TopStudy

Địa lí · Lớp 10

Bài tập Chuyên đề Đô thị hóa có đáp án

13 câu · 20 phút · Ngân hàng đề TopStudy. Đáp án và lời giải do TopStudy biên soạn, mở ngay dưới từng câu.

Làm bài

Nội dung đề

Phần I. Tự luận

Câu 1

1 điểm
Đô thị hóa được hiểu như thế nào? Tỉ lệ dân thành thị có ý nghĩa gì? Đô thị hóa ở các nước phát triển và đang phát triển có đặc điểm gì? Đô thị hóa ở hai nhóm nước này sẽ diễn ra theo xu hướng nào?
Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

- Khái niệm: Đô thị hóa là quá trình phát triển đô thị, với biểu hiện đặc trưng là tăng quy mô dân số và diện tích đô thị.

- Ý nghĩa: Tỉ lệ dân thành thị là thước đo trình độ phát triển kinh tế - xã hội và trình độ văn minh của một quốc gia.

- Đô thị hóa ở các nước phát triển và đang phát triển có đặc điểm khác nhau về số dân thành thị, quá trình phát triển và định hướng trong tương lai.

- Xu hướng: Đô thị hóa ở các nước phát triển và đang phát triển có xu hướng phát triển khác nhau trong tương lai.

Câu 2

1 điểm

Đọc thông tin và dựa vào bảng 2.1, hãy:

- Trình bày khái niệm đô thị hóa theo nghĩa hẹp và nghĩa rộng. Lấy ví dụ minh hoạ.

- Nhận xét về những biểu hiện của đô thị hóa trên thế giới.

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

* Khái niệm

- Theo nghĩa hẹp, đô thị hóa là quá trình phát triển đô thị, với biểu hiện đặc trưng là tăng quy mô dân số và diện tích đô thị.

- Theo nghĩa rộng, đô thị hóa là quá trình không chỉ tăng quy mô dân số đô thị và mở rộng không gian đô thị, mà còn bao gồm những thay đổi trong phân bố dân cư, cơ cấu dân số, cơ cấu kinh tế, cơ cấu lao động và trong lối sống, văn hóa, tổ chức không gian môi trường sống.

* Biểu hiện: Tỉ lệ dân thành thị ngày càng tăng, năm 2020 tỉ lệ dân thành thị lớn hơn dân nông thôn (56,2% so với 43,8%).

Câu 3

1 điểm

Đọc thông tin và dựa vào hình 2.1, bảng 2.2, bảng 2.3, bảng 2.4, hãy:

- Cho biết tỉ lệ dân thành thị có ý nghĩa gì.

- Nhận xét tỉ lệ dân thành thị của hai nhóm nước và của một số nước trên thế giới.

- Nhận xét mối quan hệ giữa tỉ lệ dân thành thị với một số tiêu chí chất lượng cuộc sống.

Hình minh hoạ

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

* Ý nghĩa của tỉ lệ thị dân

- Tỉ lệ dân thành thị càng lớn, mức độ đô thị hóa càng cao.

- Là thước đo trình độ phát triển kinh tế - xã hội và trình độ văn minh của một quốc gia.

- Tỉ lệ dân thành thị phản ánh chất lượng tăng trưởng kinh tế (đo bằng tốc độ tăng trưởng).

- Phản ánh sự tiến bộ trong chất lượng cuộc sống dân cư (đo bằng GDP/người, tuổi thọ trung bình, số năm đi học trung bình,...).

* Tỉ lệ dân thành thị của hai nhóm nước và của một số nước trên thế giới

- Tỉ lệ dân thành thị ngày càng tăng, năm 2020 tỉ lệ dân thành thị lớn hơn dân nông thôn (56,2% so với 43,8%).

- Tỉ lệ dân thành thị nhóm nước phát triển ngày càng tăng (12,3%) nhưng tăng chậm.

- Tỉ lệ dân thành thị nhóm nước đang phát triển ngày càng tăng (26,4%) và tăng nhanh hơn nhóm nước phát triển cùng giai đoạn.

* Mối quan hệ giữa tỉ lệ dân thành thị với một số tiêu chí chất lượng cuộc sống

- Các nước và khu vực có tỉ lệ dân thành thị cao thì khối lượng dịch vụ được tạo ra nhiều hoạt động kinh tế phát triển và chất lượng cuộc sống được cải thiện.

- Tỉ lệ dân thành thị càng cao thì tỉ lệ GDP nhóm ngành phi nông nghiệp, công nghiệp và dịch vụ, tỉ lệ lao động phi nông nghiệp càng tăng nhanh.

Câu 4

1 điểm

Đọc thông tin và quan sát bảng 2.5, bảng 2.6, hình 2.2, hãy:

- Phân tích đặc điểm đô thị hóa ở các nước phát triển.

- Giải thích vì sao mức độ đô thị hóa có sự khác nhau giữa các khu vực và các nước.

Hình minh hoạ

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

* Đặc điểm đô thị hóa ở các nước phát triển

- Đô thị hóa diễn ra từ rất sớm và gắn liền với công nghiệp hóa

+ Quá trình CNH của các nước phát triển xuất hiện cùng với sự ra đời của cuộc CM công nghiệp ở Anh vào cuối thế kỉ XVIII.

+ Do gắn liền với công nghiệp hóa, các đô thị thường được quy hoạch, xây dựng đồng bộ hệ thống cơ sở hạ tầng.

- Số dân thành thị tăng nhưng tốc độ gia tăng số dân thành thị giảm

+ Số dân thành thị tăng chủ yếu do gia tăng cơ học và gia tăng tự nhiên.

+ Qua nhiều thế kỉ phát triển đô thị phần lớn đã ổn định, đô thị hóa đã đạt trình độ cao nên tốc độ gia tăng số dân thành thị ở các nước phát triển ngày càng giảm.

- Tỉ lệ dân thành thị cao và có sự khác biệt giữa các khu vực, các nước

+ Các nước phát triển có trình độ phát triển kinh tế - xã hội cao nên có tỉ lệ dân thành thị cao và không giống nhau giữa các khu vực, các nước.

+ Sự chênh lệch tỉ lệ dân thành thị giữa các nước cao hơn sự chênh lệch giữa các khu vực.

- Quy mô các đô thị cực lớn được đẩy mạnh phát triển

+ Đặc trưng của quá trình đô thị hóa ở các nước phát triển là tăng cường hình thành các đô thị cực lớn.

+ Công nghiệp và dịch vụ phát triển thu hút lao động đến làm việc tại các đô thị nhỏ, làm cho các đô thị này dần phát triển thành các đô thị lớn và cực lớn.

+ Theo thời gian, quy mô dân số của các siêu đô thị đã tăng nhanh.

- Đô thị có tầm ảnh hưởng lớn, lối sống đô thị diễn ra phổ biến

+ Các đô thị ngày càng có vai trò và tầm ảnh hưởng không những trong phạm vi quốc gia mà còn trong phạm vi khu vực và thế giới.

+ Các thành phố lớn đã trở thành thành phố toàn cầu, trung tâm chỉ huy nền kinh tế thế giới.

+ Lối sống đô thị được phổ biến rộng rãi.

* Mức độ đô thị hóa có sự khác nhau giữa các khu vực và các nước: Các nước và khu vực có trình độ phát triển kinh tế khác nhau, mức độ tập trung dân cư, tạo việc làm, phát triển dịch vụ khác nhau nên mức độ đô thị hóa khác nhau.

Câu 5

1 điểm

Đọc thông tin và quan sát hình 2.3, bảng 2.7, hãy cho biết đô thị hóa ở các nước phát triển sẽ diễn ra theo xu hướng nào. Tại sao?

Hình minh hoạ

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

* Xu hướng phát triển đô thị hóa ở các nước phát triển

- Số dân thành thị tăng chậm và quy mô đô thị thay đổi

+ Sau năm 2020, tốc độ đô thị hóa của các nước phát triển sẽ duy trì ở mức thấp và chậm dần.

+ Số dân thành thị tăng thêm tập trung chủ yếu ở khu vực Bắc Âu, Tây Âu và Bắc Mỹ.

+ Ở các nước phát triển sẽ xuất hiện hiện tượng “phi đô thị hóa”, tức là giảm dân số tại các đô thị, chủ yếu tại các đô thị lớn.

- Phát triển các đô thị vệ tinh xung quanh các đô thị lớn

+ Xu hướng phát triển các đô thị nhỏ và trung bình xung quanh một đô thị lớn.

+ Các đô thị vệ tinh được kết nối với đô thị lớn bằng hệ thống giao thông hiện đại.

+ Các đô thị lớn dịch chuyển từ mô hình đô thị tập trung sang mô hình đô thị phân tán.

- Chức năng đô thị thay đổi theo hướng đa dạng hơn

+ Cải tạo đô thị làm thay đổi hình ảnh của đô thị, làm cho đô thị hấp dẫn hơn.

+ Các đô thị sẽ được đầu tư cải tạo thành các đô thị dịch vụ (du lịch, văn hóa, giải trí) và trở thành nơi thu hút khách du lịch.

* Giải thích: Sự thay đổi xu hướng của đô thị hóa ở các nước phát triển phù hợp với tình hình thực tế, sự phát triển kinh tế và mức độ tập trung đô thị hóa,…

Câu 6

1 điểm

Đọc thông tin và quan sát hình 2.4, bảng 2.8, bảng 2.9, hãy:

- Phân tích đặc điểm đô thị hóa ở các nước đang phát triển.

- Giải thích vì sao số lượng và quy mô đô thị ở các nước đang phát triển tăng nhanh.

Hình minh hoạ

Xem đáp án và lời giải

Câu 7

1 điểm

Đọc thông tin và quan sát hình 2.5, bảng 2.10, hãy nhận xét xu hướng đô thị hóa các nước đang phát triển.

Hình minh hoạ

Xem đáp án và lời giải

Câu 8

1 điểm
Dựa vào bảng 2.11, hãy phân tích các tác động tích cực và tiêu cực của đô thị hóa các nước đang phát triển.
Xem đáp án và lời giải

Câu 9

1 điểm
Đọc thông tin và quan sát hình 2.6, hãy trình bày những tác động tích cực và tiêu cực của đô thị hóa ở Việt Nam.
Xem đáp án và lời giải

Câu 10

1 điểm
Hãy so sánh đặc điểm đô thị hóa giữa hai nhóm nước phát triển và đang phát triển.
Xem đáp án và lời giải

Câu 11

1 điểm

Dựa vào hình 2.1, hãy xác định một số siêu đô thị trên thế giới.

Hình minh hoạ

Xem đáp án và lời giải

Câu 12

1 điểm

Cho bảng số liệu sau:

Bảng 2.12. Tổng số dân, số dân thành thị và số dân nông thôn của thế giới giai đoạn 1970 - 2020

(Đơn vị: triệu người)

Năm Số dân1970199020102020
Thế giới3700532769577795
Trong đó:Trong đó:Trong đó:Trong đó:Trong đó:
Thành thị1354229035954379
Nông thôn2346303733623416

Hãy vẽ biểu đồ miền thể hiện cơ cấu số dân phân theo thành thị và nông thôn của thế giới giai đoạn 1970 - 2020.

Xem đáp án và lời giải

Câu 13

1 điểm
Hãy tìm hiểu về tỉ lệ dân thành thị ở tỉnh hoặc thành phố trực thuộc Trung ương nơi em sinh sống và học tập.
Xem đáp án và lời giải

Tất cả đề Chuyên đề 2: Đô thị hóa · Các bộ sách Địa lí Lớp 10