50 Bài tập Các quy luật di truyền có đáp án

Ở ngô, có 3 gene không allele phân li độc lập, tác động qua lại cùng quy định màu sắc hạt, mỗi gene đều có 2 allele (A, a; B, b; R, r). Khi trong kiểu gene có mặt đồng thời cả 3 allele trội A, B, R cho hạt có màu; các kiểu gene còn lại đều cho hạt không màu. Lấy phấn của cây mọc từ hạt có màu (P) thụ phấn cho 2 cây:

- Cây thứ nhất có kiểu gene aabbRR thu được các cây lai có 50% số cây hạt có màu.

- Cây thứ hai có kiểu gene aaBBrr thu được các cây lai có 25% số cây cho hạt có màu.

Kiểu gene của cây (P) là

Ở ngô, có 3 cặp gene (Aa; Bb; Dd) thuộc các NST khác nhau, tác động qua lại cùng quy định màu sắc hạt. Khi trong kiểu gene có mặt đồng thời cả 3 allele trội A, B, D cho hạt có màu đỏ; kiểu gene có mặt A và B nhưng vắng mặt gene D cho kiểu hình vàng, các kiểu gene còn lại đều cho hạt màu trắng. Trong các dự đoán sau, có bao nhiêu dự đoán đúng?

(1) P: AaBbDd × AabbDd tạo ra ${F}_{1}$, theo lí thuyết, tỉ lệ hạt màu trắng ở ${F}_{1}$ là 0,625.

(2) Có tất cả 15 kiểu gene quy định kiểu hình trắng.

(3) P: AABBdd × AAbbDD tạo ra ${F}_{1}$, ${F}_{1}$ tự thụ phấn thu được ${F}_{2}$ có tỉ lệ kiểu hình là 9 đỏ : 3 vàng : 4 trắng.

(4) P: AABBDD × aabbDD tạo ra ${F}_{1}$, ${F}_{1}$ tự thụ phấn thu được $F{2}_{}$ có tỉ lệ kiểu hình là 9 đỏ : 7 trắng.

Chứng bạch tạng là do thiếu melanin trong các tế bào da, đặc biệt là các tế bào chân lông. Sự tổng hợp các sắc tố này qua hai phản ứng.

Phản ứng 1: Chất tiền thân P biến đổi thành tyrosine dưới tác dụng của ${E}_{1}$.

Phản ứng 2: Tyrosine biến thành melanin dưới tác dụng của ${E}_{2}$.

Khi phân tích tế bào chân tóc của 2 cá thể A (nam) và B (nữ) đều bị bạch tạng người ta thấy chúng đều có chất tiền thân P. Nhưng khi nhúng chân một số sợi của tóc của A và B vào dung dịch có tyrosine thì tóc của B có màu đen melanin còn của A thì không. Biết rằng ${E}_{1}$ và ${E}_{2}$ là sản phẩm sinh tổng hợp của các gene trội nằm trên các NST khác nhau, các gene lặn đột biến không tạo ra enzyme. Dự đoán nào sau đây đúng?

Xét các kết luận sau đây:

(1) Liên kết gene làm hạn chế sự xuất hiện biến dị tổ hợp.

(2) Các cặp gene càng nằm ở vị trí gần nhau thì tần số hoán vị gene càng cao.

(3) Số lượng gene nhiều hơn số lượng NST nên liên kết gene là phổ biến.

(4) Hai cặp gene nằm trên 2 cặp NST khác nhau thì không liên kết với nhau.

(5) Số nhóm gene liên kết bằng số NST đơn có trong tế bào sinh dưỡng.

Có bao nhiêu kết luận đúng?

Xét các ví dụ sau đây:

(1) Người bị bệnh bạch tạng kết hôn với người bình thường thì sinh con có thể bị bệnh hoặc không.

(2) Trẻ em bị bệnh phêninkêtô niệu nếu áp dụng chế độ ăn kiêng thì trẻ có thể phát triển bình thường.

(3) Người bị bệnh thiếu máu hồng cầu hình liềm thì sẽ bị viêm phổi, thấp khớp, suy thận,...

(4) Người bị hội chứng AIDS thì thường bị ung thư, tiêu chảy, lao, viêm phổi,...

(5) Các cây hoa cẩm tú cầu có cùng kiểu gene nhưng màu hoa biểu hiện tùy thuộc độ pH của môi trường đất.

(6) Ở người, kiểu gene AA quy định hói đầu, kiểu gene aa quy định có tóc bình thường, kiểu gene Aa quy định hói đầu ở nam và không hói đầu ở nữ.

Trong 6 ví dụ trên, có bao nhiêu ví dụ phản ánh sự mềm dẻo kiểu hình?

Cho các bước sau

(1) Tạo ra các cây có cùng một kiểu gene.

(2) Tập hợp các kiểu hình thu được từ những cây có cùng.

(3) Trồng các cây có cùng kiểu gene trong những điều kiện môi trường khác nhau.

Để xác định mức phản ứng của một kiểu gene ở thực vật cần tiến hành các bước lần lượt như sau

Giống thỏ Himalaya có bộ lông trắng muốt trên toàn thân, ngoại trừ các đầu mút của cơ thể như tai, bàn chân, đuôi và mõm có lông đen. Tại sao các tế bào của cùng một cơ thể, có cùng một kiểu gene nhưng lại biểu hiện màu lông khác nhau ở các bộ phận khác nhau của cơ thể? Để lí giải hiện tượng này, các nhà khoa học đã tiến hành thí nghiệm: cạo phần lông trắng trên lưng thỏ và buộc vào đó cục nước; tại vị trí này lông mọc lên lại có màu đen. Từ kết quả thí nghiệm trên, có bao nhiêu kết quả đúng trong các kết luận sau đây?

(1) Các tế bào ở vùng thân có nhiệt độ cao hơn các tế bào ở các đầu mút cơ thể nên các gene quy định tổng hợp sắc tố melanin không được biểu hiện, do đó lông có màu trắng.

(2) Gene quy định tổng hợp sắc tố melanin biểu hiện ở điều kiện nhiệt độ thấp nên các vùng đầu mút của cơ thể lông có màu đen.

(3) Nhiệt độ đã ảnh hưởng đến sự biểu hiện của gene quy định tổng hợp sắc tố melanin.

(4) Khi buộc cục nước đá vào vùng lông bị cạo, nhiệt độ giảm đột ngột làm phát sinh đột biến gene ở vùng này làm cho lông mọc lên có màu đen.

Hình dưới đây biểu diễn cho thí nghiệm lai một tính trạng của Mendel. Hãy cho biết mỗi nhận định dưới đây về giải thích kết quả theo quan điểm của Mendel là đúng hay sai?

a) Mỗi tính trạng được kiểm soát bởi một nhân tố di truyền. Trong một cơ thể, mỗi nhân tố di truyền tồn tại thành cặp, một có nguồn gốc từ bố và một có nguồn gốc từ mẹ.

b) Tính trạng được biểu hiện ở F1 là tính trạng trội, tính trạng không được biểu hiện ở F1 là tính trạng lặn.

c) Cặp nhân tố di truyền phân li trong quá trình tạo thành giao tử nên mỗi giao tử chỉ chứa một nhân tố di truyền.

d) Sự thụ tinh kết hợp giao tử từ bố và giao từ từ mẹ tạo nên cặp nhân tố di truyền ở đời lai.

Ở đậu Hà Lan, allele A quy định hạt vàng trội hoàn toàn so với allele a quy định hạt xanh; allele B quy định hạt trơn trội hoàn toàn so với hạt nhăn, mỗi cặp allele nằm trên một cặp nhiễm sắc thể thường khác nhau. Mỗi nhận định dưới đây đúng hay sai?

a) Những cây đậu Hà Lan hạt vàng, trơn có kiểu gene AABB hoặc AaBb.

b) Để xác định được kiểu gene của cây đậu hạt vàng, trơn là thuần chủng hay không thì có thể sử dụng phương phép lai phân tích.

c) Cho cây đậu có kiểu hình hạt vàng, trơn lai với cây đậu hạt xanh, nhăn (P), ở đời con F1 có xuất hiện kiểu hình hạt xanh, nhăn thì kiểu gene của P sẽ là AABB × AaBb.

d) Cho cây đậu hạt vàng, trơn dị hợp 2 cặp gene tự thụ phấn thì ở đời con, trong tất cả các cây có kiểu hình hạt vàng, trơn cây thuần chủng chiếm tỉ lệ 1/9.

Hình dưới đây mô tả một quy luật di truyền do hai gene quy định, A và B với các kiểu gene lặn tương ứng là a và b.

Mỗi phát biểu sau đây đúng hay sai?

a) Quy luật di truyền chi phối tính trạng trên là quy luật tương tác gene.

b) Giá trị X là 1/16.

c) Enzyme thứ 2 bị khóa tại phép lai tạo ra kiểu gene A-bb.

Ở một loài thực vật, tính trạng chiều cao do 3 cặp gene không allele quy định theo kiểu tương tác cộng gộp. Trong kiểu gen, cứ 1 allele trội làm cây cao thêm 5 cm. Cho cây thấp nhất lai với cây cao nhất thu được F$_{1}$ có chiều cao 165 cm. Cho F$_{1}$ tự thụ phấn. Mỗi phát biểu sau đây là đúng hay sai?

a) Ở F$_{2}$, cây cao 170 cm có 5 allele trội trong kiểu gene.

b) Ở F$_{2}$, xuất hiện 7 kiểu hình.

c) Ở F$_{2}$, cây cao 160 cm chiếm tỉ lệ $\frac{15}{64}$.

d) Ở F$_{2}$, có 1 kiểu gene quy định cây cao 180 cm.

Cho ruồi giấm cái mắt đỏ giao phối với ruồi giấm đực mắt trắng (P), thu được F$_{1}$ toàn ruồi mắt đỏ. Cho ruồi F$_{1}$ giao phối với nhau, thu được F$_{2}$ có kiểu hình phân li theo tỉ lệ 3 ruồi mắt đỏ : 1 ruồi mắt trắng, trong đó tất cả các ruồi mắt trắng đều là ruồi đực. Cho biết tính trạng màu mắt ở ruồi giấm do một gene có hai allele quy định. Theo lí thuyết, mỗi phát biểu sau là đúng hay sai?

a) Ở thế hệ P, ruồi cái mắt đỏ có hai loại kiểu gene.

b) Ở F$_{2}$ có 5 loại kiểu gene.

c) Cho ruồi mắt đỏ F$_{2}$ giao phối ngẫu nhiên với nhau, thu được F$_{3}$ có kiểu gene phân li theo tỉ lệ 1 : 2 : 1.

d) Cho ruồi F$_{2}$ giao phối ngẫu nhiên với nhau, thu được F$_{3}$ có số ruồi mắt đỏ chiếm tỉ lệ 81,25%.

Tiến hành phép lai $\frac{AB}{ab}\times \frac{Ab}{aB}$( f = 30%). Quá trình sinh giao tử đực và giao tử cái diễn ra như nhau. Theo lí thuyết, mỗi phát biểu sau là đúng hay sai?

a) F$_{1}$ có 10 loại kiểu gene.

b) Tỉ lệ kiểu gene $\frac{AB}{ab}$ ở F$_{1}$ là 10,5%.

c) Tỉ lệ kiểu hình mang 2 tính trạng trội ở F$_{1}$ chiếm 55,25%.

d) Tỉ lệ kiểu hình mang 1 tính trạng trội ở F$_{1}$ chiếm 19,75%.

Ở một loài thực vật, allele A quy định thân cao trội hoàn toàn so với allele a quy định thân thấp, allele B quy định hoa đỏ trội hoàn toàn so với allele b quy định hoa trắng. Hai cặp gene A, a và B, b cùng nằm tren một cặp NST thường. Allele D quy định quả to trội hoàn toàn so với allele d quy định quả nhỏ. Cho phép lai P: $\frac{AB}{ab}Dd\times \frac{Ab}{aB}Dd$ thu được ${F}_{1}$ có tỉ lệ kiểu hình thân thấp, hoa trắng, quả nhỏ chiếm tỉ lệ 1,5%. Biết không xảy ra đột biến, hoán vị hai bên với tần số như nhau. Theo lí thuyết, mỗi phát biểu sau là đúng hay sai?

a) Ở ${F}_{1}$ thu được 30 kiểu gene và 8 kiểu hình.

b) Ở ${F}_{1}$ tỉ lệ kiểu hình chỉ có hai tính trạng lặn chiếm tỉ lệ 14%.

c) Ở ${F}_{1}$ cây thân cao, hoa đỏ, quả to dị hợp về ba cặp gene chiếm tỉ lệ 12%.

d) Ở ${F}_{1}$ trong tổng số cây thu được thì cây thân cao, hoa đỏ, quả nhỏ chiếm tỉ lệ 28%.

Ở một loài thú, tiến hành phép lai $\frac{Ab}{aB}{X}^{D}{X}^{d}\times \frac{Ab}{aB}XY$ biết rằng quá trình sinh tinh và sinh trứng diễn ra như nhau và xảy ra trao đổi chéo với tần số 20%. Cho các phát biểu sau:

a) Cơ thể cái trên giảm phân tạo 8 loại giao tử.

b) Phép lai trên có 16 kiểu tổ hợp giao tử.

c) F$_{1}$ có 28 loại kiểu gene.

d) Tỉ lệ cá thể cái mang 3 tính trạng trội ở F$_{1}$ chiếm 25,5%.

Ở một loài thực vật, tính trạng màu hoa do 1 gene quy định, thực hiện hai phép lai:

- Phép lai 1: P: ♀ Hoa đỏ × ♂ Hoa trắng → F$_{1}$: 100% Hoa đỏ.

- Phép lai 2: P: ♀ Hoa trắng × ♂ Hoa đỏ → F$_{1}$: 100% Hoa trắng.

Theo lí thuyết, mỗi phát biểu sau đây đúng hay sai?

a) Nếu cho F$_{1}$ ở phép lai 1 tự thụ phấn thì F$_{2}$ phân li tỉ lệ 3 đỏ : 1 trắng.

b) Tế bào của F$_{1}$ phân bào thì gene quy định màu hoa thường phân chia không đồng đều cho tế bào con.

c) Nếu cho F$_{1}$ ở phép lai 2 tự thụ phấn thì F$_{2}$ phân li tỉ lệ 1 đỏ : 1 trắng.

d) Nếu lấy hạt phấn của F$_{1}$ ở phép lai 1 thụ phấn cho F$_{1}$ của phép lai 2 thì F$_{2}$có 100% cây hoa trắng.

Giống lúa X khi trồng ở đồng bằng Bắc Bộ cho năng suất 8 tấn/ha, ở vùng Trung Bộ cho năng suất 6 tấn/ha, ở đồng bằng sông Cửu Long cho năng suất 10 tấn/ha. Mỗi phát biểu sau đây là đúng hay sai?

a) Điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng,... thay đổi đã làm cho kiểu gene của giống lúa X bị thay đổi theo.

b) Năng suất thu được ở giống lúa X hoàn toàn do môi trường sống quy định.

c) Tập hợp tất cả các kiểu hình thu được về năng suất (6 tấn/ha, 8 tấn/ha, 10 tấn/ha...) được gọi là mức phản ứng của kiểu gene quy định tính trạng năng suất của giống lúa X.

d) Giống lúa X có nhiều mức phản ứng khác nhau về tính trạng năng suất.

Ở một loài thực vật, cặp gene BB quy định hoa đỏ, Bb quy định hoa hồng, bb quy định hoa trắng, quá trình giảm phân không xảy ra đột biến. Theo lí thuyết, có bao nhiêu phép lai sau đây cho đời con có 1 loại kiểu gene, 1 loại kiểu hình?

I. Bb × Bb. II. Bb × BB. III. BB × bb.

IV. bb × bb. V. BB × BB. VI. Bb × bb.

Có bao nhiêu hiện tượng sau đây là thường biến?

(1) Hiện tượng co mạch máu và da tái lại ở thú khi trời rét.

(2) Con tắc kè hoa nhanh chóng thay đổi màu sắc theo nền môi trường.

(3) Cây rau mác trên cạn có lá hình mũi mác, khi mọc dưới nước có thêm loại lá hình bản dài.

(4) Các cành cây được cắt ra từ một cây và đem trồng trong các điều kiện khác nhau phát triển thành các cây con với chiều cao khác nhau.