là aldehyde chuyển hóa thành Y ⇒ Y và Z có cùng số carbon.

Þ X là CH$_{3}$COOCH=CH$_{2}$ thoả mãn.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: B

Phát biểu B sai vì phân tử methyl methacrylate có hai liên kết π trong phân tử (trong đó có 1 ℼ$_{C=C}$ và 1p$_{COO}$).

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: A

Xà phòng hóa vinyl acetate thu được sản phẩm có aldehyde, có khả năng tham gia phản ứng tráng bạc.

Phương trình hoá học minh hoạ:

CH$_{3}$COOCH=CH$_{2}$ + NaOH $\overset{{t}^{o}}{\rightarrow }$ CH$_{3}$COONa + CH$_{3}$CHO

CH$_{3}$CHO + 2AgNO$_{3}$ + 3NH$_{3}$ $\overset{{t}^{o}}{\rightarrow }$ CH$_{3}$COONH$_{4}$ + 2Ag + 2NH$_{4}$NO$_{3}$

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: A

Chất béo là triester của acid béo và glycerol. Công thức tổng quát: (RCOO)$_{3}$C$_{3}$H$_{5}$.

Acid béo là các carboxylic acid đơn chức, có mạch carbon dài và không phân nhánh.

Vậy (CH$_{3}$COO)$_{3}$C$_{3}$H$_{5}$ không phải là chất béo.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: A

Tính chất vật lí chung của chất béo là ít tan trong nước và nhẹ hơn nước.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: C

Thành phần chính của xà phòng là muối sodium hoặc potassium của acid béo.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: C

Thành phần chính của chất giặt rửa tổng hợp thường là muối sodium alkylsulfate, sodium alkylbenzene sulfonate, …

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: A

Không nên dùng xà phòng khi giặt rửa với nước cứng vì xuất hiện kết tủa làm giảm tác dụng giặt rửa và ảnh hưởng đến chất lượng sợi vải.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: B

Xà phòng được sản xuất bằng cách cho chất béo (dầu, mỡ,...) tác dụng với dung dịch kiềm đặc (KOH hoặc NaOH), đun nóng.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: A

Có thể điều chế chất giặt rửa tổng hợp từ dầu mỏ.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: C

Cấu tạo của xà phòng và chất giặt rửa phổ biến thường gồm hai phần:

+ Phần phân cực (đầu ưa nước): là nhóm carboxylate (xà phòng) hoặc nhóm sulfate, sulfonate (chất giặt rửa tổng hợp). Phần này có thể hòa tan trong nước.

+ Phần không phân cực (đuôi kị nước): là gốc hydrocarbon có mạch dài (R). Phần này không tan trong nước.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: C

Thành phần của chất giặt rửa tổng hợp thường là các muối sodium như sodium alkylsulfate (R−OSO$_{3}$Na), sodium alkylbenzenesulfonate (R−SO$_{3}$Na).

Vậy CH$_{3}$[CH$_{2}$]$_{10}$CH$_{2}$OSO$_{3}$Na là chất giặt rửa tổng hợp.

Đáp án đúng là: D

Phương trình phản ứng hóa học:

(C$_{15}$H$_{31}$COO)$_{3}$C$_{3}$H$_{5}$+ 3NaOH $\overset{{t}^{o}}{\rightarrow }$ C$_{3}$H$_{5}$(OH)$_{3}$+ 3C$_{15}$H$_{31}$COONa.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: D

Từ tristearin, người ta dùng phản ứng thuỷ phân ester trong môi trường kiềm (phản ứng xà phòng hóa) để điều chế xà phòng.

Phương trình phản ứng hóa học:

(C$_{17}$H$_{35}$COO)$_{3}$C$_{3}$H$_{5}$+ 3NaOH $\overset{{t}^{o}}{\rightarrow }$C$_{3}$H$_{5}$(OH)$_{3}$+ 3C$_{17}$H$_{35}$COONa.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: A

A. Sai vì chất rắn màu trắng nổi lên là xà phòng. Khi nhỏ NaCl bão hòa, hỗn hợp sẽ tăng tính phân cực làm cho xà phòng kém tan và dễ tách ra hơn, đồng thời làm tăng tỉ khối hỗn hợp giúp xà phòng nổi lên trên.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: B

Xà phòng là hỗn hợp các muối sodium hoặc potassium của acid béo và một số chất phụ gia.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: C

Xà phòng là hỗn hợp các muối sodium hoặc potassium của acid béo và một số chất phụ gia.

Þ CH$_{3}$[CH$_{2}$]$_{14}$COOK là xà phòng do là muối của potassium và acid béo (C$_{15}$H$_{31}$COOH, palmitic acid).

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: D

Thành phần chính của chất giặt rửa tổng hợp thường là muối sodium alkylsulfate, sodium alkylbenzene sulfonate, …

Þ CH$_{3}$[CH$_{2}$]$_{15}$SO$_{3}$Na là thành phần chính của chất giặt rửa tổng hợp.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: D

Xà phòng và chất giặt rửa thường có cấu tạo gồm hai phần là phần không phân cực (kị nước) và phần phân cực (ưa nước).

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: C

Các chất có thể là thành phần chính của xà phòng gồm ${\rm{C}}{{\rm{H}}_3}{\left[ {{\rm{C}}{{\rm{H}}_2}} \right]_7}{\rm{CH}} = {\rm{CH}}{\left[ {{\rm{C}}{{\rm{H}}_2}} \right]_7}{\rm{COONa}}$, ${\rm{C}}{{\rm{H}}_3}{\left[ {{\rm{C}}{{\rm{H}}_2}} \right]_{14}}{\rm{COOK}}$, ${\rm{C}}{{\rm{H}}_3}{\left[ {{\rm{C}}{{\rm{H}}_2}} \right]_{10}}{\rm{COOK}}$.

Hướng dẫn giải

Dựa vào phổ khối lượng, ta thấy peak ion M$^{+}$ có giá trị là 60 m/z.

Ester X có khối lượng phân tử 60 amu chỉ có một công thức là HCOOCH$_{3}$ là thỏa mãn.

a. Đúng.

b. Đúng.

c. Sai. Muối thu được là HCOONa.

d. Sai. Nhiệt độ sôi của X thấp hơn ethyl alcohol và acetic acid do X không tạo được liên kết hydrogen với nhau.

Hướng dẫn giải

a. Đúng.

b. Sai. Trong phễu chiết, lớp chất lỏng phía trên có thành phần chính là ethyl propionate (do ester nhẹ).

c. Đúng.

d. Đúng.

Hướng dẫn giải

a. Đúng.

b. Sai vì trong một phân tử aspirin có 3 liên kết pi (3p$_{C=C}$ và 2ℼ$_{COO}$).

c. Sai vì công thức cấu tạo thu gọn của salicylic acid là HO – C$_{6}$H$_{4}$ – COOH.

d. Sai vì thủy phân aspirin trong môi trường base thu được 2 muối.

CH$_{3}$COOC$_{6}$H$_{4}$COOH + 3NaOH → CH$_{3}$COONa + NaOC$_{6}$H$_{4}$COONa + 2H$_{2}$O

Hướng dẫn giải

a. Đúng.

b. Đúng.

c. Sai vì chất béo chứa nhiều gốc acid béo không no ở trạng thái lỏng điều kiện thường.

d. Sai vì chất béo chứa nhiều gốc acid béo no ở trạng rắn điều kiện thường.

Hướng dẫn giải

Số C = $\frac{{74.48{,}65}}{{12.100}} = 3.$

Số H = $\frac{{74.8{,}116}}{{1.100}} = 6.$

Số O = $\frac{{74.43{,}24}}{{16.100}} = 2.$

Vậy E có công thức phân tử là C$_{3}$H$_{6}$O$_{2}$.

Y có nhiệt độ sôi nhỏ hơn nhiệt độ sôi của ethanol → Y là CH$_{3}$OH.

Cấu tạo của E là CH$_{3}$COOCH$_{3}$; X là CH$_{3}$COOH.

a. Sai. Nhiệt độ sôi xếp theo thứ tự X > Y > E.

b. Sai. Chất được phối trộn với xăng RON 92 để tạo ra xăng sinh học là C$_{2}$H$_{5}$OH.

c. Đúng. CH$_{3}$COONa có môi trường base do: CH$_{3}$COO$^{-}$ + H$_{2}$O ⇋ CH$_{3}$COOH + OH$^{-}$.

d. Đúng. CH$_{3}$COOH + CH$_{3}$OH (H$_{2}$SO$_{4}$ đặc, t°) ⇋ CH$_{3}$COOCH$_{3}$ + H$_{2}$O.

Hướng dẫn giải

Gọi công thức phân tử của E là: C$_{x}$H$_{y}$O$_{z}$

⟹ x : y : z = $\frac{{40{,}68\% }}{{12}}:\frac{{5{,}08\% }}{1}:\frac{{54{,}24\% }}{{16}} = 3{,}39:5{,}08:3{,}39 = 2:3:2\, \Rightarrow {({C_2}{H_3}{O_2})_n}$

M$_{E}$ = 118 ⟹ n = 2 ⟹ CTPT của E: C$_{4}$H$_{6}$O$_{4}$

Theo (2), (3) ⟹ X, Y là muối; Z là alcohol đơn chức nên E có dạng: RCOOR’COOR’’

⟹ E: HCOOCH$_{2}$COOCH$_{3}$

(1) HCOOCH$_{2}$COOCH$_{3}$ (E) + 2NaOH HCOONa (X) + HOCH$_{2}$COONa (Y) + CH$_{3}$OH (Z)

(2) HCOONa + HCl → HCOOH (F) + NaCl

(3) HOCH$_{2}$COONa + HCl → HOCH$_{2}$COOH (T) + NaCl

a. Đúng vì Y (HOCH$_{2}$COONa) có số O = số H = 3.

b. Đúng vì F (HCOOH) có khả năng tham gia phản ứng tráng bạc.

c. Sai vì Z là CH$_{3}$OH có nhiệt độ sôi thấp hơn ethanol (C$_{2}$H$_{5}$OH).

d. Sai vì T là hợp chất hữu cơ tạp chức.

Hướng dẫn giải

a. Sai vì đầu ưa nước trong xà phòng là nhóm carboxylate.

b. Đúng.

c. Sai vì đuôi kị nước trong xà phòng là gốc hydrocarbon mạch dài.

d. Đúng.

Hướng dẫn giải

a. Đúng.

b. Đúng.

c. Đúng.

d. Sai vì cả ba chất đều tan được trong nước.

Hướng dẫn giải

a. Sai vì thành phần chất giặt rửa tự nhiên không phải muối sodium, potassium của các acid béo.

b. Đúng.

c. Đúng.

d. Sai vì xà phòng và chất giặt rửa tổng hợp có thành phần khác nhau. Xà phòng có đầu ưa nước là nhóm carboxylate, chất giặt rửa tổng hợp có đầu ưa nước là nhóm sulfate, sulfonate.

Hướng dẫn giải

a. Đúng.

b. Sai. Sodium laurysulfate là thành phần của chất giặt rửa tổng hợp.

c. Đúng.

d. Sai. Sodium laurysulfate tan được trong nước cứng.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: 4.

Bao gồm: allyl acetate, methyl acetate, ethyl formate, tripalmitin.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: 6.

C$_{4}$H$_{8}$O$_{2}$ tác dụng với NaOH: acid (2 đồng phân) và ester (4 đồng phân).

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: 4.

X là ester của phenol: HCOOC$_{6}$H$_{4}$CH$_{3}$ (3 đồng phân ở vị trí o-, m-, p-) và CH$_{3}$COOC$_{6}$H$_{5}$

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: 1,38.

${n_{NaOH}} = \frac{{150}}{{40}} = 3{,}75\,kmol.$

Phương trình hóa học:

(RCOO)$_{3}$C$_{3}$H$_{5}$ + 3NaOH → 3RCOONa + C$_{3}$H$_{5}$(OH)$_{3}$

Theo PTHH có: ${n_{Glycerol}} = \frac{1}{3}{n_{NaOH}} = 1{,}25\,kmol.$

Bảo toàn khối lượng: m$_{chất béo}$ + m$_{NaOH}$ = m$_{muối}$ + m$_{glycerol}$

⇒ 1000 + 150 = 0,75m + 1,25.92 ⇒ m = 1380kg = 1,38 tấn.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: 6.

Ta có: ${n_{KOH}} = 1\,\,mol;\,\,{n_{glycerol}} = 0{,}32\,\,mol$

Nhận thấy: ${n_{KOH}} > 3.{n_{glycerol}}$ nên chất béo A gồm các triglyceride có lẫn các acid béo.

⇒ n$_{acid béo}$ = 1 – 3.0,32 = 0,04 mol

⇒ ${n_{{H_2}O}} = {n_{acid}} = 0{,}04\,\,mol$

Áp dụng định luật bảo toàn khối lượng ta có:

m$_{A}$ + m$_{KOH}$ = m$_{muối}$ + m$_{glycerol}$ + m$_{nước}$

⇒ m$_{muối}$ = 300 + 1.56 – 29,44 – 0,04.18 = 325,84 gam.

Khối lượng xà phòng thu được là: $m = \frac{{325{,}84}}{{0{,}6}} = 543{,}1\,\,gam.$

Số bánh xà phòng thu được là: $\frac{{543{,}1}}{{90}} \approx 6{,}03 = 6$ (bánh xà phòng).

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: 166,3.

Giả sử lấy 1 gam chất béo có 0,65 gam tristearin và 0,23 gam triolein.

$\begin{array}{l}{n_{KOH}} = 3.({n_{tristearin}} + {n_{triolein}}) = 3.\left( {\frac{{0{,}65}}{{890}} + \frac{{0{,}23}}{{884}}} \right) = 2,{97.10^{ - 3}}\,\,mol\\{m_{KOH}} = 2,{97.10^{ - 3}}.56 = 0{,}16632\,gam = 166{,}3\,\,mg.\end{array}$

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: 3.

+ Bao gồm: tristearin, sodium hydroxide, sodium chloride.

Phản ứng xà phòng hóa là phản ứng giữa ester và dung dịch kiềm ⟹ tristearin và sodium hydroxide là 2 chất tham gia phản ứng xà phòng hóa. Sodium chloride được thêm vào ở bước cuối cùng để giúp cho việc thu xà phòng trở nên dễ dàng hơn.

+ Palmitic acid không tham gia phản ứng xà phòng hóa, phản ứng giữa palmitic acid với dung dịch kiềm là phản ứng acid – base.

+ Chlohidric acid không được sử dụng trong quá trình điều chế xà phòng bằng phản ứng xà phòng hóa.

+ Glycerol là sản phẩm của quá trình điều chế xà phòng bằng phản ứng xà phòng hóa, không phải chất tham gia.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: 668.

m$_{glycerol}$ = 9,2.10$^{6}$.6 = 55,2.10$^{6}$ gam = 55,2 tấn.

PTHH: (C$_{17}$H$_{35}$COO)$_{3}$C$_{3}$H$_{5}$ + 3NaOH $\overset{{t}^{o}}{\rightarrow }$ 3C$_{17}$H$_{35}$COONa + C$_{3}$H$_{5}$(OH)$_{3}$

890 g → 92 g

m$_{tristearin}$$= \frac{{55{,}2.890}}{{92}} = 534$tấn ← 55,2 tấn

⟹ m$_{chất béo}$ = $\frac{{534}}{{80\% }}$= 667,5 tấn $\approx$ 668 tấn

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: 362.

m$_{sodium stearate}$ = 4.10$^{3}$.70 = 280.10$^{3}$ g = 280 kg.

PTHH: (C$_{17}$H$_{35}$COO)$_{3}$C$_{3}$H$_{5}$ + 3NaOH $\overset{{t}^{o}}{\rightarrow }$ 3C$_{17}$H$_{35}$COONa + C$_{3}$H$_{5}$(OH)$_{3}$

890 g → 918 g

m$_{tristearin}$ = $\frac{{280.890}}{{918}}$=271,46 kg ← 280 kg

⟹ m$_{chất béo}$ = $\frac{{271{,}46}}{{75\% }}$= 361,9 kg $\approx$ 362 kg.

Hướng dẫn giải

Đáp án đúng là: 89

Giải thích:

M$_{tristearin}$ = 890 gam/mol

Ta có n$_{NaOH}$ = 12/40 = 0,3 mol

$\Rightarrow$n$_{tristearin}$ = $\frac{1}{3} \cdot {n_{NaOH}} = 0{,}1\,mol$$\Rightarrow$m$_{tristearin}$ = 0,1.890 = 89 gam.