TopStudy

Vật lí · Lớp 10

Bài tập Bài 5. Tốc độ và vận tốc có đáp án

15 câu · 23 phút · Ngân hàng đề TopStudy. Đáp án và lời giải do TopStudy biên soạn, mở ngay dưới từng câu.

Làm bài

Nội dung đề

Phần I. Tự luận

Câu 1

1 điểm
Trong đời sống, tốc độ và vận tốc là hai đại lượng đều dùng để mô tả sự nhanh chậm của chuyển động. Em đã từng sử dụng hai đại lượng này trong những trường hợp cụ thể nào?
Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Em đã từng sử dụng hai đại lượng này khi nói:

- Xe máy đi với tốc độ 40 km/h.

- Ca nô chạy với tốc độ 12 m/s.

- Máy bay đang bay theo hướng Bắc với vận tốc 200 m/s.

- Đàn chim đang bay về phía Nam với vận tốc 30 km/h.

Câu 2

1 điểm

Một vận động viên người Nam Phi đã lập kỉ lục thế giới về chạy ba cự li: 100 m, 200 m và 400 m (Bảng 5.1). Hãy dùng hai cách trên để xác định vận động viên này chạy nhanh nhất ở cự li nào.

Hình minh hoạ

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Cách 1: So sánh quãng đường đi được trong cùng một thời gian.

- Quãng đường vận động viên chạy được trong 1 s ở mỗi cự li là:

+ Cự li 100 m: s1=1009,98≈10,02m{s}_{1}=\frac{100}{9{,}98}\approx 10{,}02m

+ Cự li 200 m:s2=20019,94≈10,03m{s}_{2}=\frac{200}{19{,}94}\approx 10{,}03m

+ Cự li 400 m:s3=40043,45≈9,21m{s}_{3}=\frac{400}{43{,}45}\approx 9{,}21m

Trong cùng 1 s, quãng đường vận động viên chạy được ở cự li 200 m lớn nhất.

Vận động viên chạy nhanh nhất trong cự li 200 m.

Cách 2: So sánh thời gian để đi cùng một quãng đường.

- Thời gian để vận động viên chạy quãng đường 100 m ở mỗi cự li là:

+ Cự li 100 m: t1_{1} = 9,98 s

+ Cự li 200 m:t2=19,942=9,97s{t}_{2}=\frac{19{,}94}{2}=9{,}97s

+ Cự li 400 m:t3=43,454≈10,86s{t}_{3}=\frac{43{,}45}{4}\approx 10{,}86s

Với cùng quãng đường 100 m, thời gian vận động viên chạy ở cự li 200 m ngắn nhất.

Vận động viên chạy nhanh nhất ở cự li 200 m.

Câu 3

1 điểm
Tại sao tốc độ này được gọi là tốc độ trung bình?
Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Tốc độ này được gọi là tốc độ trung bình vì đó là tốc độ xét trên quãng đường đủ lớn, trong khoảng thời gian đủ dài. Hơn nữa trên cả quãng đường này, có lúc vật đi với tốc độ cao hơn, có lúc lại đi với tốc độ thấp hơn, nên đây chỉ là tốc độ đại diện cho cả quá trình chuyển động nhanh hay chậm trên quãng đường.

Câu 4

1 điểm

Hãy tính tốc độ trung bình ra đơn vị m/s và km/h của nữ vận động viên tại một số giải thi đấu dựa vào Bảng 5.2.

Hình minh hoạ

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

Tốc độ trung bình của nữ vận động viên tại các giải thi đấu là:

- Giải điền kinh quốc gia 2016:

v1=s1t1=10011,64≈8,59m/s≈30,92 km/h{v}_{1}=\frac{{s}_{1}}{{t}_{1}}=\frac{100}{11{,}64}\approx 8{,}59m/s\approx 30{,}92\ km/h

- Giải SEA Games 29 (2017):

v2=s2t2=10011,56≈8,65m/s=31,14 km/h{v}_{2}=\frac{{s}_{2}}{{t}_{2}}=\frac{100}{11{,}56}\approx 8{,}65m/s=31{,}14\ km/h

- Giải SEA Games 30 (2019):

v3=s3t3=10011,54≈8,67m/s≈31,21 km/h{v}_{3}=\frac{{s}_{3}}{{t}_{3}}=\frac{100}{11{,}54}\approx 8{,}67m/s\approx 31{,}21\ km/h

Câu 5

1 điểm

Bố bạn A đưa A đi học bằng xe máy vào lúc 7 giờ. Sau 5 phút xe đạt tốc độ 30 km/h. Sau 10 phút nữa, xe tăng tốc độ lên thêm 15 km/h. Đến gần trường, xe giảm dần tốc độ và dừng trước cổng trường lúc 7 giờ 30 phút.

a) Tính tốc độ trung bình của xe máy chở A khi đi từ nhà đến trường. Biết quãng đường từ nhà đến trường dài 15 km.

b) Tính tốc độ của xe vào lúc 7 giờ 15 phút và 7 giờ 30 phút. Tốc độ này là tốc độ gì?

Xem đáp án và lời giải

Hướng dẫn chấm do TopStudy biên soạn, mang tính gợi ý

a) Thời gian xe máy đi từ nhà đến trường là:

Δt=7h30−7h=30min⁡=0,5hΔt=7h30-7h=30\min =0{,}5h

- Tốc độ trung bình của xe máy chở A khi đi từ nhà đến trường:

v=ΔsΔt=150,5=30km/hv=\frac{Δs}{Δt}=\frac{15}{0{,}5}=30km/h

b) Theo đề bài ta có:

- Sau 5 phút kể từ khi xuất phát, xe đạt tốc độ 30 km/h.

- Sau 10 phút nữa, xe tăng tốc lên thêm 15 km/h.

Tốc độ của xe vào lúc 7 giờ 15 phút là: v1_{1} = 15 + 30 = 45 km/h

- Xe dừng trước cổng trường lúc 7 giờ 30 phút.

Tốc độ của xe lúc 7 giờ 30 phút là: v2_{2} = 0 km/h

- Cả 2 tốc độ này đều là tốc độ tức thời vì lúc này bố bạn A đang đọc số chỉ của tốc kế trên xe máy.

Câu 6

1 điểm

Một người đi xe máy qua ngã tư (Hình 5.1) với tốc độ trung bình 30 km/h theo hướng Bắc. Sau 3 phút người đó đi đến vị trí nào trên hình?

Hình minh hoạ

Xem đáp án và lời giải

Câu 7

1 điểm

Theo em, biểu thức nào sau đây xác định giá trị vận tốc? Tại sao?

a) st\frac{s}{t} ;

b) vt;

c) dt\frac{d}{t} ;

d) d.t

Xem đáp án và lời giải

Câu 8

1 điểm

Bạn A đi học từ nhà đến trường theo lộ trình ABC (Hình 5.2). Biết bạn A đi đoạn đường AB = 400 m hết 6 phút, đoạn đường BC = 300 m hết 4 phút. Xác định tốc độ trung bình và vận tốc trung bình của bạn A khi đi từ nhà đến trường.

Hình minh hoạ

Xem đáp án và lời giải

Câu 9

1 điểm
Hãy xác định vận tốc của hành khách đối với mặt đường nếu người này chuyển động về cuối đoàn tàu với vận tốc có cùng độ lớn 1 m/s.
Xem đáp án và lời giải

Câu 10

1 điểm
Một người bơi trong bể bơi yên lặng có thể đạt tới vận tốc 1 m/s. Nếu người này bơi xuôi dòng sông có dòng chảy với vận tốc 1 m/s thì có thể đạt vận tốc tối đa là bao nhiêu?
Xem đáp án và lời giải

Câu 11

1 điểm
Một ca nô chạy hết tốc lực trên mặt nước yên lặng có thể đạt 21,5 km/h. Ca nô này chạy xuôi dòng sông trong 1 giờ rồi quay lại thì phải mất 2 giờ nữa mới về tới vị trí ban đầu. Hãy tính vận tốc chảy của dòng sông.
Xem đáp án và lời giải

Câu 12

1 điểm
Một máy bay đang bay theo hướng Bắc với vận tốc 200 m/s thì bị gió từ hướng Tây thổi vào với vận tốc 20 m/s. Xác định vận tốc tổng hợp của máy bay lúc này.
Xem đáp án và lời giải

Câu 13

1 điểm

Một người lái máy bay thể thao đang tập bay ngang. Khi bay từ A đến B thì vận tốc tổng hợp của máy bay là 15 m/s theo hướng 60o^{o} Đông – Bắc và vận tốc của gió là 7,5 m/s theo hướng Bắc.

Hãy chứng minh rằng khi bay từ A đến B thì người lái phải luôn hướng máy bay về hướng Đông.

Xem đáp án và lời giải

Câu 14

1 điểm
Tự xác định được tốc độ chuyển động của mình trong một số trường hợp đơn giản.
Xem đáp án và lời giải

Câu 15

1 điểm
Sử dụng đúng các thuật ngữ tốc độ và vận tốc trong các tình huống khác nhau.
Xem đáp án và lời giải

Đề cùng chủ đề

Tất cả đề Tốc độ và vận tốc · Các bộ sách Vật lí Lớp 10