TopStudy

Đáp án và lời giải

Bài tập Giải tam giác có đáp án

Về trang đề

Câu 1

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Giải tam giác là tính các cạnh và các góc của tam giác dựa trên những dữ kiện cho trước.

Câu 2

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Áp dụng định lí côsin trong tam giác ABC ta có:

BC2^{2} = AB2^{2} + AC2^{2} – 2 . AB . AC . cos A = c2^{2} + b2^{2} – 2.b.c.cosα

⇒BC=c2+b2−2bccos⁡α\Rightarrow BC=\sqrt{{c}^{2}+{b}^{2}-2bc\cos α}.

Câu 3

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Áp dụng hệ quả của định lí côsin trong tam giác ABC ta có:

cos⁡A=AB2+AC2−BC22.AB.AC=c2+b2−a22bc\cos A=\frac{A{B}^{2}+A{C}^{2}-B{C}^{2}}{2.AB.AC}=\frac{{c}^{2}+{b}^{2}-{a}^{2}}{2bc}.

Vậy cos⁡A=c2+b2−a22bc\cos A=\frac{{c}^{2}+{b}^{2}-{a}^{2}}{2bc}.

Câu 4

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Tam giác ABC nội tiếp đường tròn (O) có bán kính R. Ta có định lí sin:

BCsin⁡A=ACsin⁡B=ABsin⁡C=2R\frac{BC}{\sin A}=\frac{AC}{\sin B}=\frac{AB}{\sin C}=2R.

Câu 5

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

a) Xét các trường hợp:

+ Với A^<90∘\widehat{A}<90^{\circ}

Hình minh hoạ

Xét tam giác vuông AHB, ta có: BH = AB . sin A = c sin A.

+ Với A^=90∘\widehat{A}=90^{\circ}

Hình minh hoạ

Khi đó, BH = BA = c = c sin A.

+ Với A^>90∘\widehat{A}>90^{\circ}

Hình minh hoạ

Xét tam giác AHB vuông, ta có: BAH^=180∘−A^\widehat{BAH}=180^{\circ}-\widehat{A}.

Do đó BH = AB . sin(180° – A^\widehat{A}) = AB . sin A = c sin A.

Như vậy, trong mọi trường hợp ta đều có BH = c sin A.

b) Ta có: S=12AC . BH=12bcsin⁡AS=\frac{1}{2}AC\ .\ BH=\frac{1}{2}bc\sin A.

Câu 6

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Hình minh hoạ

Tam giác ABC vuông tại A có A^+B^+C^=180∘\widehat{A}+\widehat{B}+\widehat{C}=180^{\circ} (định lí tổng ba góc trong tam giác).

Suy ra A^=180∘−(B^+C^)=180∘−(60∘+45∘)=75∘\widehat{A}=180^{\circ}-(\widehat{B}+\widehat{C})=180^{\circ}-(60^{\circ}+45^{\circ})=75^{\circ}.

Áp dụng định lý sin trong tam giác ABC ta có: ABsin⁡C=ACsin⁡B\frac{AB}{\sin C}=\frac{AC}{\sin B}

⇒AC=AB.sin⁡Bsin⁡C=12.sin⁡60∘sin⁡45∘=66\Rightarrow AC=\frac{AB.\sin B}{\sin C}=\frac{12.\sin 60^{\circ}}{\sin 45^{\circ}}=6\sqrt{6}.

Diện tích tam giác ABC là

S=12AB.AC.sin⁡AS=\frac{1}{2}AB.AC.\sin A=12.12.66.sin⁡75∘=54+183≈85,2=\frac{1}{2}.12.6\sqrt{6}.\sin 75^{\circ}=54+18\sqrt{3}\approx 85{,}2.

Câu 7

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

a) Áp dụng định lí côsin trong tam giác ABC ta có:

BC2^{2} = AB2^{2} + AC2^{2} – 2 . AB . AC . cos A

⇒cos⁡A=AB2+AC2−BC22.AB.AC=b2+c2−a22bc\Rightarrow \cos A=\frac{A{B}^{2}+A{C}^{2}-B{C}^{2}}{2.AB.AC}=\frac{{b}^{2}+{c}^{2}-{a}^{2}}{2bc} (1)

Ta lại có: sin2^{2} A + cos2^{2} A = 1

Do đó: sin2^{2} A = 1 – cos2^{2} A

Vì góc A là một góc của tam giác ABC nên 0° < A^\widehat{A}< 180° nên sin A > 0.

Nên sin⁡A=1− cos⁡2A\sin A=\sqrt{1-\ {\cos }^{2}A} (2)

Từ (1) và (2) ta có:

sin⁡A=1−(b2+c2−a22bc)2\sin A=\sqrt{1-{(\frac{{b}^{2}+{c}^{2}-{a}^{2}}{2bc})}^{2}}=(2bc)2(2bc)2−(b2+c2−a2)2(2bc)2=\sqrt{\frac{{(2bc)}^{2}}{{(2bc)}^{2}}-\frac{{({b}^{2}+{c}^{2}-{a}^{2})}^{2}}{{(2bc)}^{2}}}

=(2bc)2−(b2+c2−a2)2(2bc)2=\sqrt{\frac{{(2bc)}^{2}-{({b}^{2}+{c}^{2}-{a}^{2})}^{2}}{{(2bc)}^{2}}}=(2bc+b2+c2−a2)(2bc−b2−c2+a2)(2bc)2=\sqrt{\frac{(2bc+{b}^{2}+{c}^{2}-{a}^{2})(2bc-{b}^{2}-{c}^{2}+{a}^{2})}{{(2bc)}^{2}}}

=((b+c)2−a2)(a2−(b−c)2)2bc=\frac{\sqrt{({(b+c)}^{2}-{a}^{2})({a}^{2}-{(b-c)}^{2})}}{2bc}=(b+c+a)(b+c−a)(a+b−c)(a−b+c)2bc=\frac{\sqrt{(b+c+a)(b+c-a)(a+b-c)(a-b+c)}}{2bc}

=(a+b+c)(a+b+c−2a)(a+b+c−2c)(a+b+c−2b)2bc=\frac{\sqrt{(a+b+c)(a+b+c-2a)(a+b+c-2c)(a+b+c-2b)}}{2bc}

Lại có p=a+b+c2⇒a+b+c=2pp=\frac{a+b+c}{2}\Rightarrow a+b+c=2p

Khi đó: sin⁡A=2p.(2p−2a)(2p−2b)(2p−2c)2bc\sin A=\frac{\sqrt{2p.(2p-2a)(2p-2b)(2p-2c)}}{2bc}=16p(p−a)(p−b)(p−c)2bc=\frac{\sqrt{16p(p-a)(p-b)(p-c)}}{2bc}

Vậy sin⁡A=2bcp(p−a)(p−b)(p−c)\sin A=\frac{2}{bc}\sqrt{p(p-a)(p-b)(p-c)}.

b) Diện tích tam giác ABC là S=12bcsin⁡AS=\frac{1}{2}bc\sin A.

Mà sin⁡A=2bcp(p−a)(p−b)(p−c)\sin A=\frac{2}{bc}\sqrt{p(p-a)(p-b)(p-c)}

Nên S=12bc.2bcp(p−a)(p−b)(p−c)=p(p−a)(p−b)(p−c)S=\frac{1}{2}bc.\frac{2}{bc}\sqrt{p(p-a)(p-b)(p-c)}=\sqrt{p(p-a)(p-b)(p-c)}.

Vậy S=p(p−a)(p−b)(p−c)S=\sqrt{p(p-a)(p-b)(p-c)}.

Câu 8

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Giả sử toà nhà là AB, AB = 18,5 m; giác kế AC = 1,5 m; chiều cao của cái cây là DE; khoảng cách từ tòa nhà tới cây là BD = 30 m; góc tạo bởi phương quan sát gốc cây và phương nằm ngang là FCD^=34∘\widehat{FCD}=34^{\circ}, góc tạo bởi phương quan sát ngọn cây và phương nằm ngang là FCE^=24∘\widehat{FCE}=24^{\circ}. Ta cần tính DE.

Hình vẽ mô phỏng:

Hình minh hoạ

Ta có: BC = BA + AC = 18,5 + 1,5 = 20 (m).

Tam giác BCD vuông tại B, áp dụng định lí Pythagore ta có:

CD2^{2} = BC2^{2} + BD2^{2} = 202^{2} + 302^{2} = 1300 ⇒CD=1013\Rightarrow CD=10\sqrt{13} (m).

Lại có: FCD^=FCE^+ECD^\widehat{FCD}=\widehat{FCE}+\widehat{ECD}

⇒ECD^=FCD^−FCE^=34∘−24∘=10∘\Rightarrow \widehat{ECD}=\widehat{FCD}-\widehat{FCE}=34^{\circ}-24^{\circ}=10^{\circ}

CF // BD ⇒CDB^=FCD^=34∘\Rightarrow \widehat{CDB}=\widehat{FCD}=34^{\circ} (so le trong)

⇒CDE^=90∘−CDB^=90∘−34∘=56∘\Rightarrow \widehat{CDE}=90^{\circ}-\widehat{CDB}=90^{\circ}-34^{\circ}=56^{\circ}

Tam giác CDE có ECD^+CDE^+CED^=180∘\widehat{ECD}+\widehat{CDE}+\widehat{CED}=180^{\circ}(định lí tổng ba góc trong tam giác)

⇒CED^=180∘−(ECD^+CDE^)=180∘−(10∘+56∘)=114∘\Rightarrow \widehat{CED}=180^{\circ}-(\widehat{ECD}+\widehat{CDE})=180^{\circ}-(10^{\circ}+56^{\circ})=114^{\circ}.

Áp dụng định lí sin trong tam giác CDE ta có: CDsin⁡CED^=DEsin⁡ECD^\frac{CD}{\sin \widehat{CED}}=\frac{DE}{\sin \widehat{ECD}}

⇒DE=CD.sin⁡ECD^sin⁡CED^=1013.sin⁡10∘sin⁡114∘≈6,6\Rightarrow DE=\frac{CD.\sin \widehat{ECD}}{\sin \widehat{CED}}=\frac{10\sqrt{13}.\sin 10^{\circ}}{\sin 114^{\circ}}\approx 6{,}6 (m).

Vậy chiều cao của cây khoảng 6,6 m.

Câu 9

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Hình minh hoạ

a) Áp dụng định lí côsin trong tam giác ABC ta có:

AB2^{2} = AC2^{2} + BC2^{2} – 2 . AC . BC . cos C = 122^{2} + 152^{2} – 2 . 12 . 15 . cos 120° = 549

⇒AB=361\Rightarrow AB=3\sqrt{61}.

b) Áp dụng định lí sin trong tam giác ABC ta có: ABsin⁡C=BCsin⁡A\frac{AB}{\sin C}=\frac{BC}{\sin A}

⇒sin⁡A=BC.sin⁡CAB=12.sin⁡120∘361=218361\Rightarrow \sin A=\frac{BC.\sin C}{AB}=\frac{12.\sin 120^{\circ}}{3\sqrt{61}}=\frac{2\sqrt{183}}{61}

Do đó: A^≈26∘\widehat{A}\approx 26^{\circ}.

Lại có: A^+B^+C^=180∘\widehat{A}+\widehat{B}+\widehat{C}=180^{\circ} (định lí tổng ba góc trong tam giác)

⇒B^=180∘−(A^+C^)=180∘−(26∘+120∘)=34∘\Rightarrow \widehat{B}=180^{\circ}-(\widehat{A}+\widehat{C})=180^{\circ}-(26^{\circ}+120^{\circ})=34^{\circ}.

c) Diện tích tam giác ABC là:

S=12AB.AC.sin⁡A=12.361.15.218361=453S=\frac{1}{2}AB.AC.\sin A=\frac{1}{2}.3\sqrt{61}.15.\frac{2\sqrt{183}}{61}=45\sqrt{3} (đvdt).

Câu 10

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Cách 1: áp dụng định lí sin và côsin

Hình minh hoạ

Áp dụng định lí sin trong tam giác ABC ta có: ABsin⁡C=BCsin⁡A\frac{AB}{\sin C}=\frac{BC}{\sin A}

⇒sin⁡C=AB.sin⁡ABC=5.sin⁡120∘7=5314\Rightarrow \sin C=\frac{AB.\sin A}{BC}=\frac{5.\sin 120^{\circ}}{7}=\frac{5\sqrt{3}}{14}.

Do đó: C^≈38∘\widehat{C}\approx 38^{\circ}.

Lại có A^+B^+C^=180∘\widehat{A}+\widehat{B}+\widehat{C}=180^{\circ} (định lí tổng ba góc trong tam giác)

⇒B^=180∘−(A^+C^)=180∘−(120∘+38∘)=22∘\Rightarrow \widehat{B}=180^{\circ}-(\widehat{A}+\widehat{C})=180^{\circ}-(120^{\circ}+38^{\circ})=22^{\circ}.

Áp dụng định lí côsin trong tam giác ABC ta có:

AC2^{2} = AB2^{2} + BC2^{2} – 2 . AB . AC . sin B = 52^{2} + 72^{2} – 2 . 5 . 7 . cos 22° ≈ 9

⇒ AC ≈ 3.

Cách 2: Dựng thêm đường cao và sử dụng định lí Pythagore.

Hình minh hoạ

Dựng đường cao CH của tam giác ABC.

Đặt AH = x.

Ta có: BAC^+CAH^=180∘\widehat{BAC}+\widehat{CAH}=180^{\circ}( kề bù).

⇒CAH^=180∘−BAC^=180∘−120∘=60∘\Rightarrow \widehat{CAH}=180^{\circ}-\widehat{BAC}=180^{\circ}-120^{\circ}=60^{\circ}.

Tam giác ACH vuông tại H nên

cosCAH^=AHCA⇒CA=AHcosCAH^=xcos60∘=x12=2xcos\widehat{CAH}=\frac{AH}{CA}\Rightarrow CA=\frac{AH}{cos\widehat{CAH}}=\frac{x}{cos60^{\circ}}=\frac{x}{\frac{1}{2}}=2x.

Áp dụng định lí Pythagore ta tính được: CH=x3CH=x\sqrt{3}.

Và BC2^{2} = BH2^{2} + CH2^{2} = (BA + AH)2^{2} + CH2^{2}

Thay số: 72^{2} = (5 + x)2^{2} + 3x2^{2} (1)

Giải phương trình (1) ta được x = 1,5 là giá trị thỏa mãn.

Suy ra AC = 2x = 2 . 1,5 = 3.

Câu 11

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Hình minh hoạ

a) Tam giác ABC có: A^+B^+C^=180∘\widehat{A}+\widehat{B}+\widehat{C}=180^{\circ} (định lí tổng ba góc trong tam giác)

⇒A^=180∘−(B^+C^)=180∘−(100∘+45∘)=35∘\Rightarrow \widehat{A}=180^{\circ}-(\widehat{B}+\widehat{C})=180^{\circ}-(100^{\circ}+45^{\circ})=35^{\circ}.

Áp dụng định lí sin trong tam giác ABC ta có: ABsin⁡C=BCsin⁡A=ACsin⁡B\frac{AB}{\sin C}=\frac{BC}{\sin A}=\frac{AC}{\sin B}

Suy ra: AC=AB.sin⁡Bsin⁡C=100.sin⁡100∘sin⁡45∘≈139,3AC=\frac{AB.\sin B}{\sin C}=\frac{100.\sin 100^{\circ}}{\sin 45^{\circ}}\approx 139{,}3;

BC=AB.sin⁡Asin⁡C=100.sin⁡35∘sin⁡45∘≈81,1BC=\frac{AB.\sin A}{\sin C}=\frac{100.\sin 35^{\circ}}{\sin 45^{\circ}}\approx 81{,}1.

b) Diện tích tam giác ABC là:

S=12BC.CA.sin⁡C=12.81,1.139,3.sin⁡45∘≈3994S=\frac{1}{2}BC.CA.\sin C=\frac{1}{2}.81{,}1.139{,}3.\sin 45^{\circ}\approx 3994 (đvdt).

Câu 12

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Hình minh hoạ

a) Áp dụng hệ quả của định lí côsin ta có:

cos⁡A=AB2+AC2−BC22.AB.AC=122+152−2022.12.15=−31360\cos A=\frac{A{B}^{2}+A{C}^{2}-B{C}^{2}}{2.AB.AC}=\frac{{12}^{2}+{15}^{2}-{20}^{2}}{2.12.15}=-\frac{31}{360}

cos⁡B=AB2+BC2−AC22.AB.BC=122+202−1522.12.20=319480\cos B=\frac{A{B}^{2}+B{C}^{2}-A{C}^{2}}{2.AB.BC}=\frac{{12}^{2}+{20}^{2}-{15}^{2}}{2.12.20}=\frac{319}{480}

cos⁡C=BC2+AC2−AB22.BC.AC=202+152−1222.20.15=481600\cos C=\frac{B{C}^{2}+A{C}^{2}-A{B}^{2}}{2.BC.AC}=\frac{{20}^{2}+{15}^{2}-{12}^{2}}{2.20.15}=\frac{481}{600}

Do đó: A^≈95∘; B^≈48∘; C^≈37∘\widehat{A}\approx 95^{\circ};\ \widehat{B}\approx 48^{\circ};\ \widehat{C}\approx 37^{\circ}.

b) Diện tích tam giác ABC là:

S=12.AB.AC.sin⁡A=12.12.15.sin⁡95≈90S=\frac{1}{2}.AB.AC.\sin A=\frac{1}{2}.12.15.\sin 95\approx 90 (đvdt).

Câu 13

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

* Hình 29: Góc B nhọn.

Áp dụng định lí sin trong tam giác ABC ta có: BCsin⁡A=ACsin⁡B\frac{BC}{\sin A}=\frac{AC}{\sin B}

⇒sin⁡B=AC.sin⁡ABC=5,2.sin⁡40∘3,6≈0,93\Rightarrow \sin B=\frac{AC.\sin A}{BC}=\frac{5{,}2.\sin 40^{\circ}}{3{,}6}\approx 0{,}93.

Do đó: B^≈68∘\widehat{B}\approx 68^{\circ}.

Lại có: A^+B^+C^=180∘\widehat{A}+\widehat{B}+\widehat{C}=180^{\circ} (định lí tổng ba góc trong tam giác)

⇒C^=180∘−(A^+B^)=180∘−(40∘+68∘)=72∘\Rightarrow \widehat{C}=180^{\circ}-(\widehat{A}+\widehat{B})=180^{\circ}-(40^{\circ}+68^{\circ})=72^{\circ}.

Áp dụng định lí côsin trong tam giác ABC ta có:

AB2^{2} = AC2^{2} + BC2^{2} – 2 . AC . BC . cos C = (5,2)2^{2} + (3,6)2^{2} – 2 . 5,2 . 3,6 . cos 72° ≈ 28,43

⇒ AB ≈ 5,33 (m).

* Hình 30: Góc B tù.

Khi đó: B^=180∘−68∘=112∘\widehat{B}=180^{\circ}-68^{\circ}=112^{\circ}.

Ta tính được: C^=28∘\widehat{C}=28^{\circ}.

Do đó:

AB2^{2} = AC2^{2} + BC2^{2} – 2 . AC . BC . cos C = (5,2)2^{2} + (3,6)2^{2} – 2 . 5,2 . 3,6 . cos 28° ≈ 6,94

⇒ AB ≈ 2,63 (m).

Câu 14

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Nối A với B, ba vị trí A, B, C tạo thành 3 đỉnh của tam giác ABC.

Hình minh hoạ

Đổi 1 km = 1 000 m.

Tam giác ABC có AC = 1 000 m, CB = 800 m, ACB^=105∘\widehat{ACB}=105^{\circ}.

Áp dụng định lí côsin ta có:

AB2^{2} = AC2^{2} + CB2^{2} – 2 . AC . CB . cosACB

= 1 0002^{2} + 8002^{2} – 2 . 1 000 . 800 . cos 105°

≈ 2 054 110,5

Do đó: AB ≈ 1 433,2 m.

Vậy khoảng cách AB khoảng 1 433,2 m.

Câu 15

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Hình minh hoạ

Giả sử C là vị trí của ngọn hải đăng, kẻ CH vuông góc AB thì CH là khoảng cách giữa ngọn hải đăng và bờ.

Ta có: CBH^\widehat{CBH} là góc ngoài tại đỉnh B của tam giác ABC.

Nên BAC^+ACB^=CBH^\widehat{BAC}+\widehat{ACB}=\widehat{CBH}.

⇒ACB^=CBH^−BAC^=75∘−45∘=30∘\Rightarrow \widehat{ACB}=\widehat{CBH}-\widehat{BAC}=75^{\circ}-45^{\circ}=30^{\circ}.

Áp dụng định lí sin trong tam giác ABC ta có: ABsin⁡C=BCsin⁡A\frac{AB}{\sin C}=\frac{BC}{\sin A}

⇒BC=AB.sin⁡Asin⁡C=30.sin⁡45∘sin⁡30∘=302\Rightarrow BC=\frac{AB.\sin A}{\sin C}=\frac{30.\sin 45^{\circ}}{\sin 30^{\circ}}=30\sqrt{2}.

Tam giác CBH vuông tại H nên sin⁡CBH^=CHBC\sin \widehat{CBH}=\frac{CH}{BC}

⇒CH=BC.sin⁡CBH^=302.sin⁡75∘=15+153≈41\Rightarrow CH=BC.\sin \widehat{CBH}=30\sqrt{2}.\sin 75^{\circ}=15+15\sqrt{3}\approx 41.

Vậy ngọn hải đăng cách bờ biển khoảng 41 m.